Książki

Siatka Lista

Ustaw kierunek malejący


  1. Dermatologia Praktyczna 4/2017

    Dermatologia Praktyczna 4/2017

    Manifestacje dermatologiczne chorób układu pokarmowego. Część I: Nieswoiste choroby zapalne jelit
    Cutaneous manifestations of gastrointestinal disease. Part I: Inflammatory bowel disease
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Wyniki badań epidemiologicznych, genetycznych i immunologicznych wskazują, że choroby zapalne jelit, stanowiące grupę niejednorodną, rozwijają się na skutek zaburzeń wieloczynnikowych. Nieswoiste choroby zapalne jelit manifestują się głównie jako choroba Leśniowskiego-Crohna oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego. U podłoża obydwu leży proces zapalny, w chorobie Leśniowskiego-Crohna mogący zajmować cały przewód pokarmowy, a we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego – jelito grube i odbytnicę. Toczący się lokalny proces chorobowy wpływa jednak na wiele narządów, wywołując rozmaite patologie pozajelitowe, w tym dotyczące skóry i błon śluzowych. Niekiedy objawy pozajelitowe mogą być nawet bardziej wyniszczające niż samo zapalenie jelit. Zmiany skórne mogą się pojawić w różnych okresach rozwoju chorób podstawowych: wyprzedzać je, występować z nimi równolegle lub w ich następstwie. W wielu przypadkach są pomocne w ustaleniu wstępnego rozpoznania. W pracy przedstawiono przegląd najważniejszych manifestacji skórnych omawianych schorzeń przewodu pokarmowego.
    Słowa kluczowe:choroby zapalne jelit, choroby skóry, choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, objawy pozajelitowe, objawy ustne, autofagia, interleukina 23

    Łuszczyca u seniorów. Część II: Skuteczność i bezpieczeństwo leczenia
    Psoriasis in elderly. Part II: Efficacy and safety of treatment
    Anna Żuchowska, Magdalena Kręgiel, Anna Jędrowiak, Agnieszka Wojciechowska, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą, zapalną chorobą, która zajmuje skórę i stawy. Wraz ze starzeniem się populacji rośnie liczba pacjentów po 65. roku życia z łuszczycą. Leczenie łuszczycy u seniorów może być trudne ze względu na choroby współwystępujące i związaną z nimi polipragmazję oraz postępujące upośledzenie funkcji ważnych narządów.
    Słowa kluczowe:łuszczyca, seniorzy, osoby starsze, leczenie, fototerapia

    Metotreksat w świetle najnowszych wytycznych Brytyjskiego Stowarzyszenia Dermatologów
    A review of the latest British Association of Dermatologists’ guidelines dedicated to methotrexate treatment
    Joanna Krzysiek, Katarzyna Tomaszewska, Aleksandra Kobusiewicz, Małgorzata Dominiak, Anna Jędrowiak, Agnieszka Wojciechowska, Sebastian Kłosek, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    W ciągu minionych dekad metotreksat stał się jednym z najpowszechniejszych leków stosowanych w dermatologii i reumatologii. Zebrane doświadczenie zaoowocowało lepszym zrozumieniem wartości leczenia metotreksatem. Dowodem na to są różne wieloośrodkowe randomizowane badania kontrolne, które poszerzają wskazania do stosowania wspomnianego leku w licznych chorobach skóry. Dane zostały opracowane przez brytyjską grupę ekspertów w celu stworzenia konsensusu na temat zastosowania metotreksatu w dermatologii również ze wskazań pozarejestracyjnych. W niniejszym artykule przedstawiono najistotniejsze informacje zawarte w brytyjskich wytycznych w odniesieniu do zaleceń Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego.
    Słowa kluczowe:metotreksat, dermatologia, rekomendacja, leczenie

    Aktualne wytyczne dotyczące chorób przenoszonych drogą płciową. Część III: Choroby wywołane przez pierwotniaki i zwierzęta
    Current guidelines regarding sexually transmitted diseases. Part III: Disorders caused by protozoa and animals
    Radomir Reszke, Adam Reich

    Streszczenie
    Zakażenia przenoszone drogą płciową (sexually transmitted infections – STI) nadal stanowią aktualny problem kliniczny dotyczący wszystkich krajów na świecie. Mnogość czynników etiologicznych i jednoczesne nabywanie zakażenia wieloma patogenami, przy równoczesnych problemach diagnostycznych oraz terapeutycznych sprawiają, że w praktyce klinicznej STI stanowią istotne wyzwanie dla każdego lekarza zajmującego się dermatologią i wenerologią. W niniejszym artykule podsumowano zalecenia odnośnie do STI wywoływanych przez pierwotniaki (rzęsistkowica) oraz zwierzęta (ektopasożyty: świerzb i wszawica), ze szczególnym uwzględnieniem terapii na podstawie aktualnych rekomendacji.
    Słowa kluczowe:zakażenia przenoszone drogą płciową, leczenie, pierwotniaki, zwierzęta

    Trudności w badaniu dermoskopowym zmian chorobowych na twarzy
    Difficulties in facial lesions dermoscopy
    Małgorzata Dominiak, Zofia Gerlicz-Kowalczuk, Katarzyna Płużańska-Srebrzyńska, Aleksandra Kobusiewicz, Katarzyna Zielińska, Ewa Trznadel-Grodzka

    Streszczenie
    Dermoskopia to nieinwazyjna metoda diagnostyki in vivo zmian skórnych, możliwa do przeprowadzenia podręcznym urządzeniem. Powszechnie uznaje się jej przydatność w rozpoznawaniu różnorodnych zmian melano- i niemelanocytowych, a przede wszystkim we wczesnym wykrywaniu czerniaka (melanoma malignum – MM). W ostatnich latach obserwuje się szybki rozwój technik dermoskopowych, a także wzrost zainteresowania obrazowaniem zapalnych oraz infekcyjnych chorób skóry. Szczególne wyzwanie diagnostyczne stanowią wykwity chorobowe na twarzy ze względu na odmienności anatomiczne skóry tej okolicy. Najtrudniejszym zadaniem w dermoskopii twarzy pozostaje różnicowanie MM z łagodnym rogowaceniem liszajowatym (lichen planus-like keratosis – LPLK) i plamami soczewicowatymi (solar lentigo – SL). Współcześnie, kiedy estetyce twarzy przypisuje się istotną rolę w kontaktach społecznych, prawidłowa ocena pomoże ograniczyć niepotrzebne zabiegi chirurgiczne oraz wcześnie wdrażać leczenie zmian złośliwych.
    Słowa kluczowe:dermoskopia twarzy, nowotwory, zmiany łagodne

    Zespół Omenna
    Omenn syndrome
    Anna Jędrowiak, Aleksandra Kobusiewicz, Joanna Krzysiek, Magdalena Kręgiel, Małgorzata Dominiak, Ewa Trznadel-Grodzka, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Zespół Omenna jest rzadką, dziedziczoną autosomalnie recesywnie dermatozą, charakteryzującą się ciężkim złożonym niedoborem odporności, erytrodermią, hepatosplenomegalią, uogólnioną limfadenopatią, eozynofilią i podwyższonym poziomem przeciwciał IgE. Wywołany jest mutacją w genach RAG1 i RAG2 oraz w genie ARTEMIS. Schorzenie związane jest z wysoką śmiertelnością.
    Słowa kluczowe:zespół Omenna, erytrodemia noworodkowa, ciężkie złożone niedobory odporności

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Drobnogrudkowe zmiany skórne w pierwszym stadium choroby, zlokalizowane z jednej strony ciała i młody wiek dziecka sugerują rozpoznanie asymetrycznej wysypki dziecięcej. W drugim stadium choroby, gdy zmiany skórne zajmują także stronę przeciwną, mogą być mylone z innymi dermatozami: AZS, zespołem Gianottiego-Crostiego, łupieżem różowym Giberta. Dowiedz się więcej

    Cena: 22,00 zł
  2. Dermatologia Praktyczna 5/2017

    Dermatologia Praktyczna 5/2017

    Manifestacje dermatologiczne chorób układu pokarmowego. Część II: Dziedziczne zespoły predysponujące do rozwoju raka jelita grubego
    Cutaneous manifestations of gastrointestinal disease. Part II: The hereditary syndromes which predispose to the development of the colorectal cancer
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    W rozwoju raka jelita grubego istotną rolę odgrywają patologie poprzedzające, które wcześnie rozpoznane mogą być użyteczne w postępowaniu prewencyjnym. Należą do nich dziedziczne zespoły polipowate, zespoły z polipami hamartomatycznymi oraz dziedziczne zespoły niepolipowate. Wszystkie wykazują określone cechy genotypowe i fenotypowe. Do cech fenotypowych zalicza się również objawy skórne, które mogą współwystępować ze zmianami polipowatymi czy nawet nowotworowymi jelita lub je poprzedzać. Wczesne rozpoznanie zmian skórnych może wskazać problem zasadniczy.
    Słowa kluczowe:rodzinna polipowatość gruczolakowata, dziedziczna polipowatość żołądkowo-jelitowa, polipy jelita, rak jelita grubego, zaburzenia hamartomatyczne, zespół Gardnera, zespół Turcota, zespół Peutza-Jeghersa, zespół Cowden, choroba Lhermitte’a-Duclos, zespół Bannayana-Rileya-Ruvalcaby, zespół Lyncha, zespół Muira-Torre’a

    Podobieństwo etiopatogenetyczne bielactwa nabytego i łysienia plackowatego. Wspólne perspektywy leczenia inhibitorami kinaz JAK (Janus kinases)
    Etiopathogenetic similarities of vitiligo and alopecia areata. Common perspectives for treatment with JAK kinases inhibitors (Janus kinases)
    Katarzyna Tomaszewska, Katarzyna Tabara, Aleksandra Kobusiewicz, Joanna Krzysiek, Małgorzata Dominiak, Anna Żuchowska, Anna Zalewska-Janowska, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Bielactwo nabyte (vitiligo) i łysienie plackowate (alopecia areata) są częstymi schorzeniami skóry na tle autoimmunologicznym. Klinicznie bielactwo objawia się miejscowym bądź też uogólnionym odbarwieniem skóry, co odpowiada degradacji melanocytów w warstwie podstawnej naskórka. Łysienie plackowate charakteryzuje się występowaniem dobrze odgraniczonych ognisk pozbawionych włosów, zlokalizowanych głównie na skórze owłosionej głowy, jak również w innych obszarach ciała. Wiele faktów wskazuje na zbliżoną etiopatogenezę tych schorzeń. Obie dermatozy są związane z częstszym współwystępowaniem innych chorób autoimmunologicznych oraz mają wspólne genetyczne czynniki ryzyka. Bielactwo i łysienie plackowate określa się jako choroby IFN-γ zależne. Rozwój terapii ukierunkowanej na ścieżki immunologiczne Th1/IFN-γ może w przyszłości doprowadzić do opracowania skutecznej metody leczniczej obu schorzeń.
    Słowa kluczowe:bielactwo, łysienie plackowate, etiopatogeneza, cytokiny, inhibitory kinaz janusowych, inhibitory JAK

    Rola podłoża w lekach stosowanych w dermatologii
    The role of substrate in drugs used in dermatology
    Monika Sikorska, Roman Nowicki

    Streszczenie
    W dermatologii wśród leków podawanych miejscowo szerokie zastosowanie mają steroidy. Ich właściwości przeciwzapalne, antyproliferacyjne i immunosupresyjne wykorzystuje się w terapii takich schorzeń, jak: alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, łuszczyca i liszaj płaski. Do produktów medycznych stosowanych w zależności od podłoża należą: maści, kremy, żele, roztwory i szampony. Preparaty te można również podzielić na leki oryginalne i odtwórcze (generyczne). Generyki zawierają tę samą substancję czynną co oryginalne, różnią się jednak m.in. substancjami pomocniczymi, niemającymi wpływu farmakologicznego na leczony organizm. Składniki pomocnicze zwiększają trwałość aktywnych substancji, nadają właściwą postać leku, decydują o cechach fizycznych leku, poprawiają wygląd produktu leczniczego, wpływają na szybkość uwalniania oraz wchłaniania substancji leczniczej (zwiększają biodostępność). Ze względu na zróżnicowany skład substancji pomocniczych leki odtwórcze i oryginalne mogą różnić się trwałością produktów oraz stopniem wchłaniania preparatu.
    Słowa kluczowe:leki miejscowe, podłoża w lekach, steroidy, leki generyczne

    Zastosowanie niebieskiego światła w leczeniu łuszczycy – przegląd piśmiennictwa
    The use of blue light in psoriasis treatment – literature review
    Joanna Narbutt, Igor A. Bednarski, Aleksandra Lesiak

    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą, nawracającą chorobą skóry, dotyczącą ok. 2% populacji ogólnej. Nową metodą leczenia łuszczycy o łagodnym i umiarkowanym nasileniu jest fototerapia, wykorzystująca niebieskie światło emitowane przez diody elektroluminescencyjne (light-emitting diode – LED). Wciąż jednak jest mało badań oceniających skuteczność i bezpieczeństwo tej metody leczenia łuszczycy. W artykule podsumowano aktualne badania dotyczące terapii łuszczycy z wykorzystaniem niebieskiego światło emitowanego przez diody elektroluminescencyjne. Uwzględniono badania, w których niebieskie światło zostało wykorzystane w leczeniu tej choroby. Autorzy doszli do wniosku, że stosowanie niebieskiego światła emitowanego przez diody elektroluminescencyjne zmniejsza nasilenie zmian łuszczycowych. Terapia z wykorzystaniem urządzenia emitującego niebieskie światło jest bezpieczna i pozbawiona poważnych działań niepożądanych.
    Słowa kluczowe:łuszczyca, fototerapia, niebieskie światło

    Hidradenitis suppurativa – etiopatogeneza, obraz kliniczny, diagnostyka i leczenie (aktualny stan wiedzy)
    Hidradenitis suppurativa – etiopathogenesis, clinical features, diagnosis and treatment (current knowledge)
    Agnieszka Wojciechowska, Katarzyna Tomaszewska, Katarzyna Płużańska-Srebrzyńska, Małgorzata Dominiak, Joanna Krzysiek, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Ropnie mnogie pach/trądzik odwrócony (hidradenitis suppurativa – HS/acne inversa) to przewlekła, nawracająca, zapalna, ciężka skórna choroba mieszków włosowych, zazwyczaj występująca po okresie dojrzewania jako bolesne, głębokie zmiany zapalne w obszarach lokalizacji gruczołów apokrynowych, najczęściej w okolicach pach, pachwin i okolicy anogenitalnej. Częstość występowania HS w Europie wynosi 1%. Ropnie mnogie pach wiążą się ze schorzeniami współistniejącymi, takimi jak: otyłość, zespół metaboliczny, choroby zapalne jelit, spondyloartropatie. Hidradenitis suppurativa znacząco obniża jakość życia, prowadzi do depresji, stygmatyzacji, niezdolności do pracy, niekorzystnie wpływa na zdrowie seksualne. Uważa się, że patogeneza HS jest oparta na okluzji mieszka włosowego i prowadzi do limfocyto-histiocytarnego zapalenia okołomieszkowego. Terapia HS powinna być oparta na europejskich wytycznych dla hidradenitis suppurativa oraz dowodowym podejściu uwzględniającym wiarygodność i siłę rekomendacji badań. Miejscowo nawracające zmiany mogą być usuwane chirurgicznie, natomiast leczenie farmakologiczne zarówno w monoterapii, jak i skojarzeniu z radykalną resekcją jest bardziej odpowiednie przy rozleglejszych zmianach. Leczenie farmakologiczne może obejmować podawanie antybiotyków (klindamycyny z ryfampicyną, tetracykliny), acytretyny i terapię biologiczną (adalimumab, infliksymab). Leczenie adjuwantowe polega na zwalczaniu bólu, terapii nadkażeń bakteryjnych, redukcji masy ciała i zaprzestaniu palenia.
    Słowa kluczowe:ropnie mnogie pach, trądzik odwrócony, europejskie wytyczne dla HS

    Praktyczne aspekty stosowania klasycznych leków ogólnoustrojowych w łuszczycy
    Systemic treatment of psoriais vulgaris – practical aspects
    Daria Wojtczyk, Marta Wojciechowska-Zdrojowy, Jacek Szepietowski

    Streszczenie
    Cyklosporyna, metotreksat i acytretyna są preparatami często stosowanymi w dermatologii. Leki te pozwalają na osiągnięcie poprawy stanu klinicznego pacjentów z wieloma ciężkimi dermatozami. Na łuszczycę zwykłą cierpi 1-3% populacji, a leczenie tej jednostki chorobowej nadal w wielu przypadkach stanowi wyzwanie terapeutyczne. Przed włączeniem leczenia ogólnoustrojowego konieczna jest prawidłowa kwalifikacja chorych, a następnie uważne monitorowanie terapii. Leczenie cyklosporyną prowadzi się zwykle do 2 lat – nawet mimo dobrej odpowiedzi klinicznej, natomiast długość terapii acytretyną i metotreksatem nie jest ściśle określona. Leki można stosować dopóki przynoszą korzystny efekt i nie występują poważne działania niepożądane.
    Słowa kluczowe:cyklosporyna, metotreksat, acytretyna, terapia systemowa

    Pęcherzyca IgG/IgA o obrazie klinicznym łuszczycy łojotokowej – opis przypadku
    Pemphigus IgG/IgA mimicking seborrheic psoriasis – case report
    Małgorzata Dominiak, Joanna Krzysiek, Zofia Gerlicz-Kowalczuk, Agnieszka Wojciechowska, Katarzyna Tomaszewska, Ewa Trznadel-Grodzka, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Pęcherzyca to określenie grupy dermatoz pęcherzowych, przyczyną których jest autoimmunizacja wobec desmosomalnych białek strukturalnych naskórka. Reakcje mediowane przeciwciałami IgG prowadzą do pęcherzycy zwykłej lub liściastej. Wyróżnia się również pęcherzycę bujającą, opryszczkowatą, paraneoplastyczną oraz pęcherzycę IgA (typu podrogowej dermatozy krostkowej lub typu śródnaskórkowej dermatozy neutrofilowej). Znacznie rzadziej uwzględniana w klasyfikacjach jest pęcherzyca IgG/IgA. W artykule przedstawiono przypadek 23-letniego mężczyzny hospitalizowanego z podejrzeniem łuszczycy łojotokowej, u którego dzięki badaniom metodami immunofluorescecji bezpośredniej oraz pośredniej, udało się postawić rozpoznanie pęcherzycy IgG/IgA.
    Słowa kluczowe:pęcherzyca IgG/IgA, desmogleina 1, choroby pęcherzowe

    Pemfigoid błon śluzowych, odmiana Brustinga-Perry’ego – opis przypadku
    Mucous membrane pemphigoid, Brusting-Perry variety – case report
    Anna Arska-Brot, Kamila Kaszubiak, Małgorzata Jeziorna

    Streszczenie
    Pemfigoid błon śluzowych (mucous membrane pemphigoid – MMP) to rzadka autoimmunologiczna choroba, często powodująca trudności diagnostyczno-terapeutyczne. Zaliczany jest do grupy podnaskórkowych chorób pęcherzowych, które goją się z pozostawieniem blizn. Występuje głównie u osób starszych, częściej u kobiet. Zmiany dotyczą zazwyczaj błon śluzowych, znacznie rzadziej skóry. W pracy opisano przypadek 78-letniego mężczyzny z rozległym, niegojącym się owrzodzeniem w okolicy czołowo-ciemieniowej skóry owłosionej głowy, u którego na podstawie obrazu klinicznego oraz badań immunofluorescencyjnych ustalono rozpoznanie pemfigoidu bliznowaciejącego, odmiany zlokalizowanej Brustinga-Perry’ego.
    Słowa kluczowe:pemfigoid błon śluzowych, pemfigoid bliznowaciejący, odmiana Brustinga-Perry’ego

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Pierwsze objawy pokrzywki barwnikowej pojawiają się typowo w okresie niemowlęcym i we wczesnym dzieciństwie. U niemowląt i małych dzieci, zwłaszcza poniżej 2-3. roku życia, w obrębie wykwitów może dochodzić do tworzenia się pęcherzy. Przerwanie pokrywy pęcherza, np. wskutek drapania, stanowi wrota zakażenia dla wszechobecnych bakterii, zwłaszcza gronkowca złocistego. Zaburzenia w obrębie którejkolwiek części paznokcia mogą spowodować powstanie charakterystycznych objawów klinicznych. Najczęstszymi przyczynami tych zaburzeń w wieku dziecięcym są powikłania pourazowe. Uraz mechaniczny zwykle dotyczy palucha, ponieważ jest on najbardziej wysunięty. Uraz może być jednorazowy, ale może być również przewlekle powtarzany wskutek noszenia obuwia z czubkami, z odkrytymi palcami lub źle dopasowanego, zwłaszcza w dzieciństwie, gdy stopy rosną. Te małe urazy ostatecznie prowadzą do zaburzenia wzrostu paznokcia, m.in. onychogryfozy (zakrzywienia płytki paznokciowej). Odczyn fototoksyczny jest sumarycznym wynikiem fotouwrażliwienia komórek skóry i jednoczesnego lub następczego działania promieniowania UV. W rozpoznaniu różnicowym należy uwzględnić oparzenia słoneczne i cieplne, kontaktowe zapalenie skóry, alergiczne kontaktowe zapalenie skóry, fototoksyczne reakcje polekowe, zapalenie tkanki podskórnej oraz infekcje, spośród których najwięcej trudności może budzić liszajec pęcherzowy i wczesna faza półpaśca. W etiopatogenezie AZS istotną rolę odgrywają interakcje między genetycznie uwarunkowanymi zaburzeniami struktury i funkcji bariery naskórkowej, pierwotnej oraz adaptacyjnej odpowiedzi immunologicznej, a także czynnikami infekcyjnymi i środowiskowymi. Dziecko może być obarczone dodatnim wywiadem atopowym, ale nie ma podstaw anatomicznych ani fizjologicznych do ujawnienia się tego defektu genetycznego w okresie noworodkowym. Przy badaniu noworodka należy pamiętać o złuszczaniu fizjologicznym, które jest naturalną konsekwencją zmiany środowiska, w jakim płód przebywał w łonie matki.
    Słowa kluczowe: pokrzywka barwnikowa, odczyn poszczepienny BCG, onychogryfoza, odczyn fototoksyczny, atopowe zapalenie skóry, złuszczanie fizjologiczne noworodków

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  3. Dermatologia Praktyczna 1/2020

    Dermatologia Praktyczna 1/2020

     Znamiona melanocytowe wrodzone u dzieci. Aktualne zalecenia diagnostyczno-terapeutyczne

     Congenital nevi in children. Current diagnostics and therapeutic recommendations
    Hubert Arasiewicz, Barbara Szpyrka. Maciej Bagłaj, Grażyna Kamińska-Winciorek

    Streszczenie
    Wrodzone znamiona melanocytowe są obecne od urodzenia lub pojawiają się do 2. r.ż. Występują dość powszechnie, charakteryzując się zmienną morfologią w zakresie lokalizacji, barwy i kształtu. Dermoskopia oraz badanie histopatologiczne stanowią złoty standard diagnostyki wrodzonych zmian barwnikowych. Obecnie kategoryzuje się je na podstawie współczynnika przewidywanego rozmiaru w wieku dorosłym. Szczególnej uwagi wymagają znamiona o dużej powierzchni, ponieważ stanowią poważny problem psychologiczny, a także są związane z innymi schorzeniami.
    Najistotniejszym aspektem jest różnicowanie melanozy nerwowo-skórnej ze zwiększeniem ryzyka czerniaka ośrodkowego układu nerwowego oraz określenie ryzyka transformacji nowotworowej czerniaka, które zwiększa się wraz z rozmiarem znamienia i liczby zmian satelitarnych.
    Niniejszy artykuł ma na celu przedstawienie aktualnej wiedzy na temat wrodzonych zmian melanocytowych z określeniem wskazań do przeprowadzenia zabiegu chirurgicznego i badań obrazowych na podstawie doniesień z literatury oraz doświadczeń własnych.
    Słowa kluczowe: znamiona wrodzone, dermoskopia, czerniak, melanoza nerwowo-skórna


     Analiza fototoksyczności wywołanej lekami ogólnoustrojowymi oparta na zaleceniach EDF (European Dermatology Forum)

     Drug-induced phototoxicity analysis based on EDF (European Dermatology Forum) recommendations
    Joanna Krzysiek, Aleksandra Lesiak, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Na co dzień jesteśmy narażeni na wiele substancji o właściwościach fototoksycznych. W połączeniu z promieniowaniem słonecznym mogą one wywołać miejscowe reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne. Są to często występujące schorzenia skóry, różniące się od siebie mechanizmem powstawania, obrazem klinicznym, a także rodzajem wywołujących je substancji. Staranny wywiad, analiza obrazu klinicznego oraz dodatkowe testy diagnostyczne mogą ułatwić ustalenie ostatecznego rozpoznania. Reakcje fototoksyczne stanowią zdecydowaną większość przypadków fotosensytyzacji, dlatego warto omówić temat, opierając się na wytycznych zaproponowanych przez EDF (European Dermatology Forum).
    Słowa kluczowe: fototoksyczność, wytyczne, leki

    Roztwór furoinianu mometazonu – refundowana, skuteczna opcja terapeutyczna dla pacjentów z łojotokowym zapaleniem skóry oraz łuszczycą skóry owłosionej głowy

    Mometasone furoate – reimbursed, effective therapeutic option for patients with seborrheic dermatitis and scalp psoriasis
    Aleksandra Lesiak, Magdalena Ciążyńska, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Mometazon (furoinian mometazonu) jest glikokortykosteroidem stosowanym miejscowo, który charakteryzuje się szybkim początkiem działania oraz wysoką skutecznością. Z powodzeniem znosi uczucie świądu, redukując dodatkowo rumień oraz objawy złuszczania skóry. Produkt znalazł zastosowanie w miejscowym leczeniu wielu dermatoz odpowiadających na leczenie miejscowe glikokortykosteroidami, m.in. atopowego zapalenia skóry czy dermatoz kontaktowych. Dostępny na rynku roztwór 0,1% mometazonu stosowany 1 × dziennie wykazuje szczególną skuteczność oraz korzystny profil bezpieczeństwa w leczeniu stanów zapalnych i świądu w obrębie owłosionej skóry głowy, w tym m.in. terapii łojotokowego zapalenia skóry czy leczeniu łuszczycy skóry owłosionej głowy.
    Słowa kluczowe: furoinian mometazonu, mometazon, łojotokowe zapalenie skóry, łuszczyca skóry owłosionej głowy


    Schorzenia dermatologiczne związane z uszkodzeniami nerwów. Część 1. Półpasiec, zespół troficzny nerwu trójdzielnego, zespół cieśni kanału nadgarstka

    Dermatological diseases related to nervous damage. Part 1. Herpes zoster, trigeminal trophic syndrome, carpal tunnel syndrome
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Skóra wykazuje różne związki z układem nerwowym: obwodowym (sensorycznym), autonomicznym oraz ośrodkowym. Ze względu na wymienione powiązania, skóra stanowi narząd neuroimmunoendokrynologiczny. Zaburzenia złożonych procesów regulacji neuronalnych uczestniczą w patogenezie niektórych chorób z pogranicza neurologiczno-dermatologicznego, takich jak: półpasiec, zespół troficzny nerwu trójdzielnego oraz zespół cieśni kanału nadgarstka.
    Słowa kluczowe: półpasiec, zespół troficzny nerwu trójdzielnego, zespół cieśni kanału nadgarstka, neuropeptydy, współczulna reakcja skórna

     

     Łuszczyca krostkowa u dzieci – doświadczenia własne

    Pustular psoriasis in children – own experience
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą chorobą skóry polegającą na nadmiernej proliferacji komórek naskórkowych oraz na obecności stanu zapalnego. Uogólniona łuszczyca krostkowa typu von Zumbuscha jest postacią łuszczycy krostkowej o skrajnym nasileniu. U dzieci występuje sporadycznie. Może ujawnić się w okresie niemowlęcym lub wczesnym dzieciństwie.
    Słowa kluczowe: niemowlęta, dzieci, łuszczyca krostkowa, zmiany skórne, diagnostyka różnicowa, leczenie


    Zmiany skórne w ostrej chorobie retrowirusowej – diagnostyka różnicowa chorób przebiegających z wysypką

    Skin changes in acute retroviral disease – differential diagnostics of diseases with rash
    Jagoda Stroynowska-Kosik, Dominika Szkodzińska, Ewelina Biało-Wójcicka

    Streszczenie
    Ostra choroba retrowirusowa rozwija się u większości osób zakażonych wirusem HIV w ciągu 2-4 tygodni od ekspozycji na materiał zakaźny. Objawy występują nagle i utrzymują się przez ok. 3 tygodnie. W niektórych przypadkach dolegliwości przedłużają się do 10 tygodni. Choroba przebiega najczęściej z gorączką, nudnościami, bólami mięśniowo-stawowymi, bólami głowy, bólami gardła, powiększeniem węzłów chłonnych, bólami brzucha z biegunką i utratą apetytu. Zmiany skórne w ostrej chorobie retrowirusowej występują u ok. 60% osób – najczęściej w postaci wysypki plamisto-grudkowej z wykwitami o średnicy 0,5-1 cm, zlokalizowanej na twarzy, tułowiu i dłoniach. Wysypka może też być plamista, grudkowa, rzadziej pokrzywkowa lub drobnopęcherzykowa. Charakterystyczna, często opisywana triada objawów – gorączka, zapalenie gardła i powiększenie węzłów chłonnych – nie występuje u wszystkich zakażonych pacjentów. Choroba może przebiegać w postaci skąpoobjawowej lub mieć przebieg bezobjawowy, co przy braku świadomości związanej z ryzykownym zachowaniem powoduje, że zakażenie jest wykrywane późno, w zaawansowanym stadium. Zmiany skórne mogą być błędnie rozpoznawane jako wysypka w przebiegu chorób infekcyjnych lub jako osutka polekowa. W przedstawionym artykule 36-letni pacjent miał objawy ogólne oraz zmiany skórne w postaci wysypki plamisto-grudkowej, mogące odpowiadać płonicy lub reakcji alergicznej polekowej. Właściwie zebrany wywiad i wykonane badania laboratoryjne uwzględniające choroby infekcyjne przebiegające z wysypką, w tym badanie w kierunku zakażenia wirusem HIV, umożliwiły ustalenie prawidłowego rozpoznania.
    Słowa kluczowe: infekcja wirusem HIV, wysypka plamisto-grudkowa, gorączka, ból gardła


    Linijna IgA dermatoza pęcherzowa w przebiegu świerzbu norweskiego

     Linear IgA bullous dermatosis in the course of Norwegian scabies
    Justyna Rembiałkowska-Piela, Dominik Mikiel, Anna Neneman, Monika Bowszyc-Dmochowska, Marian Dmochowski

    Streszczenie
    Linijna IgA dermatoza pęcherzowa (LABD) należy do grupy rzadkich chorób o podłożu auto immunologicznym. Wyróżnia się postać idiopatyczną oraz indukowaną. W klasycznym obrazie choroby w obrazie klinicznym dominują rozsiane zmiany rumieniowe, napięte pęcherze i pęcherzyki. Lokalizacja zmian skórnych jest zróżnicowana i może dotyczyć skóry okolicy tułowia, twarzy, owłosionej skóry głowy wraz z zajęciem błon śluzowych. W procesie diagnostycznym decydujące znaczenie ma badanie immunopatologiczne, głównie immunofluorescencja bezpośrednia wykazująca linearne złogi przeciwciał IgA wzdłuż połączenia skórno-naskórkowego. Leczenie LABD polega na zastosowaniu dapsonu jako leku pierwszego rzutu, jak również glikokortykosteroidów oraz immunoglobulin dożylnych.
    Świerzb należy do częstych, zakaźnych chorób pasożytniczych. Wywołany jest przez roztocza Sarcoptes scabiei. W klasycznej postaci choroby dominują symetryczne zmiany grudkowo-pęcherzykowe, zlokalizowane głównie w okolicy skóry brzucha, pośladków, palców rąk z towarzyszącym świądem wzmagającym się w godzinach nocnych. Świerzb norweski to nasilona postać choroby, cechuje się wysoką zakaźnością, występowaniem bardzo dużej liczby osobników świerzbowca oraz nawarstwionymi łuskami w obrębie zajętej skóry. Możliwość wyindukowania przez świerzbowca autoimmunizacyjnej choroby pęcherzowej nie została do końca wyjaśniona. Rozważa się dwa mechanizmy, które mogą być odpowiedzialne za wytwarzanie autoprzeciwciał u pacjentów ze świerzbem: uszkodzenie błony podstawnej przez enzymy lityczne, produkowane przez roztocza powodujące ekspozycję antygenów oraz reakcję krzyżową z antygenami błony podstawnej na zasadzie mimikry antygenowej.
    W artykule przedstawiono przypadek 82-letniej kobiety z rozsianymi zmianami skórnymi zdiagnozowanymi jako świerzb norweski ze współistniejącą autoimmunizacyjną chorobą pęcherzową spełniającą kryteria linijnej IgA dermatozy pęcherzowej (LABD).
    Słowa kluczowe: świerzb, linijna IgA dermatoza pęcherzowa, immunofluorescencja bezpośrednia, złogi IgA, wzbudzanie

     

    DERMATOLOGIA DZIECIĘCA – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Osutki polekowe należą do powszechnie spotykanych objawów niepożądanych. Zmiany w przebiegu wysypek polekowych mogą być ograniczone lub uogólnione. Zmianom skórnym mogą towarzyszyć zmiany ogólnoustrojowe. Tak jest w przypadku ostrej uogólnionej wysypki krostkowej. Podstawą leczenia jest odstawienie leku wywołującego.
    Atopowe zapalenie skóry jest genetycznie uwarunkowaną chorobą skóry, modyfikowaną przez czynniki środowiskowe. Defekt genetyczny dotyczy m.in. filagryny. Białko to warunkuje prawidłową produkcję barierowych czynników nawilżająco-natłuszczających. Wskutek tego defektu skóra jest sucha. Najbardziej narażona na wysychanie jest twarz. Dlatego pierwszym objawem klinicznym atopowego zapalenia skóry w wieku niemowlęcym są tzw. lakierowane policzki.
    Trądzik pospolity jest przewlekłą, zapalną chorobą gruczołów łojowych i ujść mieszków włosowych. Jest najczęstszą chorobą skóry w okresie pokwitania. Charakteryzuje się występowaniem zarówno wykwitów niezapalnych, jak i zapalnych. Zmian tych nie należy usuwać samemu z uwagi na możliwość powstania powikłań.
    Brodawki wirusowe obejmują wiele odmian klinicznych. Do najczęściej występujących należą brodawki zwykłe, wśród nich brodawki rąk i stóp. Brodawki stóp często są mylnie rozpoznawane i traktowane jako odciski oraz niewłaściwie leczone. Przy nieodpowiednim postępowaniu może dojść do rozsiewu zmian i powikłań.
    Wśród malformacji naczyniowych najczęściej występuje u dzieci znamię naczyniowe płaskie typu PWS (port wine stain). Każda obecność naczyniaka płaskiego w obrębie twarzy nakazuje przeprowadzić badania w kierunku rozpoznania zespołu Sturge’a-Webera.
    Słowa kluczowe: dzieci, ostra uogólniona osutka krostkowa, atopowe zapalenie skóry, trądzik pospolity, brodawki wirusowe, malformacje naczyniowe typu PWS

     

    WENEROLOGIA – pytania i odpowiedzi

     Monika Wasilewska, Bartłomiej Święs, Iwona Rudnicka, Sławomir Majewski

    Streszczenie
    Ciąża jest szczególnym stanem fizjologicznym dla organizmu kobiety. Dochodzi między innymi do zjawiska immunosupresji i wzrostu ryzyka ujawnienia utajonego zakażenia typami genitalnymi HPV. W ciąży brodawki płciowe są liczne, mogą osiągać większe rozmiary, a nawroty są częste. Potencjalne ryzyko zakażenia dziecka wirusami HPV występuje zazwyczaj podczas porodu. Leczenie brodawek płciowych w ciąży jest utrudnione ze względu na ograniczone możliwości terapeutyczne. U kobiet w ciąży preferowane są metody zabiegowe, takie jak krioterapia i łyżeczkowanie. Podczas leczenia w wyjątkowych sytuacjach można zastosować preparat miejscowy zawierający imikwimod.
    Kłykciny kończyste okolicy odbytu są głównie przenoszone przez bierne kontakty seksualne jednakowo u obu płci. Ryzyko wystąpienia zmian zależy w największym stopniu od wydolności układu odpornościowego. Lokalizacja kłykcin kończystych w odbycie często skutkuje późnym rozpoznaniem. W terapii można zastosować preparaty miejscowe zawierające podofilotoksynę czy imikwimod oraz standardowe procedury zabiegowe, takie jak krioterapia, łyżeczkowanie i wycięcie chirurgiczne. Bardzo istotna jest współpraca z lekarzem proktologiem i rektoskopowa ocena kanału odbytu pod kątem występowania zmian. Po zabiegu pacjent wymaga edukacji na temat wysokiej zakaźności choroby.
    Słowa kluczowe: brodawki płciowe, ciąża, okolica odbytu, krioterapia, łyżeczkowanie, kłykciny kończyste, imikwimod, podofilotoksyna

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł

    Brak w magazynie

  4. Neurologia Praktyczna 1/2020

    Neurologia Praktyczna 1/2020

    Postępy w leczeniu miażdżycy tętnic pozaczaszkowych w prewencji udaru mózgu

    Tłumaczenie artykułu:
    Update in the treatment of extracranial atherosclerotic disease for stroke prevention

    Streszczenie
    Na całym świecie udar mózgu stanowi wiodącą przyczynę śmierci i niepełnosprawności osób dorosłych. Miażdżyca tętnic pozaczaszkowych (extracranial atherosclerotic disease – ECAD), zwłaszcza zwężenie tętnicy szyjnej, odpowiada za ok. 18-25% udarów niedokrwiennych mózgu. Postępy w neuroobrazowaniu, leczeniu zachowawczym i zabiegowym spowodowały w ostatnim czasie znaczący spadek częstości udarów mózgu będących następstwem zwężenia tętnicy szyjnej. Aktualne postępowanie w ECAD obejmuje optymalne leczenie farmakologiczne, endarterektomię tętnicy szyjnej (carotid endarterectomy – CEA) i stentowanie tętnicy szyjnej (carotid artery stenting – CAS). Wybór metody terapii zależy od występowania objawów, ciężkości zwężenia, czynników osobniczych, skuteczności metody i ryzyka powikłań z nią związanych. Celem niniejszego artykułu jest dokonanie przeglądu aktualnie dostępnych dowodów medycznych oraz wytycznych dotyczących leczenia zwężenia tętnicy szyjnej, porównanie skuteczności leczenia zachowawczego z postępowaniem zabiegowym (CAS i CEA) oraz wskazanie kierunków badań w przyszłości.

     

    Diagnostyka i leczenie zaburzeń autonomicznych w zespołach otępiennych

    Tłumaczenie artykułu:
    Diagnosis and management of autonomic dysfunction in dementia syndromes

    Streszczenie
    Cel przeglądu. Zaburzenia autonomiczne często występują w przebiegu otępienia, szczególnie w otępieniach z ciałami Lewy’ego. W tym przeglądzie uwzględniono udokumentowanie obecności zaburzeń autonomicznych w otępieniu, częste objawy i możliwe metody postępowania.
    Ostatnie doniesienia. Zaburzenia autonomiczne zostały ujawnione w chorobie Alzheimera i otępieniach z ciałami Lewy’ego. Do częstych objawów należą ortostatyczne zawroty głowy, omdlenia, upadki, objawy ze strony układu moczowego i zaparcia. Postępowanie niefarmakologiczne w hipotensji ortostatycznej powinno obejmować przepajanie wodą. W leczeniu farmakologicznym można stosować midodrynę lub droksydopę, która jednak nie jest dostępna w Europie. Atomoksetyna jest inhibitorem wychwytu zwrotnego noradrenaliny, który może okazać się skuteczny, jeśli przeprowadzone będą kolejne próby kliniczne. W przypadku zaparć można zastosować probiotyki, osmotyczne środki o działaniu przeczyszczającym, takie jak makrogol, oraz aktywatory kanału chlorkowego typu 2, takie jak lubiproston. Przy obecności objawów ze strony układu moczowego może być stosowany mirabegron.
    Podsumowanie. Brakuje badań klinicznych na temat zaburzeń autonomicznych w otępieniu, a większość dotychczas zebranych danych pochodzi z badań poświęconych chorobie Parkinsona. Można jednak przygotować praktyczne zalecenia. Istnieje zapotrzebowanie na badania kliniczno-kontrolne z udziałem osób z otępieniem.
    Słowa kluczowe: autonomiczny układ nerwowy, otępienie, hipotonia ortostatyczna, objawy ze strony układu moczowego, choroba z ciałami Lewy’ego


    Leczenie powikłań ośrodkowego układu nerwowego w przebiegu dializ i transplantacji nerek

    Tłumacze nie artykułu:
    Treatment of central nervous system complications of renal dialysis and transplantation

    Streszczenie
    Cel przeglądu. Większość neurologów w czasie swojej praktyki napotka pacjentów, u których prowadzona jest terapia nerkozastępcza, w przebiegu której rozwinęły się powikłania neurologiczne, podczas gdy neurolodzy pracujący w szpitalach z oddziałami nefrologicznymi lub w ich pobliżu mogą być już dobrze zaznajomieni z wachlarzem możliwych powikłań ośrodkowego układu nerwowego (OUN) u tych pacjentów. Powikłania te mogą być często trudne w różnicowaniu z zaburzeniami związanymi z niewydolnością nerek lub chorobami ogólnoustrojowymi prowadzącymi do choroby nerek i mogą właściwie wynikać z interakcji między chorobą podstawową a działaniami ubocznymi leczenia. Pacjenci z chorobą nerek często cierpią na wiele schorzeń współistniejących i konieczne jest bardziej ogólne podejście do problemów diagnostyki i leczenia.
    Ostatnie doniesienia. Niestety brakuje swoistych, wysokiej jakości danych dotyczących licznych powikłań OUN w leczeniu nerkozastępczym. W bieżącej pracy dokonano przeglądu głównych powikłań OUN związanych z dializą i transplantacją nerek oraz omówiono dostępne informacje dotyczące terapii, zaś w przypadkach gdy dowodów jest mało, szczegółowo opisano standardowe metody postępowania.
    Podsumowanie. Biorąc pod uwagę, że brakuje swoistych dowodów dotyczących leczenia powikłań OUN w leczeniu nerkozastępczym, często konieczne jest przyjęcie zindywidualizowanego podejścia opartego na chorobach współistniejących i postępowanie według doświadczeń uzyskanych w ogólnej populacji. W przypadku leczenia tej skomplikowanej grupy pacjentów należy podkreślić, jak duże znaczenie ma współpraca pomiędzy neurologami a nefrologami.
    Słowa kluczowe: dializa, przeszczep nerek, nerkowa terapia zastępcza, powikłania ośrodkowego układu nerwowego

     

    Dlaczego nam się nie udaje: mechanizmy i czynniki nieskutecznej trombektomii w ostrym udarze niedokrwiennym

    Tłumaczenie artykułu:
    Why we fail: mechanisms and co-factors of unsuccessful thrombectomy in acute ischemic stroke

    Streszczenie
    Cel. Trombektomia mechaniczna (mechanical thrombectomy – MT) jest skutecznym sposobem leczenia pacjentów w ostrej fazie udaru niedokrwiennego mózgu. W ok. 16,5% interwencji nie dochodzi jednak do rekanalizacji. Przedstawiono własne doświadczenia w nieskutecznej MT i przeanalizowano przyczyny techniczne oraz parametry zależne od pacjenta przy niepowodzeniu zabiegu.
    Metody. Przeanalizowano sytuację 596 pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym w zakresie krążenia przedniego i zakwalifikowanych do przeprowadzenia MT za pomocą cewnika aspiracyjnego i/lub stentu usuwalnego. Niepowodzenie określono jako 0, 1 lub 2a w skali mTICI (modified treatment in cerebral ischemia – zmodyfikowana skala leczenia w niedokrwieniu mózgu) [skala oceny skuteczności rekanalizacji, określa stopień udrożnienia naczynia – przyp. tłum.]. Grupę pacjentów z nieskuteczną MT poddano analizie dotyczącej przebiegu interwencji i porównano z pacjentami ze skuteczną trombektomią pod kątem parametrów obejmujących dane demograficzne, wywiad chorobowy, objawy udaru i leczenie.
    Wyniki. Spośród 596 interwencji nie powiodło się 100 (16,8%) zabiegów. W 20 przypadkach nie można było dotrzeć do skrzepliny lub przejść przez nią za pomocą cewnika. U tych pacjentów często występowała choroba zarostowa tętnic obwodowych. U 80 pacjentów użycie stentu usuwalnego okazało się rzeczywiście nieskuteczne. W tej grupie ze złymi wynikami korelowały zaburzenia krzepnięcia, podczas gdy migotanie przedsionków wiązało się z pomyślnym skutkiem. Podanie trombolizy dożylnej oraz przyjęcie donorów tlenku azotu łączyło się z pomyślną rekanalizacją. Czas trwania interwencji był znacząco dłuższy w grupie nieskutecznych zabiegów.
    Wnioski. W 20% nieskutecznej MT nie udało się dojść do skrzepliny lub przejść przez nią cewnikiem. W tych przypadkach można rozważać bezpośrednie nakłucie tętnicy szyjnej lub chirurgiczne uzyskanie dostępu do tętnicy szyjnej. W 80% nieskutecznych interwencji można było przejść cewnikiem przez skrzeplinę, ale nie udało się uzyskać rekanalizacji niedrożnego naczynia. Alternatywne sposoby mogą stanowić metody ratunkowe. Opracowanie nowych urządzeń i metod jest konieczne do poprawy odsetka rekanalizacji. Ocena istniejących wcześniej schorzeń może uwrażliwić na występowanie powikłań.
    Słowa kluczowe: niepowodzenie zastosowania stentu usuwalnego, nieskuteczna trombektomia, udar mózgu, leczenie wewnątrztętnicze, tromboliza interwencyjna


    Czy ucisk rdzenia kręgowego w odcinku piersiowym może powodować czysty zespół uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego?

    Tłumaczenie artykułu:
    Can compressive thoracic cord lesions cause a pure lower motor neurone syndrome?

    Streszczenie
    Zmiany uciskające rdzeń kręgowy zazwyczaj powodują zespół objawów uszkodzenia górnego neuronu ruchowego – osłabienie siły mięśniowej, spastyczność i utratę czucia poniżej poziomu uszkodzenia. Od dawna wiadomo, że ucisk rdzenia kręgowego w odcinku szyjnym może manifestować się jako izolowany niedowład kończyn górnych typu uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego, zespół określany jako spondyloza szyjna z zanikiem mięśni (cervical spondylotic amyotrophy). Przedstawiono opisy przypadków dwóch pacjentów z izolowanym osłabieniem kończyn dolnych typu uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego w przebiegu ucisku rdzenia kręgowego na poziomie Th11/12, zaburzenie to autorzy nazwali spondylozą piersiową z zanikiem mięśni (thoracic spondylotic amyotrophy).

     

    Skuteczność fumaranu dimetylu o przedłużonym uwalnianiu w wynikach samooceny przez chorych stanu po leczeniu i w pomiarach klinicznych u pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego w rzeczywistych warunkach klinicznych: PROTEC

    Tłumaczenie artykułu:
    Effectiveness of delayed-release dimethyl fumarate on patient--reported outcomes and clinical measures in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis in a real-world clinical setting: PROTEC

    Streszczenie
    Założenia. Wyniki samooceny przez chorych stanu po leczeniu (patient- reported outcomes – PRO) i kliniczne rezultaty dają obszerną ocenę postaci rzutowo-remisyjnej stwardnienia rozsianego (relapsing-remitting multiple sclerosis – RRMS).
    Cel. Celem jest podsumowanie skuteczności wpływu fumaranu dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) o przedłużonym uwalnianiu na aktywność choroby i PRO u pacjentów z RRMS w warunkach klinicznych.
    Metody. W PROTEC, 12-miesięcznym badaniu obserwacyjnym IV fazy z jawnym lekiem, oceniano roczny wskaźnik rzutu (annualized relapse rate – ARR), odsetek pacjentów z rzutami i zmiany w PRO. Podsumowano również podgrupę pacjentów ze świeżo rozpoznanym i wczesnym stwardnieniem rozsianym (multiple sclerosis – MS) [≤ 3,5 w Rozszerzonej skali niewydolności ruchowej (Expanded Disability Status Scale – EDSS i ≤ 1 rzut w roku poprzedzającym].
    Wyniki. Nieskorygowany ARR w 12. miesiącu po leczeniu DMF w stosunku do 12 miesięcy przed rozpoczęciem podawania DMF był ogólnie o 75% niższy (0,161 wobec 0,643, p < 0,0001) (n = 1105) i o 84%, 77% i 71% niższy odpowiednio w podgrupach pacjentów: ze świeżym rozpoznaniem, ≤ 3,5 w skali EDSS i ≤ 1 rzut. Ogólnie 88% pacjentów pozostawało bez rzutów 12 miesięcy po rozpoczęciu leczenia DMF (84% ze świeżym rozpoznaniem; 88% ≤ 3,5 EDSS; 88% ≤ 1 rzut), pomiary PRO dla zmęczenia, satysfakcji z leczenia, funkcjonowania w życiu codziennym i pracy poprawiły się znacząco w ciągu 12 miesięcy leczenia DMF w porównaniu ze stanem wyjściowym.
    Wnioski. Po 12 miesiącach leczenia DMF w stosunku do 12 miesięcy przed rozpoczęciem tego leczenia ARR był istotnie niższy, u większości pacjentów nie było rzutów i wiele pomiarów PRO wykazało poprawę (w całej grupie i w podgrupach), co wskazuje na to, że leczenie DMF jest skuteczne pod względem wyników klinicznych i perspektywy pacjenta.
    Badanie kliniczne. Badanie oceniające skuteczność leczenia Tecfiderą (fumaranem dimetylu) pod względem aktywności MS i wyników w samoocenie pacjenta (PROTEC), NCT01930708, https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT01930708.
    Słowa kluczowe: fumaran dimetylu, stwardnienie rozsiane, postać rzutowo-remisyjna, pomiary wyników w samoocenie pacjenta stanu po leczeniu, jakość życia, wyniki leczenia, funkcjonowanie w życiu codziennym


    Lakozamid – lek przeciwpadaczkowy nowej generacji. Zastosowanie w codziennej praktyce

    Lacosamide – new generation antiepileptic drug. Application in everyday practice
    Ewa Nagańska

    Streszczenie
    Lakozamid jest lekiem przeciwpadaczkowym najnowszej generacji. Jest wskazany do stosowania w monoterapii i w terapii wspomagającej w leczeniu napadów padaczkowych o ogniskowym początku u dorosłych, młodzieży i dzieci w wieku od 4 lat. Od 2014 r. jest w Polsce objęty refundacją Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ), tym samym coraz częściej wprowadzany do terapii napadów lekoopornych.
    W opracowaniu przedstawiono praktyczne zasady stosowania lakozamidu w terapii pacjentów z padaczką. Uwzględniono aktualne wskazania, zalecenia Polskiego Towarzystwa Epileptologii, obecnie obowiązujące zasady refundacji lakozamidu, określone przez NFZ. Przedstawiono również doświadczenia własne autorki ilustrowane opisami przypadków klinicznych.
    Słowa kluczowe: padaczka, napady lekooporne, lakozamid



    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  5. Gastroenterologia Praktyczna 1/2020

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2020

    Zapalenie trzustki: wersja 2 klasyfikacji TIGAR‑O z uwzględnieniem etiologicznych czynników ryzyka zapalenia trzustki w oparciu o doniesienia naukowe i dostępne aktualizacje

    Pancreatitis: TIGAR‑O Version 2 risk etiology checklist with topic reviews, updates, and use primers
    David C. Whitcomb, MD, PhD, for the North American Pancreatitis Study Group

    Klasyfikacja TIGAR‑O_V1 uwzględnia następujące grupy czynników etiologicznych zapaleń trzustki: toksyczno‑metaboliczne, idiopatyczne, genetyczne, autoimmunologiczne, nawracające, ostre zapalenie trzustki o ciężkim przebiegu oraz zaporowe zapalenie trzustki. Ponadto uwzględnia czynniki genetyczne, immunologiczne, metaboliczne, żywieniowe, neurologiczne, dysplastyczne i inne. Nowe doniesienia potrzebne do zrozumienia i leczenia chorób trzustki wymagają aktualizacji w postaci listy TIGAR‑O_V2 zarówno w formie krótkiej (S), jak i długiej (L). Dotychczasowa klasyfikacja została zmodyfikowana, aby ułatwić pozyskiwanie danych i analizować określone czynniki, które mogą przyczyniać się do progresji chorób trzustki u poszczególnych chorych lub grup pacjentów, pomagając w wyborze ich leczenia. Uzasadnienie i kluczowe aspekty kliniczne są podsumowane w każdym zaktualizowanym punkcie listy. Znajomość modelu przyspiesza proces zbierania danych, uwzględniając dokładność wywiadu klinicznego. Nowe podejście do tego zagadnienia ułatwiają również nowe technologie pozyskiwania informacji o stanie klinicznym pacjenta. Lista TIGAR‑O_V2 z zawartymi aktualizacjami powinna być dostępna dla pracowników służby zdrowia zajmujących się pacjentami z chorobami trzustki.


    Stanowisko Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii i Konsultanta Krajowego w Dziedzinie Gastroenterologii, dotyczące postępowania z pacjentem z nieswoistą chorobą zapalną jelit w dobie pandemii COVID‑19

    Michał Łodyga, Piotr Eder, Agnieszka Dobrowolska, Jarosław Reguła, Grażyna Rydzewska


    Czy stłuszczenie trzustki może stanowić nową składową zespołu metabolicznego?

    Can pancreatic steatosis be a new component of the metabolic syndrome?
    Maria Stawirej‑Kucharek, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    W ostatnich latach w literaturze medycznej coraz częściej stosowane jest określenie „stłuszczenie trzustki” dla opisu nadmiernego gromadzenia się tkanki tłuszczowej w obrębie trzustki. W przeciwieństwie do coraz lepiej poznanej niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby wiedza dotycząca stłuszczenia trzustki jest niewystarczająca zarówno w zakresie rozpoznawania, jak i konsekwencji klinicznych. Celem pracy jest podsumowanie aktualnej wiedzy na temat powiązań stłuszczenia trzustki z zespołem metabolicznym, a także korelacji z chorobami zapalnymi i rakiem trzustki.


    Rola prokinetyków w leczeniu wybranych chorób górnego odcinka przewodu pokarmowego

    The role of prokinetics in the treatment of selected diseases of the upper gastrointestinal tract
    Ewa Walecka‑Kapica

    Streszczenie
    Prokinetyki stosowane są najczęściej w leczeniu zaburzeń czynnościowych górnego odcinka przewodu pokarmowego, takich jak dyspepsja czynnościowa, gastropareza i choroba refluksowa przełyku. Obecnie dostępne są cztery grupy prokinetykow, o rożnym mechanizmie działania: antagoniści receptora dopaminowego D2 (itopryd, domperidon); agoniści receptora serotoninowego 5‑HT4 (cyzapryd, tegaserod, mozapryd, prukalopryd); antagonista receptora D2/agonista receptora 5‑HT4 (metoklopramid) oraz agoniści receptora motyliny (erytromycyna). Itopryd – lek, blokujący receptor dopaminowy – D2, będący równocześnie inhibitorem acetylocholinesterazy. Wykazuje działanie prokinetyczne w górnym i w dolnym odcinku przewodu pokarmowego, dobrze tolerowany, z wysokim profilem bezpieczeństwa, w tym kardiologicznego. Cyzapryd – preparat z grupy agonistów receptora serotoninowego 5‑HT4, z uwagi na wysokie ryzyko interakcji z innymi lekami i wystąpienia ciężkich powikłań kardiologicznych przeciwwskazany u pacjentów obciążonych chorobami serca mimo skutecznego działania prokinetycznego, wycofany w USA i w niektórych krajach Europy. Metoklopramid – antagonista receptorów dopaminowych D2, o działaniu pobudzającym również receptory serotoninowe 5‑HT4 i stymulującym obwodowy układ cholinergiczny do uwalniania acetylocholiny. Jego działanie wiąże się z ryzykiem wystąpienia ciężkich powikłań neurologicznych i endokrynologicznych, może być więc stosowany tylko krótkotrwale, w celu zapobiegania i leczenia nudności oraz wymiotów. Erytromycyna – antybiotyk z grupy makrolidów o właściwościach agonistycznych w stosunku do receptora motylinowego. Wpływa stymulująco na częstość i amplitudę skurczów żołądka, przyśpiesza jego opróżnianie, znalazła zastosowanie w leczeniu gastroparezy, może jednak spowodować wydłużenie odstępu QT, doprowadzając do zagrażających życiu komorowych zaburzeń rytmu, dlatego też obecnie rzadko jest wykorzystywana jako lek prokinetyczny.
    Wyniki wieloletnich badań nad skutecznością i bezpieczeństwem stosowania prokinetyków w chorobach czynnościowych górnego odcinka przewodu pokarmowego zachęcają do stosowania ich w codziennej praktyce klinicznej. Szczególnie itopryd charakteryzuje się wysoką skutecznością terapeutyczną, dobrą tolerancją i wysokim profilem bezpieczeństwa, w tym kardiologicznego, przy niewielkim ryzyku interakcji lekowych i działań niepożądanych.


    Zastosowanie endoskopowej radiotermoablacji w chorobach dróg żółciowych

    The use of endoscopic radiofrequency ablation in biliary diseases
    Anna Mackiewicz, Adam Przybyłkowski

    Streszczenie
    Zwężenia, zarówno łagodne, jak i złośliwe, są jedną z częstych przyczyn niedrożności dróg żółciowych. Wskutek zmniejszenia średnicy światła przewodów żółciowych poprzez ich ucisk z zewnątrz lub rozrost patologicznej masy wewnątrz dochodzi do upośledzenia wypływu żółci, a w konsekwencji do żółtaczki mechanicznej. Radiotermoablacja (RFA) to stosunkowo nowa metoda terapeutyczna wykorzystywana do niszczenia (ablacji) tkanek. Pod wpływem prądu naprzemiennego o częstotliwości fal radiowych w zakresie 350‑500 kHz wytwarzane jest ciepło w zakresie 50‑100 stopni Celsjusza wokół elektrody do RFA, które powoduje lokalne zniszczenie komórek. W ostatnich latach metoda radiotermoablacji znalazła zastosowanie w paliatywnym leczeniu złośliwych zwężeń dróg żółciowych, niedrożności metalowych protez żółciowych oraz niszczeniu wznowy gruczolaków brodawki Vatera po ampulektomii. Do zabiegu wykorzystuje się specjalne jednorazowe sondy RFA, przeznaczone do stosowania podczas endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW). W zależności od wielkości zmiany procedurę można bezpiecznie powtarzać w trakcie jednego zabiegu ECPW i koagulować guz bądź patologiczną tkankę w rożnych miejscach, w zależności od dostępności zmiany od strony dróg żółciowych. W pracy dokonano przeglądu piśmiennictwa prezentującego wyniki zastosowania endoskopowej radiotermoablacji (ERFA) jako nowej metody leczenia chorób połączenia żółciowo‑trzustkowego, w szczególności złośliwych zwężeń przewodów żółciowych. Dotychczas opublikowane doniesienia prezentują obiecujące wyniki zastosowania ERFA. Na uwagę zasługuje fakt, że ryzyko powikłań związanych z tą metodą nie jest większe niż przeciętne ryzyko okołozabiegowe związane z wykonaniem zabiegu ECPW z protezowaniem dróg żółciowych.


    Plamica Henocha‑Schönleina w praktyce gastrologicznej – opis przypadku i przegląd piśmiennictwa

    Patients with Henoch‑Schönlein purpura in gastroenterology department – case report and a literature review
    Aleksandra Kaczka, Milena Padysz, Piotr Oset, Cezary Chojnacki, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Plamica Henocha‑Schönleina (Henoch‑Schönlein purpura – HSP) to autoimmunologiczne zapalenie małych naczyń, przebiegające z odkładaniem się w nich kompleksów immunologicznych związanych z immunoglobuliną IgA, charakteryzujące się występowaniem plamicy skórnej, zmian stawowych, dolegliwości bólowych brzucha oraz kłębuszkowego zapalenia nerek. W niniejszej pracy przedstawiono przypadek pacjenta z HSP z objawami z przewodu pokarmowego oraz przegląd piśmiennictwa dotyczącego plamicy Henocha‑Schönleina ze szczególnym uwzględnieniem problemów mogących pojawić się w praktyce gastroenterologicznej.


    Pacjent z chorobą Leśniowskiego‑Crohna i ziarniniakowatością ustno‑twarzową – opis przypadku

    Patient with orofacial granulomatosis and Crohn’s disease – a case report
    Milena Padysz, Aleksandra Kaczka, Maria Wiśniewska-Jarosińska

    Streszczenie
    Ziarniniakowatość ustno-twarzowa (orofacial granulomatosis – OFG) jest rzadkim schorzeniem jamy ustnej, charakteryzującym się obrzękiem warg i tkanek miękkich wokół ust oraz ziarniniakowatymi zmianami zapalnymi w jamie ustnej. Związek OFG z chorobą Leśniowskiego-Crohna oraz innymi chorobami ziarniniakowatymi, tj. sarkoidozą, zespołem Melkerssona-Rosenthala, zapaleniem czerwieni wargowej (Miescher cheilitis) nie jest do końca poznany. Dostępna literatura nie jest zgodna, czy OFG jest odrębną jednostką chorobową, czy wczesną postacią powyższych chorób. Prezentujemy opis przypadku 46-letniego pacjenta z OFG, u którego zmiany w jamie ustnej wyprzedzały pojawienie się zmian w jelicie grubym. Ponadto objawy jelitowe, oprócz obecności przetok, były słabo wyrażone i nie dominowały w całym przebiegu choroby. Zastosowanie terapii biologicznej infliksymabem spowodowało szybką remisję zmian zapalnych zarówno w jamie ustnej, jak i w jelicie grubym.


    Ogniskowy gruczolakorak w polipie hiperplastycznym żołądka u 82‑letniej kobiety

    Focal adenocarcinoma in a hyperplastic polyp of the stomach in a 82‑year‑old female
    Tomasz Kurowski, Bartosz Ostrowski, Piotr Wosiewicz, Tomasz Marek, Piotr Paleń, Maciej Kajor, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Polipy hiperplastyczne są jednymi z najczęściej stwierdzanych podczas gastroskopii polipów żołądka. Najczęściej są one związane z obecnością zanikowego zapalenia błony śluzowej żołądka na podłożu infekcji Helicobacter pylori. Polipy te odznaczają się niskim ryzykiem transformacji nowotworowej. Opisano przypadek gruczolakoraka w dużym polipie hiperplastycznym sklepienia żołądka u 82‑letniej kobiety.


    Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby u dzieci

    Non‑alcoholic fatty liver disease in children
    Dariusz Marek Lebensztejn

    Streszczenie
    Niealkoholowa choroba stłuszczeniowa wątroby (NAFLD) jest najczęstszą przewlekłą patologią wątroby zarówno u dorosłych, jak i w populacji wieku rozwojowego. NAFLD jest uważana za wątrobową manifestację zespołu metabolicznego ze względu na współistnienie otyłości trzewnej, insulinooporności oraz dyslipidemii. W praktyce klinicznej rozpoznanie NAFLD u dzieci polega na jednoczasowym stwierdzeniu podwyższonej aktywności aminotransferazy alaninowej w surowicy i potwierdzeniu stłuszczenia narządu w badaniach obrazowych, a także wykluczeniu innych przyczyn stłuszczenia wątroby. Biopsja wątroby powinna być wykonywana tylko u wybranych chorych; prowadzone są badania nad nieinwazyjnymi metodami diagnostycznymi (biochemicznymi i obrazowymi). Podstawowym elementem leczenia NAFLD jest modyfikacja trybu życia (postępowanie dietetyczne, ćwiczenia fizyczne). Leczenie farmakologiczne dzieci jest nadal na etapie badań naukowych.


    Agresywny pacjent. Odstąpienie przez lekarza od wykonywania czynności zawodowych

    Rafał Patryn

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  6. Magazyn Stomatologiczny 4/2020

    Magazyn Stomatologiczny 4/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    kwietniowy numer MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO dotyczy nowoczesnych metod leczenia w stomatologii. Pierwsza z czterech prac, które znalazły się w TEMACIE MIESIĄCA, dotyczy odtworzenia całkowitego braku miejsca dla drugiego zęba przedtrzonowego w szczęce za pomocą stałych aparatów grubołukowych. Kolejne dwie prace to również opisy przypadków: jedna z nich dotyczy wykorzystania autogennej tkanki w procedurach augmentacyjnych zwiększających szerokość i objętość tkanek skeratynizowanych przed implantacją, a druga frenulektomii, którą wykonano zarówno z użyciem skalpela, jak i lasera diodowego, uzyskując w efekcie wyraźną poprawę funkcji i estetyki przy jednoczesnym braku powikłań okołozabiegowych. Dział zamyka badanie oceniające efektywność technik manualnych i plastrowania dynamicznego w redukcji powikłań pooperacyjnych po leczeniu chirurgicznym w obrębie twarzowej części czaszki i szyi.

    Równie interesujące prace zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Mnie szczególnie zainteresowała publikacja dotycząca zastosowania materiału złożonego Boston i Włókien Kompozytowych.

    Natomiast w dziale SPECJALISTA RADZI mogą Państwo zapoznać się z odpowiedzią na pytanie czytelnika sprowokowane artykułem, który ukazał się w marcowym numerze.

    Mam nadzieję, że w kwietniowym wydaniu MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś ciekawego.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  7. Magazyn Stomatologiczny 5/2020

    Magazyn Stomatologiczny 5/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,
    tematem miesiąca majowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są METODY, TECHNIKI I NARZĘDZIA W CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ. Jedna z zamieszczonych w tym dziale prac dotyczy zastosowania lasera do resekcji wierzchołka korzenia zęba, druga zaś prezentuje zastosowania L-PRFu podczas takiego zabiegu. Równie interesujące artykuły zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Są to prace przeglądowe, w tym artykuł opisujący obecnie stosowane protezy typu overdenture osadzane na implantach oraz praca prezentująca leczenie szynami zgryzowymi w wybranych sytuacjach klinicznych, a także kazuistyczne, jak opis przypadku odbudowy zębów przednich szczęki z wykorzystaniem indeksu silikonowego.
     
    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego. Tym razem jest to praca przedstawiającą dość nietypowe postępowanie w przypadku nieudanej zamierzonej replantacji zęba.
     
    Mam nadzieję, że w majowym wydaniu „Magazynu Stomatologicznego” każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś ciekawego.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  8. Magazyn Stomatologiczny 6/2020

    Magazyn Stomatologiczny 6/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,
    czerwcowy numer „Magazynu Stomatologicznego” jest poświęcony KOMPROMISOWYM ROZWIĄZANIOM ESTETYCZNYM W STOMATOLOGII. Pierwsza z trzech prac, które znalazły się w TEMACIE MIESIĄCA, prezentuje krok po kroku procedurę odtworzenia braku zęba siecznego szczęki za pomocą bezpośredniego mostu adhezyjnego wzmacnianego włóknem szklanym, druga – leczenie starcia patologicznego zębów z wykorzystaniem materiału kompozytowego w przypadku kompleksowej rehabilitacji protetycznej z odbudową utraconej wysokości zwarcia, trzecia zaś –rekonstrukcję z wykorzystaniem dwóch rodzajów indeksów silikonowych.
    Równie interesujące prace zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Ja rekomenduję Państwu artykuł prezentujący pozyskiwanie autogennej tkanki łącznej z podniebienia.
    Natomiast pod koniec numeru, w VADEMECUM, znajdą Państwo dwie publikacje „na czasie” dotyczące oczyszczania powietrza w gabinecie stomatologicznym oraz artykuł poświęcony psychologii dziecięcej.


    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  9. Przegląd Pediatryczny 2/2020

    Przegląd Pediatryczny 2/2020

    Procedura postępowania z dzieckiem na SOR/IPP, oddziale pediatrycznym z podejrzeniem lub rozpoznaniem COVID-19
    Guidance for pediatric emergency department, emergency room and pediatric hospital with a child suspected or diagnosed with COVID-19
    Teresa Jackowska, Magdalena Marczyńska

    Streszczenie
    Przedstawione wytyczne opisują podstawowe zasady postępowania z dziećmi przyjętymi na szpitalny oddział ratunkowy, izbę przyjęć czy do szpitala bez lub z rozpoznaniem COVID-19 (wywołanym wirusem SARS-CoV-2). Wytyczne opierają się na opublikowanym przeglądzie literatury i będą ewoluować, gdy nasza wiedza o tej infekcji będzie szersza. Większość dzieci będzie miała łagodne objawy, znacznie łagodniejsze niż u dorosłych, oraz nie będzie miała problemów z oddychaniem.
    Obecne dowody sugerują, że oddziały pediatryczne nie będą na pierwszej linii walki z koronawirusem, ale mają do odegrania kluczową rolę, o czym należy pamiętać i dobrze wszystko zaplanować.
    Słowa kluczowe: choroba koronawirusowa, wirus SARS-CoV-2


    Rekomendacje Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego i Konsultanta Krajowego w dziedzinie pediatrii dotyczące opieki ambulatoryjnej nad dziećmi w czasie pandemii COVID-19, wywołanej wirusem SARS-CoV-2
    Recommendations of the Polish Pediatric Society and the National Consultant in the field of pediatrics regarding outpatient care for children during the COVID-19 pandemic, caused by the SARS-CoV-2 virus
    Teresa Jackowska, Jarosław Peregud-Pogorzelski, Magdalena Marczyńska, Hanna Czajka

    Streszczenie
    Przedstawione wytyczne prezentują podstawowe zasady postępowania w opiece ambulatoryjnej nad dziećmi w czasie pandemii COVID-19, wywołanej wirusem SARS-CoV-2. Wytyczne opracowano na podstawie przeglądu literatury, stron internetowych towarzystw naukowych lub międzynarodowych zaleceń. Wytyczne dotyczą ambulatoryjnej opieki nad dziećmi chorymi, nad dziećmi z udokumentowanym zakażeniem SARS-CoV-2 lub stwierdzaną COVID-19 u matki, szczepień, wizyt profilaktycznych u dzieci zdrowych, monitorowania stanu bezpieczeństwa i zdrowia psychicznego dziecka.
    Słowa kluczowe: choroba koronawirusowa, wirus SARS-CoV-2


    Zapobieganie i kontrola COVID-19 na pediatrycznych oddziałach hematologii i onkologii lub przeszczepiania komórek krwiotwórczych oraz w odpowiednich poradniach specjalistycznych: zalecenia Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej
    The national recommendation for the COVID-19 prevention and control in pediatric units of hematology and oncology, hematopoietic cell transplantation units and respective outpatient clinics: guidelines of Polish Society of Pediatric Oncology and Hematology
    Jan Styczyński, Walentyna Balwierz, Jacek Wachowiak, Bożenna Dembowska-Bagińska, Michał Matysiak, Bernarda Kazanowska, Maryna Krawczuk-Rybak, Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska, Marzena Samardakiewicz, Jan Godziński, Danuta Perek, Renata Tomaszewska, Wojciech Młynarski, Tomasz Szczepański w imieniu Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej

    Streszczenie
    W grudniu 2019 roku zidentyfikowano nowego koronawirusa SARS-CoV-2 prowadzącego do choroby COVID-19 o charakterze pandemii z ryzykiem zgonu 2-6%. Wśród z pacjentów z grupy ryzyka znajdują się też dzieci w trakcie intensywnego leczenia przeciwnowotworowego, u których zawsze obserwuje się ciężkie zaburzenia odporności. Na podstawie dostępnych danych literaturowych i własnych doświadczeń Polskie Towarzystwo Onkologii i Hematologii Dziecięcej przedstawia zalecenia dotyczące zapobiegania i kontroli COVID-19 na dziecięcych oddziałach hematologii i onkologii lub przeszczepiania komórek krwiotwórczych oraz w odpowiednich poradniach specjalistycznych.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV-2, COVID-19, dzieci z chorobą nowotworową


    Aktualne zasady stwierdzania trwałego, nieodwracalnego ustania czynności mózgu w populacji pediatrycznej
    Current principles of adjudication on permanent, irreversible cessation of brain function in the pediatric population
    Aleksandra Korzeniewska-Eksterowicz, Wojciech Walas, Wojciech Młynarski, Romuald Bohatyrewicz

    Streszczenie
    W pracy przedstawiono obecnie obowiązujące podstawy prawne dotyczące zasad stwierdzania trwałego, nieodwracalnego ustania czynności mózgu. Omówiono elementy specyficzne dla populacji dzieci oraz etapy przeprowadzenia procedury stwierdzania trwałego, nieodwracalnego ustania czynności mózgu.
    Słowa kluczowe: ustanie czynności mózgu, dzieci


    Leczenie podtrzymujące w ostrej białaczce limfoblastycznej u dzieci
    Maintenance treatment of childhood acute lymphoblastic leukemia
    Tomasz Szczepański

    Streszczenie
    Leczenie podtrzymujące remisję jest bardzo ważnym elementem terapii ostrej białaczki limfoblastycznej, najczęstszego nowotworu złośliwego u dzieci. Choć jest to chemioterapia o niskiej intensywności, możliwość jej długotrwałego stosowania (co najmniej rok do kilku lat) pozwala na stopniową eliminację pojedynczych przetrwałych komórek białaczkowych i pełne wyleczenie. Dostępność zawiesin 6-merkaptopuryny i metotreksatu umożliwia precyzyjne ich dawkowanie i pozwala na redukcję niepożądanych toksyczności hematologicznych i wątrobowych.
    Słowa kluczowe: ostra białaczka limfoblastyczna, leczenie podtrzymujące remisję, 6-merkaptopuryna, metotreksat


    Czterowalentna atenuowana szczepionka przeciwko grypie dla dzieci
    Quadrivalent live atenuated influenza vaccine for children
    Teresa Jackowska, August Wrotek

    Streszczenie
    Żywa atenuowana szczepionka przeciw grypie zawiera 2 szczepy wirusa grypy typu A oraz 2 szczepy wirusa grypy typu B, których skład jest zmieniany rokrocznie zgodnie z rekomendacjami Światowej Organizacji Zdrowia. Szczepionka jest przeznaczona do podaży do nosa. W Polsce jest zarejestrowana dla dzieci od 24. miesiąca życia do 18 lat. W niniejszym artykule dokonano przeglądu piśmiennictwa na temat skuteczności i bezpieczeństwa działania szczepionki, z uwzględnieniem sytuacji szczególnych, takich jak astma oskrzelowa, alergia na białko jaja kurzego, stosowanie leków przeciwwirusowych, salicylanów. Podsumowano także międzynarodowe zalecenia odnośnie do wskazań i przeciwwskazań do szczepienia przeciwko grypie, jak również wyboru szczepionki i optymalnego czasu szczepienia.
    Słowa kluczowe: szczepienie, grypa, odporność


    Czy potrafimy wyprzedzić marsz alergiczny? Metody oceny ryzyka rozwoju alergii u dzieci
    Can we overtake the allergic march? Methods for assessing the risk of developing allergies in children
    Paulina Przybysz, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    W związku z rosnącą liczbą osób cierpiących na choroby o podłożu atopowym alergię zaliczono do chorób cywilizacyjnych, związanych z tempem rozwoju społeczeństwa XXI w. Alergia jest najczęstszą chorobą przewlekłą wieku dziecięcego i jest odpowiedzialna za skrócenie długości życia i pogorszenie jego jakości. Manifestacja alergii rożni się w zależności od wieku dziecka, składając się w charakterystyczną sekwencję, zwaną marszem alergicznym, który jest zależny od czynników genetycznych i środowiskowych. Celem zmniejszenia czy ograniczenia chorób atopowych u dzieci jest wyodrębnienie grupy predysponowanej do rozwoju alergii przed wystąpieniem pierwszych objawów choroby. Pozwoli to na zastosowanie skutecznej profilaktyki i przerwanie marszu alergicznego. Znane są markery i metody oceny ryzyka rozwoju alergii okresu okołoporodowego i niemowlęcego dotyczące zmienności genetycznej, funkcjonowania układu immunologicznego, budowy bariery naskórkowej. Jednak możliwość wykorzystania oraz praktycznego zastosowania tych markerów i metod jest ograniczona ze względu na małą dostępność, duży koszt lub brak udokumentowanej korelacji z rozwojem alergii. Na podstawie przeglądu piśmiennictwa w artykule przedstawiono dotychczasowe wyniki badań oceniające markery ryzyka rozwoju alergii u dzieci i ich zastosowanie w praktyce.
    Słowa kluczowe: alergia, atopia, czynnik ryzyka alergii


    Stan zdrowia jamy ustnej u dzieci z cukrzycą typu 1 – przegląd piśmiennictwa
    Oral health status in children with type 1 diabetes mellitus – review
    Marek Pachoński, Przemysława Jarosz-Chobot, Aleksandra Koczor-Rozmus, Katarzyna Mocny-Pachońska

    Streszczenie
    Cukrzyca typu 1 jest powszechnie występującą chorobą metaboliczną okresu dziecięcego. U podstawy jej rozwoju leży autoimmunologiczna destrukcja komórek β trzustki prowadząca do zaburzeń w wydzielaniu insuliny. W jamie ustnej cukrzyca manifestuje się pod postacią zaburzeń w wydzielaniu śliny, zapalenia dziąseł i przyzębia, ropni przyzębnych, zmian zapalnych błony śluzowej jamy ustnej oraz próchnicy. Zmiany te są opisywane na szóstym miejscu pod względem częstości występowania wśród wszystkich powikłań cukrzycy. Ich obecność często jest uzależniona od kontroli metabolicznej choroby podstawowej, jaką jest cukrzyca. Dzieci chorujące na cukrzycę typu 1 stanowią grupę podwyższonego ryzyka zachorowania na schorzenia jamy ustnej, dlatego powinny pozostawać pod stałą opieką stomatologiczną oraz należy u nich wdrożyć, w zależności od potrzeb, zabiegi profilaktyczne zgodnie z rekomendacją The AAPD Caries Assessment Tool (CAT).
    Słowa kluczowe: cukrzyca typu 1, próchnica, zapalenie dziąseł, ślina


    Przemoc w rodzinie wobec dzieci
    Violence against children in the home and family
    Zuzanna Szlendak, Maryla Malewicz-Sawicka

    Streszczenie
    Przemoc jest bardzo częstym tematem we współczesnym piśmiennictwie. Nie ma kraju, który nie byłby dotknięty przemocą. Nie ma człowieka, który w jakiś sposób nie zetknąłby się kiedyś z tym zjawiskiem. Krzywdzenie dzieci, jedna z najczęściej spotykanych form przemocy, jest sytuacją szczególnie trudną, biorąc pod uwagę brak zdolności dzieci do obrony. Konsekwencje przemocy są jednoznacznie negatywne, nie tylko dla pokrzywdzonej jednostki, ale także dla społeczeństwa. Skutki mogą ujawnić się w każdej sferze życia dziecka na każdym etapie jego rozwoju. Niniejszy artykuł zawiera analizę definicji, form i uwarunkowań przemocy wobec dzieci. Celem artykułu jest przybliżenie zjawiska przemocy wobec dzieci, lepsze zrozumienie i weryfikacja teorii na ten temat.
    Słowa kluczowe: przemoc, sprawca przemocy w rodzinie, przyczyny przemocy, czynniki ochronne


    Wpływ wirusa SARS-CoV-2 na wątrobę
    The impact of the SARS-CoV-2 virus for liver function
    Irena Jankowska, Joanna Pawłowska, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszczenie
    W niniejszej pracy przedstawiono aktualną wiedzę dotyczącą wpływu wirusa SARS-CoV-2 na wątrobę. Poważne uszkodzenie wątroby najczęściej dotyczy przypadków COVID-19 o ciężkim przebiegu, głownie w populacji dorosłych. Nieliczne opisy przypadków uszkodzenia wątroby dotyczące dzieci sugerują łagodny przebieg patologii tego narządu u dzieci zakażonych SARS-CoV-2.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV-2, COVID-19, dzieci, wątroba


    25 lat minęło – srebrny jubileusz Kliniki Pediatrii, Patologii Noworodka i Chorób Metabolicznych Kości Uniwersytetu Medycznego w Łodzi
    Quarter of century of Department of Pediatrics, Neonatal Pathology and Bone Metabolic Diseases Medical University of Lodz
    Elżbieta Jakubowska-Pietkiewicz, Elżbieta Woźniak

    Streszczenie
    W artykule przedstawiono krótki zarys historii Kliniki Pediatrii, Patologii Noworodka i Chorób Metabolicznych Kości na przestrzeni 25 lat. Omówiono działalność kliniczną związaną z patologią okresu noworodkowego oraz chorobami metabolicznymi kości w całym wieku rozwojowym. Podkreślono dorobek Kliniki w zakresie diagnostyki i leczenia farmakologicznego wrodzonej łamliwości kości u dzieci.
    Proces nauczania studentów Wydziału Lekarskiego trwa w Klinice znacznie dłużej, bo od 1967 r. i początkowo był realizowany w Zakładzie Propedeutyki Pediatrii. Obecna struktura i profil Kliniki były kształtowane przede wszystkim przez prof. Danutę Chlebną-Sokół, która pełniła funkcję jej kierownika przez 20 lat.
    Słowa kluczowe: Klinika Propedeutyki Pediatrii i Chorób Metabolicznych Kości, historia


    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł

    Brak w magazynie

  10. Dermatologia Praktyczna 2/2020

    Dermatologia Praktyczna 2/2020

    Czy wszystkiemu winna jest latte? – czyli skąd trądzik u dorosłych kobiet

    Is latte to blame for everything? – where does the adult female acne come from
    Katarzyna Płużańska-Srebrzyńska, Adam Srebrzyński

    Streszczenie
    Trądzik pospolity jest jedną z najczęstszych przyczyn wizyt w gabinecie dermatologa. Choroba dotychczas kojarzona z okresem dojrzewania obecnie coraz częściej obserwowana jest u dorosłych kobiet. Już prawie jedna trzecia wszystkich pacjentów z trądzikiem to kobiety po 25. roku życia. Celem artykułu jest przegląd opublikowanych danych dotyczących trądziku dorosłych kobiet, przede wszystkim w kontekście patogenezy oraz czynników ryzyka jego wystąpienia. W kolejnej części przedstawione zostaną stosowane metody leczenia, ze szczególnym uwzględnieniem terapii miejscowej.
    Słowa kluczowe: trądzik dorosłych, hiperandrogenizm, izotretynoina, retinoidy, hormony

    Dermatologiczne aspekty pielęgnacji skóry noworodków i niemowląt

    Dermatological aspects of skin care of newborns and infants
    Mira Kijańska, Daria Gorawska

    Streszczenie
    Skóra małego dziecka, ze względu na specyfikę swojej budowy, wymaga właściwej ochrony i pielęgnacji. Bardzo często rodzice nie wiedzą, jak odpowiednio wykonywać podstawowe zabiegi higieniczne. Prawidłowa pielęgnacja niesie pozytywne skutki i wywiera efekt prozdrowotny nawet w odległych latach życia. W artykule omówiono podstawowe zasady pielęgnacji i higieny skóry noworodka i niemowlęcia.
    Słowa kluczowe: płaszcz wodno-lipidowy, kąpiel, pępek, pieluszka, ochrona słoneczna


    Schorzenia dermatologiczne związane z uszkodzeniami nerwów. Część 2. Zespoły naczyniowe

    Dermatological diseases related to nervous damage. Part 2. Vascular syndromes
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Zważywszy wielorakie związki skóry z układem nerwowym – obwodowym sensorycznym, autonomicznym i ośrodkowym – w pierwszej części pracy dokonano przeglądu wybranych chorób z pogranicza neurologiczno-dermatologicznego, takich jak półpasiec, zespół troficzny nerwu trójdzielnego oraz zespół cieśni kanału nadgarstka. Część drugą pracy poświęcono chorobom wchodzącym w skład zespołów naczyniowych, w szczególności guzkowemu zapaleniu tętnic, postaci skórnej guzkowego zapalenia tętnic, krioglobulinemii, eozynofilowej ziarniniakowatości z zapaleniem naczyń i ziarniniakowatości z zapaleniem naczyń.
    Słowa kluczowe: guzkowe zapalenie tętnic, postać skórna guzkowego zapalenia tętnic, krioglobulinemia, eozynofilowa ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń, ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń


    Testy dermoskopowe w codziennej praktyce dermatologicznej

    Dermoscopic tests in everyday dermatological practice
    Grażyna Kamińska-Winciorek

    Streszczenie
    Powszechnie wykorzystywana w codziennej praktyce dermoskopia może być uzupełniona o szybkie testy kliniczne, które wspierają lekarza w postawieniu właściwej diagnozy. Ewidentnymi korzyściami są: mniejsza liczba niepotrzebnych wycięć, zwiększenie pewności rozpoznania klinicznego, oszczędność kosztów opieki zdrowotnej, przy jednoczesnym wzbogaceniu doświadczenia praktykujących dermoskopistów. Dotychczas w dostępnej literaturze opisano podstawowe pomocnicze testy dermoskopowe, takie jak: test przełącznika (toggle test), test świecenia (glow test), test ucisku naczyń (pressure application vessel test), test chybotania (wobble test), test plastra (tape stripping), test zdrapania (scraping, scratching test), test atramentu (furrow ink test) oraz test skrobi z jodyną (starch-iodine test). W pracy omówiono główne techniki pomocnych testów dermoskopowych stanowiących dodatkowe narzędzie szybkiej diagnostyki uzupełniającej badanie dermoskopowe.
    Słowa kluczowe: dermoskopia, testy dermoskopowe, test świecenia, test przełącznika, test atramentu

    Zastosowanie miejscowych kortykosteroidów w ciąży w oparciu o wytyczne Europejskiego Forum Dermatologicznego (EDF)

    Use of topical corticosteroids in pregnancy based on European Dermatology Forum guideline (EDF)
    Joanna Krzysiek, Katarzyna Tomaszewska, Aleksandra Lesiak, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Ciąża może powodować szereg dermatoz, które często wymagają leczenia miejscowymi glikokortykosteroidami. Niestety wiedza na temat ich działania w ciąży wciąż jest ograniczona.
    Stanowisko ekspertów Europejskiego Forum Dermatologicznego (EDF) zakłada, że dotychczasowe badania nie potwierdzają związku między leczeniem miejscowymi GKS kobiet ciężarnych a ryzykiem wad wrodzonych, porodu przedwczesnego czy zamartwicą.
    Za najbezpieczniejsze leki w tej grupie uważa się GKS o małej i średniej sile działania. Silne bądź bardzo silne GKS należy stosować jako leki drugiego rzutu i tak krótko, jak tylko możliwe. Ich stosowanie wiąże się z ryzykiem urodzenia dziecka z niską masą urodzeniową ciała. Podejmując jednak taką farmakoterapię, należy rozważyć, czy potencjalne korzyści przeważają nad ryzykiem dla płodu.
    Słowa kluczowe: miejscowe glikokortykosteroidy, ciąża, działania niepożądane

    Dermatologia i kleszcze – co wiemy, a czego nie wiemy? Uwaga na smartfony!

    Dermatology and ticks – what do we know and what do we not know? Watch out for smartphones!
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Kleszcz pospolity występuje na terenie całego kraju. W Polsce aktywność kleszczy rozpoczyna się od połowy kwietnia i trwa do początku listopada. Człowiek jest żywicielem przypadkowym. Wybór żywiciela oparty jest głównie na wskazówkach węchowych. Ostatnio dużo pisze się o tym, że pole elektromagnetyczne wytwarzane przez telefony komórkowe oddziałuje na kleszcze, przyciągając je niczym magnes. Ukąszenia przez kleszcze wywołują różne odczyny skórne. Niektóre ukąszenia mogą także skutkować zakażeniem boreliozą.
    Słowa kluczowe: kleszcze, czynniki predysponujące, odczyny skórne, borelioza, zapobieganie

    Kontaktowe zapalenie skóry na akrylany związane z zawodem – opis przypadku

    Contact dermatitis on acrylates related to profession – case report
    Magdalena Czarnecka-Operacz, Dorota Jenerowicz, Nina Łabędź, Monika Łukomska, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Akrylany to syntetyczne żywice termoplastyczne, o znanym już dobrze, szkodliwym działaniu w przypadku kontaktu ze skórą człowieka, które stosowane są nadal w wielu produktach kosmetycznych. Akrylany stanowią istotną i coraz częściej notowaną przyczynę rozwoju klinicznych objawów alergicznego kontaktowego zapalenia skóry. Dotyczy to nie tylko klientek, ale również kosmetyczek wykonujących zabiegi narażające je na ekspozycję na wspomniane powyżej substancje.
    Ze względu na zawodowe narażenie na akrylany, dotyczące osób pracujących w obszarze kosmetologii, w niektórych przypadkach po udokumentowaniu związku choroby z narażeniem zawodowym, alergiczne kontaktowe zapalenia skóry traktowane są jako choroby zawodowe. Statystycznie, jedną z najczęstszych dermatoz zawodowych jest zawodowe kontaktowe zapalenie skóry. Można je podzielić na kontaktowe zapalenie skóry z podrażnienia i o podłożu alergicznym, czyli alergiczne kontaktowe zapalenie skóry. W większości przypadków oba typy kontaktowego zapalenia skóry manifestują się jako wypryskowe zmiany skórne o morfologii wyprysku, zlokalizowane na odsłoniętych powierzchniach skóry, a zwłaszcza na skórze rąk. Podstawą rozpoznania jest wnikliwy wywiad chorobowy, dokładne badanie przedmiotowe i wynik testów płatkowych.
    W niniejszej pracy przedstawiono opis przypadku 36-letniej kosmetyczki, u której wystąpiła reakcja alergiczna skóry na akrylany, objawiająca się klinicznie ostrym wypryskiem dłoni. A zatem w przypadku przedstawianej przez nas pacjentki, stwierdzono ewidentną kontaktową alergię wieloważną, która ze względu na wykonywany przez nią zawód, wymaga bezwzględnie przeprowadzenia kolejnych badań w celu ustalenia wysoce prawdopodobnego związku przyczynowo-skutkowego (a mianowicie ekspozycji na silnie alergizujące związki w gabinecie kosmetycznym i rozwój alergicznego wyprysku kontaktowego), oraz uznania problemu klinicznego za chorobę zawodową. Wymaga to spełnienia ściśle określonych wymagań, sprecyzowanych w ustawodawstwie medycznym.
    Słowa kluczowe: akrylany, alergiczne zapalenie skóry, choroba zawodowa, testy płatkowe


    Nawrotowe wykwity pokrzywkowe u pacjentki po zabiegu kriolipolizy – opis przypadku

    Recurrent urticarial exanthem in patient after cryolipolysis – case report
    Katarzyna Waligóra, Magdalena Jałowska, Magdalena Czarnecka-Operacz, Dorota Jenerowicz, Ryszard Żaba, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Pokrzywka to jedna z najczęściej rozpoznawanych chorób skóry. Według literatury 20-30% populacji ogólnej przebyło w ciągu swojego życia przynajmniej jeden epizod pokrzywki ostrej. Wśród przyczyn pokrzywki ostrej wymienia się m.in. reakcje alergiczne, pseudoalergiczne, toksyczne, a także infekcje. Wśród przyczyn pokrzywki przewlekłej podaje się m.in. defekty enzymatyczne, zaburzenia psychosomatyczne, infekcje, czynniki fizykalne, nadwrażliwości pokarmowe, stany zapalne, choroby autoimmunologiczne. Aktualnie nie odnajdujemy w literaturze doniesień w zakresie przypadków identyfi kacji zabiegu kriolipolizy jako potencjalnego czynnika wywołującego rozwój objawów pokrzywki ostrej. Jednakże, w obliczu faktu, iż zabieg ten wywołuje apoptozę adipocytów, co skutkuje powstaniem procesu zapalnego w obrębie tkanki tłuszczowej (panniculitis), podejrzewa się, iż może być on jednym z czynników przyczyniających się do wystąpienia wysiewów wykwitów pokrzywkowych.
    Słowa kluczowe: pokrzywka, kriolipoliza, powikłania, diagnostyka

    Zastosowanie sekukinumabu w leczeniu łuszczycy plackowatej u pacjentów ze współistniejącym łuszczycowym zapaleniem stawów

    Secukinumab in the treatment of plaque psoriasis in patients with psoriatic arthritis
    Marta Dobrzyńska, Agnieszka Osmola-Mańkowska, Ewa Teresiak-Mikołajczak,
    Anna Malewska-Woźniak, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Sekukinumab jest rekombinowanym, w pełni ludzkim przeciwciałem należącym do grupy inhibitorów interleukiny 17. Jest lekiem zarejestrowanym do leczenia łuszczycy plackowatej oraz łuszczycowego zapalenia stawów, dostępnym w Polsce w programach lekowych finansowanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Sekukinumab charakteryzuje się szybkim początkiem działania, wysoką skutecznością oraz dobrym profilem bezpieczeństwa.
    Słowa kluczowe: sekukinumab, łuszczyca plackowata, łuszczycowe zapalenie stawów

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Półpasiec i opryszczkę wywołują wirusy należące do jednej rodziny. Mają powinowactwo do komórek układu nerwowego. Wywołują dość podobne objawy podmiotowe. Czasem trudno jest odróżnić te dwie jednostki chorobowe.
    Naprzemienne zwilżanie i wysychanie skóry wokół ust jest najczęstszą przyczyną zapalenia skóry w tej okolicy. Oprócz leczenia ważna jest profilaktyka wtórna. Odtwarza ona barierę skórno-naskórkową. Pomaga też zwalczyć odruch nawykowego oblizywania warg.
    Do najczęściej występujących należą brodawki zwykłe. Spotyka się je powszechnie, zwłaszcza u ludzi młodych, aktywnych sportowo i seksualnie, u tych, którzy golą owłosienie łonowe, oraz u dzieci z atopowym zapaleniem skóry. Mogą występować wszędzie, także na wzgórku łonowym. W leczeniu stosuje się metody zabiegowe i niezabiegowe.
    Nadmanganian potasu wykazuje działanie odkażające i utleniające, bakteriobójcze i grzybobójcze. Stosowany jest u niemowląt często przy potówkach, odparzeniach, pieluszkowym zapaleniu skóry itp. Ma też działania uboczne. Może wywołać martwicę skrzepową.
    W profilaktyce i leczeniu atopowego zapalenia skóry na pierwszym miejscu wymienia się emolienty. Zasadnicze znaczenie mają te, które są używane do bezpośredniego stosowania na skórę.
    Słowa kluczowe: dzieci, półpasiec, opryszczka, zapalenie okołoustne, brodawki wirusowe, martwica skrzepowa, emolienty

    Wenerologia – pytania i odpowiedzi

    Monika Wasilewska, Bartłomiej Święs, Iwona Rudnicka, Sławomir Majewski

    Streszczenie
    Liszaj twardzinowy (lichen sclerosus – LS) to przewlekła choroba zapalna skóry i błon śluzowych, która często zlokalizowana jest w okolicach narządów płciowych i odbytu. LS powoduje świąd i ból, dysfunkcję seksualną, utrudnienie oddawania moczu u mężczyzn oraz związany jest z ryzykiem rozwoju raka. Etiologia LS nie jest znana, lecz znane są towarzyszące choroby oraz czynniki ryzyka rozwoju i czynniki protekcyjne. Rozpoznanie ustala się na podstawie obrazu klinicznego. Złotym standardem leczenia pozostają silne i bardzo silne miejscowe glikokortykosteroidy.
    W przypadku typowych zmian LS nie jest wymagana weryfikacja histopatologiczna. Jest ona jednak niezbędna przy: niepewnym obrazie klinicznym, podejrzeniu nowotworu, nieskuteczności leczenia oraz obrzezaniu.
    Dobrą praktyką jest, by przy każdej wizycie kontrolnej pacjenta z LS oceniać obraz kliniczny pod kątem obecności przemian nowotworowych, gdyż choroba ta wiąże się ze zwiększonym ryzykiem nowotworzenia. Nie jest pewne, czy w wyniku skutecznego leczenia ryzyko to zmienia się.
    Słowa kluczowe: liszaj twardzinowy, okolica anogenitalna, miejscowe preparaty glikokortykosteroidów, biopsja, ryzyko rozwoju nowotworu

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  11. Neurologia Praktyczna 2/2020

    Neurologia Praktyczna 2/2020

    Wytyczne Europejskiej Organizacji Udarowej dotyczące odwracania działania doustnych leków przeciwkrzepliwych w ostrym krwotoku śródmózgowym
    Tłumaczenie artykułu:
    European Stroke Organisation guideline on reversal of oral anticoagulants in acute intracerebral haemorrhage

    Streszczenie
    Celem prezentowanych wytycznych Europejskiej Organizacji Udarowej (European Stroke Organisation) jest przedstawienie opartych na dowodach i przydatnych w praktyce klinicznej zaleceń dotyczących odwracania działania przeciwkrzepliwego: VKA (vitamin K antagonists – antagonistów witaminy K; warfaryna, fenprokumon i acenokumarol), bezpośrednich inhibitorów czynnika II (tj. trombiny; eteksylan dabigatranu) oraz inhibitorów czynnika Xa (apiksaban, edoksaban i rywaroksaban) u pacjentów z krwotokiem śródmózgowym w ostrej fazie. Wytyczne przygotowano zgodnie ze Standardową Procedurą Operacyjną dla wytycznych Europejskiej Organizacji Udarowej oraz według metodologii GRADE. Jako podstawową zasadę zdefiniowano, kiedy była praktycznie stosowana doustna terapia przeciwkrzepliwa: założono, że dodatni wywiad historii choroby to prowadzona doustna terapia przeciwkrzepliwa, z wyjątkiem sytuacji, gdy uważa się, że na podstawie wywiadu medycznego istotna aktywność przeciwkrzepliwa jest mało prawdopodobna lub została wykluczona za pomocą badań laboratoryjnych. Ogólnie rzecz biorąc, zdecydowanie zaleca się podawanie koncentratu kompleksu protrombiny zamiast powstrzymywania się od leczenia, czy stosowania świeżo mrożonego osocza (fresh-frozen plasma – FFP) w połączeniu z witaminą K u pacjentów przyjmujących VKA. Ponadto zdecydowanie zaleca się stosowanie idarucizumabu u pacjentów leczonych dabigatranem oraz rekomenduje się podawanie andeksanetu alfa u pacjentów leczonych rywaroksabanem i apiksabanem, zamiast powstrzymywania się od działań. Wydano słabą rekomendację dotyczącą stosowania koncentratu kompleksu protrombiny w wysokich dawkach (50 IU/kg) u wszystkich pacjentów przyjmujących edoksaban oraz u pacjentów otrzymujących rywaroksaban lub apiksaban, w przypadku gdy andeksanet alfa nie jest dostępny. Odradza się stosowanie kwasu traneksamowego i rekombinowanego aktywowanego czynnika krzepnięcia VII (rFVIIa), poza badaniami klinicznymi. Prezentowane zalecenia dotyczące leczenia mają na celu dążenie do normalizacji procesu krzepnięcia. Brak jest danych lub istnieją tylko pośrednie dane na temat wpływu tych działań na końcowy stan czynnościowy pacjenta lub śmiertelność, również niewiele jest danych pochodzących z randomizowanych badań kontrolnych.
    Słowa kluczowe: krwotok śródmózgowy, leki przeciwkrzepliwe niebędące antagonistami witaminy K, doustne antykoagulanty, odwracalne działanie przeciwkrzepliwe, antagoniści witaminy K
    Keywords: intracerebral haemorrhage, non-vitamin K antagonists, oral anticoagulants, reversal anticoagulant activity, vitamin K antagonists

     

    Pierwotne stwardnienie boczne: uzgodnione kryteria diagnostyczne
    Tłumaczenie artykułu:
    Primary lateral sclerosis: consensus diagnostic criteria

    Streszczenie
    Pierwotne stwardnienie boczne (primary lateral sclerosis – PLS) jest zaburzeniem neurodegeneracyjnym układu ruchowego występującym u osób dorosłych. Charakteryzuje się powoli postępującym zespołem górnego neuronu ruchowego; rozpoznanie ma charakter kliniczny, po wykluczeniu innych podobnych chorób o charakterze strukturalnym, neurodegeneracyjnym i metabolicznym. Odróżnienie PLS od postaci stwardnienia zanikowego bocznego z dominującymi objawami ze strony górnego neuronu ruchowego pozostaje znaczącym wyzwaniem we wczesnej fazie objawowej obu zaburzeń i nadal jest nierozstrzygnięte, czy schorzenia te tworzą kontinuum kliniczne i histopatologiczne. Obecne kryteria diagnostyczne dla PLS mogą stanowić barierę dla rozwoju postępowania terapeutycznego z powodu długotrwałego opóźnienia pomiędzy pojawieniem się objawów a ustaleniem formalnego rozpoznania. Podczas gdy nowe technologie pozwalające bardzo dokładnie potwierdzić zajęcie zarówno górnego, jak i dolnego neuronu ruchowego mogą ostatecznie rozwiązać kontrowersje przy ustaleniu rozpoznania PLS, przedstawiono tutaj zaktualizowane i uzgodnione kryteria diagnostyczne mające na celu zmniejszenie opóźnienia diagnostycznego, optymalizowanie projektu terapeutycznego i przyspieszenie rozwoju leczenia modyfikującego przebieg choroby.

     

    Neurotoksyny pochodzące z mikrobiomu przewodu pokarmowego (GI) – silne sygnały neurozapalne przechodzące z przewodu GI poprzez krążenie ogólnoustrojowe do mózgu
    Tłumaczenie artykułu:
    Gastrointestinal (GI) tract microbiome-derived neurotoxins – potent neuro-inflammatory signals from the GI tract via the systemic circulation into the brain

    Mikrobiom ludzkiego przewodu pokarmowego (gastrointestinal – GI) jest bogatym i dynamicznym źródłem mikroorganizmów, który jednocześnie posiada niewiarygodną złożoność i różnorodność. Mikroby te zbiorowo są w stanie wydzielać to, co znajduje się wśród najbardziej neurotoksycznych i prozapalnych znanych biopolimerów. Należą do nich: lipopolisacharydy (lipopolysaccharide – LPS), enterotoksyny, amyloidy pochodzące z mikroorganizmów oraz małe niekodujące RNA (small non-coding RNA – sncRNA). Jednym z głównych gatunków mikroorganizmów w mikrobiomie ludzkiego przewodu GI, ~100 razy obfitszym od Escherichia coli, jest Bacteroides fragilis, beztlenowa Gram-ujemna bakteria w kształcie pałeczki, która wydziela: 1) szczególnie silny, prozapalny podtyp glikolipidowego LPS (BF-LPS); 2) hydroli tyczną metaloproteinazę cynkową, znaną jako toksyna B. fragilis
    (B. fragilis toxin – BFT), czyli fragilizyna. Trwające obecnie badania wspierają liczne obserwacje, że BF-LPS i BFT (fragilizyna) przerywają bariery około komórkowe przez rozkład białek między komórkowych, takich jak E-kadheryna, pomiędzy komórkami nabłonka, doprowadzając do powstania „przeciekających” barier. Takie wadliwe bariery, które także w miarę starzenia się stają się coraz bardziej przepuszczalne, pozwalają z kolei na wniknięcie neurotoksycznych biopolimerów pochodzących z mikrobiomu do krążenia ogólnoustrojowego, z którego następnie mogą przejść przez barierę krew–mózg (blood-brain barier – BBB) i uzyskać dostęp do mózgu. W tym krótkim doniesieniu przedstawiono pewne najnowsze postępy w tej niezwykłej dziedzinie badań, która wiąże prozapalne wydzieliny mikrobiomu przewodu GI z zaburzeniami wrodzonej odporności i przekazywaniem sygnału zapalnego w obrębie ludzkiego ośrodkowego układu nerwowego (OUN), z nawiązaniem do choroby Alzheimera (Alzheimer disease – AD), gdzie jest to możliwe.
    Słowa kluczowe: choroba Alzheimera (AD), Bacteroides fragilis, BFT (fragilizyna), dysbioza, lipopolisacharyd (LPS), mikrobiom, genetyka mikroorganizmów, neurofilament lekki (NF-L), proces neurozapalny, synapsyna-2 (SYN-2)
    Keywords: Alzheimer’s disease (AD), Bacteroides fragilis, BFT (fragilysin), dysbiosis, lipopolysaccharide (LPS), microbiome, microbial genetics, neurofi lament light (NF-L), neuroinfl ammation, synapsin-2 (SYN2)

     

    Blaszki miażdżycowe w tętnicy szyjnej i uszkodzenie neurologiczne u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu
    Tłumaczenie artykułu:
    Carotid plaques and neurological impairment in patients with acute cerebral infarction

    Streszczenie
    Cel. Określenie, czy obecność blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej wpływa na funkcjonowanie neurologiczne w udarze niedokrwiennym mózgu.
    Metody. Do badania włączono w sumie 1078 pacjentów z ostrym zawałem mózgu, których podzielono na dwie kategorie: grupę z obecnością blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej (n = 702) i grupę bez obecności blaszek w tętnicy szyjnej (n = 376). Jednocześnie wszystkich pacjentów przydzielono do grupy z objawami niewielkimi (n = 624) lub do grupy z objawami umiarkowanymi do ciężkich (n = 454). Przeanalizowano różnice w częstości występowania blaszek miażdżycowych między grupą z objawami niewielkimi a grupą z objawami umiarkowanymi do ciężkich.
    Wyniki. Spośród 1078 pacjentów z zawałem mózgu punktacja w skali NIHSS (National Institutes of Health Stroke Scale – Skala udarowa Narodowych Instytutów Zdrowia) w grupie z blaszkami miażdżycowymi w tętnicy szyjnej była istotnie wyższa niż w grupie bez blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej (p < 0,05). Liczba przypadków z objawami niewielkimi w grupie bez blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej była większa niż w grupie z blaszkami (p < 0,05), a liczba przypadków z objawami od umiarkowanych do ciężkich w grupie z obecnością blaszek w tętnicy szyjnej była większa niż w grupie bez blaszek (p < 0,05). U pacjentów z blaszkami miażdżycowymi w tętnicy szyjnej ryzyko wystąpienia zawału mózgu z objawami od umiarkowanych do ciężkich było 2,11 razy większe niż u chorych bez blaszek w tętnicy szyjnej. Wreszcie u pacjentów z pojedynczymi blaszkami istniało 1,82 razy większe prawdopodobieństwo wystąpienia zawału mózgu z objawami umiarkowanymi do ciężkich niż u osób bez blaszek w tętnicy szyjnej, a pacjenci z wieloma blaszkami w tętnicy szyjnej mieli 2,41 razy większą szansę na wystąpienie zawału mózgu z objawami umiarkowanymi do ciężkich niż osoby bez blaszek w tętnicy szyjnej.
    Wnioski. Obecność blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej może mieć związek z deficytami neurologicznymi u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu.

     

    Jakość życia chorych na dystonię idiopatyczną: systematyczny przegląd informacji
    Tłumaczenie artykułu:
    Quality of life in idiopathic dystonia: a systematic review

    Streszczenie
    Założenie. Dystonia to zespół objawów charakteryzujący się przetrwałymi kurczami mięśni często powodującymi powtarzające się, skręcające i schematyczne ruchy. Głównym celem niniejszego systematycznego przeglądu informacji było określenie wpływu idiopatycznej dystonii ogniskowej, wieloogniskowej czy segmentalnej na jakość życia (quality of life – QoL). W przedstawionym artykule przeglądowym oceniono zmienność QoL pacjentów z różnymi podtypami dystonii, określono czynniki determinujące QoL oraz oceniono wpływ różnych metod leczenia na QoL.
    Metody. Przeprowadzono systematyczne, komputerowe przeszukiwanie danych z piśmiennictwa umieszczonych w bazie PubMed w celu odnalezienia publikacji poruszających temat QoL pacjentów z idiopatyczną dystonią ogniskową, segmentalną, wieloogniskową i uogólnioną. Odnaleziono 75 badań spełniających wybrane kryteria włączenia. Z odnalezionych prac pozyskano informacje dotyczące częstości występowania, dane demograficzne i informacje na temat odpowiedzi na leczenie.
    Wyniki. W niniejszym artykule przeglądowym pokazano, że QoL jest istotnym, chociaż często przeoczanym problemem w grupie pacjentów z dystonią idiopa tyczną. Z uzyskanych danych wynika, że dystonia negatywnie wpływa na QoL pacjentów w porównaniu ze zdrowymi osobami z grupy kontrolnej, co potwierdzają oceny uzyskane z użyciem swoistych dla choroby i generycznych parametrów QoL. Większość badań obejmowała pacjentów z dystonią szyjną (cervical dystonia – CD) (n = 25) i samoistnym kurczem powiek (benign-essential blepharospasm – BEB) (n = 10). Leczenie toksyną botulinową (botulinum toxin – BTX) i głęboka stymulacja mózgu (deep brain stimulation – DBS), poza korzystnym wpływem na objawy podmiotowe dystonii, są również efektywne pod względem poprawy ogólnej QoL większości chorych.
    Wniosek. Na podstawie uzyskanych wyników pokazano, że konieczna jest rutynowa ocena i monitorowanie QoL pacjentów, a zdobyte informacje mogą wpływać na dalsze postępowanie. Dodatkowe badania pozwolą na wiarygodniejszą ocenę czynników, poza obserwowanymi w dystonii zaburzeniami fi zycznymi i niesprawnościami, wpływających na pogorszenie QoL chorych.
    Słowa kluczowe: QoL, CD, BEB, BTX, DBS
    Keywords: QoL, CD, BEB, BTX, DBS

     

    Doustne leczenie postaci rzutowo-remisyjnej stwardnienia rozsianego w Austrii: 2-letnie badanie porównawcze z zastosowaniem metody odwrotnego ważenia prawdopodobieństwa
    Tłumaczenie artykułu:
    Oral therapies for treatment of relapsing-remitting multiple sclerosis in Austria: a 2-year comparison using an inverse probability weighting method

    Streszczenie
    Cele. Porównanie skuteczności, częstości i przyczyn przerwania leczenia fingolimodem (fingolimod – FTY), fumaranem dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) lub teryflunomidem (teriflunomide – TERI) w narodowej obserwacyjnej grupie badanej.
    Materiał i metody. Dwie grupy badane pacjentów z postacią rzutowo- remisyjną stwardnienia rozsianego (relapsing-remitting multiple sclerosis – RRMS) rozpoczęły leczenie FTY, DMF lub TERI, dokumentowane w Austriackim Rejestrze Leczenia Stwardnienia Rozsianego (Austrian MS Treatment Registry – AMSTR) od 2014 r. Pacjenci z tych grup pozostawali na leczeniu przez co najmniej 24 miesiące (kohorta 24 m) lub odbyli co najmniej jedną wizytę kontrolną po rozpoczęciu leczenia (kohorta ogólna). Kohorta 24 m obejmowała 629 pacjentów z RRMS: 295 w grupie FTY, 227 w grupie DMF i 107 w grupie TERI. Zastosowano wielomianowe oceny skłonności w celu odwrotnego ważenia prawdopodobieństwa w uogólnionym modelu linearnym i w modelu proporcjonalnego ryzyka Coxa dla skorygowania błędu związanego z brakiem randomizacji w tym badaniu rejestrowym.
    Wyniki. Szacowane średnie roczne wskaźniki rzutu (annualized relapse rate – ARR) w ciągu 24 miesięcy wynosiły: 0,13 dla leczenia FTY, 0,09 dla DMF i 0,11 dla terapii TERI. Dla TERI w porównaniu z DMF obserwowano większe prawdopodobieństwo przerwania leczenia (p = 0,023) i zmniejszenie utrzymującej się poprawy EDSS (Expanded Disability Status Scale – Rozszerzona skala niepełnosprawności) po 12 tygodniach (p = 0,016) i po 24 tygodniach (p = 0,031) oraz zmniejszenie utrzymującej się progresji EDSS po 12 tygodniach przy porównaniu leczenia DMF wobec FTY (p = 0,02).
    Wnioski. Wskaźniki rzutów przy leczeniu FTY, DMF i TERI były podobne. Pacjenci leczeni DMF wykazywali słabiej utrzymującą się progresję niesprawności przez 12 tygodni w porównaniu z pacjentami leczonymi FTY. Jednocześnie leczenie FTY i DMF wiązało się z większym prawdopodobieństwem poprawy EDSS przez 12 i 24 tygodnie i mniejszym prawdopodobieństwem przerwania leczenia w porównaniu z pacjentami, u których zastosowano terapię TERI.
    Słowa kluczowe: porównanie, fumaran dimetylu, fingolimod, odwrotne ważenie prawdopodobieństwa, stwardnienie rozsiane, teryflunomid
    Keywords: comparison, dimethyl fumarate, fingolimod, inverse probability weighting, multiple sclerosis, teriflunomide

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  12. Gastroenterologia Praktyczna 2/2020

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2020

    Zakażenie SARS‑CoV‑2 a objawy ze strony przewodu pokarmowego

    SARS‑CoV‑2 infection and gastrointestinal symptoms
    Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    COVID‑19 to choroba układu oddechowego wywołana przez nowy gatunek koronawirusa, który został po raz pierwszy zidentyfikowany w Wuhan, stolicy chińskiej prowincji Hubei, w grudniu 2019 r. Najczęstsze objawy COVID‑19 to gorączka, kaszel, duszność, dreszcze, bóle mięśni, głowy, gardła i nowo powstałe zaburzenia węchu i smaku. Ponadto u pacjentów z COVID‑19 stwierdzono różnorodne objawy ze strony przewodu pokarmowego, w tym biegunkę, nudności, wymioty i bóle brzucha. W artykule przedstawiono dane epidemiologiczne oraz charakterystykę kliniczną objawów ze strony przewodu pokarmowego z uwzględnieniem epizodów ostrego zapalenia trzustki u pacjentów z COVID‑19.


    Uszkodzenia wątroby w dobie COVID‑19

    Liver injury in COVID‑19
    Halina Cichoż‑Lach

    Streszczenie
    Publikacja przedstawia zjawisko uszkodzenia wątroby u chorych zakażonych SARS‑CoV‑2. Okazuje się, że nieprawidłowe wyniki badań wątrobowych są częste u pacjentów z COVID‑19 i mogą dotyczyć ponad 1/3 chorych przyjętych do szpitala. Powoduje to pogorszenie rokowania, zwiększa ryzyko ciężkiego przebiegu COVID‑19, przedłuża czas hospitalizacji. Pacjenci z nieprawidłowymi wynikami badań wątrobowych to głównie mężczyźni, osoby w starszym wieku, chorzy z wyższym BMI. Uszkodzenie wątroby może być wywołane również stosowaniem hepatotoksycznych leków w zakażeniu SARS‑CoV‑2, głównie przeciwwirusowych: lopinawiru i rytonawiru. Pacjenci z przewlekłą chorobą wątroby są obarczeni wyższym ryzykiem ciężkiego przebiegu COVID‑19, ale też ostrzejsza postać kliniczna zakażenia SARS‑CoV‑2 jest czynnikiem predysponującym do uszkodzenia tego narządu.


    Rozpoznawanie, leczenie i monitorowanie niedokrwistości u pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit

    Diagnosis, treatment and monitoring of anemia in patients with inflammatory bowel diseases
    Małgorzata Woźniak, Renata Talar‑Wojnarowska

    Streszczenie
    Niedokrwistość jest najczęstszą układową manifestacją nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ), wiąże się z istotnym pogorszeniem jakości życia chorych oraz wzrostem częstości i czasu trwania hospitalizacji. Etiopatogeneza niedokrwistości w przebiegu NChZJ jest wieloczynnikowa, główną jej komponentę stanowi niedobór żelaza oraz przewlekły stan zapalny, skutkujący niekorzystnym wpływem cytokin prozapalnych na erytropoezę. Do innych przyczyn anemii w NChZJ należą niedobór witaminy B12 i/lub kwasu foliowego oraz działania niepożądane stosowanego leczenia. Rozpoznanie różnicowe niedokrwistości pozostaje wyzwaniem klinicznym, dlatego analizowana jest rola nowych parametrów diagnostycznych, takich jak hepcydyna, białka morfogenetyczne kości oraz wskaźnik sTfR/log ferrytyny. Z uwagi na różnorodny patomechanizm niedokrwistości prawidłowe ustalenie rozpoznania jest niezbędne, aby zastosować odpowiednie leczenie. Dożylna suplementacja żelaza jest terapią pierwszego wyboru u pacjentów z klinicznie aktywną postacią NChZJ, z hemoglobiną poniżej 10 g/dl oraz u chorych wymagających leków stymulujących erytropoezę. Z kolei w przypadku niedokrwistości chorób przewlekłych istotna jest intensyfikacja terapii choroby podstawowej. Podsumowując, biorąc pod uwagę wpływ niedokrwistości na jakość życia oraz przebieg NChZJ, niezwykle ważne jest skuteczne jej leczenie i regularne monitorowanie, także u chorych w fazie remisji.


    Okołoodbytnicza postać choroby Leśniowskiego‑Crohna w pytaniach i odpowiedziach

    Perianal Crohn’s disease – questions and answers
    Paweł Siwiński, Adam Dziki, Michał Mik

    Streszczenie
    Okołoodbytnicza postać choroby Leśniowskiego‑Crohna jest olbrzymim wyzwaniem terapeutycznym. Leczenie jest długotrwałe, a jego efekty są nadal niezadowalające. Przebieg tej formy choroby jest u części pacjentów wyniszczający, z towarzyszącymi licznymi powikłaniami i prawie zawsze wymaga leczenia wielospecjalistycznego. Najlepsze efekty osiąga się z wykorzystaniem skojarzonej terapii farmakologicznej i chirurgicznej. Doświadczenie chirurga w prowadzeniu tej grupy chorych oraz ciągła współpraca z gastroenterologami w celu wyboru jak najkorzystniejszej sekwencji leczenia to czynniki poprawiające skuteczność terapii.

     

    Wskazania do przeszczepienia wątroby

    Indication to liver transplantation
    Joanna Raszeja‑Wyszomirska

    Streszczenie
    Przeszczepienie wątroby jest od ponad 50 lat uznaną procedurą leczniczą w stanach ostrej i przewlekłej niewydolności wątroby oraz w wybranych schorzeniach onkologicznych, pierwotnie lub wtórnie dotyczących wątroby. Poniższy artykuł jest przeglądem wskazań do transplantacji wątroby, zarówno wynikających z etiologii choroby wątroby, z uwzględnieniem obecnie zachodzących zmian na listach oczekujących, jak i ze zmian patofizjologicznych w przewlekłych chorobach wątroby.

     

    Intermittent fasting – kolejny ryzykowny trend żywieniowy czy dieta o udowodnionych podstawach naukowych?

    Intermittent fasting – another risky nutrition trend or diet with proven scientific evidence?
    Cezary Chojnacki, Paulina Konrad, Aleksandra Błońska

    Streszczenie
    Dieta intermittent fasting (IF) – występująca m.in. pod nazwami „głodówka okresowa” lub „post przerywany” – to termin używany do określenia schematów żywieniowych, polegających na cyklicznym i drastycznym ograniczaniu kaloryczności posiłków. W różnych odmianach stosowana jest w wielu religiach od pokoleń, ale jej wpływ na stan zdrowia nie jest wystarczająco poznany. Wyniki badań przeprowadzonych głównie na zwierzętach wskazują na jej potencjalnie korzystny wpływ na skład masy ciała, zmniejszenie ryzyka kardiometabolicznego, poprawę parametrów gospodarki węglowodanowej i lipidowej, a także zmniejszenie ryzyka chorób nowotworowych i neurodegeneracyjnych. Badania przeprowadzone na ludziach dotyczą bardzo małych grup i krótkich okresów obserwacji. Dieta IF stosowana jest głównie w leczeniu nadwagi i otyłości, ale nadal brak jest wystarczających dowodów potwierdzających jej skuteczność i bezpieczeństwo.

     

    Opis przypadku pacjenta z podniedrożnością górnego odcinka przewodu pokarmowego w przebiegu choroby Leśniowskiego-Crohna

    Case report of a patient with upper gastrointestinal tract obstruction in the course of Crohn’s disease
    Tomasz Kurowski, Bartosz Ostrowski, Maciej Kajor, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Choroba Leśniowskiego-Crohna może rozwinąć się w każdym odcinku przewodu pokarmowego. Najczęstszą lokalizacją zmian jest końcowy odcinek jelita cienkiego i jelito grube, natomiast obecność choroby Leśniowskiego-Crohna w górnym odcinku przewodu pokarmowego jest rzadka. Wyjątkowo rzadko powstają izolowane zmiany ograniczone do dwunastnicy. Opisano przypadek zmian dwunastniczych w chorobie Leśniowskiego-Crohna u 31-letniego pacjenta z objawami niedrożności górnego odcinka przewodu pokarmowego.

     

    Zespół PPP (zapalenie trzustki, zapalenie tkanki podskórnej oraz zapalenie stawów – pancreatitis, panniculitis, polyarthritis) – opis przypadku

    PPP syndrome (pancreatitis, panniculitis, polyarthritis) – case report
    Julia Banasik, Milena Padysz, Konrad Kosztowny, Piotr Hogendorf, Adam Durczyński, Janusz Strzelczyk, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Zespół PPP obejmujący zapalenie trzustki, zapalenie tkanki podskórnej oraz zapalenie stawów to rzadka choroba o niejasnej etiopatogenezie. Występuje zwykle u pacjentów z ostrym lub przewlekłym zapaleniem trzustki lub rakiem trzustki. Rozpoznanie zespołu należy brać pod uwagę u osób z chorobą tego narządu, u których występują także zmiany skórne i stawowe. Ustalenie właściwego rozpoznania jest niezbędne do wdrożenia odpowiedniego leczenia i wymaga wielodyscyplinarnej współpracy. Praca przedstawia przypadek pacjenta z zespołem PPP i krótkie podsumowanie dostępnego piśmiennictwa.

     

    Rozpoznawanie i leczenie halitosis – punkt widzenia lekarza stomatologa

    Diagnosis and treatment of halitosis – the dentist’s point of view
    Natalia Bielecka‑Kowalska

    Streszczenie
    Halitosis jest jednym z problemów skłaniających pacjentów do wizyty u lekarza dentysty lub gastroenterologa. Jest to przewlekły, nieprzyjemny zapach z ust spotykany u pacjentów obojga płci i w różnym wieku. Dolegliwość ta poza dyskomfortem i trudnościami w kontaktach interpersonalnych może być pierwszym objawem poważnych problemów zdrowotnych. Halitoza jest zagadnieniem interdyscyplinarnym, a przyczyna może być ukryta w wielu problemach ogólnoustrojowych. Znaczną część przypadków można powiązać z chorobami zlokalizowanymi w jamie ustnej. Najczęstszymi stomatologicznymi przyczynami nieświeżego oddechu są stany zapalne w obrębie dziąseł i przyzębia oraz próchnica, w większości przypadków będące wynikiem nieprawidłowej higieny jamy ustnej. W przypadku problemów stomatologicznych, które przyczyniają się do powstania halitosis, niezwykle istotna jest profilaktyka i systematyczne wizyty kontrolne. Celem tej pracy jest przedstawienie klasyfikacji i przyczyn nieświeżego oddechu związanych z jamą ustną. Ponadto opisano diagnostykę halitozy i badanie stomatologiczne m.in. zapalenia dziąseł i przyzębia. Przedstawiono możliwości leczenia halitozy związanej z nieprawidłową higieną i jej następstwami oraz nowe możliwości terapeutyczne. Niestety nie zawsze przyczynę halitosis da się wyeliminować. Niezwykle istotnym elementem jest właściwa edukacja i motywacja pacjenta. Odpowiednio przeprowadzony indywidualny instruktaż higieny jamy ustnej, dobór odpowiednich akcesoriów higienicznych dostosowanych do potrzeb pacjenta to podstawy długotrwałego efektu terapeutycznego. Pomimo wielu badań ten problem jest powszechny i wciąż brakuje skutecznych terapii.


    Abstract
    Halitosis is one of the problems motivating the patient to visit the dentist or gastroenterologist. This is a chronic, unpleasant odor from the oral cavity. It is found in patients of both sexes and at different ages. This problem, apart from discomfort and difficulties in interpersonal contacts, may be the first symptom of serious health problems. Halitosis is an interdisciplinary problem, and the cause can be hidden in many systemic problems. A significant proportion of cases can be associated with diseases located in the mouth. The most common dental causes of bad breath are gingivitis, periodontitis, and tooth decay. In most cases, they are the result of poor oral hygiene. For dental problems that contribute to halitosis, prevention and systematic follow‑up visits are extremely important. The purpose of this work is to present the classification and causes of bad breath associated with the mouth. In addition, the diagnosis of halitosis and dental examination of gingivitis and periodontitis are described. Treatment options for halitosis associated with poor hygiene and its consequences are described, as well as new therapeutic options. Unfortunately, the cause of halitosis cannot always be eliminated. The patient’s proper education and motivation are extremely important. Properly conducted individual oral hygiene instruction, the selection of appropriate hygiene accessories tailored to the needs of the patient are the basis for a long‑term therapeutic effect. Despite many studies this problem is still widespread and still lacks effective therapies

    .

    Halitoza – punkt widzenia lekarza gastroenterologa

    Halitosis – gastroenterologist’s point of view
    Aleksandra Kaczka

    Streszczenie
    Chociaż choroby przewodu pokarmowego rzadko są przyczyną halitozy, to nieprzyjemny zapach z ust jest jednym z dość częstych powodów konsultacji u gastroenterologa. Ten uciążliwy objaw w istotny sposób ogranicza życie społeczne pacjenta, wpływa na jego relacje z bliskimi i znacznie pogarsza jakość życia. Poniższa praca omawia najważniejsze aspekty dotyczące halitozy w codziennej praktyce klinicznej, które powinny być wzięte pod uwagę w diagnostyce i ustaleniu postępowania u pacjenta zgłaszającego nieprzyjemny zapach z ust.

     

    Znaczenie witaminy D w etiopatogenezie nieswoistych chorób zapalnych jelit u dzieci

    The role of vitamin D in the pathogenesis of inflammatory bowel disease in children
    Aleksandra Kowalik , Natalia Panasiuk , Elżbieta Pac‑Kożuchowska

    Streszczenie
    Witamina D jest związkiem o działaniu plejotropowym, wykazano jej wpływ nie tylko na regulację gospodarki wapniowo‑fosforanowej, ale również na funkcjonowanie układu sercowo‑naczyniowego, oddechowego, pokarmowego, moczowego, rozrodczego, nerwowego, immunologicznego. Szczególnie interesujące wydaje się jej znaczenie dla układu immunologicznego, liczne badania naukowe przeprowadzone w ostatnich latach wykazują, że witamina D ma zdolność modulowania odpowiedzi immunologicznej, można więc nazwać ją czynnikiem immunomodulującym. W chorobach autoimmunizacyjnych zaobserwowano wpływ niskiego poziomu witaminy D na rozwój m.in. cukrzycy typu 1, stwardnienia rozsianego, reumatoidalnego zapalenia stawów oraz nieswoistych chorób zapalnych jelit.
    Nieswoiste choroby zapalne jelit to schorzenia o nieznanej dokładnie etiologii i patogenezie, wiadomo jedynie, że na zachorowanie wpływ mają czynniki genetyczne, środowiskowe i immunologiczne. Obecnie uważa się, że niedobór witaminy D może być czynnikiem immunologicznym sprzyjającym zachorowaniu na nieswoiste zapalenia jelit. Wiadomo, że deficyt witaminy D może nasilać reakcję zapalną zachodzącą w ścianie jelita, tym samym witamina D może wpływać na ciężkość zaostrzeń i długość okresów remisji. W ostatnich latach obserwuje się wzrost zachorowalności na nieswoiste zapalenia jelit, również w populacjach pediatrycznych; choroby te dotyczą coraz częściej osób przed 18. r.ż. Nieswoiste zapalenia jelit rozpoczynające się w dzieciństwie bardzo często mają cięższy przebieg w porównaniu z tymi samymi schorzeniami mającymi swój początek w wieku dorosłym. Wiedza o czynnikach mających wpływ na przebieg choroby ma istotne znaczenie w terapii nieswoistych zapaleń jelit. W pracy przedstawiono podsumowanie aktualnych doniesień na temat immunomodulującej roli witaminy D w etiopatogenezie nieswoistych zapaleń jelit.


    Zasada informowania w przypadku pacjentów geriatrycznych. Artykuł 31 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty

    Rafał Patryn



    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  13. Magazyn Stomatologiczny 7-8/2020

    Magazyn Stomatologiczny 7-8/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,
    Zgadzając się ze stwierdzeniem znanego autorytetu, że „Dzieci są nadzieją, która rozkwita wciąż na nowo, projektem, który nieustannie się urzeczywistnia, przyszłością, która pozostaje zawsze otwarta”, temat numeru wakacyjnego „MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO” poświeciliśmy stomatologii dziecięcej. Poza pracami kazuistycznymi zamieściliśmy w tym dziale prace przeglądowe, dotyczące istotnych problemów wieku rozwojowego, to jest zębów bezmiazgowych z niezakończonym rozwojem korzenia oraz hipomineralizacji trzonowcowo-siekaczowej.
    W numerze 7-8 nie brak również wielu innych ciekawych artykułów, których tytuły znajdą Państwo w spisie treści. Mnie szczególnie zainteresowała praca prezentująca zachowawcze podejście w przypadku braku możliwości leczenia implantoprotetycznego.
    Jak zawsze pod koniec numeru znalazło się streszczenie artykułu z piśmiennictwa zagranicznego wraz z komentarzem specjalisty, tym razem na temat korekty zaawansowanego uśmiechu dziąsłowego z wykorzystaniem gingiwektomii i wstrzyknięć toksyny botulinowej.
    Życząc dobrej pogody i udanego odpoczynku, mam nadzieję na wrześniowe spotkanie z Państwem w Krakowie.
    Do zobaczenia!
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  14. Przegląd Pediatryczny 1/2020

    Przegląd Pediatryczny 1/2020

    Grypa u dzieci. Profilaktyka grypy u dzieci w sezonie 2019/2020

    Influenza in children. Prevention of influenza in children during 2019/2020 season
    Edyta Zawłocka, Martyna Strzałka, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Grypa jest chorobą zakaźną wywoływaną przez wirusy z rodziny Orthomyxoviridae. Główne objawy grypy związane są przede wszystkim z układem oddechowym, chociaż u dzieci, zwłaszcza poniżej 2. roku życia, przebieg może być niespecyficzny i często prowadzi do licznych powikłań. Podejrzenie grypy wysuwane jest na podstawie obrazu klinicznego, natomiast w diagnostyce laboratoryjnej obecnie najczęściej używane są szybkie testy diagnostyczne (RIDT) oraz badanie molekularne wykorzystujące reakcję łańcuchową polimerazy z odwrotną transkrypcją (qRT-PCR).
    W leczeniu i chemioprofilaktyce stosuje się oseltamiwir, którego dawkowanie zależy od wieku i masy ciała pacjenta. Najważniejszą rolę w profilaktyce czynnej pełnią coroczne szczepienia ochronne przeciwko grypie, zalecane u dzieci powyżej 6. miesiąca życia.
    W artykule zawarto aktualne informacje dotyczące epidemiologii, przebiegu, powikłań, a także leczenia i profilaktyki grypy w sezonie 2019/2020.
    Słowa kluczowe: grypa u dzieci, szczepienia, oseltamiwir

     

    Zalecenia postępowania diagnostycznego i terapeutycznego w stwardnieniu guzowatym

    Current diagnostic and therapeutic recommendations in tuberous sclerosis complex
    Sergiusz Jóźwiak, Katarzyna Kotulska-Jóźwiak, Marek Mandera, Wojciech Młynarski

    Streszczenie
    Stwardnienie guzowate (SG) jest genetycznie uwarunkowaną chorobą, polegającą na powstawaniu zmian typu hamartoma w rożnych narządach, przede wszystkim na skórze, w mózgu, sercu, płucach, nerkach i wątrobie. Pierwsze objawy choroby, pod postacią guzów serca oraz guzków w mózgu, rozwijają się już w okresie życia płodowego, a kolejne pojawiają się stopniowo w następnych latach. Poza rozwojem zmian guzowatych w przebiegu choroby może także dochodzić do padaczki i zaburzeń neuropsychiatrycznych, w tym upośledzenia umysłowego i zaburzeń z kręgu autyzmu.
    Przyczyną choroby jest mutacja w jednym z dwóch genów supresorowych nowotworów TSC1 lub TSC2, co powoduje niedostateczne hamowanie szlaku mTOR. W konsekwencji dochodzi do zaburzeń proliferacji, wzrostu, różnicowania i dojrzewania komórek.
    Artykuł omawia zasady postępowania diagnostycznego w SG, zarówno na etapie rozpoznawania choroby, jak i wykrywania rozwoju poszczególnych zmian narządowych. Przedstawione zostały także wytyczne dotyczące leczenia SG, z uwzględnieniem uwarunkowań polskich wynikających z zasad refundacji leków. Zaprezentowano możliwości leczenia zmian narządowych oraz padaczki, a także zapobiegania lekooporności padaczki i jej następstwom.
    Słowa kluczowe: stwardnienie guzowate, zmiany narządowe, padaczka, inhibitory mTOR

     

    Zakażenia syncytialnym wirusem oddechowym jako istotny czynnik epidemiologiczny w zakażeniach układu oddechowego u dzieci – diagnostyka, leczenie i profilaktyka

    Respiratory syncytial virus – epidemiologically important pathogen causing respiratory infection in children: diagnostics, treatment, prophylaxis
    Monika Walczak

    Streszczenie
    Zakażenia syncytialnym wirusem oddechowym (respiratory syncytial virus – RSV) stanowią poważny problem epidemiologiczny na świecie, atakując duży odsetek dzieci (95%). Szacuje się, że prawie wszystkie dzieci do 2. r.ż. zetknęły się z tym patogenem. Wirus RSV może wnikać do organizmu gospodarza poprzez nabłonek górnych dróg oddechowych i być przyczyną rozwijającego się stanu zapalnego, który w połączeniu z rozwijającą się odpowiedzią immunologiczną organizmu odgrywa główną rolę w patogenezie zakażenia. Do głównych objawów klinicznych należy nieżyt górnych dróg oddechowych, zapalenie oskrzelików mogące rozwijać się w zapalenie płuc. Zmianom zapalnym towarzyszy duża ilość śluzu w drogach oddechowych, co utrudnia oddychanie i powoduje spadek ciśnienia parcjalnego tlenu we krwi. Głównym objawom klinicznym może towarzyszyć gorączka i postępujące odwodnienie. Leczenie zakłada głównie kompensację tlenową organizmu i ogranicza się do leczenia objawowego poprzez odsysanie nadmiaru śluzu z dróg oddechowych oraz nieinwazyjne metody wspomagania oddychania. Diagnostyka zakażeń RSV odbywa się głównie za pomocą testów laboratoryjnych POC (point-of-care). Zakażenie RSV kończy się hospitalizacją u 3-10% pacjentów. Prawidłowa diagnostyka i podjęcie odpowiedniego leczenia są podstawą dobrego rokowania.
    Słowa kluczowe: RSV, choroby układu oddechowego, diagnostyka, leczenie, profilaktyka

     

    Grzybicze zapalenia płuc u dzieci z chorobami nowotworowymi lub po transplantacji komórek krwiotwórczych

    Fungal pneumonia in children with malignancy or after hematopoietic stem cell transplantation
    Hanna Żołnowska, Przemysław Gałązka, Jan Styczyński

    Streszczenie
    Zapalenia płuc są jednym z najczęstszych powikłań u pacjentów z chorobami nowotworowymi lub po przeszczepianiu komórek krwiotwórczych (hematopoietic stem cell transplantation – HSCT). Powikłania płucne występują u ok. 30% pacjentów po HSCT i u 10-30% pacjentów z chorobami nowotworowymi niepoddawanych transplantacji. Celem tej pracy jest przedstawienie zagadnienia grzybiczych zapaleń płuc u pacjentów po HSCT ze szczególnym uwzględnieniem inwazyjnej aspergillozy płucnej (IAP) jako najczęstszej etiologicznie postaci. W pracy przedstawiono praktyczne kliniczne podejście diagnostyczno-terapeutyczne w grzybiczych zapaleniach płuc po HSCT: przeanalizowano aspekty inwazyjnej choroby grzybiczej (invasive fungal disease – IFD) w odniesieniu do zapaleń płuc, z uwzględnieniem etiologii, epidemiologii, czynników ryzyka rozwoju i śmiertelności, obowiązujących definicji zakażeń i poziomów rozpoznania, diagnostykę inwazyjną i nieinwazyjną, w tym laboratoryjną i radiologiczną oraz możliwości terapeutyczne. Dodatkowo, omówiono istotę i zasady skali EQUAL Aspergilloza 2018, która jest metodą wartościującą i grupującą czynniki dla optymalnego postępowania w inwazyjnej aspergillozie płucnej w zakresie diagnostyki, leczenia i dalszego postępowania monitorującego. Skala odzwierciedla najsilniejsze rekomendacje z aktualnych różnych zaleceń międzynarodowych. Skala EQUAL jest szybką metodą referencyjną do aktualnych zaleceń i wspomaga zasady postępowania zarządzania przeciwgrzybiczego.
    Słowa kluczowe: inwazyjna choroba grzybicza, inwazyjne zakażenie grzybicze, zapalenie płuc, aspergilloza płucna, amfoterycyna, skala EQUAL Aspergilloza

     

    Grzybice narządowe jako zagrażające życiu powikłanie u dzieci w trakcie leczenia ostrych białaczek

    Invasive fungal infections in pediatric patients with acute leukemia
    Barbara Trepka-Sirek, Izabela Kolasa, Dominika Rybińska, Tomasz Szczepański, Aneta Pobudejska-Pieniążek

    Streszczenie
    Wstęp. Postęp w terapii onkologicznej zwiększył liczbę wyleczonych dzieci. Z drugiej strony, wprowadzeniu bardziej intensywnego leczenia towarzyszy wyższy wskaźnik inwazyjnego zakażenia grzybiczego (IFD). Rozpoznanie IFD jest trudne i istnieje ograniczona liczba badań u dzieci.
    Cel pracy. Ocena czynników ryzyka i rokowania u dzieci z możliwym zakażeniem grzybiczym w przebiegu ostrej białaczki.
    Materiały i metody. Analiza retrospektywna historii chorób 8 pacjentów leczonych w latach 2015-2017 w Klinice Pediatrii, Hematologii i Onkologii Dziecięcej SUM w Zabrzu z powodu ostrej białaczki.
    Wyniki. Ostateczna analiza objęła 14 incydentów IFD u dzieci: z ostrą białaczką limfoblastyczną (ALL) (35,7%) i ostrą białaczką mieloblastyczną (AML) (64,3%). U 3 pacjentów przeprowadzono przeszczep komórek macierzystych (HSCT). Średni wiek wystąpienia białaczki wynosił 8 lat. Tylko u 1 chłopca grzybicę potwierdzono histopatologicznie przez biopsję płuc. Inne przypadki obejmowały możliwe IFD. Liczba neutrofili wynosiła ≤ 0,1 x 103/μl w 12 (85,7%) epizodach. Zgodnie z fazą leczenia chemioterapeutycznego: 85,7% IFD wystąpiło podczas chemioterapii pierwszej linii, a 14,3% po nawrotach choroby podstawowej. U 100% pacjentów podczas chemioterapii wdrożono profilaktykę z zastosowaniem posakonazolu. Średni czas leczenia IFD amfoterycyną B wynosił 16 dni. Wystąpił 1 przypadek śmierci dziecka z postępem AML.
    Wnioski. Istnieją czynniki ryzyka IFD u dzieci poddanych leczeniu onkologicznemu. IFD jest poważnym, zagrażającym życiu powikłaniem u pacjentów pediatrycznych z ostrą białaczką.
    Słowa kluczowe: inwazyjne zakażenie grzybicze, białaczka, neutropenia

     

    Zapalenie naczyń związane z IgA (zespół Schönleina-Henocha) u 50 dzieci – charakterystyka przebiegu klinicznego i reakcji na leczenie

    IgA-associated vasculitis (Henoch-Schönlein purpura) in 50 children – clinical characteristics and response to treatment
    Beata Witczak, Elżbieta Smolewska

    Streszczenie
    Wstęp. Zapalenie naczyń związane z IgA (Henoch-Schönlein purpura – HSP) należy do układowych zapaleń naczyń, występujących głownie u dzieci, częściej u chłopców. Najczęstszą manifestacją są zmiany skórne o charakterze plamicy lub wybroczyn. Poważnym powikłaniem choroby może być zajęcie nerek.
    Cel pracy. Analiza przebiegu klinicznego oraz wyników leczenia pacjentów z rozpoznaniem zapalenia naczyń związanego z IgA.
    Materiał i metody. Badaniem objęto 50 dzieci hospitalizowanych w Klinice Kardiologii i Reumatologii Dziecięcej CSK UM w Łodzi w latach 2011-2018. W analizie uwzględniono dane demograficzne, charakterystykę objawów klinicznych oraz reakcję na leczenie.
    Wyniki. Wszyscy pacjenci spełniali kryteria konieczne do ustalenia rozpoznania. Manifestację skórną choroby obserwowano u 50 (100%) pacjentów, objawy ze strony stawów obwodowych u 35 (70%) pacjentów, objawy ze strony jamy brzusznej u 16 (32%) pacjentów, białkomocz występował u 8 (16%) pacjentów, podwyższone wskaźniki stanu zapalnego u 24 (48%) pacjentów, tło infekcyjne obserwowano u 28 (56%) pacjentów, natomiast nawrotowość u 15 (30%) pacjentów.
    Wnioski. Niezbędne jest podkreślenie znaczenia wczesnego ustalenia rozpoznania, wdrożenia odpowiedniego leczenia oraz konieczność długoterminowej obserwacji pacjentów po przebytej chorobie.
    Słowa kluczowe: zapalenie naczyń, IgA, plamica, dzieci

     

    Ocena jakości życia związanej ze stanem zdrowia dzieci i młodzieży z rozpoznaną wrodzoną łamliwością kości

    Assessment of health-related quality of life of children and adolescents diagnosed with osteogenesis imperfecta
    Paulina Albińska, Danuta Chlebna-Sokół, Elżbieta Jakubowska-Pietkiewicz

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Wrodzona łamliwość kości (osteogenesis imperfecta – OI) jest rzadką, uwarunkowaną genetycznie chorobą tkanki łącznej. W populacji europejskiej w dominującej liczbie przypadków jej występowanie powiązane jest z mutacją w obrębie genów odpowiedzialnych za produkcję kolagenu typu I (COL1A1 lub COL1A2) lub powodujących zakłócenia jego potranslacyjnej obróbki. Następstwem defektu są ilościowe i jakościowe nieprawidłowości tworzenia białka kolagenowego budującego m.in. kości, chrząstki, naczynia krwionośne i skórę. Chorzy doświadczają bólu kostno-mięśniowego, uszkodzeń w wielu narządach oraz nawracających złamań kości długich i kręgów w wyniku niewielkich urazów związanych z wykonywaniem codziennych czynności.
    Cel pracy. Ocena poczucia jakości życia uwarunkowanej stanem zdrowia dzieci i młodzieży z rozpoznaniem wrodzonej łamliwości kości.
    Materiał i metody. Oceniono odpowiedzi 51 pacjentów z wrodzoną łamliwością kości (OI) oraz 51 pacjentów z nieprawidłowościami gospodarki wapniowo-fosforanowej (NG Ca-P). Dane demograficzne oraz informacje o statusie socjoekonomicznym badanych analizowano z wykorzystaniem autorskiej ankiety. Pomiar jakości życia oparto na Kwestionariuszu KIDSCREEN-52, za wynik ogólny przyjmując jego wersję skróconą (KIDSCREEN-10).
    Wyniki. Całościowa ocena jakości życia dzieci i młodzieży obydwu grup nie rożni się istotnie statystycznie. Odrębności między grupami odnoszą się do poszczególnych wymiarów funkcjonalnych. Pacjenci pediatryczni z OI niżej oceniają swoje funkcjonowanie fizyczne oraz zasoby finansowe.
    Wnioski. W celu poprawy jakości życia dzieci i młodzieży z wrodzoną łamliwością kości wskazane jest poszukiwanie farmakoterapii ukierunkowanej na likwidację genetycznego podłoża zaburzenia. Do czasu wynalezienia przyczynowego sposobu terapii kluczową rolę dla polepszenia funkcjonalnego stanu chorych może mieć fizjoterapia oraz promowanie dostosowanej aktywności fizycznej. Polepszenie jakości życia dzieci i młodzieży wiązać się może także z działaniami na rzecz poprawy statusu materialnego rodzin oraz przyzwalaniu na samodzielność dzieci w zakresie gospodarowania zasobami finansowymi.
    Słowa kluczowe: wrodzona łamliwość kości, pomiar jakości życia, jakość życia związana ze stanem zdrowia, dzieci i młodzież, KIDSCREEN-52

     

    Gruźlica płuc z towarzyszącymi zaburzeniami psychotycznymi u 17-letniej pacjentki – trudności diagnostyczno-lecznicze

    17-year-old patient with pulmonary tuberculosis and psychotic disorders – complications in diagnostic and treatment
    Małgorzata Rybnik, Anna Seliga-Ziarkowska, Joanna Kaczmarek-Woźniak, Anna Pankowska

    Streszczenie
    Gruźlica jest chorobą zakaźną wywołaną przez kwasooporne prątki z grupy Mycobacterium tuberculosis complex. W ostatnich latach częstość jej występowania zarówno na świecie, jak i w Polsce systematycznie maleje. Przypadki gruźlicy w populacji pediatrycznej (0-19. r.ż.) stanowią łącznie ok. 2% ogółu nowych zachorowań [1]. Mimo dość optymistycznie brzmiących statystyk wysoka zakaźność choroby, jej potencjalnie ciężki przebieg, szczególnie w najmłodszej grupie wiekowej pacjentów, oraz bezwzględna konieczność izolacji i hospitalizacji sprawiają, że należy dążyć do jak najwcześniejszego jej wykrywania i leczenia. Opisany przypadek 17-letniej pacjentki chorej na gruźlicę płuc ma na celu przedstawienie, jakie trudności można napotkać na etapie diagnostyki i leczenia oraz jak ważna jest współpraca wieloośrodkowa i odpowiednia motywacja ze strony pacjenta do podjęcia oraz podtrzymania leczenia.
    Słowa kluczowe: gruźlica płuc, Mycobacterium tuberculosis, zaburzenia psychotyczne


    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  15. Gastroenterologia Praktyczna 4/2019

    Gastroenterologia Praktyczna 4/2019

    Kierowca z marskością wątroby i encefalopatią – realne zagrożenia w ruchu drogowym

    A driver with liver cirrhosis and encephalopathy – a real threat on the road
    Anatol Panasiuk

    Streszczenie
    Encefalopatia wątrobowa jest zespołem objawów klinicznych towarzyszących marskości wątroby. Osoby z encefalopatią wykazują pogorszenie funkcji poznawczych, zaburzenia pamięci oraz wydłużoną reakcję na bodźce zewnętrzne. Jest to szczególnie niebezpieczne, gdy dotyczy osoby kierującej pojazdem mechanicznym w ruchu drogowym. Chorzy z encefalopatią wątrobową popełniają istotnie więcej błędów w czasie jazdy, częściej łamią przepisy ruchu drogowego, jeżdżą z większą prędkością, wolniej reagują na zagrożenie na drodze, np. pojawienie się pieszego czy rowerzysty. Wolniej reagują na czerwone światło, częściej przekraczają oś jezdni i więcej czasu zajmuje im powrót do prawidłowego toru jazdy. W celu poprawy bezpieczeństwa publicznego na drogach konieczne jest monitorowanie takich chorych i wczesne wykrywanie objawów encefalopatii wątrobowej. Istnieją możliwości leczenia i profilaktyki minimalnej lub objawowej encefalopatii wątrobowej poprzez długotrwałe stosowanie ryfaksyminy alfa, L‑ornityny L‑asparaginianu (LOLA) czy laktulozy, które zmniejszają nasilenie zaburzeń neuropoznawczych.

     

    Powikłania gastroenterologiczne i postępowanie u chorych onkologicznych leczonych inhibitorami punktów kontrolnych układu odpornościowego

    Gastrointestinal side effects resulting from checkpoint inhibitors and their management
    Aleksandra Bołdys, Łukasz Bułdak, Bogusław Okopień

    Streszczenie
    Immunoterapia przeciwciałami monoklonalnymi hamującymi punkty kontrolne limfocytów T i zwiększającymi tym samym odpowiedź układu odpornościowego poprawia rokowanie chorych z zaawansowanymi stadiami choroby nowotworowej (np. rak płuc, czerniak). Terapia ta związana jest jednak z unikalnym wachlarzem działań niepożądanych, w tym z działaniami wchodzącymi w zakres konsultacji gastroenterologicznych. W artykule zaprezentowano mechanizm działania inhibitorów punktów kontroli odpowiedzi immunologicznej oraz ich możliwe działania niepożądane dotyczące przewodu pokarmowego, wątroby i trzustki wraz ze sposobami postępowania w przypadku ich wystąpienia.

     

    Zaburzenia czynnościowe pęcherzyka żółciowego i zwieracza Oddiego

    Marek Hartleb

     

    Diagnostyka endosonograficzna dwóch nietypowych zmian ogniskowych wątroby

    Endosonographic diagnostics of two atypical liver tumors
    Marcin Romańczyk, Magdalena Włoch‑Targońska, Jacek Pająk, Maciej Kajor, Mateusz Chapuła, Alina Chwist, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Najczęściej stwierdzanymi w wątrobie zmianami nowotworowymi są ogniska przerzutowe raka znajdującego się w przewodzie pokarmowym lub trzustce oraz pierwotny rak wywodzący się z hepatocytów bądź nabłonka dróg żółciowych. Nienabłonkowe nowotwory należą do rzadszych chorób i nie prezentują typowych cech w kontrastowych badaniach obrazowych. Podstawą rozpoznania jest wtedy celowana biopsja guza. W przypadku guzów zlokalizowanych w lewej części wątroby, zwłaszcza jeśli leżą one podtorebkowo lub w pobliżu dużych naczyń, opcją diagnostyczną jest biopsja z dostępu przezżołądkowego podczas badania endosonograficznego. Przedstawiono rozpoznane tą metodą dwa wyjątkowo rzadko występujące guzy wątroby – przerzut z żołądka nowotworu z rodziny przynaczyniowych komórek nabłonkowatych (PEComa) oraz pierwotnego czerniaka złośliwego wątroby.



    Kamica żółciowa u dzieci i młodzieży

    Cholelithiasis in children and adolescents
    Karol Sienkiewicz, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszczenie
    Kamica pęcherzyka żółciowego jest narastającym problemem w populacji pediatrycznej. Mimo wielu znanych czynników ryzyka rozwoju tej choroby w znacznej części przypadków etiologia jest niejasna. W badaniach nad patogenezą kamicy żółciowej coraz większy nacisk kładzie się na podłoże genetyczne. Podstawowym narzędziem w diagnostyce kamicy pęcherzyka żółciowego u dzieci jest badanie ultrasonograficzne jamy brzusznej, a w kamicy przewodowej – cholangiografia rezonansu magnetycznego. Najskuteczniejszą i najczęściej stosowaną metodą leczenia objawowej kamicy żółciowej jest cholecystektomia laparoskopowa. Leczenie zachowawcze, polegające na stosowaniu preparatów kwasu ursodezoksycholowego, jest ograniczone do wybranych przypadków.

     

    Mnogie zmiany ogniskowe w wątrobie u pacjentki z glikogenozą I a

    Marek Hartleb, Joanna Pilch‑Kowalczyk


    Przekroczenie zakresu udzielonej przez pacjenta zgody na zabieg

    Rafał Patryn, Andrzej Atras



    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  16. Magazyn Stomatologiczny 11/2019

    Magazyn Stomatologiczny 11/2019

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    tematem miesiąca listopadowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są ZABIEGI STOMATOLOGICZNE U PACJENTA SZCZEGÓLNEJ OPIEKI. Jedna z zamieszczonych w tym dziale prac dotyczy interdyscyplinarnego leczenia stomatologicznego pacjenta po radioterapii w obrębie głowy i szyi. Ponadto przeczytacie Państwo opis czynnościowego kształtowania pola protetycznego po częściowej resekcji szczęki zaopatrzonej przeszczepem tkankowym, czy też zapoznacie się z prezentacją przypadku implantacji natychmiastowej u pacjentki leczonej z powodu osteoporozy lekami z grupy bisfosfonianów. Równie interesujące artykuły zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Są to prace typu „case show”, krok po kroku prezentujące postępowanie w wybranych sytuacjach klinicznych. I tak jedna z tych prac opisuje zamknięcie diastemy z użyciem uniwersalnego kompozytu, kolejna planowanie leczenia estetycznego z zastosowaniem wax‑up oraz mock‑up, a następna – zachowawczą odbudowę przetrwałego zęba mlecznego, przy czym wszystkie posiadają doskonałą dokumentację fotograficzną.
     
    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy stomatologii dziecięcej, a dodatkowo została opatrzona dwoma komentarzami redakcyjnymi.
     
    Mam nadzieję, że w listopadowym wydaniu Magazynu Stomatologicznego każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś ciekawego.


    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł

    Brak w magazynie

  17. Dermatologia Praktyczna 5/2019

    Dermatologia Praktyczna 5/2019

    Lizosomalne choroby spichrzeniowe z objawami dermatologicznymi. Część 2. Sfingolipidozy

    Lisosomal skin diseases with dermatological symptoms. Part 2. Sphingolipidoses
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    U podłoża sfingolipidoz leżą genetycznie uwarunkowane defekty specyficznych enzymów uczestniczących w stopniowej degradacji sfingolipidów. Cechą charakterystyczną choroby omawianej grupy jest postępujące zaangażowanie wielu narządów, w tym skóry, co prowadzi do niepełnosprawności, z możliwością przedwczesnej śmierci. W pracy dokonano przeglądu postaci klinicznych sfingolipidoz przebiegających z objawami dermatologicznymi, takich jak choroba Gauchera, niedobór kwaśnej sfingomielinazy, choroba Fabry’ego i choroba Farbera. Omówiono klinikę, diagnostykę oraz możliwości lecznicze.
    Słowa kluczowe:
    sfingolipidozy, choroba Gauchera, niedobór kwaśnej sfingomielinazy, choroba Fabry’ego, choroba Farbera

     

    Trimetyloaminuria (zespół odoru rybnego) – patogeneza, klinika i postępowanie lecznicze

    Trimethylaminuria (fish odor syndrome) – patogenesis, clinic and treatment
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Trimetyloaminuria, zwana też zespołem odoru rybnego, jest zaburzeniem metabolicznym, wynikającym z dysfunkcji enzymu monooksygenazy zawierającej flawinę 3. W następstwie dochodzi do upośledzenia szlaku N-utleniania trimetyloaminy do bezwonnego tlenku trimetyloaminy. Nadmierne gromadzenie tej substancji powoduje wydzielanie przykrego zapachu, co działa destrukcyjnie na życie osobiste, zawodowe oraz społeczne. W pracy dokonano przeglądu danych dotyczących etiopatogenezy, kliniki oraz leczenia omawianego zaburzenia.
    Słowa kluczowe:
    trimetyloaminuria, zespół odoru rybnego, monooksygenaza zawierająca flawinę 3, trimetyloamina, tlenek trimetyloaminy


    Polimorficzne osutki ciężarnych

    Polymorphic eruption of pregnancy
    Klaudia Tutka, Adam Reich

    Streszczenie
    Polimorficzne osutki ciężarnych (polymorphic eruption of pregnancy – PEP), zwane inaczej zmianami pokrzywkowymi i grudkowymi ze świądem w przebiegu ciąży (pruritic urticarial papules and plaques of pregnancy – PUPPP), to obok atopowych osutek ciążowych najczęstsza dermatoza swoista dla ciąży. Choroba po raz pierwszy została opisana w 1979 r. przez Lawleya i wsp. Powyższa jednostka chorobowa nie ma w pełni ustalonej etiologii. Charakteryzuje się występowaniem swędzących zmian grudkowych i rumieniowo-obrzękowych w 3. trymestrze ciąży lub rzadziej po porodzie. W przebiegu choroby nie notuje się istotnych odchyleń w badaniach laboratoryjnych i immunologicznych. Schorzenie ma przebieg łagodny z tendencją do samoistnego ustępowania, a średni czas trwania objawów wynosi 4-6 tygodni.
    Słowa kluczowe:
    ciąża, dermatozy ciążowe, świąd

     

    Nowe kryteria kwalifikacji do leczenia rytuksymabem chorych na ciężką pęcherzycę w programie terapeutycznym

    New eligibility criteria for treatment with rituximab in patients with pemphigus in therapeutic programme
    Małgorzata Dominiak, Magdalena Oszukowska, Andrzej Kaszuba, Aleksandra Lesiak, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Pęcherzyca to choroba autoimmunologiczna, w której dochodzi do powstania przeciwciał wobec desmosomalnych białek naskórka. Schorzenie to charakteryzuje się przewlekłym i potencjalnie zagrażającym życiu przebiegiem. Ważną opcją terapeutyczną w pęcherzycy jest rytuksymab – przeciwciało monoklonalne skierowane przeciwko antygenowi CD20 limfocytów B. W ramach programu terapeutycznego lek jest dostępny w Polsce dla pacjentów z ciężką pęcherzycą. W artykule przedstawiono nowe kryteria kwalifikacji i zasady monitorowania pacjentów w tym programie.
    Słowa kluczowe:
    pęcherzyca, desmogleiny, przeciwciało monoklonalne

     

    Współczesne metody leczenia rogowacenia słonecznego

    Current treatment of actinic keratosis
    Witold Owczarek

    Streszczenie
    Rogowacenie słoneczne (actinic keratosis − AK) jest formą przedinwazyjną raka kolczystokomórkowego (squamous cell carcinoma in situ − SCC in situ). Wyniki badań wskazują na istotny związek pomiędzy rozwojem inwazyjnego SCC a obecnością AK. Zmiany w przebiegu rogowacenia słonecznego rzadko występują pojedynczo. Najczęściej u poszczególnych chorych obserwuje się od kilku do kilkunastu ognisk AK. Obszar zagrożenia nowotworowego (OZN) to rejon skóry uszkodzony przez promieniowanie UV, zawierający widoczne klinicznie i subkliniczne ogniska rogowacenia słonecznego. W badaniach wykazano zależność pomiędzy stopniem nasilenia obszaru zagrożenia nowotworowego a ryzykiem rozwoju raka kolczystokomórkowego. Rozpoznanie OZN ma istotne implikacje terapeutyczne. Ze względu na związek pomiędzy rogowaceniem słonecznym a rozwojem SCC zwraca się uwagę na konieczność leczenia, ochrony przeciwsłonecznej oraz wykonywania regularnych badań profilaktycznych w tej grupie chorych. Metody stosowane w leczeniu rogowacenia słonecznego można podzielić na terapie ukierunkowane na pojedyncze zmiany oraz wykorzystywane w terapii obszaru zagrożenia nowotworowego. W artykule przedstawiono rekomendacje dotyczące leczenia AK/OZN na podstawie elementów patogenezy choroby.
    Słowa kluczowe:
    rogowacenie słoneczne, obszar zagrożenia nowotworowego, leczenie

     

    Nadpotliwość – wstydliwy problem dermatologiczny

    Hyperhidrosis – embarrassing dermatological problem
    Paulina Szczepanik-Kułak

    Streszczenie
    Nadpotliwość (NP) lub hiperhydroza definiowana jest jako choroba dermatologiczna związana z nadprodukcją potu przekraczającą wydolność mechanizmów termoregulacyjnych. Wyróżnia się dwie główne odmiany choroby: pierwotną, dotyczącą ok. 93% pacjentów z rozpoznaniem NP, oraz wtórną, u podłoża której leżą określone przyczyny. Obecnie dostępne są liczne narzędzia pomocne w ocenie nasilenia objawów NP oraz ustalenia najlepszej metody terapeutycznej: jakościowe, subiektywne i ilościowe, obiektywne. Jednak nie są to sposoby stosowane rutynowo w codziennej praktyce klinicznej.

    Niewątpliwie nadmierne wydzielanie potu negatywnie wpływa na jakość życia chorych, utrudniając prawidłowe funkcjonowanie w zakresie sfery społecznej, fizycznej i emocjonalnej. Wykazano, że aż 90% osób dotkniętych chorobą nadmiernego pocenia odczuwa z tego powodu silny dyskomfort. Uwzględniając powyższe oraz możliwość rozwoju powikłań nieleczonej choroby, należy podkreślić znaczenie wczesnej diagnostyki oraz leczenia. Wśród strategii terapeutycznych kluczowe znaczenie ma edukacja chorych i zmiana stylu życia. Do pozostałych metod należy leczenie miejscowe, ogólne oraz chirurgiczne. Niewątpliwie dobór opcji terapeutycznej powinien być rozpatrzony indywidualnie, z uwzględnieniem preferencji pacjenta, wskaźnika ryzyka do korzyści, skutków odległych i kosztów leczenia.
    Słowa kluczowe:
    nadpotliwość, nadmierne pocenie, choroba gruczołów potowych

     

    Polekowe wypadanie włosów – opis dwóch przypadków łysienia po leczeniu acytretyną

    Drug-induced hair loss – two cases of alopecia after treatment with acitretin
    Martyna Zbiciak-Nylec, Piotr Kapica, Agnieszka Honisz, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Działania niepożądane leków stanowią ważne zagadnienie z punktu widzenia zarówno lekarzy, jak i pacjentów. Jedno z nich to łysienie polekowe, gdzie związek przyczynowo-skutkowy nie zawsze jest łatwy do ustalenia, podobnie jak mechanizm patogenezy tego procesu. W populacji ogólnej częstość występowania tego zjawiska nie jest dokładnie znana. W artykule przedstawiono opisy dwóch przypadków pacjentek z łuszczycą zwykłą, u których doszło do masywnej utraty włosów po zastosowaniu leczeniu acytretyną.
    Słowa kluczowe:
    łysienie polekowe, acytretyna, łuszczyca zwykła

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz
    Streszczenie

    Rogowiec krwawy jest łagodnym nowotworem naczyniowym skóry. Dla usunięcia zmian stosuje się laser barwnikowy, elektrokoagulację i wycięcie chirurgiczne.
    Liszaj twardzinowy to rzadka choroba, jednak coraz częściej występująca w populacji dziecięcej. Charakterystyczne są porcelanowobiałe grudki porównywalne z kolorem kości słoniowej, zlewające się w większe ogniska. We wczesnej fazie choroby proces może być odwracalny. W terapii stosuje się silne maści glikokortykosteroidowe i takrolimus..
    Ospa wietrzna należy do chorób wirusowych o bardzo dużej zakaźności w populacji dziecięcej. Przebiega z objawami nieżytowymi i ogólnoustrojowymi. Na ogół nie wymaga leczenia poza miejscowym postępowaniem objawowym, ale czasami podaje się ogólne leki przeciwwirusowe. Nieraz mylona jest z enterowirusowym zapaleniem skóry.
    Choroba jamy ustnej, rąk i stóp to sezonowa choroba wirusowa o dużej zakaźności. Jest chorobą samoograniczającą się i nie wymaga leczenia.
    Słowa kluczowe:
    rogowiec krwawy, bielactwo, liszaj twardzinowy, ospa wietrzna, choroba jamy ustnej, rąk i stóp

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  18. Neurologia praktyczna 4/2019

    Neurologia praktyczna 4/2019

    Zaburzenia depresyjne u pacjentów neurologicznych

    Depression in the group of neurological patients
    Łukasz Święcicki

    Streszczenie
    W artykule przedstawiono podstawowe zasady rozpoznawania depresji. Omówiono występowanie zaburzeń depresyjnych w wybranych grupach chorób neurologicznych. Opisano podstawowe zasady leczenia depresji w tej grupie pacjentów.
    Słowa kluczowe: depresja, zaburzenia afektywne, choroby neurologiczne


    Interwencje w zakresie funkcji poznawczych w chorobie Alzheimera i chorobie Parkinsona: ujawniane mechanizmy i rola obrazowania

    Tłumaczenie artykułu:
    Cognitive interventions in Alzheimer’s and Parkinson’s diseases: emerging mechanisms and role of imaging

    Cel przeglądu. Ostatnio dyskutuje się na temat braku istotnych dowodów naukowych dotyczących skuteczności interwencji w zakresie funkcji poznawczych. Celem tego badania jest przegląd obecnych metod interwencji w zakresie funkcji poznawczych w chorobie Alzheimera i Parkinsona, przedstawienie ujawnianych mechanizmów i omówienie roli obrazowania w planowaniu skutecznych interwencji.
    Najnowsze odkrycia. Wydaje się, że interwencje w zakresie funkcji poznawczych są obiecującą metodą leczenia chorób Alzheimera i Parkinsona. Chociaż możliwości realizacji takich interwencji wykazano w łagodnych zaburzeniach poznawczych, wczesnym okresie choroby Alzheimera i łagodnym do umiarkowanego okresie zaawansowania choroby Parkinsona, nadal istnieje potrzeba przeprowadzenia badań dotyczących długotrwałej skuteczności i mechanizmów będących podstawą tych interwencji.
    Podsumowanie. Istnieje potrzeba przeprowadzenia rygorystycznych badań naukowych w celu potwierdzenia w próbach klinicznych skuteczności interwencji w zakresie funkcji poznawczych. Przyszłe badania odniosłyby dużą korzyść z włączenia do ich protokołów powtarzanego okresowo obrazowania. Badanie obrazowe może być użyte w celu wykazania skuteczności i poznania mechanizmów przez pomiary zmian w mózgu w okresie interwencji. Może być ono również zastosowane do określenia czynników biologicznych i tych związanych z chorobą, które mogą wpływać na reakcję na leczenie, czyli czynników modyfikujących efekty leczenia. Rozważenie wpływu czynników modyfikujących spodziewany efekt pozwoli również z większą czułością zmierzyć reakcję na leczenie w zakresie biomarkerów i funkcji poznawczych oraz pomoże w zaplanowaniu prób klinicznych dających lepsze wyniki
    Słowa kluczowe: choroba Alzheimera, trening funkcji u pacjentów. poznawczych, obrazowanie, neuroplastyczność, choroba Parkinsona

    Nadwrażliwość na gluten i padaczka: przegląd systematyczny

    Tłumaczenie artykułu:
    Gluten sensitivity and epilepsy: a systematic review

    Streszczenie
    Cel. Zadaniem tego przeglądu systematycznego było ustalenie częstości występowania padaczki u pacjentów z chorobą trzewną (coeliac disease – CD) lub nadwrażliwością na gluten (gluten sensitivity – GS) i odwrotnie, a także scharakteryzowanie fenomenologii zespołów padaczkowych występujących u tych pacjentów.
    Metodologia. W bazie danych PubMed przeprowadzono systematyczne, komputerowe przeszukiwanie piśmiennictwa. Wyodrębniono informacje dotyczące częstości występowania, cech demograficznych i fenomenologii padaczki.
    Wyniki. Padaczka występuje 1,8 raza częściej u pacjentów z CD w porównaniu z populacją ogólną. CD jest ponad 2 razy częstsza u pacjentów z padaczką w porównaniu z populacją ogólną. Konieczne jest przeprowadzenie dalszych badań w celu oceny częstości występowania GS w padaczce. Dane wskazują na to, że częstość występowania CD lub GS jest wyższa w poszczególnych zespołach padaczkowych, w tym dziecięcej padaczce częściowej z napadami z okolicy potylicznej, u dorosłych pacjentów z aktywacją wyładowań po wyłączeniu widzenia centralnego i fiksacji wzroku (fixation off sensitivity – FOS) i u osób z padaczką płata skroniowego (temporal lobe epilepsy – TLE) ze stwardnieniem hipokampa. Szczególnie ciekawym obrazem klinicznym padaczki w kontekście schorzeń związanych z glutenem jest zespół choroby trzewnej, padaczki i zwapnień mózgowych (coeliac disease, epilepsy and cerebral calcification – CEC), często opisywany w piśmiennictwie. Dieta bezglutenowa (gluten-free diet – GFD) jest skuteczna w leczeniu padaczki w 53% przypadków; powoduje zmniejszenie częstości napadów lub umożliwia zmniejszenie dawek leków przeciwpadaczkowych albo nawet odstawienie tych leków.
    Wniosek. Pacjentów z padaczką o nieznanej etiologii powinno się przebadać w kierunku serologicznych markerów GS, gdyż mogą oni odnieść korzyść z zastosowania GFD.
    Słowa kluczowe: CEC, CD, dotyczący celiakii, trzewny, padaczka, gluten


    Leczenie postępującej wieloogniskowej leukoencefalopatii

    Tłumaczenie artykułu:
    Treatment of progressive multifocal leukoencephalopathy

    Postępująca wieloogniskowa leukoencefalopatia (progressive multifocal leukoencephalopathy – PML) jest szybko rozwijającą się chorobą ośrodkowego układu nerwowego, spowodowaną przez poliomawirus JC (John Cunningham virus – JCV). Przeciwciała przeciwko JCV są obecne u znacznego odsetka populacji na całym świecie, a infekcja ma często niemy lub łagodny przebieg kliniczny. U osób w stanie immunosupresji może dojść do reaktywacji zakażenia JCV, wtedy większość narządów nie ulega uszkodzeniu, z wyjątkiem mózgu, gdzie w obrębie oligodendrocytów dochodzi do namnażania się wirusa, lizy komórek, a w rezultacie – postępującej dysfunkcji ruchowej, deficytów poznawczych i zaburzeń widzenia. Mimo że dostępnych jest kilka metod leczenia PML, zwłaszcza jeśli rozpoznanie ustalono wcześnie, choroba charakteryzuje się całkowitą śmiertelnością wynoszącą 30-50% i dużym odsetkiem powikłań.

     

    Wpływ picia kawy na kontrolę napadów padaczkowych – przegląd danych przedklinicznych i klinicznych

    Influence of drinking coffee on epilepsy seizures – review of experimental and clinical data
    Marcin Kopka

    Streszczenie
    Kofeina (1,3,7-trimetyloksantyna) jest najczęściej przyjmowaną substancją psychoaktywną na świecie. Szacuje się, że średnie jej spożycie wynosi około 300 mg/dobę. Padaczka jest przewlekłym schorzeniem charakteryzującym się występowaniem nawracających napadów padaczkowych. Dotyka około 1% ludzi, co czyni ją jedynym z najczęstszych schorzeń neurologicznych na świecie. W piśmiennictwie opublikowano kilka przypadków, w których sugerowano, że kofeina wywoływała napady padaczkowe zarówno u chorych na padaczkę, jak i bez padaczki w wywiadzie. Czy picie kawy ma wpływ na kontrolę napadów padaczkowych? Celem pracy jest przedstawienie obecnej wiedzy dotyczącej wpływu kofeiny na kontrolę napadów padaczkowych. Dokonano przeglądu piśmiennictwa i wybrano artykuły dotyczące istotnie tego tematu. Wyniki badań przedklinicznych sugerują, że kofeina zwiększa podatność na występowanie napadów padaczkowych, chociaż w niektórych przypadkach przewlekłe przyjmowanie kofeiny mogło chronić przed występowaniem napadów. Wykazano również, że kofeina zmniejsza skuteczność niektórych klasycznych i nowych leków przeciwpadaczkowych (szczególnie topiramatu). Nie jest jasne, jak wyniki badań przedklinicznych mogą wpłynąć na praktykę kliniczną. Dostępne badania kliniczne dotyczące związku między kofeiną a padaczką są ograniczone. W ciągu ostatnich dwóch dekad opublikowano trzy duże badania. W jednym badaniu obserwacyjnym nie stwierdzono znaczącego wzrostu spożycia kofeiny w dniu poprzedzającym napad w stosunku do dnia wolnego od napadu, natomiast w kolejnych badaniach kwestionariuszowych nie wykazano istotnego związku między przyjmowaniem kofeiny przez kobietę w ciąży a ryzykiem wystąpienia drgawek gorączkowych u jej dziecka w ciągu pierwszych 3 miesięcy życia. Ogólnie wyniki badań klinicznych nie potwierdziły, że spożycie kofeiny zwiększa ryzyko napadów.
    Słowa kluczowe: padaczka, kofeina, napady padaczkowe

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  19. Magazyn Stomatologiczny 12/2019

    Magazyn Stomatologiczny 12/2019

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    Nie jest tajemnicą, że każde leczenie – w tym także stomatologiczne – jest obarczone pewnym ryzykiem powikłań. Części z nich możemy uniknąć, ze skutkami innych próbować sobie poradzić, ale bez względu na naszą wiedzę i doświadczenie musimy się liczyć z przypadkami powikłań, którym nie sposób zapobiec. Świadomi tego faktu, w temacie miesiąca postanowiliśmy przybliżyć Państwu tematykę POWIKŁAŃ W LECZENIU STOMATOLOGICZNYM. Ponadto w najbliższym grudniowym numerze znajdą Państwo artykuły dotyczące mostów adhezyjnych, naprawy uszkodzonej pracy protetycznej czy laserowej techniki fotokoagulacji w leczeniu anomalii naczyniowych.
    Dodatkowo będą Państwo mogli zapoznać się ze zwycięskimi pracami laureatów tegorocznej edycji konkursu I LOVE ENDO.
    Nie wątpię, że każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś interesującego spośród bogatej tematyki grudniowego Magazynu Stomatologicznego. W związku ze zbliżającym się okresem świąteczno-noworocznym chciałbym życzyć Państwu zdrowych i spokojnych Świąt Bożego Narodzenia oraz szampańskiego Nowego Roku. Niechaj będzie to szczególny czas, który pozostawi w Państwa wspomnieniach same miłe chwile spędzone w gronie najbliższych i będzie swego rodzaju odskocznią od codziennych trosk i wytężonej pracy.


    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  20. Gastroenterologia Praktyczna 3/2019

    Gastroenterologia Praktyczna 3/2019

    Postępowanie z chorymi na niealkoholową stłuszczeniową chorobę wątroby. Zalecenia Polskiej Grupy Ekspertów NAFLD 2019

    prof. dr hab. n. med. Marek Hartleb, dr hab. n. med. Ewa Wunsch, prof. dr hab. n. med. Piotr Milkiewicz, prof. dr hab. n. med. Józef Drzewoski, prof. dr hab. n. med. Magdalena Olszanecka-Glinianowicz, prof. dr hab. n. med. Tomasz Mach, dr hab. n. med. Krzysztof Gutkowski prof. UR, dr hab. n. med. Joanna Raszeja-Wyszomirska, dr hab. n. med. Maciej Jabłkowski, prof. UM w Łodzi, prof. dr hab. n. med. Halina Cichoż-Lach, prof. dr hab. n. med. Ewa Stachowska, prof. dr hab. n. med. Piotr Socha, prof. dr hab. n. med. Bogusław Okopień, dr hab. n. med. Marcin Krawczyk, dr hab. n. med. Maciej Kajor, dr hab. n. med. Jarosław Drobnik, prof. dr hab. n. med. Andrzej Lewiński, prof. dr hab. n. med. Maciej Wójcicki, prof. dr hab. n. med. Andrzej Januszewicz, prof. dr hab. n. med. Krzysztof Strojek


    Tofacytynib – nowy lek w terapii wrzodziejącego zapalenia jelit

    Tofacitinib – a new drug in the treatment of ulcerative colitis
    Estera Skudrzyk, Łukasz Bułdak, Aleksandra Bołdys, Grzegorz Machnik, Bogusław Okopień

    Streszczenie
    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) należy do nieswoistych chorób zapalnych o etiologii autoimmunizacyjnej. W leczeniu WZJG stosuje się preparaty mające na celu zahamowanie procesu zapalnego. Charakteryzują się one szerokim spektrum działania, przez co mogą powodować wiele działań niepożądanych, w związku z czym prowadzi się badania nad celowanymi terapiami nakierowanymi na szlaki wewnątrzkomórkowej transdukcji sygnału zapalnego. Lekiem, który spełnia tę funkcję, jest tofacytynib. Jest on doustnym inhibitorem kinaz janusowych (JAK), modyfikującym ścieżkę sygnałową JAK/STAT i w rezultacie powodującym zmniejszenie oddziaływania na jelito cytokin zapalnych. Badania kliniczne potwierdziły, że tofacytynib może być stosowany w terapii WZJG. W pracy przedstawiono doświadczalne i kliniczne badania oceniające skuteczność leku w indukcji i podtrzymaniu remisji u chorych na WZJG.

     

    Krwawienie jelitowe u pacjenta z implantowanym systemem wspomagającym pracę lewej komory serca (LVAD)

    Intestinal bleeding in a patient with implanted left ventricular assist device (LVAD)
    Maciej Sokołowski, Ewa Nowakowska Duława, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Zastosowanie urządzeń typu LVAD (left ventricular assist device) jest w kardiologii nową metodą terapeutyczną, która znacząco poprawiła wyniki leczenia chorych z zaawansowaną niewydolnością serca. Użycie tego typu systemów wiąże się z powikłaniami, wśród których istotne miejsce zajmują krwawienia z przewodu pokarmowego. Najważniejszymi czynnikami patofizjologicznymi krwawienia są nabyty zespół von Willebranda, malformacje tętniczo żylne tworzące się głównie w dwunastnicy i jelicie czczym oraz terapia przeciwpłytkowa i przeciwkrzepliwa. Wśród leków mających znaczenie we wtórnej prewencji krwawienia wymienia się inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę lub sartany, oktreotyd, danazol i talidomid. Przedstawiono przypadek 67 letniego chorego z nawracającymi krwawieniami z jelita cienkiego po implantacji LVAD.


    Zespół Peutza Jeghersa u dzieci – diagnostyka i postępowanie w świetle aktualnych zaleceń

    Peutz-Jeghers syndrome in children – diagnostics and management in accordance with current recommendations
    Paulina Krawiec, Elżbieta Pac Kożuchowska

    Streszczenie
    Zespół Peutza Jeghersa jest rzadką chorobą, dziedziczoną jako cecha autosomalna dominująca, charakteryzującą się obecnością mnogich polipów hamartomatycznych w przewodzie pokarmowym, plam barwnikowych na skórze i błonach śluzowych (tzw. plam soczewicowatych) oraz predyspozycją do złośliwej transformacji nowotworowej. Częstość występowania zespołu Peutza Jeghersa jest szacowana od 1:25 000 do 1:280 000 żywych urodzeń. Zasadniczym objawem tego zespołu są mnogie polipy hamartomatyczne obecne na całej długości przewodu pokarmowego, najczęściej w jelicie cienkim. U zdecydowanej większości pacjentów występują skórno śluzówkowe zmiany barwnikowe w postaci plam w kolorze od brunatnego do ciemnoniebieskiego, które są zlokalizowane w obrębie czerwieni wargowej, na błonie śluzowej policzków i dziąseł, na powiekach i w okolicy okołooczodołowej. U pacjentów z zespołem Peutza Jeghersa istnieje zwiększone ryzyko nowotworów złośliwych, zarówno w obrębie przewodu pokarmowego, jak i innych narządów oraz układów. Przedstawiono podsumowanie aktualnych doniesień na temat tego zespołu oraz zasady postępowania u pacjentów w wieku rozwojowym w oparciu o aktualne zalecenia.

     

    Endoskopia kapsułkowa w chorobie trzewnej

    Aleksandra Bołdys


    Tajemnica lekarska po nowelizacji ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty

    Rafał Patryn

     

     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  21. Neurologia Praktyczna 5/2019

    Neurologia Praktyczna 5/2019

    Migrena u dzieci i młodzieży (charakterystyka symptomatologii i przebiegu klinicznego oraz różnice w postępowaniu terapeutycznym w porównaniu z dorosłymi)

    Migraine in children and adolescents (characteristics of the symptomatology and clinical course as well as differences in therapeutic procedures compared to adults)
    Janusz Wendorff, Michał Fila

    Streszczenie
    Migrena ujawnia się w każdym wieku: od okresu niemowlęcego, przez młodzieńczy, aż do wieku starszego. Obecnie obserwuje się tendencję wzrostową w poszczególnych dekadach życia. Średnie występowanie migreny w populacji wynosi około 8%. U 0,8% rozpoznaje się migrenę przewlekłą, częstszą u dziewcząt (1,5%) w stosunku do chłopców (0,5%); zdecydowanie częściej występuje migrena epizodyczna.
    W prezentowanym artykule zachęca się pediatrów i neurologów dziecięcych do stosowania w praktyce zasad rozpoznawania migreny u dzieci na podstawie ostatniej klasyfikacji ICHD-3 beta (International Classifi cation of Headache Disorders).
    W badaniach autora (J.W.) wśród 101 przypadków migreny znacznie częściej aura występowała po 10. roku życia (u 59% pacjentów, a przed 10. rokiem życia u jedynie 27%). Stosując w przypadku dzieci do 10. roku życia klasyfikację IHS (International Headache Society) – jak u dorosłych – w wielu przypadkach rozpoznanie migreny nie będzie wystarczająco precyzyjne. U dzieci, zwłaszcza poniżej 10. roku życia, istotnie rzadziej ból głowy jest jednostronny, napady bólowe (bólów głowy) trwają krócej i są częstsze, częstsze też są nudności powiązane z wymiotami, a częstość objawów dodatkowych pozabólowych (np. ze sfery psychogennej) także jest większa niż u dorosłych. Dzieci w przeważającej większości mają napady występujące kilka razy w miesiącu, są one krótkotrwałe, rzadko występują napady zgrupowane lub stany migrenowe.
    Rokowanie w migrenie u dzieci jest stosunkowo korzystne. Populację dziecięcą charakteryzuje bardzo korzystny efekt placebo (50%). Czynniki prowokujące napady migrenowe u dzieci to wśród pokarmowo-żywieniowych czekolada i żółte sery (znane już od dawna) oraz inne nieprawidłowości dietetyczne, a także związane z trybem życia, czyli dotyczące głównie zaburzeń snu oraz stosowania używek w postaci psychostymulantów, szczególnych diet i obciążających ćwiczeń fizycznych. Astma i wyprysk alergiczny częściej towarzyszą migrenie u dzieci, niż występują w tej grupie pacjentów bez bólów głowy.
    Epizodyczne zespoły dziecięce są stosunkowo często związane z migreną, czyli mogą występować zarówno przed, w czasie, jak i po jej przebyciu („zakończeniu”). Do podobnych zespołów – czy to współistniejących, czy imitujących migrenę u dzieci – należą także łagodne napadowe zawroty i łagodny kręcz karku. Do działania terapeutycznego w migrenie zalicza się zarówno postępowanie w ostrej fazie migreny epizodycznej, leczenie objawów migreny przewlekłej i współtowarzyszących im, jak i profilaktykę czy też prewencję przeciwmigrenową w postaci zapobiegania napadom, ograniczania ich liczby, siły czy też nasilenia ciężkości napadów. Decydującym faktem dotyczącym skuteczności zwalczania bólu w napadzie migreny była decyzja w IHS wprowadzająca możliwość stosowania terapii sumatryptanem, także w populacji dziecięcej. Obecnie prowadzone badania skupiają się nad bezpieczeństwem i skutecznością stosowania innego rodzaju tryptanów, w przypadku pacjenta dziecięcego najlepiej sprawdzających się w formie donosowej ich podawania. Przebadano wiele typowych i standardowych doustnych substancji przeciwbólowych, których korzystny efekt wykazał ibuprofen i acetaminofen/paracetamol. Istotne w przypadku dzieci i młodzieży byłoby ustalenie jednoznacznego, bezprecedensowego oraz niepodważalnego postępowania leczniczego w postaci przewlekłej migreny, ale jak do tej pory brak jest jednoznacznych i klarownych wytycznych w terapii tej formy migreny w najmłodszej grupie wiekowej pacjentów. Ze względu na znaczącą częstość występowania migreny w populacji dziecięcej należałoby w przyszłości zwrócić i zaangażować większą uwagę w kierunku wykorzystywania technik psychologicznych (w tym psychoterapeutycznych), akupunktury oraz poszukiwania innych możliwych działań pozafarmakologicznych.
    Słowa kluczowe: migrena epizodyczna, migrena przewlekła, objawy migreny, napad migreny, leczenie profilaktyczne migreny

     


    Pierwotne bóle głowy. Pięć nowych kwestii

    Tłumaczenie artykułu:
    Primary headache disorders. Five new things

    Streszczenie
    Cel przeglądu informacji. Analiza pięciu nowych zagadnień dotyczących pierwotnych bólów głowy, a szczególnie migreny i klasterowego bólu głowy.
    Niedawno uzyskane dane naukowe. Ostatnio ukończono badania kliniczne fazy III oceniające antagonistów receptora peptydu związanego z genem kalcytoniny (calcitonin gene-related peptide – CGRP) (gepanty – rimegepant i ubrogepant) oraz agonistów receptora serotoninowego 5-HT1F (ditany – lasmiditan), co pozwala nam przypuszczać, że te leki w niedalekiej przyszłości staną się nowymi, efektywnymi, dobrze tolerowanymi opcjami doraźnego leczenia migreny, niepowodującymi zwężenia naczyń krwionośnych. Leczenie profilaktyczne ukierunkowane na CGRP zostało zrewolucjonizowane po zarejestrowaniu trzech preparatów przeciwciał monoklonalnych (monoclonal antibody – MAB): erenumabu, fremanezumabu i galkanezumabu, i następnego w kolejności eptinezumabemu, które okazały się skutecznymi i dobrze tolerowanymi opcjami leczenia migreny. Dla pacjentów poszukujących niefarmakologicznych metod leczenia istnieją strategie neuromodulacyjne, takie jak jednopulsowa przezczaszkowa stymulacja magnetyczna, nieinwazyjna stymulacja nerwu błędnego (noninvasive vagus nerve stimulation – nVNS), zewnętrzna stymulacja nerwu trójdzielnego, które zostały zarejestrowane i są dobrze tolerowane w terapii migreny. Metoda nVNS jest skuteczna, dobrze tolerowana i zarejestrowana do stosowania w leczeniu doraźnym epizodycznego klasterowego bólu głowy. Ponadto nVNS jest skuteczna i dobrze tolerowana w leczeniu profilaktycznym klasterowego bólu głowy. W badaniu kontrolowanym placebo stwierdzono skuteczność i dobrą tolerancję MAB skierowanego przeciwko CGRP – galkanezumabu – w leczeniu profilaktycznym epizodycznego klasterowego bólu głowy. W dwóch randomizowanych badaniach klinicznych prowadzonych z użyciem leczenia pozorowanego pokazano, że stymulacja zwoju skrzydłowo-podniebiennego jest skuteczna i dobrze tolerowana u osób z przewlekłym klasterowym bólem głowy. Znajomość ostrzegawczej (prodromalnej) fazy migreny, w której pacjenci doświadczają takich objawów podmiotowych, jak ziewanie, zmęczenie, zaburzenia funkcji poznawczych i zachcianki kulinarne, może pomóc określić widoczne czynniki wywołujące migrenę u niektórych pacjentów, a tym samym poprawić jej samodzielne leczenie.
    Podsumowanie. W ostatnich 5 latach medycyna bólu głowy dokonała ogromnego postępu, co szczególnie dotyczy lepszego zrozumienia migreny i klasterowego bólu głowy. Bóle głowy są najczęstszą przyczyną wizyty u neurologa, dlatego też poczynione postępy terapeutyczne dają szansę zmniejszenia stopnia niepełnosprawności chorych z migreną i klasterowym bólem głowy, dostarczając neurologom skuteczne środki do poprawienia jakości życia tych osób.

     

    Obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego w chorobie Alzheimera i łagodnych zaburzeniach poznawczych

    Tłumaczenie artykułu:
    Magnetic resonance imaging in Alzheimer’s disease and mild cognitive impairment

    Streszczenie
    Badania z zastosowaniem obrazowania metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI) mają szczególne znaczenie w poznaniu neuropatologicznych mechanizmów przyczynowych oraz w klinicznej identyfikacji choroby Alzheimera (Alzheimer’s disease – AD) i łagodnych zaburzeń poznawczych (mild cognitive impairment – MCI). Sekwencje MRI ukazują wzorce uszkodzenia mózgu, na podstawie których można odróżnić AD od innych schorzeń oraz nieprawidłowości mózgu wiążące się z ryzykiem konwersji z MCI i innych zaburzeń zachowania do AD. W artykule omówiono zastosowanie różnych metod MRI i ich kliniczną przydatność w AD i MCI. Do zawartych w tym przeglądzie modalności MRI należą: strukturalne MRI, obrazowanie tensora dyfuzji (diffusion tensor imaging – DTI), znakowanie spinów krwi tętniczej (arterial spin labelling – ASL), spektroskopia rezonansu magnetycznego (magnetic resonance spectroscopy – MRS) i funkcjonalny rezonans magnetyczny (functional magnetic resonance imaging – fMRI). Istnieje wiele dowodów potwierdzających istotne znaczenie MRI jako biomarkera powyższych schorzeń, jednak do rutynowego zastosowania w warunkach klinicznych jest obecnie zalecane tylko tradycyjne obrazowanie struktur. Konieczne jest wykonanie badań naukowych, aby sprawdzić, czy warto włączyć bardziej zaawansowaną metodologię MRI w nadchodzących wersjach kryteriów diagnostycznych AD i MCI.
    Słowa kluczowe: obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego, neuropatologia, choroba Alzheimera, łagodne zaburzenia poznawcze

     

    Opóźnienie ze strony pacjenta w przypadku przemijającego napadu niedokrwienia mózgu (TIA): przegląd systematyczny

    Tłumaczenie artykułu:
    Patient delay in TIA: a systematic review

    Streszczenie
    Wstęp. U pacjentów, którzy doznali przemijającego napadu niedokrwienia mózgu (transient ischemic attack – TIA), istnieje wysokie ryzyko wystąpienia udaru niedokrwiennego w krótkim czasie, zwłaszcza w ciągu pierwszych 48 godz. Odpowiednio wczesne rozpoznanie i pilne leczenie zapobiegawcze znacznie zmniejszają to ryzyko. Przeprowadzono przegląd systematyczny w celu ilościowego oszacowania stopnia opóźnienia ze strony pacjentów z (podejrzeniem) TIA i określenia czynników wpływających na to opóźnienie.
    Metody. Przegląd systematyczny z wykorzystaniem baz danych MEDLINE i EMBASE do marca 2017 r. w celu zidentyfikowania badań odnotowujących czas od pojawienia się objawów TIA do rozpoczęcia poszukiwania pomocy medycznej.
    Wyniki. Zidentyfikowano 9 badań obejmujących dane o opóźnieniu ze strony pacjentów, opublikowanych w latach 2006-2016; 7 z tych badań pochodziło z Wielkiej Brytanii. W sumie uwzględniono 1103 pacjentów z TIA zdefiniowanym z uwzględnieniem kryterium czasu (brak przetrwałych objawów > 24 godz.) i 896 pacjentów (49,1% mężczyzn, średni wiek to 72,2 roku) z udarem lekkim (tj. niewielkimi objawami utrzymującymi się > 24 godz.). Opóźnienie ze strony pacjenta przekraczające 24 godz. stwierdzono u 33,1-44,4% osób z TIA i u podobnego odsetka osób z udarem lekkim. Średnie opóźnienie było mniejsze u pacjentów konsultowanych na oddziale ratunkowym niż u pacjentów w ośrodkach ambulatoryjnych. W analizie jednoczynnikowej uzyskano następujące czynniki związane z mniejszym opóźnieniem: 1) dłuższy czas utrzymywania się objawów; 2) objawy ruchowe; 3) wyższy wynik w skali ABCD2; 4) prawidłowe przypisanie przez pacjenta objawów możliwemu niedokrwiennemu zdarzeniu mózgowo-naczyniowemu.
    Wnioski. Ponad jedna trzecia pacjentów z TIA opóźniała poszukiwanie pomocy medycznej o więcej niż jeden dzień, co znacznie wydłuża czas do rozpoczęcia leczenia zapobiegającego udarowi mózgu. Wydaje się, że wśród osób niezwiązanych z medycyną nadal nie ma wystarczającej świadomości, że obecność objawów sugerujących TIA należy uznać za stan nagły. Niezbędne są dodatkowe dane i analizy wielowymiarowe, aby zdefiniować główne czynniki odpowiedzialne za opóźnienie ze strony pacjenta.
    Słowa kluczowe: TIA, udar lekki, opóźnienie ze strony pacjenta, przegląd systematyczny

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  22. Dermatologia Praktyczna 6/2019

    Dermatologia Praktyczna 6/2019

    Porównanie skuteczności fali uderzeniowej i masażu bańką chińską w terapii antycellulitowej

    Efficacy comparison of shock wave and Chinese bubble for anti-cellulite therapy
    Anna Zabiszak, Maria Urbańska, Iwona Micek, Anna Kroma, Agnieszka Seraszek-Jaros,
    Ewa Pelant, Gerard Nowak, Justyna Gornowicz-Porowska

    Streszczenie
    Cellulit to nieprawidłowe rozmieszczenie tkanki tłuszczowej oraz obrzękowo-włókniste zmiany tkanki podskórnej, objawiające się na powierzchni skóry wgłębieniami i guzkami, kształtem przypominającymi skórkę pomarańczową. Zmiany występują najczęściej w okolicy ud, pośladków i ramion, co stanowi dla kobiet istotny problem estetyczny. W ostatnich latach wzrosła popularność zabiegów antycellulitowych wykonywanych za pomocą specjalistycznych urządzeń. W badaniach przedstawiono dwie nieinwazyjne metody redukcji cellulitu: masaż bańką chińską w połączeniu ze szczotkowaniem ciała oraz falę uderzeniową. Porównano ich wpływ na jakość skóry oraz subiektywną ocenę probantek. Po zabiegach z falą uderzeniową otrzymano: obwód ud – średnia poprawa u 73,33% badanych osób o 1,54 cm; TEWL ud – średnia poprawa u 93,33% badanych osób o 3,9 g/godz./m2; TEWL pośladków – średnia poprawa u 86,66% badanych osób o 3,2 g/godz./m2. Po zabiegach z bańką chińską otrzymano: obwód ud – średnia poprawa u 72,7% osób o 1,1 cm; TEWL ud – średnia poprawa u 81,8% badanych osób o 6 g/godz./m2; TEWL pośladków – średnia poprawa u 90,9% badanych osób o 5,48 g/godz./m2. Zarówno fala uderzeniowa, jak i bańka chińska pozwalają znacznie poprawić jakość skóry objętej cellulitem.
    Słowa kluczowe: cellulit, bańka chińska, fala uderzeniowa

     

    Poziom stresu psychicznego u pacjentów chorujących na liszaj płaski błony śluzowej jamy ustnej

    The level of mental stress in patients suffering from oral lichen planus
    Michalina Szymczak-Paluch, Sebastian Kłosek

    Streszczenie
    Wstęp:
    W granicach zdolności adaptacyjnych stres zwiększa aktywność i wydolność organizmu. Jego pozytywny wpływ przestaje być widoczny, kiedy staje się zjawiskiem przewlekłym, które w efekcie doprowadza do obniżenia odporności oraz rozwijania się zaburzeń psychosomatycznych. Błona śluzowa jamy ustnej jest okolicą, w której można zaobserwować zmiany w stanie zdrowia całego organizmu. Wiele chorób systemowych, zaburzeń ogólnoustrojowych oraz psychicznych może ograniczać swoje objawy jedynie do okolicy błony śluzowej jamy ustnej. Zaburzenia psychiczne, do których zaliczają się depresja, podwyższony poziom stresu psychicznego i lęku, mogą odgrywać znaczącą rolę w wystąpieniu, przebiegu i powodzeniu leczenia części ze zmian obserwowanych w jamie ustnej. Wśród zaburzeń, które mogą występować w tym miejscu i są kojarzone z działaniem przewlekłych bodźców stresowych, lękiem i depresją, wymienia się przede wszystkim liszaj płaski błony śluzowej jamy ustnej.

    Cel: Określenie poziomu odczuwanego stresu psychicznego w przebiegu liszaja płaskiego błony śluzowej jamy ustnej oraz możliwej korelacji pomiędzy poziomem odczuwanego stresu i objawami subiektywnymi zgłaszanymi przez pacjentów.

    Materiał i metody:
    Badaniem objęto 62 pacjentów, zamieszkałych w województwie łódzkim. Kryterium kwalifikacji uczestników było zdiagnozowanie liszaja płaskiego błony śluzowej jamy ustnej na podstawie badania podmiotowego, przedmiotowego oraz histopatologicznego wycinka ze zmian chorobowych. U wszystkich pacjentów przeprowadzono test poziomu odczuwanego stresu psychicznego w okresie miesiąca poprzedzającego rozpoznanie choroby z zastosowaniem testu PSS-10 i poziomu odczuwanego bólu błony śluzowej jamy ustnej w skali VAS. Dane przeanalizowano z pomocą programu Statistica 13 (p < 0,05).

    Wyniki:
    Ogólnie spośród badanych 62 pacjentów: 51 osób stanowiły kobiety, a 11 mężczyźni. Podwyższony poziom odczuwanego stresu psychicznego występował u 48 osób: 43 kobiet i 5 mężczyzn, co stanowiło 77,42% badanych z OLP. Poziom stresu na poziomie średnim zanotowano u 18 osób, a wysokim u 30 osób, brak obciążenia stresem psychicznym występował u 14 osób. Wyższy poziom stresu psychicznego korelował dodatnio z natężeniem odczuwanego bólu błony śluzowej jamy ustnej.

    Wnioski:
    Częstość występowania podwyższonego poziomu stresu psychicznego w przebiegu liszaja płaskiego błony śluzowej jamy ustnej w zbadanej grupie wynosi 77,42%. Zmiany tego typu są częstsze u kobiet niż u mężczyzn i ma to związek predylekcją OLP do płci żeńskiej. Zaobserwowano dodatnią korelację pomiędzy poziomem odczuwanego przez pacjentów bólu błony śluzowej jamy ustnej a poziomem stresu psychicznego w przebiegu OLP. Nie zaobserwowano korelacji pomiędzy częstością sięgania po używki przez pacjentów chorujących na OLP, a poziomem stresu psychicznego. Konieczne są dalsze badania nad ewentualną zależnością między liszajem płaskim błony śluzowej jamy ustnej a innymi parametrami wpływającymi na przebieg choroby.

    Słowa kluczowe:
    liszaj płaski, przewlekły stres psychiczny, PSS-10, skala VAS, badanie histopatologiczne


    Doświadczenia z zastosowania połączenia kalcypotriolu i betametazonu w postaci piany w miejscowym leczeniu pacjentów z niepowodzeniem terapeutycznym po innych terapiach

    Clinical experience with combination of calcipotriol and betamethasone foam in topical treatment of recalcitrant skin psoriatic lesions
    Agnieszka Osmola-Mańkowska, Anna Malewska-Woźniak, Marta Dobrzyńska, Ewa Teresiak-Mikołajczak, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Łuszczyca jest ogólnoustrojową, przewlekłą, zapalną chorobą z manifestacjami skórnymi, uwarunkowaną genetycznie o nieprzewidywalnym przebiegu. U ok. 60% chorych przebieg choroby jest łagodny i stabilny z obecnością zmian w miejscach predylekcyjnych. Jednak u pozostałych pacjentów może być on cięższy z zajęciem większych okolic skóry. W przypadkach łuszczycy o przebiegu łagodnym, wystarczające może być zastosowanie leków miejscowych usuwających łuskę i hamujących nadmierną proliferację naskórka. W przebiegu umiarkowanym do ciężkiego stosuje się fototerapię lub leki ogólne, takie jak: metotreksat, cyklosporynę, retinoidy oraz leki biologiczne. W cięższych postaciach choroby mimo leczenia ogólnoustrojowego nadal zaleca się skojarzenie z terapią miejscową. Polskie Towarzystwo Dermatologiczne (PTD) w leczeniu miejscowym łuszczycy zaleca: środki keratolityczne, cygnolinę, pochodne witaminy D3 w monoterapii lub połączenie kalcypotriolu z betametazonem, glikokortykosteroidy (GKS), retinoid, dziegcie, a także preparaty wspomagające, takie jak emolienty. Za szczególnie rekomendowany uznaje się preparat złożony, zawierający kalcypotriol i betametazon (Cal/BD) w postaci maści, żelu oraz nowego podłoża – piany. Przedstawiono 3 przypadki pacjentów leczonych lekiem złożonym zawierającym kalcypotriol
    i betametazon w pianie.
    Słowa kluczowe:
    łuszczyca, kalcypotriol, betametazon, leczenie miejscowe

     

    Metody stosowane w leczeniu blizn potrądzikowych

    Methods used in acne scars treatment
    Julia Sworowska, Natalia Welc, Magdalena Jałowska, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Trądzik pospolity to najczęstsza choroba skóry wieku młodzieńczego, spotykana u niemal 100% osób pomiędzy 11. a 30. r.ż., przy czym u 15% chorych przebiega ciężko jako postać zapalna, często pozostawiająca przebarwienia oraz blizny. Wyróżnia się blizny potrądzikowe typu icepick, rolling oraz boxcar. Celem pracy był przegląd dostępnych metod stosowanych w leczeniu blizn potrądzikowych z użyciem i bez użycia energii. Blizny typu rolling były leczone satysfakcjonująco przy zastosowaniu metody podcięć, natomiast blizny typu icepick dobrze reagują na leczenie za pomocą peelingów chemicznych. Zastosowanie lasera CO2 okazało się skuteczniejsze w przypadku leczenia blizn typu rolling i box car niż blizn typu icepick. Efektywność poszczególnych zabiegów różni się w zależności od rodzaju blizn pacjenta. Łączenie ze sobą różnych metod może przynieść lepsze rezultaty niż stosowanie pojedynczej metody.
    Słowa kluczowe: trądzik, blizny, leczenie

     

    Brodawki – łatwo je „złapać”, ale jak się ich pozbyć?

    Warts – easy to „catch” them, but how to get rid of them?
    Aleksandra Lesiak, Magdalena Ciążyńska

    Streszczenie
    Brodawki zwykłe (verrucae vulgares), brodawki podeszwowe (verrucae plantares) i brodawki płaskie (verrucae planae) są często spotykanymi, łagodnymi zmianami skóry wywołanymi przez wirusy brodawczaka ludzkiego (human papillomaviruses – HPV). Na zarażenie nimi szczególnie narażone są dzieci, zwłaszcza z atopowym zapaleniem skóry oraz osoby z chorobami przebiegającymi z obniżeniem odporności. Zmiany te rozprzestrzeniają się bardzo szybko poprzez bezpośredni kontakt ze skórą lub pośrednio poprzez styczność z zanieczyszczonymi powierzchniami, wykazując ponadto tendencję do częstych nawrotów. Biorąc pod uwagę, że nawet co dziesiąty człowiek zarażony jest wirusem brodawczaka, zmiany te stanowią istotny problem kosmetyczny i zdrowotny, z jakim boryka się znaczna część społeczeństwa, szczególnie gdy obejmują one eksponowane lokalizacje ciała, takie jak np. dłonie.

    Leczenie brodawek skóry polega na zastosowaniu metod opartych na technikach wymrażania, usunięciu chirurgicznym zmian oraz zastosowaniu miejscowych preparatów zawierających m.in. kwas salicylowy oraz 5-fluorouracyl. Pomimo znacznej rangi problemu nadal nie istnieje jeden złoty środek, który spowodowałby wyleczenie zmian u wszystkich pacjentów. Dlatego bardzo powszechne jest szukanie i stosowanie wielu terapii skojarzonych w celu uzyskania wyższych wskaźników wyleczeń. Biorąc pod uwagę dostępne dane literaturowe oraz własne doświadczenia, najskuteczniejszym zalecanym schematem postępowania w przypadku brodawek wirusowych jest połączenie zabiegów wymrażania z preparatami zawierającymi kwas salicylowy oraz 5-fluorouracyl.

    W pracy dokonano przeglądu informacji dotyczących metod leczenia brodawek skóry ze szczególnym uwzględnieniem powszechnie stosowanych terapii miejscowych kwasem salicylowym i 5-fluorouracylem oraz metod skojarzonych.

    Słowa kluczowe:
    brodawka, wirus brodawczaka ludzkiego, kwas salicylowy, 5-fluorouracyl, krioterapia

     

    Zewnętrzne zastosowanie witaminy A i E w dermatologii

    Topical use of vitamins A and E in dermatology
    Karolina Olek-Hrab, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    We współczesnych czasach obserwuje się dążenie do poprawy wyglądu, zwracanie uwagi na zdrowe odżywianie, unikanie produktów modyfikowanych, walkę z zanieczyszczeniem środowiska. W ten trend wpisuje się również zainteresowanie kosmetykami, które coraz częściej powinny być naturalne i przyjazne dla środowiska. Mają one pomóc w walce ze stresem oksydacyjnym. Ogromnym zainteresowaniem cieszą się witaminy, które znalazły zastosowanie w kosmetykach. Ze względu na ich wszechstronne funkcje posiadają wielokierunkowe działanie. Mogą być używane jako emolienty, regulatory procesów keratynizacji, antyutleniacze, środki nawilżające, filtry UV oraz substancje przeciwdziałające powstawaniu szkodliwych związków. Witaminy A i E można również łączyć z innymi substancjami, takimi jak mocznik, ichtiol jasny, tormentiol, krem borny czy cholesterol, zwiększając tym samym wskazania do stosowania zarówno jako pielęgnację, jak i leczenie wybranych dermatoz.
    Słowa kluczowe:
    witaminy, skóra, stres oksydacyjny

     

    Współistnienie łuszczycy zwyczajnej i kiły wczesnej objawowej u młodego mężczyzny – opis przypadku

    Comorbidity of psoriasis vulgaris and early symptomatic syphilis in a young man – case report
    Marta Pyrko, Ewa Wojdała

    Streszczenie
    Łuszczyca zwyczajna jest przewlekłą, nawracającą, zapalną chorobą skóry. Jednym z czynników, które mogą prowokować wysiew lub nasilać zmiany skórne w przebiegu łuszczycy, są infekcje. Kiła jest chorobą infekcyjną, przenoszoną drogą płciową wywołaną przez bakterię spiralną T. pallidum. Zarówno w kile, jak i w łuszczycy zwyczajnej mogą występować liczne rozsiane zmiany skórne. Wykwity mogą być zlokalizowane nie zawsze w typowych miejscach i mieć zmienne nasilenie. Obie choroby dotyczą ludzi zarówno w młodym, jak i w starszym wieku; możliwe jest również ich współistnienie. W takiej sytuacji przebieg tych chorób może być nietypowy. Oba schorzenia wymagają innego leczenia. Kluczowe jest przeprowadzenie prawidłowej diagnostyki. W procesie diagnostycznym wymagane jest niekiedy wykonanie badania histopatologicznego. Dla rozpoznania kiły konieczne jest zrobienie testów serologicznych.
    Słowa kluczowe:
    kiła, łuszczyca zwyczajna, diagnostyka, PASI, VDRL

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Atopowe zapalenie skóry jest bardzo częstą dermatozą występującą u dzieci. Wyprysk sutków jest jednym z kryteriów mniejszych Hanifina i Rajki. Wymaga nie tylko leczenia, lecz także długotrwałej profilaktyki, w której wiodącą rolę odgrywają emolienty.
    Okres noworodkowy sprzyja wystąpieniu potówek. Jednocześnie może rozwinąć się łojotokowe zapalenie skóry. Należy wyeliminować czynniki prowadzące do powstania potówek oraz zastosować delikatne leczenie przeciwzapalne.
    Jedną z postaci atopowego zapalenia skóry jest wyprysk dłoni i stóp. Jest schorzeniem przewlekłym i nawracającym. Wymaga on odpowiedniego leczenia i profilaktyki.
    Słowa kluczowe: dzieci, atopowe zapalenie skóry, wyprysk sutków, potówki, łojotokowe zapalenie skóry, wyprysk dłoni i stóp, leczenie i profilaktyka

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  23. Magazyn Stomatologiczny 1/2020

    Magazyn Stomatologiczny 1/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    Nie jest tajemnicą, że każde leczenie – w tym także stomatologiczne – jest obarczone pewnym ryzykiem powikłań. Części z nich możemy uniknąć, ze skutkami innych próbować sobie poradzić, ale bez względu na naszą wiedzę i doświadczenie musimy się liczyć z przypadkami powikłań, którym nie sposób zapobiec. Świadomi tego faktu, w temacie miesiąca postanowiliśmy przybliżyć Państwu tematykę POWIKŁAŃ W LECZENIU STOMATOLOGICZNYM. Ponadto w najbliższym grudniowym numerze znajdą Państwo artykuły dotyczące mostów adhezyjnych, naprawy uszkodzonej pracy protetycznej czy laserowej techniki fotokoagulacji w leczeniu anomalii naczyniowych.
    Dodatkowo będą Państwo mogli zapoznać się ze zwycięskimi pracami laureatów tegorocznej edycji konkursu I LOVE ENDO.
    Nie wątpię, że każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś interesującego spośród bogatej tematyki grudniowego Magazynu Stomatologicznego. W związku ze zbliżającym się okresem świąteczno-noworocznym chciałbym życzyć Państwu zdrowych i spokojnych Świąt Bożego Narodzenia oraz szampańskiego Nowego Roku. Niechaj będzie to szczególny czas, który pozostawi w Państwa wspomnieniach same miłe chwile spędzone w gronie najbliższych i będzie swego rodzaju odskocznią od codziennych trosk i wytężonej pracy.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  24. Magazyn Stomatologiczny 2/2020

    Magazyn Stomatologiczny 2/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    Case reports najczęściej prezentują trudności diagnostyczne, niestandardowe postępowanie czy nietypowe reakcje na zastosowane leczenie, uzupełnione odpowiednimi przemyśleniami oraz komentarzami autora/autorów pracy. I takie właśnie teksty zamiesiliśmy w temacie miesiąca lutowego numeru MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO. Swoją wiedzą dzielą się z Państwem autorzy różnych specjalności, prezentując nowoczesne i małoinwazyjne rozwiązania w zakresie protetyki, periodontologii i małoinwazyjnej stomatologii odtwórczej.
     
    Ciekawe opisy przypadków zamiesiliśmy również w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA. Mnie szczególnie zainteresował artykuł prezentujący odbudowę zęba siecznego bocznego szczęki na wkładzie z włókna szklanego oraz streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego, w którym opisano przypadek pacjenta z przerostem dziąseł spowodowanym przyjmowaniem cyklosporyny A i amlodypiny, w związku z przeszczepieniem nerki. Streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego opatrzyliśmy wnikliwym komentarzem redakcyjnym.
     
    Mam nadzieję, że w lutowym wydaniu MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś ciekawego.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  25. Neurologia Praktyczna 6/2019

    Neurologia Praktyczna 6/2019

    Choroba Fabry’ego – powikłania naczyniowe ze strony układu nerwowego

    Fabry disease – cerebrovascular complications
    Beata Błażejewska-Hyżorek

    Streszczenie
    Choroba Fabry’ego to rzadka choroba genetyczna dziedziczona z chromosomem X. Jest chorobą spichrzeniową. Mutacja genu GLA powoduje niedobór lizosomalnego enzymu a-galaktozydazy A (a-GAL A), czego efektem jest gromadzenie się glikosfingolipidów (przede
    wszystkim globotriaozyloceramidu – GL-3 oraz jego formy deacylowanej – globotriaozylosfingozyny – lizo-GL-3) w komórkach wielu narządów, przede wszystkim endotelium i mięśni gładkich naczyń krwionośnych serca, nerek, układu nerwowego. W miarę postępu choroby prowadzi to do rozwoju wieloukładowych, zagrażających życiu powikłań. Bardzo często dochodzi do zajęcia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, stąd częste występowanie objawów neurologicznych u tych chorych. Są to głównie choroby naczyniowe [udar mózgu, przemijające ataki niedokrwienne (transient ischemic attacks – TIA), objawy neuropatii cienkich włókien oraz objawy dysautonomii].
    Powikłania naczyniowo-mózgowe spowodowane waskulopatią są główną przyczyną zachorowalności i wczesnej śmiertelności zarówno u mężczyzn, jak i u kobiet z chorobą Fabry’ego.
    Zważywszy na fakt, że zdarzenia naczyniowe ze strony ośrodkowego układu nerwowego (OUN) mogą być pierwszą manifestacją kliniczną choroby Fabry’ego, znajomość jej objawów, prze biegu, patogenezy wydaje się bardzo uzasadniona również wśród neurologów, zwłaszcza że daje to szansę na zastosowanie leczenia, które gdy wdrożone odpowiednio wcześnie, istotnie zmniejsza ryzyko wystąpienia poważnych powikłań naczyniowych.
    Słowa kluczowe: choroba Fabry’ego, udar mózgu, enzymatyczna terapia zastępcza, neuroobrazowanie, dolichoektazja, Gb3

     


    Leczenie neurologicznych objawów nadwrażliwości na gluten i choroby trzewnej

    Tłumaczenie artykułu:
    Treatment of neurological manifestations of gluten sensitivity and coeliac disease

    Streszczenie
    Cel przeglądu. Celem tego artykułu jest dokonanie przeglądu współczesnego piśmiennictwa w celu ustalenia dostępnych możliwości leczenia objawów neurologicznych w schorzeniach związanych z glutenem (serologicznie potwierdzonej nadwrażliwości na gluten i chorobie trzewnej).
    Najnowsze odkrycia. Coraz częściej rozpoznaje się wiele objawów neurologicznych powodujących niesprawność u pacjentów z nadwrażliwością na gluten, z enteropatią lub bez niej, nawet pod nieobecność objawów ze strony przewodu pokarmowego. Najczęstszym objawem neurologicznym jest ataksja, a następnie neuropatia obwodowa. Z nadwrażliwością na gluten i chorobą trzewną wiąże się także: padaczkę, bóle głowy, encefalopatię, różne schorzenia pozapiramidowe, upośledzenie funkcji poznawczych i choroby mięśni, a schorzenia te są omawiane w tym przeglądzie.
    Podsumowanie. Ścisła dieta bezglutenowa jest skutecznym podstawowym sposobem leczenia objawów neurologicznych w schorzeniach wiązanych z glutenem. Bardzo niewielu pacjentów będzie potrzebować dodatkowego leczenia immunosupresyjnego, zwykle w postaci mykofenolanu.
    Słowa kluczowe: nadwrażliwość na gluten, choroba trzewna, ataksja, neuropatia, dieta bezglutenowa, objawy neurologiczne

     


    Rozpoznanie i prowadzenie leczenia ataksji postępującej u dorosłych

    Tłumaczenie artykułu:
    Diagnosis and management of progressive ataxia in adults

    Streszczenie
    Postępująca ataksja u dorosłych może być trudno rozpoznawalna ze względu na jej niejednorodność i rzadkość indywidualnych przyczyn. Wielu pacjentów pozostaje bez rozpoznania („idiopatyczna ataksja”). W artykule tym podano sugerowane ścieżki diagnostyczne dla neurologów ogólnych, według wytycznych stowarzyszenia Ataxia UK (Ataksja w Wielkiej Brytanii) dla profesjonalistów. Badanie metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI) mózgu może dostarczyć wskazówek diagnostycznych oraz wykazać „strukturalne” przyczyny, takie jak guzy i stwardnienie rozsiane. Postępy genetyki molekularnej, w tym łatwiej dostępne i tańsze „sekwencjonowanie nowej generacji”, umożliwiły klinicystom stwierdzenie o wiele większej liczby przypadków o podłożu genetycznym. Ponadto prawdopodobnie zbyt rzadko rozpoznawaną przyczyną ataksji postępującej jest podłoże autoimmunologiczne: podobnie do pacjentów z przeciwciałami antygliadynowymi istnieje mniejsza liczba osób z różnymi przeciwciałami, w tym z niektórymi przeciwciałami związanymi z nowotworem. Jest kilka rodzajów ataksji, które można leczyć, oraz dostępne są metody terapii objawowych pomocne dla osób z różnorodnymi powikłaniami wiążącymi się z ataksjami postępującymi. Dla najlepszej opieki nad pacjentem, włączając w to okres paliatywny, decydujące znaczenie ma zaangażowanie wielodyscyplinarnego zespołu i wkład fachowych pracowników służby zdrowia. Nie można dłużej usprawiedliwiać nihilistycznego podejścia do leczenia ataksji.

     



    Ocena i postępowanie z idiopatycznym nadciśnieniem śródczaszkowym u dorosłych

    Tłumaczenie artykułu:
    Evaluation and management of adult idiopathic intracranial hypertension

    Streszczenie
    W artykule przedstawiono w postaci infografiki pierwsze uzgodnione wytyczne dotyczące postępowania z chorymi na idiopatyczne nadciśnienie śródczaszkowe. Wielodyscyplinarna grupa specjalistów po przeprowadzeniu systematycznego przeglądu piśmiennictwa spotkała się i sformułowała pytania dotyczące populacji pacjentów, interwencji, kontroli i rezultatów leczenia (population, interventions, controls and outcomes – PICO). Przygotowaną ankietę rozesłano do lekarzy regularnie zajmujących się leczeniem idiopatycznego nadciśnienia śródczaszkowego (idiopathic intracranial hypertension – IIH). Oświadczenia te zostały przeanalizowane przez krajowe towarzystwa naukowe, a w szczególności przez Association of British Neurologists (Stowarzyszenie Neurologów Brytyjskich), British Association for the Study of Headache (Brytyjskie Stowarzyszenie Badania Bólu Głowy), Society of British Neurological Surgeons (Towarzystwo Neurochirurgów Brytyjskich) i Royal College of Ophthalmologists (Królewskie Kolegium Okulistów) oraz przez międzynarodowych ekspertów. Kluczowe obszary oceny uwzględnione w wytycznych obejmują: 1) ocenę obrzęku tarczy nerwu wzrokowego i diagnostykę IIH; 2) strategie postępowania; 3) ocenę i postępowanie z ostrym zaostrzeniem bólu głowy u pacjenta z rozpoznanym IIH. W pracy przedstawiono infografi kę jako pomoc w utrwaleniu pierwszych uzgodnionych wytycznych dotyczących postępowania z IIH.

     



    Obwodowa neuropatia związana z alkoholem: przegląd systematyczny i metaanaliza

    Tłumaczenie artykułu:
    Alcohol-related peripheral neuropathy: a systematic review and meta-analysis

    Streszczenie
    Głównym celem tego systematycznego przeglądu było ustalenie częstości występowania, charakteru i czynników ryzyka neuropatii obwodowej wśród osób przewlekle nadużywających alkoholu oraz określenie najbardziej odpowiednich strategii postępowania. W przeglądzie tym omówiono również możliwe mechanizmy patogenetyczne. Przeprowadzono systematyczne wyszukiwanie komputerowe przy użyciu bazy danych PubMed. Wyodrębniono dane dotyczące wymienionych wyżej parametrów. W tym zestawieniu uwzględniono 87 artykułów, 29 badań kliniczno-kontrolnych, 52 prospektywne/retrospektywne badania kohortowe i 2 randomizowane próby kontrolowane, 1 badanie przekrojowe oraz 3 badania populacyjne. Częstość występowania neuropatii obwodowej potwierdzonej w badaniach przewodnictwa nerwowego wśród osób przewlekle nadużywających alkoholu wynosi 46,3% [CI (confi dence interval – przedział ufności) 35,7-57,3%], co potwierdzono w badaniach przewodnictwa nerwowego. Obwodowa neuropatia związana z alkoholem ogólnie objawia się jako postępująca, głównie czuciowa neuropatia zależna od długości aksonów. Najważniejszym czynnikiem ryzyka dla rozwoju neuropatii obwodowej związanej z alkoholem jest całkowita życiowa dawka etanolu, chociaż zidentyfikowano również inne czynniki ryzyka, w tym uwarunkowania genetyczne, płeć męską i rodzaj spożywanego alkoholu. Obecnie nie jest jasne, jakie są patogenetyczne mechanizmy rozwoju neuropatii wśród osób, które przewlekle nadużywają alkoholu, dlatego nie wiadomo, czy jej powstanie można przypisać bezpośredniemu toksycznemu oddziaływaniu etanolu, czy też innemu, obecnie niezidentyfikowanemu czynnikowi. Aktualnie istnieje niewiele danych na poparcie konkretnej strategii postępowania w neuropatii obwodowej związanej z alkoholem, ale wydaje się, że dostępne nieliczne dane potwierdzają zasadność stosowania suplementacji witamin, szczególnie podawania witamin z grupy B, w tym tiaminy.
    Słowa kluczowe: alkohol, alkoholowy, neuropatia, etanol, polineuropatia

     


    Długoterminowe leczenie przeciwzakrzepowe a ryzyko krwotoku wewnątrzczaszkowego z naczyniaków jamistych mózgu: kohortowe badanie populacyjne, systematyczny przegląd i metaanaliza

    Tłumaczenie artykułu:
    Long-term antithrombotic therapy and risk of intracranial haemorrhage from cerebral cavernous malformations: a population-based cohort study, systematic review, and meta-analysis

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Leczenie przeciwzakrzepowe (przeciwkrzepliwe lub przeciwpłytkowe) jest wstrzymywane u niektórych pacjentów z naczyniakami jamistymi mózgu z powodu niepewności odnośnie do bezpieczeństwa stosowania takich leków u tych pacjentów. Celem autorów było ustalenie, czy leczenie przeciwzakrzepowe jest związane ze zwiększonym ryzykiem krwotoku wewnątrzczaszkowego u dorosłych pacjentów z malformacjami jamistymi mózgu.
    Metody. W niniejszym kohortowym badaniu populacyjnym korzystano z rejestru Scottish Audit of Intracranial Vascular Malformations (Szkockiej Komisji Badań Wewnątrzczaszkowych Malformacji Naczyniowych), który prospektywnie identyfikuje mieszkających w Szkocji pacjentów powyżej 16. roku życia, u których rozpoznano malformację jamistą mózgu w latach 1999-2003 lub 2006-2010. Porównano związek między stosowaniem leczenia przeciwzakrzepowego po wystąpieniu pierwszej manifestacji naczyniaka a występowaniem krwotoku wewnątrzczaszkowego lub utrzymującego się albo postępującego ogniskowego deficytu neurologicznego spowodowanego naczyniakami jamistymi mózgu w czasie prospektywnej obserwacji trwającej do 15 lat przez zastosowanie u wszystkich osób zidentyfikowanych w bazie danych analizy regresji w modelu proporcjonalnego hazardu Coxa. Dodatkowo przeprowadzono systematyczny przegląd i metaanalizę, przeszukując bazy Ovid MEDLINE i Embase od ich powstania do 1 lutego 2019 r. w celu identyfikacji badań porównawczych, aby wyliczyć współczynnik zapadalności na krwotok wewnątrzczaszkowy przy stosowaniu leczenia przeciwzakrzepowego. Następnie wygenerowano zbiorcze obliczenie przy użyciu metody odwróconej wariancji i modelu efektów losowych.
    Wyniki. Oceniono 300 z 306 osób z naczyniakiem jamistym mózgu, które kwalifikowały się do badania; 61 stosowało leczenie przeciwzakrzepowe [10 (16%) z 61 stosowało leczenie przeciwkrzepliwe] przez średnio 7,4 roku [odchylenie standardowe (standard ratio – SD) 5,4] w okresie obserwacji. Stosowanie leczenia przeciwzakrzepowego było związane z niższym ryzykiem następczego krwotoku wewnątrzczaszkowego lub ogniskowego deficytu neurologicznego [1 (2%) z 61 wobec 29 (12%) z 239, skorygowany współczynnik ryzyka (hazard ratio – HR) 0,12, 95% przedział ufności (confi dence interval – CI) 0,02-0,88; p = 0,037]. W metaanalizie 6 kohortowych badań obejmujących 1342 pacjentów stosowanie leczenia przeciwzakrzepowego wiązało się z niższym ryzykiem krwotoku wewnątrz czaszkowego [8 (3%) z 253 wobec 152 (14%) z 1089; współczynnik zapadalności 0,25, 95% CI 0,13-0,51; p < 0,0001; I2 = 0%).
    Interpretacja. Stosowanie leczenia przeciwzakrzepowego jest związane z niższym ryzykiem krwotoku wewnątrzczaszkowego lub ogniskowego deficytu neurologicznego spowodowanego malformacjami jamistymi mózgu niż unikanie leczenia przeciwzakrzepowego. Te wyniki zapewniają o bezpieczeństwie w praktyce klinicznej i wymagają dalszego sprawdzenia w randomizowanym badaniu klinicznym.
    Finansowanie. Rada Badań Medycznych Zjednoczonego Królestwa, Główne Biuro Nauki Rządu Szkockiego, Stowarzyszenie Udaru Mózgu, Wspólnota Naczyniaków Jamistych Zjednoczonego Królestwa i Fundacja Remmert Adriaan Laan.

     



    Leczenie pacjenta ze stwardnieniem rozsianym kladrybiną w tabletkach – praktyczny algorytm postępowania

    Treatment of the patient with multiple sclerosis by cladribine tablets – a practical algorithm of management
    Marcin Wnuk, Monika Marona, Agnieszka Słowik

    Streszczenie
    Kladrybina w tabletkach jest zarejestrowana do leczenia dorosłych pacjentów z rzutową postacią stwardnienia rozsianego (multiple sclerosis – MS) o dużej aktywności potwierdzonej objawami klinicznymi lub wynikami diagnostyki obrazowej. W niniejszym artykule prezentowany jest algorytm postępowania podczas kwalifikacji do leczenia kladrybiną i monitorowania terapii, który powstał na podstawie przeglądu aktualnego piśmiennictwa, w tym zaleceń niemieckiej grupy ekspertów KKNMS (Krankheitsbezogenes Kompetenznetz Multiple Sklerose). Protokół postępowania składa się z dwóch części. W pierwszej z nich przedstawione są kwestie dotyczące przygotowania pacjenta do leczenia, takie jak: wskazania do terapii, analiza przeciwwskazań, planowane badania laboratoryjne i obrazowe, kwestia ciąży oraz karmienia piersią, zakończenie szczepień, zmiana z poprzedniego leku modyfikującego przebieg choroby na kladrybinę, wykluczenie aktywnej infekcji, ustalenie dawkowania leku i wydanie praktycznych zaleceń pacjentowi. Następnie w drugiej części protokołu poruszane są zagadnienia związane z monitorowaniem leczenia
    oraz reagowaniem w szczególnych sytuacjach klinicznych.
    Słowa kluczowe: kladrybina w tabletkach, stwardnienie rozsiane, protokół

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  26. Magazyn Stomatologiczny 3/2020

    Magazyn Stomatologiczny 3/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    tematem miesiąca marcowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są PROCEDURY ODTWÓRCZE Z ZASTOSOWANIEM NOWYCH MATERIAŁÓW I TECHNOLOGII. Składają się na niego cztery prace kazuistyczne, z których jedna poza dokumentacją fotograficzną została opatrzona trzema filmami. We wszystkich opisach, w diagnostyce i leczeniu pacjentów zostały wykorzystane nowoczesne technologie (CBCT, druk 3D, lasery) oraz względnie nowe materiały (MTA). Równie interesujące artykuły zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Mnie szczególnie zainteresował reportaż kliniczny dotyczący postępowania w przypadku zębów przebarwionych po leczeniu endodontycznym.

    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy nowoczesnego (mało inwazyjnego) postępowania w przypadku zębów z nieodwracalną pulpatią.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  27. Magazyn Stomatologiczny 9/2020

    Magazyn Stomatologiczny 9/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,
     
    Leczenie zaburzeń ze strony stawów skroniowo-żuchwowych jest procesem wieloetapowym oraz niezwykle złożonym i wymaga od lekarza odpowiedniej wiedzy. Dlatego warto ją  uzupełniać, czytając chociażby specjalistyczną literaturę. I o to właśnie zadbaliśmy przygotowując dla Państwa temat wrześniowego numeru MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO. Składają się na niego trzy interesujące prace dotyczące tego trudnego zagadnienia.
     
    Ciekawe prace zamiesiliśmy również w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA. Mnie szczególnie zainteresował artykuł dotyczący technik klinicznych stosowanych w rekonstrukcjach bezpośrednich zębów odcinka bocznego. Streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego, dotyczące leczenia zębów z resorpcją pourazową metodą rewitalizacji, opatrzyliśmy, jak zawsze, wnikliwym komentarzem redakcyjnym, a pod koniec numeru zamieściliśmy odpowiedź na pytanie czytelnika – tym razem porady udziela periodontolog. 
     
    Mam nadzieję, że we wrześniowym wydaniu MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś ciekawego.


    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  28. Przegląd Pediatryczny 3/2020

    Przegląd Pediatryczny 3/2020

    Apel Europejskiej Akademii Pediatrii – sierpień 2020 r.
    Opracowanie – Konsultant Krajowy w dziedzinie pediatrii [1]
    Teresa Jackowska


    Zalecenia umożliwiające funkcjonowanie placówek oświaty w okresie epidemii COVID-19 (jesień 2020)
    Recommendations for the functioning of educational institutions during the COVID-19 epidemic (autumn 2020)
    Magdalena Marczyńska, Maria Pokorska-Śpiewak, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Pandemia coronavirus disease 2019 (COVID-19) wywołała wiele problemów w zakresie zdrowia i edukacji dzieci. Dla większości dzieci zysk związany z powrotem do szkół (poprawa dostępności nauki, mniej problemów psychologicznych, interakcje społeczne, aspekty ekonomiczne) przeważa nad ryzykiem związanym z COVID-19. Na prawidłowe działanie placówek oświatowych ma wpływ wiele czynników zależnych zarówno od rodzaju i możliwości lokalowych danej szkoły, jak i zaangażowania dyrekcji i grona pedagogicznego oraz rodziców. Najważniejsze jest jednak przedstawienie władzom placówek oświatowych rożnych możliwości ich funkcjonowania i dostępnych środków zapobiegawczych, tak by wypracowali plan umożliwiający prawidłową edukację i zmniejszenie ryzyka zachorowania na COVID-19.
    W pracy przedstawiono zalecenia oparte na najnowszych rekomendacjach Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), Funduszu Narodów Zjednoczonych na Rzecz Dzieci (UNICEF), Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (CDC), Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC), Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa i Zdrowia w Pracy (EU-OSHA) oraz towarzystw naukowych, jak Amerykańska Akademia Pediatrii (AAP) i Europejska Akademia Pediatrii (EAP). Zwrócono uwagę na bezpieczny powrót dzieci do szkół, organizację pracy w szkole, a także na szczepienia przeciwko grypie. Podkreślono również konieczność takich decyzji politycznych, podejmowanych zarówno przez władze centralne, jak i lokalne, które będą kształtowały dobrobyt naszych społeczeństw na nadchodzące lata i czyniły świat lepszym dla dzieci.
    Słowa kluczowe: COVID-19, dzieci, edukacja, SARS-CoV-2, szkoła


    Choroba rotawirusowa i jej zapobieganie
    Rotavirus disease and prevention
    Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Zakażenie wywołane przez rotawirusy u dzieci z krajów europejskich osiąga najwyższy poziom wśród niemowląt od 6. miesiąca życia do 2 lat, ale zakażenie rotawirusem można również zaobserwować u starszych dzieci i u dorosłych.
    Rotawirusy są sklasyfikowane serologicznie w serogrupy (A-G). Rotawirusy w grupie A są najczęstszą przyczyną zapalenia żołądka i jelit u małych dzieci na całym świecie. Szacunki sugerują, że w wieku 5 lat każde dziecko na świecie zostanie przynajmniej raz zarażone rotawirusami grupy A. Po zakażeniu wiele dzieci cierpi na ciężką chorobę i wymaga pomocy medycznej z powodu znacznej utraty płynów.
    W 2006 r. Komisja Europejska zatwierdziła dwie żywe szczepionki przeciw rotawirusom do stosowania doustnego u niemowląt w celu zapobiegania zapaleniu żołądka i jelit wywołanego rotawirusem grupy A (RVGE): Rotarix™ (RV1) i RotaTeq™ (RV5). Już w 2007 r. WHO zaleciła włączenie szczepionek przeciw rotawirusom do krajowych programów szczepień.
    W krajach europejskich objętych programami szczepień przeciw rotawirusom odnotowano znaczne zmniejszenie zapadalności na wywoływane przez nie choroby. Ponadto we wszystkich krajach objętych nadzorem stwierdzono zmniejszenie się liczby zakażeń wywołanych przez G1P[8], który nie jest już dominującym genotypem w żadnym z 14 krajów wchodzących do sieci EuroRotaNet.
    W pracy omówiono chorobę rotawirusową i jej zapobieganie.
    Słowa kluczowe: zakażenie rotawirusowe, szczepienie, Rotarix, RotaTeq


    Wykorzystanie USG nerwu wzrokowego w pediatrii
    Ultrasound of the optic nerve in pediatrics
    Urszula Chrostek, Remigiusz Chrostek, Sonia Nogalska, Jan Godziński

    Streszczenie
    Budowa nerwu wzrokowego jest odmienna od budowy innych nerwów czaszkowych. Jest on otoczony pochewkami zbudowanymi z opon mózgowo-rdzeniowych, pomiędzy którymi znajduje się płyn mózgowo-rdzeniowy. W przypadku wyższego niż prawidłowe ciśnienia wewnątrzczaszkowego płyn mózgowo-rdzeniowy przepływa do przestrzeni między pochewkami, co skutkuje poszerzeniem pochewki nerwu wzrokowego. Możliwa jest ocena ultrasonograficzna grubości pochewek nerwu wzrokowego. USG nerwu wzrokowego z pomiarem osłonek w diagnostyce wzmożonego ciśnienia środczaszkowego jest metodą nie tylko czułą i specyficzną, lecz także tanią i bezpieczną dla pacjenta. Stwierdzono wysoką zgodność pomiarów nerwu wzrokowego wraz z osłonkami poprzez USG oraz MRI. Do badania wykorzystuje się głowicę liniową o wysokiej częstotliwości lub głowicę micro-convex.
    Głowicę przykłada się na zamkniętą powiekę w dwóch płaszczyznach – poprzecznej i strzałkowej, a pomiaru osłonki nerwu wzrokowego dokonuje się w odległości 3 mm od gałki ocznej. W przypadku osób dorosłych wymiar osłonki nie powinien przekraczać 5 mm, w przypadku dzieci wciąż trwają dyskusje nad punktem odcięcia, proponowane normy to m.in. 4 mm u dzieci poniżej 1. r.ż. oraz 4,4-5 mm u starszych dzieci. Badanie to może być wykonywane w rożnych grupach wiekowych. Może być wykorzystywane przez lekarzy praktyków w przypadku m.in.: monitorowania pacjentów po urazach głowy, operacjach neurochirurgicznych, z zastawkami komorowo-otrzewnowymi, ale również u osób z niewydolnością wątroby lub świeżo rozpoznaną cukrzycą typu 1.
    Badanie ultrasonograficzne nerwu wzrokowego z pomiarem jego osłonek jest bezpiecznym, tanim i szybkim badaniem, mogącym być szeroko wykorzystywanym w diagnostyce dzieci i młodzieży.
    Słowa kluczowe: nerw wzrokowy, ultrasonografia, dziecko, nadciśnienie wewnątrzczaszkowe


    Małe ciemię przednie – duży problem dla lekarza pediatry
    Small anterior fontanelle – the big problem for pediatrician
    Danuta Chlebna-Sokół, Karolina Beska-Bartecka

    Streszczenie
    Ocena wielkości i czasu zamykania się ciemienia przedniego stanowi ważny element badania lekarskiego w 1. r.ż. dziecka. Ostatnio coraz częściej stwierdza się, już w pierwszych miesiącach życia, ciemię o wymiarach średnio ok. 1 cm (10 mm), które jest określane jako małe ciemię przednie. Ponieważ może to być objaw występujący w rożnych stanach chorobowych, stanowi istotny problem do ustalenia odpowiedniego postępowania przez lekarza w warunkach pracy ambulatoryjnej. Okazuje się jednak, że u zdrowych niemowląt małe wymiary ciemienia przedniego mogą być uwarunkowane genetycznie – małe ciemię przednie idiopatyczne. W przypadku wątpliwości co do prawidłowości tego stanu należy wykonać badania dodatkowe, w tym przede wszystkim oznaczenie stężenia witaminy D w surowicy krwi, zawsze przed odstawieniem jej profilaktycznego stosowania.
    Słowa kluczowe: małe ciemię przednie, stężenie witaminy D


    Drgawki noworodkowe
    Neonatal seizures
    Aleksandra Dudzik, Przemko Kwinta

    Streszczenie
    Drgawki noworodkowe, czyli zaburzenia napadowe przebiegające z nieprawidłową czynnością bioelektryczną mózgu u noworodków do 28. dnia życia lub u dzieci urodzonych przedwcześnie do 44 tygodni wieku liczonego od daty ostatniej miesiączki, są wciąż niewystarczająco poznanym, a istotnym problemem klinicznym. Występują u 1-5/1000 noworodków urodzonych w fizjologicznym terminie oraz 10-130/1000 dzieci urodzonych przedwcześnie. Rozpoznanie nie jest łatwe, diagnostyka różnicowa powinna uwzględniać epizody napadowe niepadaczkowe oraz zachowania noworodka mieszczące się w spektrum fizjologii. Ostatecznym potwierdzeniem są nieprawidłowości w konwencjonalnym badaniu EEG. Ponad 85% przypadków to drgawki ostre, objawowe, których najczęstszymi przyczynami są encefalopatia niedotlenieniowo-niedokrwienna, udary krwotoczne i niedokrwienne, wady anatomiczne mózgu, zakażenia. Do rzadszych przyczyn należy tło metaboliczne i genetycznie uwarunkowane zespoły padaczek noworodkowych. Leczenie przyczynowe jest możliwe tylko u ograniczonej liczby dzieci, podstawą jest zatem odpowiednie stosowanie leków przeciwdrgawkowych. Lekiem pierwszego rzutu jest nadal fenobarbital, kontrowersje dotyczą doboru kolejnej linii postępowania.
    Słowa kluczowe: noworodek, drgawki, padaczka, elektroencefalografia, fenobarbital


    Epidemiologia zakażeń HEV u pacjentów onkologicznych
    Epidemiology of hepatitis E virus infection in oncology patients
    Katarzyna Grzeszkiewicz, Paweł Łaguna, Michał Matysiak

    Streszczenie
    Zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu E (hepatits E virus genotype 3 – HEV-3) powoduje najczęściej infekcje asymptomatyczne lub samoograniczające się ostre zapalenie wątroby u pacjentów immunokompetentnych. Biorcy przeszczepów i pacjenci z nowotworami hematologicznymi stanowią istotną grupę ryzyka przewlekłego zakażenia HEV lub zakażenia o ciężkim przebiegu. W diagnostyce zakażenia HEV wykorzystuje się badania serologiczne i genetyczne. Dzięki nim u 43,5% dawców krwi w Polsce wykryto dodatnie przeciwciała anty-HEV IgG. Dane te, a także dane z piśmiennictwa, wskazują na zasadność wprowadzenia standardowych badań przesiewowych w kierunku zakażenia HEV u pacjentów z obniżoną odpornością oraz u dawców krwi.
    Słowa kluczowe: HEV, pacjenci z obniżoną odpornością, HSCT


    Analiza przyczyn zgłaszania się pacjentów bez skierowania na szpitalny oddział ratunkowy
    Analysis of the motives for self-referral to the emergency department
    Katarzyna Mostowska-Fernandez, August Wrotek, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Wstęp. Szpitalny oddział ratunkowy (SOR) jest miejscem udzielania świadczeń zdrowotnych w sytuacji nagłego zagrożenia zdrowia. Na SOR pacjenci mogą być przyjmowani zarówno na podstawie skierowania od lekarza, jak i bez skierowania.
    Cel. Celem niniejszej pracy była analiza przyczyn zgłaszania się pacjentów bez skierowania na szpitalny oddział ratunkowy w latach 2017-2018.
    Materiał i metody. Analizę przeprowadzono na podstawie 271 ankiet dobrowolnie wypełnionych przez rodziców dzieci zgłaszających się bez skierowania na SOR od 1 stycznia 2017 r. do 31 sierpnia 2018 r. (20 miesięcy).
    Wyniki. Najczęstszą przyczyną zgłaszania się pacjentów bez skierowania na SOR był brak miejsc u lekarza w poradni, zgłoszony przez 51,2% ankietowanych. Problem ten jest szczególnie istotny w okresie jesienno-zimowym. Najwięcej (35%) dzieci zgłaszało się na SOR bez skierowania między 1. r.ż. a 3. r.ż., a najmniej (19,6%) w 1. r.ż.
    Wnioski. Niepokojącym zjawiskiem, najczęściej wskazywanym przez rodziców, jest brak możliwości wizyty z chorym dzieckiem u lekarza podstawowej opieki zdrowotnej w dniu zgłoszenia. Wymaga to dalszej analizy oraz poszukiwania rozwiązań systemowych, które usprawniłyby opiekę nad dziećmi w Polsce.
    Słowa kluczowe: opieka ambulatoryjna, SOR


    Źródła pokarmowe węglowodanów w diecie dzieci w wieku 2-6 lat a świadomość rodziców na temat ich zawartości w produktach spożywczych
    Food sources of carbohydrates in the diet of children aged 2-6 and parents’ awareness of their content in food products
    Monika Maćków, Ewa Piotrowska, Monika Bronkowska

    Streszczenie
    Wstęp. Nadwaga i otyłość to jedne ze współczesnych problemów zdrowia publicznego, które szczególnie dotyczą dzieci i młodzieży. Do czynników mających wpływ na nadmierną masę ciała zalicza się głownie brak aktywności fizycznej, a także spożywanie produktów obfitujących w węglowodany proste, którymi są: słodycze, owoce, niektóre produkty zbożowe, soki, gazowane i niegazowane napoje oraz wody smakowe. Celem pracy było poznanie źródeł pokarmowych węglowodanów wśród dzieci w wieku 2-6 lat oraz ocena świadomości rodziców na temat zawartości węglowodanów prostych zamieszczonej na opakowaniach produktów spożywczych.
    Materiał i metody badań. Badanie przeprowadzono w okresie od lutego do maja 2018 r. we wrocławskich żłobkach i przedszkolach wśród 80 rodziców. W celu uzyskania wyników posłużono się walidowanym kwestionariuszem, składającym się z pytań zamkniętych. Obliczeń dokonano za pomocą programu Microsoft Excel 2010 oraz programu Stat Soft Statistica 13.3.
    Wyniki. Dosładzanie napojów zadeklarowało ponad 56% rodziców. Najczęściej dosładzano ciepłe napoje miodem. Ponad 44% dzieci słodycze spożywało 1-2 razy w tygodniu. Połowa ankietowanych (40 osób) deklarowała spożywanie warzyw przez dzieci 2-3 razy dziennie. Na zawartość cukru na opakowaniu zawsze zwracało uwagę 47,5% rodziców (38 osób).
    Wnioski. Niezbędna jest edukacja żywieniowa rodziców i korygowanie ich zachowań konsumenckich, szczególnie w zakresie informacji o składnikach odżywczych znajdujących się na opakowaniach produktów spożywczych. Ma to znaczenie w prewencji wielu przewlekłych chorób niezakaźnych, w tym nadwagi i otyłości.
    Słowa kluczowe: cukry, dzieci, świadomość, słodycze


    70-lecie zielonogórskiej pediatrii
    70-years anniversary of pediatrics in Zielona Góra region
    Marian Krawczyński, Zenon Owoc

    Streszczenie
    Początek działalności oddziału dziecięcego w Zielonej Górze sięga 1951 r. Przez 9 lat funkcjonował on w bardzo trudnych warunkach w budynku poza szpitalem.
    W okresie ponad 30 lat rozwój i postępy zielonogórskiej pediatrii odbywały się pod kierunkiem pediatrów: Zbysława Kopyścia i Ireny Smyk (primo voto Kraszewska). Zbysław Kopyść był ordynatorem oddziału pediatrycznego miejscowego szpitala (1955-1991). Poza problematyką diagnostyczno-leczniczą ze swoim zespołem inicjował na skalę międzynarodową działalność naukową w zakresie rzadkich zespołów i chorób u dzieci (m.in. powstały opracowania książkowe i publikacje w „Human Genetics”). Irena Smyk była natomiast dyrektorem Wojewódzkiej Przychodni Ochrony Macierzyństwa i Zdrowia Dziecka (1955-1991) z wiodącą w województwie działalnością organizacyjno-społeczną i szkoleniową. W 1990 r. ordynatorami 12 powiatowych oddziałów pediatrycznych byli specjaliści pediatrii, często przez okres ponad 20 lat. Kwalifikowani pediatrzy kierowali również oddziałami neonatologicznymi.
    Postępy w terapii umożliwiły coraz skuteczniejsze leczenie ostrych infekcji niemowlęcych (biegunki bakteryjne i zapalenia płuc), a szczepienia zmniejszyły zachorowalność dzieci na gruźlicę, poliomyelitis, błonicę i krztusiec. Współczynnik umieralności niemowląt w województwie obniżono z 118,4 w 1950 r. do 4,2 w 2018 r.
    Mimo że Zielona Góra stała się medycznym ośrodkiem akademickim, systematycznie zmniejsza się liczba oddziałów pediatrycznych i pogłębia niedobór lekarzy pediatrów. Jasnym punktem na najbliższą przyszłość jest kończąca się budowa nowoczesnego Centrum Zdrowia Matki i Dziecka o pełnym zakresie działalności diagnostyczno-laboratoryjnej.
    Słowa kluczowe: pediatria, region zielonogórski, historia

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  29. Przegląd Pediatryczny 1/2021

    Przegląd Pediatryczny 1/2021

    Prawny obowiązek leczenia gruźlicy
    Legal obligation of tuberculosis treatment
    Mariusz Gawrysiak, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Artykuł powstał w związku z istniejącymi w praktyce wątpliwościami odnośnie do przymusu leczenia gruźlicy, wynikającymi z błędnej interpretacji przepisów dotyczących diagnostyki i leczenia tej choroby.
    W pracy przedstawiono analizę sytuacji prawnej lekarza oraz pacjenta w związku z przymusem diagnostyki i leczenia gruźlicy na podstawie Ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1845). Dodatkowo przybliżono możliwości prawne i administracyjne przymusu diagnostyki, leczenia i zapobiegania gruźlicy, tak aby nie powodować konfliktu na linii lekarz – pacjent oraz lekarz – urzędnik i nie prowadzić do niepotrzebnych sporów wynikających z koniecznego ograniczenia autonomii pacjenta w kontekście zdrowia populacji.
    W opracowaniu uwzględniono stan prawny na dzień 1 października 2020 r.
    Słowa kluczowe: gruźlica, prawny obowiązek, przymus leczenia

     

    Biomarkery zakażenia prątkami gruźlicy u dzieci
    Biomarkers for Mycobacterium tuberculosis infection in children
    Magdalena Druszczyńska
    Streszczenie
    Gruźlica wywoływana przez Mycobacterium tuberculosis (Mtb) pozostaje jedną z najgroźniejszych chorób zakaźnych. Szacuje się, że 1/4 światowej populacji jest zakażona Mtb, a wraz z rozprzestrzenianiem się zakażenia HIV i form lekoopornych zagrożenie tą chorobą wciąż wzrasta. Dostępna szczepionka przeciwgruźlicza – BCG – zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby u dzieci, ale nie chroni całkowicie przed zachorowaniem na gruźlicę. Gruźlica dziecięca charakteryzuje się niespecyficznymi objawami klinicznymi i odmiennym niż u dorosłych przebiegiem choroby, co znacznie utrudnia jej rozpoznanie. Żadna z obecnie dostępnych mikrobiologicznych, serologicznych lub genetycznych metod diagnostycznych nie jest wystarczająco dobra do ustalenia rozpoznania gruźlicy u dzieci. Dużym ułatwieniem w diagnostyce gruźlicy dziecięcej może być opracowanie panelu mierzalnych wskaźników biologicznych, zwanych biomarkerami, których obecność lub określone stężenie wskazuje na stan fizjologiczny organizmu, toczący się w nim proces chorobowy bądź reakcję na wdrożone leczenie. W pracy przedstawiono krótki przegląd wytypowanych na podstawie danych literaturowych biomarkerów gruźlicy, w tym odpornościowych biomarkerów gospodarza oraz wskaźników stanowiących elementy składowe komórek wirulentnych prątków, pozwalających na diagnozowanie aktywnej i latentnej postaci tej choroby oraz mogących być pomocnymi w określaniu skuteczności stosowanej terapii.
    Słowa kluczowe: gruźlica dziecięca, biomarker, diagnostyka

    Szczepienie BCG – wczoraj, dziś, jutro…
    BCG vaccination – yesterday, today, tomorrow…
    Joanna Szymańska-Kałuża, Izabela Sardecka-Milewska, Katarzyna Siniewicz-Luzeńczyk, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Polska, jako kraj ze współczynnikiem zapadalności na gruźlicę płuc z dodatnim wynikiem bakterioskopii (wysoce zakaźna) > 5/100 tys. ludności/rok, nadal nie spełnia kryteriów Światowej Organizacji Zdrowia (World Health Organization – WHO) o warunkach rezygnacji z obowiązkowych szczepień przeciw gruźlicy. W niniejszej pracy przybliżono najważniejsze zagadnienia związane ze szczepieniem BCG, z uwzględnieniem m.in.: historii szczepień, wskazań i przeciwwskazań do stosowania BCG, skuteczności oraz bezpieczeństwa, a także wyników najbardziej obiecujących badań klinicznych z prac nad wynalezieniem szczepionki nowej generacji.
    Słowa kluczowe: dzieci, szczepionka BCG

     

    Niepożądane odczyny po szczepieniu BCG. Opis przypadków
    Adverse reactions after BCG vaccination. Case report
    Anna Pankowska

    Streszczenie
    BCG to jedna z najstarszych i najbezpieczniejszych szczepionek na świecie. Zgodnie z zaleceniami WHO szczepienie BCG rekomendowane jest w krajach o wysokiej i średniej zapadalności na gruźlicę. IUATLD (International Union Against Tuberculosis and Lung Disease) zaleca powszechne szczepienie w krajach, w których zapadalność na gruźlicę płuc z dodatnim rozmazem plwociny przekracza 5/100 tys./rok przez ostatnie 3 lata.
    Niepożądane odczyny poszczepienne (NOP) zdarzają się rzadko, najczęściej mają charakter lokalny, przebiegają łagodnie i ulegają samoograniczeniu, jednak ze względu na długotrwały, czasem wielomiesięczny, okres gojenia konieczne jest stałe monitorowanie oraz dobra współpraca z rodzicami dziecka. Ciężkie, uogólnione NOP dotyczą dzieci z pierwotnymi i nabytymi zaburzeniami odporności (HIV).
    W pracy przedstawiono najczęściej obserwowane, miejscowe NOP po szczepieniu BCG.
    Słowa kluczowe: gruźlica, BCG, NOP

     

    Gruźlica płuc u dzieci – prezentacja przypadków
    Pulmonary tuberculosis in children – case report
    Kinga Zentera-Kowalewska, Joanna Kaczmarek-Woźniak, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Gruźlica płuc jest chorobą zakaźną wywołaną przez kwasooporne prątki Mycobacterium tuberculosis. Jest problemem nadal aktualnym i stanowi duże wyzwanie dla współczesnej medycyny, szczególnie gruźlica wielolekooporna (multidrug resistent – MDR). W 2019 r. na świecie chorowało na gruźlicę ok. 10 mln ludzi; w Polsce zarejestrowano 5321 nowych przypadków wszystkich postaci gruźlicy. W pracy omówiono dwa przypadki aktywnej gruźlicy płuc u dzieci. Przedstawiono kolejne etapy diagnostyki i leczenia.
    Słowa kluczowe: gruźlica płuc, Mycobacterium tuberculosis, dzieci

     

    Gruźlica opłucnej u dzieci – trudności diagnostyczne i terapeutyczne. Prezentacja przypadków
    Pleural tuberculosis in children – diagnostic and therapeutic difficulties. Case report
    Katarzyna Kulińska-Szukalska, Joanna Kaczmarek-Woźniak, Elżbieta Zawistowska, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Gruźlicze zapalenie opłucnej jest jedną z najczęstszych postaci gruźlicy pozapłucnej. W populacji pediatrycznej dotyczy głownie dzieci starszych i młodzieży powyżej 14. r.ż. niezmiennie zajmuje pierwsze miejsce wśród wszystkich przypadków gruźlicy pozapłucnej. Etiologię gruźliczą należy brać pod uwagę u każdego dziecka z wysiękiem w jamie opłucnej, przy braku poprawy po standardowym leczeniu empirycznym, szczególnie gdy wywiad środowiskowy potwierdza kontakt z osobą chorą na gruźlicę płuc.
    W pracy zaprezentowano opisy historii choroby dwóch nastoletnich pacjentek z gruźliczym zapaleniem opłucnej; podkreślono trudności diagnostyczne i lecznicze, z jakimi mogą się zmierzyć lekarze klinicyści podczas opieki nad dziećmi z wysiękiem w jamie opłucnej. Omówiono ogólne zasady przeciwprątkowego leczenia gruźlicy opłucnej.
    Słowa kluczowe: dzieci, gruźlica, wysięk w opłucnej

    Gruźlica obwodowych węzłów chłonnych – opis przypadku
    Tuberculosis of peripheral lymph nodes – a case report
    Beata Lewandowska, Agata Brzeska, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Gruźlica obwodowych węzłów chłonnych jest drugą co częstości występowania (po gruźliczym zapaleniu opłucnej) postacią gruźlicy pozapłucnej. Wywoływana jest przez Mycobacterium tuberculosis complex, ale też przez prątki atypowe: Mycobacterium avium-intracellulare, Mycobacterium kansasii. Dawniej stosunkowo często obserwowano ją u dzieci, które spożywały niepasteryzowane mleko krowie. Choroba ta w 90% przypadków dotyczy węzłów chłonnych głowy i szyi. Przy podejrzeniu etiologii swoistej zawsze należy dążyć do bakteriologicznego lub histologicznego potwierdzenia rozpoznania. W przypadku dzieci niezwykle istotne jest zebranie dokładnego wywiadu środowiskowego, gdyż najczęściej zarażają się one od osób dorosłych z najbliższego otoczenia. W pracy przedstawiono kliniczny przypadek gruźlicy obwodowych węzłów chłonnych w materiale własnym.
    Słowa kluczowe: gruźlica, limfadenopatia, dzieci

     

    Gruźlica płuc, węzłów chłonnych wewnątrzklatkowych i opłucnej u 3-letniego dziecka
    Tuberculosis of lungs, intrathoracic lymph nodes and pleura in 3 year old child
    Kamila Woźniak, Mariusz Woźniak

    Streszczenie
    Przedstawiamy opis przypadku gruźlicy węzłów chłonnych, płuc i wysiękowego gruźliczego zapalenia opłucnej u chłopca w wieku 3 lat. Przebieg choroby u tego dziecka jest przykładem na to, że objawy gruźlicy mogą imitować wiele rożnych schorzeń, a ujemny wywiad nie wyklucza podejrzenia gruźlicy.
    Słowa kluczowe: gruźlica płuc, gruźlica węzłów chłonnych, gruźlica opłucnej, bronchofiberoskopia

     

    Rola badania bronchoskopowego w diagnostyce i leczeniu gruźlicy u dzieci na podstawie prezentowanych przypadków
    The role of bronchoscopy in diagnosing and treatment of childhood tuberculosis – case report
    Elżbieta Zawistowska, Joanna Kaczmarek-Woźniak, Beata Lewandowska, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Bronchofiberoskopia jest jednym z ważnych badań wykorzystywanych w diagnostyce gruźlicy u dzieci. W trakcie endoskopii pobiera się materiał do badań mikrobiologicznych oraz ocenia wygląd drzewa tchawiczo-oskrzelowego. Badanie mikrobiologiczne bronchoaspiratu pozwala na potwierdzenie etiologii choroby. W pracy zaprezentowano przydatność wziernikowania oskrzeli w diagnostyce, wspomaganiu i monitorowaniu leczenia gruźlicy u dzieci na podstawie przypadków własnych.
    Słowa kluczowe: gruźlica, dzieci, bronchofiberoskopia, badania mikrobiologiczne

    Przydatność badania USG w monitorowaniu leczenia gruźlicy u dzieci na podstawie przypadków klinicznych
    Usefulness of ultrasound in monitoring tuberculosis treatment in children based on clinical cases
    Katarzyna Kulińska-Szukalska, Anna Pankowska, Magdalena Kowalewska-Pietrzak

    Streszczenie
    Badania ultrasonograficzne (USG) odgrywają coraz większą rolę w diagnostyce chorób układu oddechowego. Rutynowo, jako komplementarne do badań radiologicznych, stosuje się je w ocenie obecności i ilości płynu w jamie opłucnej. W ostatnich latach wzrasta rola USG w diagnostyce odmy opłucnowej, obrzęku płuc, zatorowości płucnej oraz różnorodnych procesów zapalnych.
    Dostępne w piśmiennictwie metaanalizy potwierdzają wysoką czułość i swoistość przezklatkowego badania ultrasonograficznego płuc (PBUP) w rozpoznawaniu i monitorowaniu zapalenia płuc u dzieci. Wykorzystanie ultradźwięków, jako metody nieinwazyjnej, może przynieść szczególne korzyści u tych pacjentów pediatrycznych, którzy zwykle wymagaliby wielokrotnego powtarzania badań radiologicznych w takich stanach, jak nieswoiste powikłane zapalenia płuc czy gruźlica płuc i opłucnej.
    W pracy zaprezentowano możliwości zastosowania PBUP w monitorowaniu skuteczności leczenia przeciwprątkowego u dzieci z rozpoznaną gruźlicą płuc i opłucnej w materiale własnym.
    Słowa kluczowe: dzieci, gruźlica, przezklatkowe badanie ultradźwiękowe płuc

     

    Zasłużeni dla polskiej ftyzjopediatrii
    Meritorious for the Polish phthisopediatrics
    Marek Popielarz
    Streszczenie
    W pracy zaprezentowano sylwetki lekarzy najbardziej zasłużonych w XX i XXI w. dla rozwoju polskiej ftyzjopediatrii, nauczycieli kolejnych pokoleń pulmonologów zajmujących się problemami gruźlicy dziecięcej w Polsce.
    Słowa kluczowe: polska ftyzjopediatria, pulmonolog, gruźlica

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  30. Magazyn Stomatologiczny 4/2021

    Magazyn Stomatologiczny 4/2021

    Szanowni Państwo,

    artykuły dotyczące stomatologii estetycznej zawsze cieszą się dużym zainteresowaniem, dlatego zdecydowaliśmy się aktualny numer MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO poświęcić REKONSTRUKCJOM W STOMATOLOGII ESTETYCZNEJ. Pierwsza z zamieszczonych w temacie miesiąca prac prezentuje bezpośrednią biomimetyczną odbudowę kompozytem zębów siecznych po urazie, druga zaś to opis leczenia pacjenta z oligodoncją polegającego na uzupełnieniu wrodzonego braku zawiązków stałych zębów siecznych bocznych w szczęce z użyciem implantów śródkostnych obciążonych pojedynczą koroną. Natomiast w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA mogą Państwo znaleźć między innymi pracę dotyczącą dopasowania koloru wypełnienia do tkanek zęba czy kolejny artykuł z cyklu: Wyzwania i możliwości laseroterapii w stomatologii dziecięcej.

    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy rzadko spotykanej zmiany pigmentacyjnej dziąsła i błony śluzowej warg spowodowanej stosowaniem pasków wybielających zęby.

    Zapraszając do lektury numeru kwietniowego, mam nadzieję, że każdy z Państwa znajdzie w nim dla siebie coś ciekawego.
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  31. Dermatologia Praktyczna 1/2021

    Dermatologia Praktyczna 1/2021

    Łuszczyca i choroby współistniejące. Część 2. Choroby autoimmunologiczne

    Psoriasis and co-morbidities. Part 2. Autoimmunological diseases
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    W etiopatogenezie łuszczycy, poza zaburzeniami immunologicznymi, rozważa się również mechanizmy autoimmunologiczne, za którymi przemawia obecność autoreaktywnych komórek T, jako jednych z najważniejszych patogenetycznych elementów komórkowych choroby. Poza tym łuszczyca, szczególnie o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego, wiąże się ze znacząco zwiększonym ryzykiem dermatologicznych oraz innych chorób współistniejących, w tym chorób autoimmunologicznych, takich jak autoimmunologiczne choroby pęcherzowe, bielactwo nabyte, łysienie plackowate, zapalenie tarczycy, niektóre choroby tkanki łącznej, stwardnienie rozsiane, cukrzyca typu I i choroba Leśniowskiego-Crohna.
    Słowa kluczowe: łuszczyca, choroby autoimmunologiczne, autoimmunologiczne choroby pęcherzowe, choroby współistniejące.


    Kalcypotriol/Betametazon – preferencje pacjentów

    Calcipotriol/Betamethasone – patients’ preferences
    Joanna Narbutt

    Streszczenie
    W łagodnej postaci łuszczycy zaleca się terapię miejscową, natomiast w postaci umiarkowanej do ciężkiej jest ona jedynie uzupełnieniem leczenia ogólnego. Zgodnie z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego leczeniem miejscowym pierwszego rzutu są preparaty zawierające w składzie betametazon i kalcypotriol, obecnie dostępne w trzech podłożach: maści, żelu i piany. Wykazują one najwyższą skuteczność spośród wszystkich dostępnych na rynku leków i charakteryzują się dobrym profilem bezpieczeństwa. Ponadto są łatwe w aplikacji, co istotnie wpływa na przestrzeganie zaleceń lekarskich i regularne stosowanie preparatu przez pacjentów. Kalcypotriol/betametazon w postaci maści dodatkowo charakteryzuje się szybką penetracją substancji aktywnych oraz ma właściwości natłuszczające skórę. Ostateczny wybór podłoża (maść, żel, piana) jest wynikiem poznania preferencji pacjenta. W pracy przedstawiono dane dotyczące potrzeb chorych oraz informacje na temat bezpieczeństwa i skuteczności preparatów zawierających kalcypotriol z dipropionianem betametazonu.
    Słowa kluczowe: łuszczyca, terapia miejscowa, betametazon, kalcypotriol, potrzeby pacjentów


    Najczęstsze patologie skóry stopy

    The most common pathologies of the foot’s skin
    Ligia Brzezińska-Wcisło, Agnieszka Honisz, Piotr Kapica

    Streszczenie
    Stopa to jeden z najbardziej precyzyjnych elementów narządu ruchu, styka się z podłożem, po którym stąpamy, wyczuwa nieprawidłowości, dostosowuje się do marszu pod górę czy w dół, a czasami ulega zmęczeniu.
    Pokrywa ją skóra gruba i nieowłosiona. Na jej powierzchni występują rowki o równym przebiegu, tworząc charakterystyczny układ zwany liniami papilarnymi, znamiennymi i charakterystycznymi dla każdego człowieka.
    Do podstawowych funkcji skóry stóp zalicza się funkcję ochronną, odbiór bodźców ze środowiska zewnętrznego i termoregulację. Stopy są podatne na wiele zaburzeń dermatologicznych ze względu na odmienną budowę histopatologiczną skóry w tej lokalizacji. Stopa narażona jest na częste urazy, co może skutkować infekcjami bakteryjnymi. Intensywne pocenie się, maceracja i znaczna ciepłota w obrębie stopy mogą prowadzić do zakażeń o różnorodnej etiologii. Przykład stanowi zakażenie grzybicze wywołane dermatofitami, grzybami drożdżopodobnymi i pleśniowcami.
    Nadmierne pocenie predysponuje także do zakażenia wirusem brodawczaka ludzkiego. W pracy został również omówiony wyprysk stóp, w terapii którego kluczowe znaczenie ma szybka eliminacja czynników prowokujących zmiany.
    Omówiono również zmiany morfologiczne paznokci, do których zaliczamy wrodzone zaburzenia w rozwoju paznokci, zmiany w uksztaltowaniu i zabarwieniu płytki paznokciowej oraz zmiany strukturalne paznokci.
    Wzmożone pocenie i podrażnienie mechaniczne nasilają chorobę podstawową, dlatego leczenie dermatologiczne stóp jest trudne.
    Słowa kluczowe: łuszczyca, grzybica, wyprysk, zmiany morfologiczne paznokci


    Ciężkie skórne reakcje niepożądane związane ze stosowaniem leków – etiopatogeneza, cechy kliniczne i leczenie. Część 1. Zespół Stevensa-Johnsona/ toksyczna nekroliza naskórka (SJS/TEN)

    Severe cutaneous adverse reactions related to the use of drugs – ethiopathogenesis, clinical features and treatment. Part 1. Stevens-Johnson syndrome/ toxic epidermal necrolysis (SJS/TEN)
    Michał Seneczko, Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Nadwrażliwość na leki może ujawniać się jako różne rodzaje reakcji – od łagodnych i samoograniczających się, po zagrażające życiu ciężkie skórne reakcje niepożądane (SCARs). Do SCARs należą nieanafilaktyczne postaci fenotypowe, wywoływane przy udziale opóźnionych reakcji nadwrażliwości typu IV, które cechuje swoista dla leku odpowiedź immunologiczna z udziałem limfocytów T. Do głównych SCARs są zaliczane: zespół Stevensa-Johnsona/toksyczna nekroliza naskórka (SJS/TEN), reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS), ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP) oraz uogólniona pęcherzowa utrwalona wysypka polekowa (GBFDE). Poza patomechanizmem, poszczególne postacie SCARs różnią się pod względem wywołujących leków, obrazem klinicznym, leczeniem i rokowaniem. W pracy omówiono zespół Stevensa-Johnsona/ toksyczną nekrolizę naskórka – etiologię, cechy kliniczne i leczenie.
    Słowa kluczowe: ciężkie skórne reakcje niepożądane, zespół Stevensa-Johnsona, toksyczna nekroliza naskórka, cyklosporyna, leki biologiczne


    Historia fototerapii (UVB, UVA, PUVA) w dermatologii

    History of phototherapy (UVB, UVA, PUVA) in dermatology
    Anna Malewska-Woźniak, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    W dermatologii istnieje wiele form leczenia, od miejscowego, poprzez leczenie ogólne oraz światłolecznictwo. Fototerapia jako najstarsza metoda jest jedną z bezpieczniejszych i skuteczniejszych terapii. Fototerapia jest szczególną formą leczenia, która wykorzystując światło słoneczne lub widmo zbliżone do światła słonecznego, wywołuje efekt terapeutyczny. Leczenie światłem jest uznaną metodą leczenia ze względu na koszt, jednakże nie zawsze cechuje się łatwą dostępnością. Już w starożytności uczeni wierzyli w zdrowotną moc słońca, uznawali, że wpatrywanie się w nie może nieść im pomoc. Leczenie światłem stało się popularną formą leczenia i jest wykorzystywane do dzisiaj.
    Słowa kluczowe: fototerapia, UVB, PUVA, UVA1


    Opis przypadku terapii trądziku piorunującego bez objawów systemowych przy pomocy izotretynoiny z azytromycyną oraz miejscowego leczenia roztworem rodników ponadtlenkowych o neutralnym pH

    Acne fulminans without systemic symptoms treated with isotretoin, azithromycin and neutral pH superoxidised aqueous solution – a case report
    Gustaw Roter, Dorota Mehrholz, Natalia Brzezińska, Roman Nowicki

    Streszczenie
    Trądzik piorunujący (acne fulminans) to rzadka postać trądziku, występująca najczęściej u chłopców w wieku dojrzewania. Z uwagi na ciężki przebieg choroby terapia powinna być wielokierunkowa oraz dostosowana do potrzeb pacjenta. Leczenie w pierwszej linii opiera się na połączeniu doustnych glikokortykosteroidów oraz izotretynoiny. W przypadku obecności zaawansowanych zmian ropnych stosuje się dodatkowo doustne antybiotyki oraz miejscowe środki antyseptyczne. U przedstawionego pacjenta jako leczenie wspomagające zastosowano miejscowo roztwór rodników ponadtlenkowych o neutralnym pH.
    Słowa kluczowe: trądzik, izotretynoina, roztwór rodników ponadtlenkowych o neutralnym pH


    Skórne manifestacje zakażenia SARS-CoV-2 – opis przypadku („COVID toes”)

    Cutaneus manifestations in SARS-Cov-2 patients – case report („COVID toes”)
    Katarzyna Waligóra-Dziwak, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Infekcja SARS-CoV-2 obejmuje szerokie spektrum objawów, zarówno zagrażających życiu, jak i miernie nasilonych. Wraz z rosnącą liczbą raportowanych przypadków zakażeń SARS-CoV-2 zwiększa się ilość opisywanych manifestacji skórnych. W literaturze pojawiają się dane o występowaniu objawów dermatologicznych zakażenia SARS-CoV-2 z różną częstością, w zależności od badań przeprowadzonych w zainfekowanej populacji, obejmując zakres od 0,2% przypadków w badaniu przeprowadzonym w populacji chińskiej, aż do 20,4% przypadków w badaniu przeprowadzonym w populacji włoskiej. Spośród najczęściej opisywanych skórnych manifestacji wymienia się osutkę ospopodobną, osutkę plamistogrudkową, wykwity pokrzywkowate, a także zmiany pseudoodmrozinowe w częściach akralnych kończyn. Zmiany pseudoodmrozinowe raportowane podczas pandemii COVID-19 opisywane są jako rumieniowo-obrzękowe wykwity, zlokalizowane w częściach akralnych kończyn, zazwyczaj na palcach stóp i podeszwach. Zmiany te występują zwykle asymetrycznie, są bolesne lub towarzyszy im świąd. Zazwyczaj dotyczą młodych pacjentów, bez objawów ogólnych oraz bez objawu Raynauda, a także bez wywiadu ekspozycji na zimne, wilgotne powietrze. Istnieją liczne doniesienia literaturowe odnośnie tzw. „COVID toes”, jednakże w części przypadków nie przeprowadzono testów weryfikujących zakażenie SARS-CoV-2, z tego względu związek pomiędzy zakażeniem i objawem wymaga dalszych badań. W niniejszej publikacji został opisany kolejny przypadek zmian rumieniowo-obrzękowych w części akralnej kończyn w przebiegu zakażenia SARS-CoV-2.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV-2, COVID-19, zmiany pseudoodmrozinowe, manifestacja skórna

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  32. Gastroenterologia Praktyczna 1/2021

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2021

    Co gastroenterolog powinien wiedzieć o doustnych antykoagulantach

    Tłumaczenie artykułu: What gastroenterologists should know about direct oral anticoagulants
    F. Radaelli, L. Fuccio, S. Paggi, C. Del Bono, J.M. Dumonceau, F. Dentali

    Streszczenie
    Bezpośrednie doustne antykoagulanty (direct oral anticoagulants – DOAC), dzięki większej skuteczności i korzystnemu profilowi bezpieczeństwa, bardziej przewidywalnemu działaniu przeciwkrzepliwemu, niewymagającemu regularnego monitorowania parametrów krzepnięcia i dzięki mniejszemu ryzyku interakcji z pokarmami i innymi lekami w porównaniu z antagonistami witaminy K, są grupą leków przeciwkrzepliwych coraz szerzej stosowaną w niezastawkowym migotaniu przedsionków i chorobie zakrzepowo‑zatorowej. Krwawienie z przewodu pokarmowego należy do poważnych powikłań, a jego leczenie wciąż stanowi wyzwanie dla gastroenterologów z powodu braku standardów postępowania klinicznego. Dane dotyczące bezpieczeństwa procedur endoskopowych u pacjentów otrzymujących DOAC są wciąż skąpe i brakuje klinicznych danych potwierdzających zalecenia postępowania, co z kolei prowadzi do rożnych, często bezpodstawnych i potencjalnie szkodliwych przykładów postępowania wobec chorych przyjmujących doustne antykoagulanty.
    Przedstawione w artykule wyniki badań pozwalają na analizę ryzyka krwawienia z przewodu pokarmowego u pacjentów leczonych DOAC i na identyfikację czynników ryzyka u poszczególnych osób w celu indywidualizacji leczenia. Artykuł omawia ponadto zasady postępowania u chorych leczonych DOAC w przypadku powikłań krwotocznych i prezentuje rożne algorytmy postępowania zależnie od możliwości pomiaru osoczowych parametrów krzepnięcia. Ponadto przedstawia zasady postępowania w przypadku konieczności wykonywania procedur endoskopowych u pacjentów leczonych DOAC, zgodnie z obowiązującymi wytycznymi i wynikami badań.

     

    Implikacje kliniczne współwystępowania choroby trzewnej i nieswoistych chorób zapalnych jelit

    Clinical implications of coexistence of celiac disease and inflammatory bowel diseases
    Julia Banasik, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Celiakia, inaczej choroba trzewna, jest glutenozależną enetropatią jelita cienkiego. Jest chorobą autoimmnulogiczną, która występuje u osób z predyspozycją genetyczną. Coraz częściej w literaturze medycznej poruszana jest tematyka współistnienia choroby trzewnej i nieswoistych chorób zapalnych jelit. Praca przedstawia przegląd piśmiennictwa dotyczący częstości współwystępowania obu jednostek chorobowych. Zwraca uwagę na wspólne podłoże patogenetyczne tych chorób, ich wpływ na przebieg i obraz kliniczny oraz omawia problemy diagnostyczne wynikające z współwystępowania opisywanych schorzeń.

     

    Badanie endoskopowe u chorego bariatrycznego

    Endoscopic assessment of the bariatric patient
    Adam Janiak, Ewa Małecka‑Panas

    Streszczenie
    Otyłość jest jednym z największych problemów współczesnej medycyny. Stanowi przyczynę licznych i ciężkich powikłań ogólnoustrojowych, w wielu przypadkach zakończonych zgonem chorego. Udowodniono związek otyłości ze zwiększoną częstością występowania licznych chorób. Leczenie otyłości prowadzone jest obecnie wieloma metodami: modyfikacją trybu życia, odpowiednimi dietami niskokalorycznymi, zestawami intensywnych ćwiczeń fizycznych, farmakologicznie, metodami behawioralnymi i chirurgicznie. Uznaje się jednak, że jedyną metodą gwarantującą długofalowe utrzymanie osiągniętej masy ciała jest leczenie chirurgiczne. Rolą nowoczesnej endoskopii bariatrycznej jest ocena górnego odcinka przewodu pokarmowego przed kwalifikacją chorego do leczenia bariatrycznego, umożliwiająca właściwe jego przygotowanie, co znacząco wpływa na występowanie powikłań pooperacyjnych i śmiertelność pacjentów. Endoskopia służy również do rozpoznawania i leczenia powikłań zabiegów bariatrycznych oraz pooperacyjnego monitorowania chorych. Wprowadzenie endoskopowych zabiegów bariatrycznych pozwoliło na rozszerzenie wskazań ograniczających metody operacyjne. Rosnące doświadczenie w endoskopowym postępowaniu z chorymi bariatrycznymi może skutkować większą skutecznością i wyższym bezpieczeństwem leczenia chorych z otyłością patologiczną.

     

    Nowe miejsce probiotyków w eradykacji zakażenia Helicobacter pylori

    Probiotics in Helicobacter pylori eradication
    Anatol Panasiuk

    Streszczenie
    O zakażeniu Helicobacter (H.) pylori wiemy od niemal 40 lat, jednak nadal istotnym problemem jest eradykacja uzależniona od wielu czynników, w tym oporności na leki. Dlatego poszukuje się metod, które byłyby pomocne w monitorowaniu tej infekcji. Antybiotykoterapia zwykle kojarzy się nieodłącznie z negatywnymi skutkami dla mikrobioty organizmu człowieka. Jednym ze sposobów zwiększających skuteczność eradykacji jest dodatkowa suplementacja probiotyków. Wykazano, że istnieją drobnoustroje probiotyczne, które mają bezpośrednią zdolność do interakcji z H. pylori. Są to mechanizmy bezpośrednie – tworzenie koagregatów Lactobacillus (L.) reuteri z H. pylori lub poprzez pośrednie oddziaływanie białek, np. bakteriocyn i innych białek o aktywności przeciw H. pylori. Probiotyki wpływają również na mikrobiotę błony śluzowej żołądka, zmieniając warunki na niekorzystne do wzrostu H. pylori. Według konsensusu z Maastricht (2016) zwraca się uwagę na probiotyczne bakterie Lactobacillus reuteri i Saccharomyces (S.) boulardii, które potencjalnie mogą być pomocne w leczeniu zakażenia H. pylori. Dotychczasowe badania wskazują na szczepozależność probiotyków w eliminacji H. pylori. Zastosowanie L. reuteri oraz S. boulardii o synergistycznym działaniu wobec H. pylori zwiększa skuteczność eradykacji o ok. 10‑14% oraz zmniejsza objawy uboczne antybiotykoterapii, zwiększając adherencję pacjentów do terapii.

     

    Wrodzony obrzęk naczynioruchowy – podstawy diagnostyki, objawy i leczenie. Proste spojrzenie na trudny temat

    Hereditary angioedema – basics of diagnosis, symptoms and treatment. A simple look at a difficult topic
    Krzysztof Kuziemski

    Streszczenie
    Dziedziczny obrzęk naczynioruchowy (hereditary angioedema – HAE) jest rzadko występującą, rodzinną chorobą genetyczną. Schorzenie jest spowodowane mutacjami w genie SERPING1 kodującym inhibitor C1 esterazy (C1‑INH). Brak C1‑INH lub obniżenie jego aktywności prowadzi do jego niedoboru w osoczu, co powoduje nawracające ataki ciężkiego obrzęku naczynioruchowego. HAE występuje z częstością od 1 : 10 000 do 1 : 50 000, jego wystąpienie jest niebezpieczne ze względu na możliwość pojawienia się obrzęku krtani, dróg oddechowych i jamy brzusznej. Obrzęk naczynioruchowy w HAE może lokalizować się obwodowo lub centralnie, obejmując krtań i przewód pokarmowy. Istnieje wiele dobrze znanych czynników wywołujących napady HAE, do których należą: infekcje wirusowe i bakteryjne dróg oddechowych, stres, urazy fizyczne, estrogeny, wykonywanie procedur medycznych, takich jak gastroskopia lub kolonoskopia, oraz przyjmowanie leków z grupy inhibitorów enzymu konwertującego angiotensynę (ACEI). W diagnostyce HAE należy ocenić stężenie składnika C4 dopełniacza. W celu potwierdzenia rozpoznania ocenia się aktywność i stężenie C1‑INH. Zwykle wystąpienie obrzęku HAE nie ustępuje po zastosowaniu leków przeciwhistaminowych i glikosteroidów. Skuteczne w codziennej praktyce jest podawanie dożylne inhibitorów dopełniacza C1 (C1‑INH) lub podskórne antagonistów receptora bradykininy.


    Stłuszczenie wątroby jako objaw wrodzonej nietolerancji fruktozy – opis przypadku

    Liver steatosis as a symptom of hereditary fructose intolerance – a case report
    Dominika Kaps‑Kopiec, Irena Jankowska

    Streszczenie
    Wrodzona nietolerancja fruktozy należy do chorób rzadkich, jest schorzeniem o podłożu genetycznym, dziedziczonym autosomalnie recesywnie. Przyczyną choroby jest deficyt aktywności aldolazy B w wątrobie, jelicie cienkim i w proksymalnym kanaliku nerkowym. Pierwsze objawy – nudności, wymioty, bole brzucha, zaburzenia wzrastania – pojawiają się najczęściej w okresie niemowlęcym, kiedy do diety dziecka zostają wprowadzone pokarmy uzupełniające, takie jak warzywa i owoce. U większości chorych stwierdza się nieprawidłową aktywność aminotransferaz oraz wzmożoną echogeniczność wątroby (stłuszczenie wątroby) w badaniu ultrasonograficznym jamy brzusznej, a także cechy uszkodzenia nerek o typie tubulopatii (zespół Fanconiego). Chociaż badanie molekularne, polegające na znalezieniu patogennej mutacji w genie ALDOB, stanowi potwierdzenie rozpoznania choroby, to zwrócenie uwagi na charakterystyczny wywiad, w którym pojawia się niechęć dziecka do jedzenia owoców i warzyw, może umożliwić wcześniejsze ustalenie właściwego rozpoznania. Szybkie ustalenie rozpoznania jest bardzo istotne, ponieważ nieleczona wrodzona nietolerancja fruktozy może prowadzić do stanów zagrażających życiu, w tym do nagłej hipoglikemii, śpiączki czy ostrej niewydolności wątroby. Omawiając przypadek dziecka z fruktozemią, autorki wskazują, że u dziecka ze stłuszczeniem wątroby i/lub nieprawidłową aktywnością aminotransferaz należy również mieć na uwadze tę rzadką chorobę.

     

    Choroba Stilla u dorosłych w praktyce gastroenterologicznej – opis przypadku

    Still’s disease in adults in gastroenterological practice – a case report
    Maria Kopoń, Maria Kłopocka

    Streszczenie
    Chorobę Stilla u dorosłych definiuje się jako układową postać młodzieńczego idiopatycznego zapalenia stawów o nieznanej etiologii, która przebiega z gorączką, osutką, powiększeniem węzłów chłonnych i śledziony, a także zapaleniem błon surowiczych oraz wielu narządów. Ostra niewydolność wątroby jest rzadką, zagrażającą życiu manifestacją choroby. W pracy przedstawiono przypadek ciężkiego przebiegu choroby Stilla z ostrą niewydolnością wątroby wymagającą przekazania pacjentki do Kliniki Transplantacyjnej.

     

    Zespół Alcocka – opis przypadku i przegląd piśmiennictwa

    Alcock canal syndrome: a case report and literature review
    Magdalena Barańska, Patrycja Dudek, Renata Talar‑Wojnarowska

    Streszczenie
    Zespół Alcocka, czyli neuralgia nerwu sromowego, charakteryzuje się przewlekłymi bólami krocza i odbytu z allodynią tej okolicy. Dodatkowo obserwowane są zaburzenia w sferze seksualnej i dysfunkcja zwieracza odbytu pod postacią nietrzymania stolca, uczucia niepełnego wypróżnienia lub obecności ciała obcego w odbytnicy. Z powodu niespecyficznego obrazu klinicznego zespół Alcocka wymaga interdyscyplinarnej współpracy w diagnostyce i leczeniu. Bardzo pomocnym narzędziem diagnostycznym jest neurografia metodą rezonansu magnetycznego, mogąca wykazać uszkodzenie nerwu sromowego i asymetrię w jego przebiegu. Potwierdzeniem neuralgii jest ustąpienie dolegliwości klinicznych po blokadzie nerwu sromowego. W leczeniu zespołu Alcocka stosowane są: fizjoterapia dna miednicy, farmakoterapia i chirurgiczna dekompresja włókien nerwowych. W przypadku prezentowanej chorej leczenie zabiegowe okazało się skuteczne, ale okres od wystąpienia pierwszych manifestacji klinicznych do ustalenia rozpoznania wynosił kilka lat. Do poradni gastroenterologicznych rzadko trafiają chorzy z objawami zespołu Alcocka, ale warto znać kryteria jego rozpoznania, aby uniknąć opóźnienia w diagnostyce i terapii.


    Procedura dotycząca bezpieczeństwa zabiegów inwazyjnych. Okołooperacyjna karta kontrolna

    Rafał Patryn





    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  33. Neurologia Praktyczna 1/2021

    Neurologia Praktyczna 1/2021

    Diagnostyka i nadzór epidemiologiczny kleszczowego zapalenia mózgu w praktyce klinicznej – wyniki badania jakościowego
    Diagnostic process and epidemiological surveillance of tick-borne encephalitis in the clinical practice – a qualitative study

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest jedną z najczęstszych neuroinfekcji ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Choroba przenosi się głównie przez ukłucie zakażonego kleszcza, ale możliwe jest również zakażenie drogą pokarmową, szczególnie na terenach endemicznych. W Polsce zgłaszalność KZM wynosi 0,69/100 000 osób w populacji i jest wyraźnie niższa niż w krajach sąsiadujących. Choroba zgłaszana jest najczęściej w północno-wschodniej części Polski, natomiast w pozostałych regionach zgłaszane są pojedyncze przypadki. Jednak poprzednie badania wskazują, że zapadalność na KZM jest niedoszacowana.
    Cel. Celem badania było zebranie od specjalistów chorób zakaźnych opinii dotyczących diagnostyki i raportowania KZM w praktyce klinicznej.
    Materiał i metody. Przeprowadzono 16 wywiadów pogłębionych ze specjalistami chorób zakaźnych z co najmniej 10-letnią praktyką w zawodzie, z endemicznych i nieendemicznych obszarów występowania KZM.
    Wyniki. Badanie ujawniło różnorodność praktyk w zakresie rozpoznawania wirusowych neuroinfekcji. Pokazało również wiele ograniczeń związanych z procesem diagnostycznym i raportowaniem do systemu nadzoru, wiążących się przede wszystkim z brakiem wpływu rozpoznania na dalsze leczenie, stosunkowo łagodnym przebiegiem i szybkim powrotem do zdrowia, a także względami organizacyjnymi i logistycznymi.
    Wnioski. Działania edukacyjne kierowane do lekarzy zajmujących się pacjentami hospitalizowanymi z powodu neuroinfekcji i wdrożenie wytycznych ujednolicających proces diagnostyczny mogłyby poprawić wykrywalność KZM w Polsce. Dane pochodzące z systemu nadzoru epidemiologicznego są kluczowe we właściwym planowaniu i realizacji działań profilaktycznych, w tym także mających postać szczepień przeciw KZM na obszarach szczególnie dotkniętych chorobą.
    Słowa kluczowe: zapalenie mózgu, kleszczowe zapalenie mózgu, profilaktyka, nadzór epidemiologiczny
    Keywords: encephalitis, tick-borne encephalitis, prevention, surveillance

     

    Zaburzenia chodu i postawy w parkinsonizmie: podejście kliniczne
    Tłumaczenie artykułu:
    Gait and postural disorders in parkinsonism: a clinical approach

    Streszczenie
    Zaburzenia równowagi, chodu i postawy są cechą charakterystyczną zespołów parkinsonowskich. Rozpoznanie tych objawów osiowych może dostarczyć ważnych i często wczesnych wskazówek dotyczących leżącej u podstaw choroby, a zatem może pomóc w różnicowaniu choroby Parkinsona, chorób związanych z parkinsonizmem naczyniowym i różnymi postaciami atypowego parkinsonizmu, w tym zaniku wieloukładowego, postępującego porażenia nadjądrowego i zespołu korowo-podstawnego. Dokładna ocena objawów osiowych niezbędna jest również do zainicjowania odpowiednich strategii leczenia i dokumentowania wyników takich interwencji. W tym artykule dokonano przeglądu nieprawidłowości dotyczących zakłócenia równowagi, chodu i postawy ciała w zaburzeniach parkinsonowskich, ze szczególnym uwzględnieniem różnicowych aspektów diagnostycznych.
    Słowa kluczowe: zaburzenia osiowe, parkinsonizm naczyniowy, zanik wieloukładowy, postępujące porażenie nadjądrowe, zespół korowo-podstawny
    Keywords: axial disorders, vascular parkinsonism, multiple system atrophy, progressive supranuclear palsy, corticobasal syndrome

    Rozpoznawanie upośledzenia funkcji przedsionka: najnowsze informacje
    Tłumaczenie artykułu:
    Diagnosing vestibular hypofunction: an update

    Streszczenie
    Objawami jednostronnego lub obustronnego osłabienia funkcji przedsionka najczęściej są nieukładowe zawroty głowy (dizziness) lub zaburzenia równowagi ciała, które wywierają wpływ na dużą populację. Często jednak bywają pomijane, gdyż nie przeprowadza się ilościowego badania funkcji przedsionkowej, lub są mylnie rozpoznawane ze względu na brak standaryzacji testów przedsionkowych. Z tego względu w artykule tym dokonano przeglądu współczesnego statusu najczęściej stosowanych testów przedsionkowych przeznaczonych do badania funkcji kanałów półkolistych i otolitów. Informacji tych można także użyć w celu osiągnięcia ujednoliconego stanowiska dotyczącego systematycznego rozpoznawania osłabienia funkcji przedsionka.
    Słowa kluczowe: obustronna westybulopatia, jednostronna westybulopatia, wideookulografia, test wideo pchnięcia głową, testowanie kaloryczne, miogenne przedsionkowe potencjały wywołane, dynamiczna ostrość wzroku, próg postrzegania
    Keywords: bilateral vestibulopathy, unilateral vestibulopathy, video-oculography, video-head impulse test, caloric testing, vestibular evoked myogenic potentials, dynamic visual acuity, perceptual threshold

     

    Udar niedokrwienny pomimo doustnego leczenia przeciwkrzepliwego u pacjentów z migotaniem przedsionków
    Tłumaczenie artykułu:
    Ischemic stroke despite oral anticoagulant therapy in patients with atrial fibrillation

    Założenia. Nie wiadomo, czy u pacjentów z migotaniem przedsionków (atrial fibrillation – AF) i udarem mózgu pomimo doustnego leczenia przeciwkrzepliwego istnieje większe ryzyko wystąpienia kolejnych nawrotów udaru mózgu ani jak należy prowadzić wtórną profilaktykę.
    Metody. Przeprowadzono analizę zbiorczych danych indywidualnych uczestników 7 prospektywnych badań kohortowych, do których włączano pacjentów z AF i świeżym udarem niedokrwieniem mózgu. Porównywano pacjentów przyjmujących doustne leki przeciwkrzepliwe [antagonistów witaminy K (vitamin K antagonists – VKA) i doustne bezpośrednie antykoagulanty (direct oral anticoagulants – DOAC)] przed epizodem wskaźnikowym (OACprzed) z tymi, którzy nie przyjmowali doustnej antykoagulacji (OACnieleczeni). Następnie porównywano osoby, które zmieniły rodzaj antykoagulantu (OACzmieniony) (tj. VKA na DOAC lub odwrotnie albo DOAC na inny DOAC), z tymi, które kontynuowały tę samą terapię antykoagulacyjną jako prewencję wtórną udaru mózgu (OACniezmieniony). Czas do wystąpienia nawrotu udaru niedokrwiennego analizowano z zastosowaniem wielowymiarowych modeli konkurującego ryzyka Fine’a-Graya do obliczenia współczynników ryzyka (hazard-ratio – HR) i 95% przedziałów ufności (95% confidence interval – CI).
    Wyniki. Włączono 5413 pacjentów [mediana wieku = 78 lat; rozstęp międzykwartylowy (interquartile range – IQR) 71-84 lat]; u 5136 (96,7%) wystąpił udar niedokrwienny mózgu jako epizod wskaźnikowy, mediana punktacji w Skali udarowej Narodowych Instytutów Zdrowia (National Institutes of Health Stroke Scale – NIHSS) przy przyjęciu wynosiła 6 (IQR = 2-12). Mediana punktacji w skali CHA2DS2-Vasc (niewydolność zastoinowa serca, nadciśnienie, wiek co najmniej 75 lat, cukrzyca, udar mózgu/przejściowy napad niedokrwienia mózgu, choroba naczyń, wiek 65-74 lata, płeć) wynosiła 5 (IQR = 4-6) i była podobna dla OACprzed (n = 1195) i OACnieleczeni (n = 4119, p = 0,103). Podczas obserwacji w okresie 6128 pacjentolat u 289 chorych wystąpił ostry udar niedokrwienny (acute ischemic stroke – AIS) (4,7% na rok, 95% CI = 4,2-5,3%). Przyjmowanie OACprzed związane było ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia AIS (HR = 1,6; 95% CI = 1,2-2,3; p = 0,005). Podawanie OACzmieniony (n = 307) nie wiązało się z obniżeniem ryzyka pojawienia się AIS (HR = 1,2; 95% CI = 0,7-2,1; p = 0,415) w porównaniu z leczeniem OACniezmieniony (n = 585).
    Interpretacja. U pacjentów z AF, u których wystąpił AIS mimo przyjmowania wcześniej antykoagulacji doustnej, istnieje większe ryzyko nawrotu udaru mózgu, chociaż w skali CHAzDS2-Vasc punktacja była podobna do tej dla osób bez wcześniejszego doustnego leczenia przeciwkrzepliwego. Dla tej grupy pacjentów o wysokim ryzyku potrzebne są lepsze strategie prewencyjne.

     

    Przegląd infekcji wirusowych układu nerwowego u osób z osłabioną odpornością
    Tłumaczenie artykułu:
    An overview of viral infections of the nervous system in the immunosuppressed

    Streszczenie
    Kilka wirusów ma zdolność wywoływania poważnych infekcji układu nerwowego u pacjentów z osłabioną odpornością. Osoby mogą mieć słabą odporność ze względu na pierwotne niedobory immunologiczne, a wtórny niedobór odporności może być konsekwencją szczególnych chorób, takich jak nowotwór złośliwy, podawania leków immunosupresyjnych lub przeszczepu narządu albo szpiku kostnego. Oportunistyczne zakażenia układu nerwowego mogą być wywołane przez: wirus opryszczki (Herpes simplex virus – HSV), wirus ospy wietrznej i półpaśca (Varicella-zoster virus – VZV), wirus cytomegalii (Cytomegalovirus – CMV), wirus Epsteina-Barr (Epstein-Barr virus – EBV), ludzki wirus Herpes typu 6 (Human Herpes virus type 6 – HHV-6), wirus JC (JC virus – JCV), enterowirus, wirus odry i COVID-19. W większości przypadków wydaje się prawdopodobne, że u osób z osłabioną odpornością brakuje immunologicznych mechanizmów obronnych, co stwarza pewnym wirusom odpowiednie środowisko do przekształcenia się w wirusy oportunistyczne w układzie nerwowym i innych narządach. Potrzebne są dalsze badania, by bardziej szczegółowo poznać mechanizmy oportunistyczne i określić, ile infekcji wirusowych zostaje przekształcanych przez specyficzne, wrodzone błędy odpowiedzi immunologicznych.
    Słowa kluczowe: wirus, układ nerwowy, immunosupresja, zakażenie, PCR, niedobór odporności
    Keywords: virus, nervous system, immunosuppression, infection, PCR, immunodeficiency

     

    Powikłania ostrego zapalenia zatok przynosowych: przegląd i seria przypadków
    Tłumaczenie artykułu:
    Complications of acute sinusitis: a review and case series

    Streszczenie
    Ostre zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych (rhinosinusitis) jest powszechną infekcją, lecz w małej części przypadków mogą występować poważne powikłania z istotną chorobowością i śmiertelnością. Do możliwych powikłań wewnątrz czaszkowych należą: zakrzepica zatok żylnych mózgowia, ropniak podtwardówkowy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ropień mózgu i miejscowe zapalenie mózgu (cerebritis). Powikłania oczodołowe obejmują zapalenie tkanki łącznej (cellulitis) oczodołu i okołooczodołowe, wymagające drenażu chirurgicznego i dożylnych antybiotyków. W artykule przedstawiono przegląd i serię przypadków pacjentów z powikłaniami ostrego zapalenia zatok przynosowych, skorelowano badania obrazowe z manifestacją kliniczną i krótko omówiono postępowanie kliniczne.


    Międzynarodowy konsensus dotyczący standardów jakości w opiece ukierunkowanej na zdrowie mózgu stosowanej u chorych na stwardnienie rozsiane
    Tłumaczenie artykułu:
    International consensus on quality standards for brain health-focused care in multiple sclerosis

    Streszczenie
    Tło. Czas w stwardnieniu rozsianym (multiple sclerosis – MS) odgrywa istotną rolę, ponieważ już na początku choroby obserwuje się nieodwracalne uszkodzenie i utratę komórek w układzie nerwowym. Społeczność związana z chorymi na MS popiera strategię postępowania mającą na celu poprawę rezultatów osiąganych przez pacjentów, która obejmuje odpowiednio wczesną diagnostykę i leczenie oraz regularne, czynne monitorowanie skuteczności terapii i aktywności choroby.
    Założenia. Podjęto próbę opracowania międzynarodowych standardów jakości w celu zapewnienia odpowiednio wczesnej, ukierunkowanej na zdrowie mózgu opieki nad chorymi na MS.
    Metody. Panel złożony z neurologów zajmujących się leczeniem MS wziął udział w iteracyjnej procedurze online, w której wykorzystano zmodyfikowaną metodę delficką do zdefiniowania „podstawowych”, „osiągalnych” i „pożądanych” ram czasowych odzwierciedlających odpowiednio minimalne, dobre i wysokie standardy opieki. Członkowie wielodyscyplinarnej grupy rewizyjnej (pielęgniarki zajmujące się MS, chorzy na MS, przedstawiciele zawodów związanych z ochroną zdrowia) wyrazili swoją opinię, starając się, aby opracowane zalecenia odzwierciedlały perspektywę zainteresowanych stron.
    Wyniki. Po zakończeniu 5 rund głosowania łącznie 21 neurologów z 19 krajów osiągnęło zgodność w zakresie większości podstawowych (25/27), osiągalnych (25/27) i pożądanych (22/27) ram czasowych. Opracowane standardy dotyczą 6 aspektów ścieżki opieki, czyli: początku objawów, skierowań i diagnostyki, decyzji terapeutycznych, stylu życia, monitorowania choroby i postępowania z nowymi objawami.
    Wniosek. Niniejsze standardy jakości opracowane w celu zapewnienia podstawowej, osiągalnej i pożądanej opieki tworzą 3-poziomowy model umożliwiający zespołom zajmującym się chorymi na MS ocenę, porównywanie i poprawę świadczeń. Dzięki temu istnieje szansa na wprowadzenie głębokich zmian w opiece nad chorymi na MS.
    Słowa kluczowe: stwardnienie rozsiane, poprawa jakości, konsensus, standardy, technika delficka, analiza porównawcza
    Keywords: multiple sclerosis, quality improvement, consensus, standards, Delphi technique, benchmarking




    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  34. Magazyn Stomatologiczny 5/2021

    Magazyn Stomatologiczny 5/2021

    Szanowni Państwo,

    majowy numer „Magazynu Stomatologicznego” jest poświęcony LASEROM W PRAKTYCE LEKARZA DENTYSTY. Pierwsza z dwóch prac, które znalazły się w TEMACIE MIESIĄCA, prezentuje przypadek leczenia kanałowego zęba 37 z przewlekłym stanem zapalnym tkanek okołowierzchołkowych z zastosowaniem dwóch rodzajów lasera oraz powtórnego leczenia kanałowego zęba 36 z usunięciem złamanych narzędzi – i dokumentację tego artykułu poza zdjęciami stanowią filmy – druga zaś przedstawia leczenie postaci zanikowo-nadżerkowej liszaja płaskiego jamy ustnej z użyciem lasera diodowego 980.
    Równie interesujące prace zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Ja rekomenduję Państwu artykuł prezentujący metody skutecznej eliminacji aerozoli i rozprysków w stomatologii rekonstrukcyjnej.
    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego oraz odpowiedź na pytanie czytelnika.

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski


    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  35. Magazyn Stomatologiczny 6/2021

    Magazyn Stomatologiczny 6/2021

    Szanowni Państwo,

    tematem miesiąca czerwcowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” jest STOMATOLOGIA MAŁOINWAZYJNA. Znajdą w nim Państwo dwie prace – pierwsza z nich prezentuje możliwości i ograniczenia wykonania napraw istniejących rekonstrukcji kompozytowych oraz ceramicznych, druga zaś stanowi krótki przegląd nowych koncepcji stwarzania dostępu do jamy zęba podczas leczenia endodontycznego.

    Natomiast w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA zamieściliśmy między innymi reportaż kliniczny prezentujący leczenie endodontyczne zęba z niezakończonym rozwojem korzenia oraz dwie prace kazuistyczne dotyczące pacjentów w wieku rozwojowym.

    Jak zawsze, pod koniec numeru znajdą Państwo streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego. Tym razem jest to praca opisująca proces diagnostyczny polegający na wykonaniu tomografii komputerowej wiązki stożkowej oraz badania histopatologicznego, który ostatecznie pozwolił rozpoznać zakażoną torbiel przewodu nosowo‑podniebiennego, sugerującą na początku diagnostyki zapalenie tkanek przyzębia wierzchołkowego. Streszczenie zostało opatrzone komentarzem specjalisty.

    Jako że zaczyna się okres wakacyjny, życzę Państwu dobrej pogody i udanego odpoczynku!

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł

    Brak w magazynie

  36. Przegląd Pediatryczny 2/2021

    Przegląd Pediatryczny 2/2021

    Postępowanie z dzieckiem z wieloukładowym zespołem zapalnym powiązanym z COVID-19
    Approach to a child with pediatric inflammatory multisystem syndrome with COVID-19
    Magdalena Okarska-Napierała, Kamila Ludwikowska, Teresa Jackowska, Janusz Książyk, Piotr Buda, Artur Mazur, Leszek Szenborn, Bożena Werner, Jacek Wysocki, Ernest Kuchar

    Streszczenie
    Dziecięcy wieloukładowy zespół zapalny powiązany z COVID-19 (pediatric inflammatory multisystem syndrome – PIMS) to nowa jednostka chorobowa, występująca u dzieci i młodych dorosłych, związana z przebytym zakażeniem wirusem SARS-CoV-2. Pierwsze przypadki PIMS stwierdzono w Polsce w maju 2020 r. Od października 2020 r. obserwowano znaczne zwiększenie liczby przypadków nowej choroby, co odzwierciedlało zwiększoną zapadalność na zakażenie SARS-CoV-2 w populacji dziecięcej. U podłoża PIMS leży dysregulacja układu odpornościowego następująca w okresie ok. 4 tygodni po przebyciu zakażenia SARS-CoV-2. Rozpoznanie opiera się na spełnieniu kryteriów klinicznych (w tym występowanie gorączki i niewydolności wielonarządowej) i laboratoryjnych (zwiększone wskaźniki zapalne), po wykluczeniu innych przyczyn. Do najczęstszych powikłań należą zaburzenia kardiologiczne, w tym ostre uszkodzenie mięśnia sercowego z obniżoną frakcją wyrzutową lewej komory, wstrząs, nieprawidłowości w obrębie tętnic wieńcowych i zaburzenia rytmu serca. Śmiertelność w krajach Europy Zachodniej i w Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej (USA) wynosi ok. 2%. Odpowiednie postępowanie, w tym monitorowanie, podtrzymywanie funkcji życiowych oraz leczenie immunomodulujące, pozwala na szybki powrót do pełni zdrowia zdecydowanej większości pacjentów. Poniższy dokument stanowi wytyczne postępowania diagnostyczno-terapeutycznego wobec dzieci z podejrzeniem PIMS w Polsce.
    Niniejsza publikacja stanowi aktualizację dotychczasowych wytycznych. Najistotniejsze zmiany dotyczą leczenia, przede wszystkim steroidoterapii oraz leczenia przeciwpłytkowego.
    Słowa kluczowe: choroba Kawasakiego, MIS-C, choroba zapalna, powikłania późne, niekrzepliwość, zmiany zatorowo-zakrzepowe


    Zasady żywienia zdrowych niemowląt. Stanowisko Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci
    Nutrition of healthy term infants. Recommendations of the Polish Society for Paediatrics Gastroenterology, Hepatology and Nutrition
    Hanna Szajewska, Piotr Socha, Andrea Horvath, Anna Rybak, Bartłomiej M. Zalewski, Magdalena Nehring-Gugulska, Hanna Mojska, Mieczysława Czerwionka-Szaflarska, Danuta Gajewska, Ewa Helwich, Teresa Jackowska, Janusz Książyk, Ryszard Lauterbach, Dorota Olczak-Kowalczyk, Halina Weker

    Streszczenie
    Według teorii programowania metabolicznego (lub żywieniowego) czynniki środowiskowe i żywieniowe działające w krytycznym okresie rozwoju pre- i postnatalnego mają istotny wpływ na zdrowie w późniejszym życiu. W 2014 r. PTGHiŻDz opublikowało stanowisko dotyczące zasad żywienia zdrowych niemowląt, a w 2016 r. dotyczące karmienia piersią. Niniejszy dokument jest aktualizacją obu tych stanowisk. Zalecenia opracowano na podstawie istniejących, wiarygodnych wytycznych towarzystw naukowych, zespołów ekspertów oraz organizacji zajmujących się żywieniem, które zaadaptowano do warunków polskich. W tym celu powołano specjalną grupę, która zajęła się wyszukaniem istniejących wytycznych oraz oceną ich jakości, aktualności i możliwości przyjęcia w Polsce. Wszyscy członkowie interdyscyplinarnego zespołu opracowującego niniejszy dokument zrecenzowali oraz przedyskutowali jego pierwszą wersję z przyszłymi użytkownikami. Do dokumentu dołączono zaktualizowany skrócony schemat żywienia przeznaczony do codziennego użytku przez rodziców/opiekunów dziecka. Kolejną aktualizację zaplanowano nie później niż 5 lat po publikacji niniejszych zaleceń.


    Wpływ pandemii COVID-19 na opiekę nad pacjentem z alergią na białka mleka krowiego
    The influence of the COVID-19 pandemic on the medical care of a patient with cow’s milk allergy
    Mieczysława Czerwionka-Szaflarska, Teresa Jackowska, Andrea Horvath, Elżbieta Jarocka-Cyrta, Ernest Kuchar, Agnieszka Krauze, Ryszard Kurzawa, Agnieszka Kalinowska

    Streszczenie
    Artykuł stanowi podsumowanie dyskusji przeprowadzonej podczas spotkania ekspertów, które odbyło się 16 lutego 2021 r. i było poświęcone opiece medycznej nad pacjentami z alergią na białka mleka krowiego. W czasie spotkania eksperci analizowali, w jakim stopniu pandemia COVID-19 wpłynęła na dostęp pacjenta do świadczeń usług medycznych, w tym proces diagnostyczny i możliwość prawidłowego postępowania dietetycznego. Analiza danych Narodowego Funduszu Zdrowia wskazała znaczące (o 25%) zmniejszenie liczby porad POZ w 2020 r. w porównaniu z 2019 r. dla populacji dziecięcej oraz ograniczenie dostępu do świadczeń w formie porady osobistej. Dyskusja posłużyła opracowaniu rekomendacji postępowania dla lekarzy sprawujących opiekę nad dziećmi z alergią na białka mleka krowiego. Zalecono, aby wspierać świadczenia w formie osobistej porady medycznej, zwłaszcza w przypadku wizyt pierwszorazowych, ograniczać formy teleporady/wideoporady do monitorowania czy przedłużania terapii, pod warunkiem braku występowania nowych objawów i dobrej odpowiedzi na wcześniej zastosowane postępowanie. Silnie podkreślono także konieczność monitorowania diety dziecka i weryfikację nabywania tolerancji alergenu poprzez prowokacje pokarmowe. Odpowiednie postępowanie w alergii na białka mleka krowiego może mieć znaczenie dla ograniczania ryzyka wystąpienia kolejnych chorób (marszu alergicznego). Zalecenia zawarte w artykule powinny być przydatne w codziennej praktyce w gabinecie pediatry.
    Słowa kluczowe: alergia na białka mleka krowiego, marsz alergiczny, teleporady, SARS-CoV-2, opieka pediatryczna


    Wedolizumab w nieswoistych chorobach zapalnych jelit u dzieci
    Vedolizumab in paediatric inflammatory bowel diseases
    Sylwia Fabiszewska, Edyta Derda, Edyta Szymańska, Jarosław Kierkuś

    Streszczenie
    Choroba Leśniowskiego-Crohna (ChLC) oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) należą do grupy nieswoistych chorób zapalnych jelit (NZJ) – przewlekłych schorzeń przewodu pokarmowego o nieustalonej etiologii. Jest to rosnący problem w populacji pediatrycznej, wobec czego pojawia się potrzeba wdrażania nowych terapii, zwłaszcza wśród pacjentów z ciężkim przebiegiem choroby.
    Niniejszy artykuł stanowi podsumowanie badań klinicznych z wedolizumabem – lekiem biologicznym, który od dawna stosowany jest w NZJ u dorosłych, a coraz częściej również u dzieci z ciężką postacią ChLC lub WZJG.
    Słowa kluczowe: wedolizumab, nieswoiste choroby zapalne jelit, leczenie biologiczne u dzieci

    Wymioty u dzieci w codziennej praktyce ratownika medycznego
    Vomiting in children in the daily practice of a paramedic
    Dariusz Zawadzki, Magdalena Waliś, Janusz P. Sikora

    Streszczenie
    W artykule przedstawiono patofizjologię oraz przyczyny wymiotów, które są bardzo częstym objawem występującym w semiotyce patologii wieku rozwojowego. Zaprezentowano przyczyny infekcyjne i nieinfekcyjne wymiotów spowodowanych schorzeniami różnych układów anatomicznych u dzieci. Położono nacisk na praktyczne postępowanie związane z wymiotami w praktyce przedszpitalnej oraz w warunkach oddziału szpitalnego (postępowanie diagnostyczno-terapeutyczne). Niniejsza praca może okazać się bardzo przydatna w codziennej praktyce zawodowej ratowników medycznych i pozwolić im na szybkie podejmowanie decyzji odnośnie do leczenia ambulatoryjnego lub szpitalnego.
    Słowa kluczowe: wymioty u dzieci, zespoły ratownictwa medycznego, przyczyny wymiotów

    Zakażenie pałeczkami Campylobacter spp. w praktyce klinicznej
    Campylobacter spp. infection in clinical practice
    Katarzyna Angiel, Lidia Stopyra

    Streszczenie
    Ostry nieżyt żołądkowo-jelitowy to jedna z głównych chorób zakaźnych oraz przyczyna hospitalizacji dzieci. Obecnie najczęściej izolowanym bakteryjnym czynnikiem etiologicznym chorób biegunkowych w krajach wysoko rozwiniętych jest Campylobacter spp. Mimo to, w Polsce zakażenie to jest bardzo rzadko rozpoznawane i rejestrowane. Do głównych źródeł zakażenia u ludzi zalicza się produkty żywnościowe pochodzenia zwierzęcego (głównie mięso drobiowe oraz mleko). Oprócz typowych ostrych zakażeń przewodu pokarmowego szczepy Campylobacter spp. odpowiadają również za wystąpienie wielu innych objawów klinicznych, które obejmują: choroby o etiologii poinfekcyjnych zaburzeń immunologicznych, ogniskowe zakażenia pozajelitowe oraz powikłania systemowe. Około 10% z tych zakażeń wymaga hospitalizacji. Mimo że większość przypadków zachorowań ma samoograniczający się przebieg, wymagający jedynie leczenia objawowego, istnieją sytuacje kliniczne, w których zastosowanie antybiotykoterapii staje się niezbędne. Antybiotykami z wyboru w terapii są makrolidy: azytromycyna i erytromycyna. „Złotym standardem” diagnostyki jest metoda izolacji i hodowli tych bakterii. Jako uzupełnienie tej metody należy traktować dostępne techniki biologii molekularnej i metody serologiczne. Kluczową rolę w ograniczeniu infekcji tymi patogenami u ludzi odgrywa edukacja społeczeństwa dotycząca etapów i metod profilaktyki tych zakażeń.
    Słowa kluczowe: kampylobakterioza, epidemiologia, metody diagnostyczne, makrolidy, profilaktyka zakażeń

    Jestem na 6! Wiem, jak zdrowo jeść! 5 kroków do zdrowia. Program przeciwdziałania otyłości u dzieci
    I am on 6! I know how to eat healthy! 5 steps to healthiness. Childhood obesity prevention program
    Katarzyna Plata-Nazar, Joanna Troch, Daria Bogucka, Magdalena Dettlaff-Dunowska, Karolina Miszczyszyn, Julia Leszkowicz, Agata Pieńkowska, Wojciech Nazar, Anna Szymczak, Agnieszka Łuczak, Dominika Rynkiewicz, Eliza Bogdan, Julia Piasta, Karolina Hecold, Klaudia Pietrzyk, Marcin Sasin, Marta Miksiewicz, Piotr Witkowski, Agnieszka Szlagatys-Sidorkiewicz

    Streszczenie
    Wstęp. Otyłość uznaje się za epidemię XXI w., która stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia. Światowa Organizacja Zdrowia i Komisja Europejska za najważniejsze czynniki ryzyka rozwoju otyłości uznają przede wszystkim: niewłaściwe żywienie oraz brak dostatecznej aktywności fizycznej. Powszechnie wiadomo, że edukacja na temat zdrowego żywienia jest niedostateczna. Dlatego postanowiliśmy przeprowadzić praktyczne warsztaty dla dzieci oraz ich rodziców na temat prawidłowego odżywiania się. Celem projektu było nauczenie dzieci i ich rodziców dokonywania prozdrowotnych wyborów żywieniowych.
    Materiał. Programem objęto 20 mieszkańców Gdańska w wieku 8-12 lat oraz ich rodziców, którzy deklarowali chęć zmiany nawyków żywieniowych. Zajęcia były prowadzone dwutorowo: dla dzieci i rodziców.
    Metody. Realizacja projektu opierała się na 5 spotkaniach, każde po minimum 3 godz., w okresie 2 miesięcy. Spotkania odbywały się na terenie Kliniki Pediatrii, Gastroenterologii, Alergologii i Żywienia Dzieci w Gdańsku. Projekt realizowany był w ramach Gdańskiego Funduszu Młodzieżowego. Udział uczestników był bezpłatny. Zajęcia odbywały się dwutorowo: część warsztatowa dla dzieci i równolegle część teoretyczna dla rodziców. Były one prowadzone kompleksowo przez: pediatrów, dietetyka, psychologa i studentów Koła Naukowego. Na każdym spotkaniu uzupełniano „dzienniczek zdrowia”. Dodatkowo, na początku i na końcu warsztatów ocenialiśmy masę ciała, wzrost, BMI, a także wynik analizy bioimpedancyjnej składu ciała dziecka.
    Wyniki. Projekt cieszył się niezwykle dużym zainteresowaniem zarówno ze strony dzieci, jak i rodziców. Na podstawie prowadzonego „dzienniczka zdrowia” obserwowano nabywanie wiedzy w zakresie prawidłowego odżywiania. Porównując dane z początku i końca projektu, zauważono istotny spadek zawartości tkanki tłuszczowej oraz wzrost masy mięśniowej. BMI nie uległo zmianie.
    Wnioski. Uczestnicy programu, zarówno rodzice, jak i dzieci, zrozumieli informacje przekazane im na warsztatach, stosują zdobytą wiedzę w życiu codziennym i zaczęli dokonywać właściwych wyborów prozdrowotnych, o czym świadczy istotna poprawa najważniejszych parametrów składu ciała dzieci. Uważamy, że program był skuteczny, ponieważ udało się zrealizować postawione cele.
    Słowa kluczowe: żywienie, dzieci, otyłość

    Zaburzenia świadomości i osłabienie jako objawy krwawienia z przewodu pokarmowego u 10-letniego pacjenta z umiarkowaną postacią hemofilii typu A objętego wtórną profilaktyką krwawień z zastosowaniem pdFVIII
    Impaired consciousness and weakness as symptoms of gastrointestinal bleeding in a 10-year-old boy with moderate hemophilia A receiving secondary prophylaxis with pdFVIII
    Klaudia Paczóska, Tomasz Ociepa, Tomasz Urasiński
    Streszczenie
    Głównym celem profilaktyki w hemofilii A jest zapobieganie wystąpieniom krwawień. Pomimo systematycznej podaży koncentratów czynników krzepnięcia u części pacjentów wciąż dochodzi do powikłań krwotocznych. Opisujemy przypadek 10-letniego chłopca z hemofilią A, na wtórnej profilaktyce, przyjętego w trybie nagłym z powodu zaburzeń świadomości i znacznego stopnia osłabienia. W świetle wykonanych badań rozpoznano ciężką niedokrwistość wynikającą z aktywnego krwawienia z górnego odcinka przewodu pokarmowego w przebiegu choroby wrzodowej dwunastnicy oraz zakażenia Helicobacter pylori.
    Słowa kluczowe: hemofilia A, choroba wrzodowa, zakażenie Helicobacter pylori, ciężka niedokrwistość

    Severe Mycoplasma pneumoniae infection during chemotherapy in a 7-year old boy with relapsed acute lymphoblastic leukemia – case report
    Ciężki przebieg zapalenia płuc Mycoplasma pneumoniae w trakcie chemioterapii u 7-letniego chłopca ze wznową ostrej białaczki limfoblastycznej – opis przypadku
    Aleksandra Filipiuk, Agata Kozakiewicz, Kamil Kośmider, Monika Lejman, Katarzyna Prądzyńska, Joanna Zawitkowska

    Abstract
    Multidrug chemotherapy is the basis for treating hematological malignancies in children. On the other hand, treatment-related mortality is mainly caused by infections during cytostatic therapy. Pneumonia remains one of the most frequent complications. However, the choice of appropriate antibiotics for empiric therapy still causes difficulties.
    We report a patient with relapsed acute lymphoblastic leukemia (ALL) who was hospitalized in the Department of Pediatric Hematology, Oncology and Transplantology of the Medical University of Lublin in Poland and developed Mycoplasma pneumoniae infection during chemotherapy according to IntReALL SR 2010 protocol. During the SCA 2 course [Cyclophosphamide 1 g/m2/day (day 1); Cytarabine 75 mg/m2/day (day 3, 4, 5, 6, 10, 11, 12, 13); Thioguanine 60 mg/m2/day (14 days)], the boy suffered from fever over 38°C, cough with purulent sputum and elevated serum inflammatory marker (C-Reactive Protein – CRP). Computed tomography showed symptoms of a lower respiratory tract infection (LRTI). Serological tests revealed elevated levels of Mycoplasma pneumoniae IgM and IgG antibodies. The empiric antibiotic therapy used in febrile neutropenia was modified. The child responded well to macrolides.
    Pneumonia is a cause of a long interruption of chemotherapy which affects the prognosis of oncological patients. M. pneumoniae should always be considered as a possible etiological factor of LRTI in children with ALL. Early macrolide administration in these patients may limit associated morbidity and, consequently, prevent potential complications.
    Key words: acute lymphoblastic leukemia, chemotherapy, Mycoplasma pneumoniae, infection, pneumonia

    Streszczenie
    Wielolekowa chemioterapia stanowi podstawę leczenia nowotworów hematologicznych u dzieci. Niemniej jednak śmiertelność związana z leczeniem tych pacjentów wynika głównie z infekcji, które pojawiają się podczas podawania leków cytostatycznych. Jednym z najczęstszych powikłań jest zapalenie płuc, a wybór właściwej antybiotykoterapii empirycznej w dalszym ciągu sprawia wiele trudności.
    Prezentujemy przypadek kliniczny pacjenta ze wznową ostrej białaczki limfoblastycznej, leczonego w Klinice Hematologii, Onkologii i Transplantologii Dziecięcej w Lublinie, u którego rozwinęło się zapalenie wywołane przez Mycoplasma pneumoniae podczas chemioterapii według protokołu IntReALL SR 2010. Podczas stosowania schematu SCA 2 [cyklofosfamid 1 g/m2/dobę (dzień 1); cytarabina 75 mg/m2/dobę (dzień 3, 4, 5, 6, 10, 11, 12, 13); tioguanina 60 mg/m2/dobę (14 dni)], u chłopca pojawiła się gorączka ponad 38°C, kaszel z odksztuszaniem lepkiej wydzieliny, a także stwierdzono w badaniach laboratoryjnych dużą wartość wskaźnika stanu zapalnego (białko C-reaktywne, C-reactive protein – CRP). W wykonanym badaniu tomografii komputerowej opisano cechy infekcji dolnych dróg oddechowych. Przeprowadzone testy serologiczne wykazały podwyższone poziomy przeciwciał przeciwko Mycoplasma pneumoniae w klasie IgM i IgG. Zmodyfikowano schemat antybiotykoterapii empirycznej zalecanej w gorączce neutropenicznej. Chłopiec dobrze odpowiedział na wdrożone leczenie makrolidami.
    Zapalenie płuc jest przyczyną długich przerw w chemioterapii, co wpływa na rokowanie u pacjentów onkologicznych. M. pneumoniae powinna być zawsze rozważana jako potencjalny czynnik etiologiczny infekcji dolnych dróg oddechowych u dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną. Wczesne podanie antybiotyków z grupy makrolidów u tych pacjentów ogranicza śmiertelność i zapobiega powikłaniom.
    Słowa kluczowe: ostra białaczka limfoblastyczna, chemioterapia, Mycoplasma pneumoniae, infekcja, zapalenie płuc

    Wybitny pediatra prof. Maria Goncerzewicz nie żyje
    Marian Krawczyński, Jerzy Socha

    Psycholog kliniczny Renata Strzyżewska. Wspomnienie w 15. rocznicę śmierci
    Marian Krawczyński


    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  37. Dermatologia Praktyczna 2/2021

    Dermatologia Praktyczna 2/2021

    Ciężkie skórne reakcje nieporządane związane ze stosowaniem leków – etiopatogenza, cechy kliniczne i leczenie. Część 2. Zespół nadwrażliwości polekowej (DiHS)/ Reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS)

    Severe cutaneous adverse reactions related to the use of drugs – ethiopathogenesis, clinical features and treatment. Part 2. Drug-induced hypersensivity syndrome/drug reaction with eosinophilia and systemic symptoms (DiHS/DRESS)
    Franciszek Seneczko, Michał Seneczko

    Streszczenie
    Zespół nadwrażliwości polekowej/reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DiHS/DRESS) jest rzadką, ale ciężką, potencjalnie śmiertelną chorobą zapalną, u podłoża której leżą reakcje między lekami, wirusami oraz odpowiedzią immunologiczną. Obraz chorobowy charakteryzuje się wysypką i gorączką, powiększeniem węzłów chłonnych, zaburzeniami hematologicznymi, w tym eozynofi lią lub atypowymi limfocytami. Może także dochodzić do zaangażowania narządowego. Po wystąpieniu choroby następuje reaktywacja wirusów oraz zaburzenia narządowe na podłożu autoimmunologicznym. W pracy omówiono zespół nadwrażliwości polekowej/reakcję na lek z eozynofi lią i objawami ogólnoustrojowymi – etiologię, cechy kliniczne, rozpoznanie i leczenie.
    Słowa kluczowe: reaktywacja cytomegalowirusa, zespół nadwrażliwości polekowej (DiHS), reakcja na lek z eozynofilią i objawami ogólnoustrojowymi (DRESS), limfocyty T, eozynofilia


    Ciężkie skórne reakcje niepożądane zwiazane ze stosowaniem leków – etiopatogeneza, cechy kliniczne i leczenie. Cz. 3. Ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP)

    Severe cutaneous adverse reactions related to the use of drugs – ethiopathogenesis, clinical features and treatment. Part 3. Acute generalized exanthematous pustulosis (AGEP)
    Michał Seneczko, Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Niepożądane skórne reakcje lekowe stanowią problem zdrowotny o zasięgu uniwersalnym. Większość z nich ma charakter łagodny, natomiast około 2% wykazuje przebieg ciężki z zagrożeniem życia. Do tej grupy należą głównie: zespół Stevensa-Johnsona/ toksyczna nekroliza naskórka, zespół nadwrażliwości polekowej/ reakcja na lek z eozynofilą i objawami ogólnoustrojowymi, uogólniona pęcherzowa utrwalona wysypka polekowa oraz ostra uogólniona osutka krostkowa. W pracy omówiono ostrą uogólnioną osutkę krostkową (AGEP) – jej etiologię, cechy kliniczne, rozpoznanie i leczenie.
    Słowa kluczowe: niepożądane skórne reakcje lekowe, ostra uogólniona osutka krostkowa, ostra miejscowa osutka krostkowa, interleukiny, łuszczyca krostkowa


    Zastosowanie metforminy w terapii trądziku pospolitego u pacjentek z zespołem policystycznych jajników

    Use of metformin in the therapy of acne vulgaris in patients with polycystic ovary syndrome
    Paulina Szczepanik-Kułak, Dorota Krasowska

    Streszczenie
    Zespół policystycznych jajników (polycystic ovary syndrome – PCOS) został po raz pierwszy przedstawiony przez Steina i Leventhala w 1935 r. Obecnie uważa się, że PCOS to często występujące, przewlekłe i dziedziczne zaburzenie o zróżnicowanym obrazie klinicznym. U podłoża choroby leżą nie do końca poznane mechanizmy. Do skórnych objawów PCOS należą: trądzik, hirsutyzm, łysienie androgenowe, rogowacenie ciemne, włókniaki miękkie, przy czym trądzik to jedna z najczęściej występujących manifestacji PCOS.
    Metformina w terapii PCOS wykazuje plejotropowe działanie. Jest to lek pierwszego wyboru zarówno w przypadku profi laktyki zaburzeń gospodarki węglowodanowej, jak i rozpoznanej cukrzycy typu 2. Dotychczas wykazano, że metformina: wpływa na redukcję masy ciała, reguluje poziom androgenów, obniża rozkurczowe ciśnienie tętnicze oraz stężenia trójglicerydów, cholesterolu i frakcji lipidowych. Co więcej, metformina jako terapia dodatkowa może zwiększyć szansę na zajście w ciążę. Liczne wyniki badań klinicznych, w tym z randomizacją, potwierdzają skuteczność pochodnej biguanidu w łagodzeniu zmian trądzikowych. Ponadto, w oparciu o wyniki dostępnych doniesień, należy podkreślić, że lek może być stosowany zarówno jako monoterapia, jak i dodatkowa forma leczenia trądziku szczególnie u pacjentek z nadmierną masą ciała, chorujących na cukrzycę lub chcących zajść w ciążę.
    Słowa kluczowe: zespół policystycznych jajników, metformina, trądzik pospolity


    Znaczenie mikroskopii konfokalnej in vivo w codziennej praktyce deramtoonkologa

    The importance of reflectance confocal microscopy in vivo in dermato-oncologic practice
    Anna Pogorzelska-Antkowiak

    Streszczenie
    Nowotwory skóry stanowią poważny problem zdrowia publicznego ze względu na bardzo częste występowanie wśród osób powyżej 50. roku życia. Diagnostyka zmian skórnych, w tym nowotworów, w dużej mierze opiera się na obserwacji klinicznej pacjenta i badaniu dermoskopowym. W ostatniej dekadzie coraz śmielej sięga się po nowoczesne i zaawansowane technologicznie metody diagnostyczne. Jedną z nich jest mikroskopia konfokalna in vivo (reflectance confocal microscopy – RCM). Metoda ta oparta jest na świetle lasera diodowego o długości 830 nm, które penetrując na głębokość maksymalną ok. 200 μm, odbija się od keratyny, melaniny i włókien tkanki łącznej, czyniąc je w uzyskanym obrazie jasnymi. Mikroskopia konfokalna in vivo wykorzystywana jest przede wszystkim do weryfikacji rozpoznania w przypadku podejrzenia nowotworu skóry – zarówno nieczerniakowych raków skóry, jak i przede wszystkim czerniaka. Celem niniejszego opracowania jest przybliżenie metody mikroskopii konfokalnej in vivo i wskazania jej użyteczności w codziennej praktyce dermatoonkologa.
    Słowa kluczowe: mikroskopia konfokalna in vivo, diagnostyka, raki skóry, czerniak


    Trądzik izolowany w znamieniu Beckera u 17-letniego chłopca – rzadka dermatoza

    Acne isolated within a Becker nevus of a 17 year-old boy – rare dermatosis
    Piotr Brzeziński, Monika Groszewska, Justyna Słomka, Aleksandra Kitowska, Mariana Karwan

    Streszczenie
    Znamię Beckera (ZB) jest częstym, łagodnym schorzeniem występującym znacznie częściej u młodych mężczyzn niż u kobiet. Charakteryzuje się jednostronną zmianą składającą się z nagromadzonego barwnika i nadmiernego owłosienia. Trądzik izolowany w ZB jest rzadkim zjawiskiem, które – przynajmniej częściowo – obejmuję zmianę skórną, a może mieć związek ze zwiększoną wrażliwością na androgeny w obrębie znamienia. Przedstawiamy rzadki przypadek trądziku współistniejącego ze znamieniem Beckera u 17-letniego chłopca.
    Słowa kluczowe: trądzik, znamię Beckera, wrażliwość na androgeny, receptor androgenowy


    Pułapki dermatologii – atypowy nowotwór Spitz. Szara strefa w dermatologii – czerniak czy jednak nie?

    Traps of dermatology – atypical Spitz nevus. A grey area in dermatology – melanoma or not?
    Jacek Zdybski, Dariusz Staszek

    Streszczenie
    Różnicowanie atypowych zmian barwnikowych i czerniaków pozostaje najtrudniejszym z perspektywy potencjalnych konsekwencji medycznych oraz prawnych zadań dla dermatologa i patomorfologa. W artykule opisano rodzaje zmian barwnikowych z naciskiem na atypowe zmiany melanocytarne i czerniaka. Przedstawiono 4 trudne diagnostycznie przypadki guzów barwnikowych oraz dokonano przeglądu dostępnych obecnie na świecie metod diagnostycznych.
    Słowa kluczowe: czerniak, atypowe znamię Spitz, molekularne metody diagnostyczne

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  38. Gastroenterologia Praktyczna 2/2021

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2021

    Refluks krtaniowo‑gardłowy – punkt widzenia gastroenterologa

    Laryngopharyngeal reflux – gastroenterologist’s point of view
    Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Choroba refluksowa przełyku powstaje, gdy patologiczny refluks treści żołądkowej do światła przełyku wywołuje dokuczliwe objawy i/lub powikłania choroby. Obraz kliniczny choroby refluksowej przełyku obejmuje objawy przełykowe i pozaprzełykowe. Występowanie przewlekłych objawów ze strony gardła i krtani, takich jak pieczenie w gardle, chrypka, chrząkanie i zaburzenia głosu, uznawane jest za refluks krtaniowo‑gardłowy. W artykule przedstawiono aktualny przegląd piśmiennictwa dotyczący epidemiologii, objawów klinicznych, rozpoznawania i leczenia refluksu krtaniowo‑gardłowego w praktyce gastrologicznej.

    Abstract
    Gastroesophageal reflux disease is a condition which develops when the reflux of gastric content causes troublesome symptoms and/or complications. The spectrum of clinical presentations includes typical esophageal symptoms and extraesophageal symptoms. Chronic laryngeal symptoms such as throat clearing, soreness or burning in the throat, and dysphonia are commonly diagnosed as laryngopharyngeal reflux. The article presents the current literature review about epidemiology, clinical presentation, diagnosis, and treatment on laryngopharyngeal reflux in gastroenterological practice.

     

    Refluks krtaniowo-gardłowy – punkt widzenia laryngologa

    Laryngopharyngeal reflux – ENT specialist’s point of view
    Wioletta Pietruszewska, Magdalena Kowalczyk

    Streszczenie    
    Głównymi objawami choroby refluksowej przełyku są zgaga oraz regurgitacja, ból i pieczenie za mostkiem. Część pacjentów zgłasza dodatkowo chrząkanie, chrypkę, kaszel i poranne zaburzenia głosu – objawy pozaprzełykowe będące manifestacją refluksu krtaniowo‑gardłowego. Uszkodzenia morfologiczne w obrębie błony śluzowej górnych dróg oddechowych powstają w takim samym mechanizmie jak w typowym zespole przełykowym – na skutek destrukcyjnego działania cofającej się treści żołądkowo‑dwunastniczej. Nie udało się do tej pory ustalić złotego standardu diagnostyki refluksu krtaniowo‑gardłowego. Zazwyczaj rozpoznanie opiera się na dokładnym wywiadzie, badaniu laryngologicznym i obrazie uzyskanym za pomocą wideolaryngoskopii. Ze względu na mało specyficzne objawy w przypadku podejrzenia refluksu krtaniowo‑gardłowego w pierwszej kolejności należy wykluczyć proces nowotworowy. Po ustaleniu rozpoznania pacjentom zaleca się zmianę sposobu odżywiania, bezwzględne zaprzestanie palenia tytoniu i wprowadzenie umiarkowanych aerobowych ćwiczeń fizycznych. Standardowo w leczeniu farmakologicznym stosuje się inhibitory pompy protonowej. W razie braku skuteczności monoterapii nowoczesne postępowanie polega na uzupełnieniu tego leczenia lekami prokinetycznymi nowej generacji, jak itopryd, i preparatami osłonowymi złożonymi z kwasu hialuronowego, siarczanu chondroityny i poloksameru 407. Znajdują one swoje zastosowanie w łagodzeniu objawów refluksu kratniowo‑gardłowego, a szczególnie chrypki, chrząkania i kaszlu.

    Abstract
    The most common symptoms of gastroesophageal reflux disease (GERD) are heartburn and regurgitation. Some patients complain additionally about recurrent throat clearing, hoarseness, cough and dysphonia – extraesophageal symptoms being a presentation of the laryngopharyngeal reflux disease (LPR). Morphological damage to the mucosa of the upper respiratory tract is caused by the same mechanism as in the typical esophageal syndrome – due to the destructive effect of the retrograde flow of gastroduodenal contents. There is no diagnostic standard for laryngopharyngeal reflux yet. Usually, the diagnosis is based on a detailed interview, ENT examination and image obtained by laryngoscopy. Due to the non‑specific symptoms, if laryngopharyngeal reflux is suspected, the neoplastic process should be excluded first. Patients with LPR are advised to change their diet, stop smoking and to exercise. Standard pharmacological treatment involves proton pump inhibitors. If monotherapy is ineffective, modern management consists of supplementing this treatment with new‑generation prokinetic drugs such as itopride and protective preparations consisting of hyaluronic acid, chondroitin sulphate and poloxamer 407. These are used to relieve the symptoms of grating‑pharyngeal reflux, particularly hoarseness, grunting and coughing.

     

    Nowości w nomenklaturze niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby – MAFLD

    News in the nomenclature of non‑alcoholic fatty liver disease – MAFLD
    Tomasz Mach

    Streszczenie
    Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (nonalcoholic fatty liver disease – NAFLD) jest obecnie najczęstszą przewlekłą chorobą wątroby, która występuje u blisko miliarda osób na świecie. Biorąc pod uwagę dotychczasową wiedzę na jej temat, w ostatnim roku wprowadzono nowe podejście do tego schorzenia i zmieniono jego nazwę. Określenie „bezalkoholowy” w NAFLD podkreśla konieczność uwzględnienia w definicji niespożywania alkoholu i nie uwzględnia istotnej roli zaburzeń metabolicznych, które zwiększają ryzyko progresji choroby oraz rozwoju poważnych następstw pozawątrobowych, takich jak choroby układu sercowo‑naczyniowego. W 2020 r. zaproponowano zmianę nazwy NAFLD na chorobę stłuszczeniową wątroby związaną z dysfunkcją metaboliczną (metabolic dysfunction‑associated fatty liver disease – MAFLD) i uproszczenie kryteriów diagnostycznych. MAFLD rozpoznajemy, gdy chory ma stłuszczenie wątroby stwierdzone badaniem obrazowym, np. USG, biopsją wątroby lub biomarkerami krwi, oraz ma nadwagę bądź jest otyły albo choruje na cukrzycę typu 2. Natomiast do rozpoznania MAFLD u osoby szczupłej lub z prawidłową masą ciała poza stłuszczeniem wątroby niezbędne jest spełnienie 2 lub więcej czynników ryzyka metabolicznego [zwiększony obwód talii, nadciśnienie, hipertriglicerydemia, obniżone stężenie frakcji lipoproteiny o wysokiej gęstości (high density lipoprotein – HDL), hiperglikemia lub cukrzyca typu 2, HOMA‑IR (homeostatic model assessment for insulin resistance) > 2,5] oraz podwyższone stężenie białka C-reaktywnego (C-reactive protein – CRP) wysokiej czułości. Zmiana nazwy ułatwia rozpoznanie tej najczęstszej choroby wątroby i ogranicza potencjalną stygmatyzację społeczną ze względu na podkreślany w NAFLD związek choroby ze spożywaniem alkoholu.

    Abstract
    Nonalcoholic fatty liver disease (NAFLD) is currently the most common chronic liver disease, affecting nearly a billion people worldwide. Taking into account the knowledge about it so far, in the last years a new approach to this disease was introduced and its name was changed. The term “non‑alcoholic” in NAFLD emphasizes the need to include alcohol in the definition of non‑consumption and does not take into account the important role of metabolic disorders that increase the risk of disease progression and the development of serious extrahepatic consequences, such as cardiovascular and other diseases. In 2020, it was proposed to change the name of NAFLD to metabolic dysfunction associated fatty liver disease (MAFLD) and to simplify the diagnostic criteria. MAFLD is diagnosed when a patient who has a fatty liver confirmed by imaging tests, e.g. ultrasound, liver biopsy or blood biomarkers, is overweight or obese or has type 2 diabetes; two or more metabolic risk factors must be met [increased waist circumference, hypertension, hypertriglyceridemia, decreased level of high density lipoprotein (HDL), hyperglycemia or type 2 diabetes, HOMA‑IR (homeostatic model assessment for insulin resistance) > 2.5] and increased high sensitivity C-reactive protein (CRP). Changing the name makes it easier to diagnose this most common liver disease and reduces potential social stigma due to the association of the disease with alcohol consumption, which is emphasized in NAFLD.

     

    Czynniki środowiskowe i leczenie żywieniowe w nieswoistych chorobach zapalnych jelit

    Environmental factors and nutritional treatment in inflammatory bowel diseases
    Ewa Walecka-Kapica, Aleksandra Sobolewska-Włodarczyk

    Streszczenie
    Nieswoiste choroby zapalne jelit (NChZJ) są odpowiedzialne za rozwój przewlekłego stanu zapalnego przewodu pokarmowego, powodującego zaburzenia trawienia pokarmów, wchłaniania substancji odżywczych i eliminacji niewchłoniętych produktów oraz metabolitów. Patogenezy NChZJ dotychczas w pełni nie wyjaśniono. Za jedną z głównych przyczyn wzrostu zachorowań na nieswoiste choroby zapalne jelit są uważane czynniki środowiskowe, a szczególnie westernizacja stylu życia. Wydaje się, że główną rolę odgrywa zmiana sposobu odżywiania na bardziej „zachodni”. Mimo że nie ma jednoznacznych zaleceń odnośnie do sposobu odżywiania rekomendowanego dla pacjentów z nieswoistymi chorobami jelit, to znaczny odsetek chorych uważa, że sposób odżywiania ma wpływ na ich samopoczucie, a nawet może być istotnym czynnikiem inicjującym zaostrzenie choroby. W pracy omówiono najczęstsze modyfikacje dietetyczne wykorzystywane w leczeniu pacjentów z NChZJ.

    Abstract
    Inflammatory bowel diseases (IBD) are responsible for the development of chronic inflammation of the gastrointestinal tract, leading to disturbances in food digestion, nutrient absorption and the elimination of unabsorbed products and metabolites. The pathogenesis of IBD is still poorly understood. One of the main reasons for the increase in the incidence of inflammatory bowel diseases are environmental factors, especially the westernization of lifestyle. However, the main role seems to be played by the change of diet to a “western diet”. Although there are no unambiguous recommendations regarding the diet for patients with IBD, a significant percentage of patients believe that the diet has an impact on their well-being and may even be a significant factor initiating the exacerbation of the disease. The paper discusses the most common dietary modifications used in the treatment of IBD patients

     

    Zmotoryzowana enteroskopia spiralna jako nowatorska metoda endoskopii jelita cienkiego – doświadczenia własne i przegląd piśmiennictwa

    PowerSpiral motorized enteroscopy as the innovative technology of the small bowel endoscopy – our experiences and literature review
    Anna Mackiewicz, Łukasz Gers, Adam Przybyłkowski


    Streszczenie
    Jelito cienkie długo stanowiło odcinek przewodu pokarmowego niedostępny badaniom endoskopowym. Rozwój metod obrazowych pozwolił na wykrywanie zmian w tym rejonie, lecz do ich oceny histopatologicznej konieczna była interwencja chirurgiczna. Przez prawie 30 lat do wziernikowania jelita cienkiego wykorzystywana była tzw. push‑enteroskopia. Na początku XXI w. pojawiła się kapsułka endoskopowa pozwalająca na ocenę całego jelita cienkiego, lecz bez możliwości terapeutycznych. Kilka lat później wprowadzono enteroskopię balonową – jedno‑ lub dwubalonową. Metoda ta jest jednak czasochłonna i wymaga od endoskopisty cierpliwości oraz dużych umiejętności, a osiągnięcie ileum terminale jest najczęściej niemożliwe z dostępu przezustnego. Przełomem okazało się wynalezienie spiralnej enteroskopii, ale procedura ta wymaga asysty drugiego lekarza lub pielęgniarki, którzy obracają tubą/nasadką spiralną, co powoduje plisowanie jelita cienkiego i postęp badania. Sukces tej metody dał początek wynalezieniu zmotoryzowanego spiralnego enteroskopu. Dzięki wbudowanemu mechanizmowi motoryzacyjnemu oraz rotacyjnej nasadce pokonywanie kolejnych centymetrów jelita cienkiego staje się mniej czasochłonne i mniej uciążliwe niż klasyczna enteroskopia.
    W pracy autorzy chcieli podzielić się swoim doświadczeniem i zaprezentować pierwszych 6 zabiegów przeprowadzonych w Klinice Gastroenterologii i Chorób Wewnętrznych UCK WUM w Warszawie, pokazujących rożne zastosowania zmotoryzowanej spiralnej enteroskopii w codziennej praktyce klinicznej. Jak wynika z przedstawionych przypadków, spiralna enteroskopia pozwala na dokładną ocenę dotychczas niedostępnych odcinków przewodu pokarmowego i umożliwia ustalenie ostatecznego rozpoznania u pacjentów, u których inne metody diagnostyczne nie przyniosły odpowiedzi, co jest przyczyną ich objawów i dolegliwości.

    Abstract
    The small intestine for a very long time was a part of the digestive tract unavailable for endoscopic examinations. The development of imaging methods (CT scan, MRI) made it possible to detect changes in this area, but surgical intervention was necessary for their histopathological assessment. For almost 30 years, endoscopy called push‑enteroscopy was used for small intestine examination. At the beginning of the 2000s, a capsule endoscopy appeared that allowed for the evaluation of the entire small intestine, but without therapeutic possibilities. A few years later, balloon assisted enteroscope technology was introduced – single or double balloon ones. However, this method is time‑consuming and requires patience and great skill from the endoscopist, and achieving ileum terminale is usually impossible from peroral access. The breakthrough was the invention of spiral enteroscopy, but the procedure requires the assistance of a second doctor or nurse who twirls the spiral overtube, which causes the small intestine to be pleated and the examination progressed. The success of this method gave rise to the invention of the PowerSpiral motorized enteroscopy. Thanks to the built‑in automotive mechanism and the rotating overtube, walking the next centimeters of the small intestine becomes less time‑consuming and less burdensome than classic enteroscopy.
    In this paper, the authors wanted to share their experience and present the first 6 procedures performed at the Department of Gastroenterology and Internal Medicine, UCK Medical University of Warsaw, showing various applications of PowerSpiral motorized enteroscopy in everyday clinical practice. As can be seen from the presented cases, PowerSpiral enteroscopy allows for a detailed assessment of the previously inaccessible parts of the gastrointestinal tract and enables final diagnosis to be made in patients in whom other diagnostic methods have not provided a response.

     

    Seksualność wśród populacji pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit

    Sexuality in population of inflammatory bowel diseases patients
    Magdalena Kaniewska, Konrad Lewandowski, Grażyna Rydzewska

    Streszczenie
    Podejmując się opieki nad pacjentami z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit (NChZJ), musimy mieć na uwadze ważne kwestie dotyczące seksualności, płodności i antykoncepcji, które mogą wpływać na ogólny stan zdrowia i samopoczucie pacjentów. W publikacji opisano najważniejsze kwestie dotyczące zdrowia seksualnego i obrazu ciała u pacjentów z NChZJ. Przedstawiono wpływ samej choroby, stosowanych leków i zabiegów operacyjnych na płodność, jak również możliwości stosowania antykoncepcji u pacjentów z NChZJ. Przedstawiono również rekomendacje European Crohn’s and Colitis Organization (ECCO) co do prowadzenia ciąży, porodu i zalecenia co do stosowania leków w trakcie ciąży i laktacji u pacjentek z NChZJ.

    Abstract
    When caring for inflammatory bowel diseases (IBD) patients, we need to keep in mind important issues regarding sexuality, fertility and contraception that can affect overall health and well‑being of these patients. The publication describes the most important issues regarding sexual health and body image in patients with IBD. The effects of the disease itself, the medicines used and the surgical procedures on fertility, as well as the potential for contraception in patients with IBD were demonstrated. European Crohn’s and Colitis Organization (ECCO) recommendations on pregnancy, childbirth and recommendations for the use of drugs during pregnancy and lactation in patients with IBD were also presented.

    Szczepienia ochronne u dzieci z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit

    Vaccination in children with inflammatory bowel diseases
    Kamila Ziarko, Kinga Kowalska‑Duplaga

    Streszczenie
    Pacjenci z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit (NChZJ), zwłaszcza poddawani leczeniu immunomodulującemu, stanowią grupę chorych, u których istotnie większe jest ryzyko wystąpienia zakażeń oportunistycznych oraz chorób infekcyjnych o ciężkim przebiegu. Co więcej, występujące u nich zakażenia mogą stać się przyczyną zaostrzenia i pogorszenia przebiegu choroby podstawowej. W związku z tym jednym z istotnych elementów opieki nad pacjentami z NChZJ jest podejmowanie działań mających na celu ochronę przed zakażeniami, w tym rekomendowanie i prawidłowe realizowanie szczepień ochronnych.

    Abstract
    Patients with inflammatory bowel diseases (IBD), particularly those on immunomodulatory therapy, are at significantly higher risk for opportunistic infections and severe infectious diseases. Moreover, these infections may exacerbate and worsen the course of the underlying IBD. Therefore, one of the important elements of the care of patients with IBD is to undertake actions aimed at protection against infections, including recommending and proper implementation of protective vaccinations.

     

    Ostre powikłania hematologiczne u pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit

    Acute haematological diseases in IBD patients
    Julia Banasik, Barbara Kopera, Maria Wiśniewska‑Jarosińska, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Niedokrwistość z niedoboru żelaza, autoimmunologiczna niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość megaloblastyczna z niedoboru kwasu foliowego, granulocytopenia, ostra lub przewlekła białaczka, idiopatyczna plamica małopłytkowa są najczęstszymi chorobami krwi wśród pozajelitowych powikłań u pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit (NChZJ). U osób z NChZJ, hospitalizowanych w Klinice Gastroenterologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi w ciągu ostatnich 5 lat, obserwowano kilka postaci nowotworów układu krwiotwórczego. Pacjenci wymagający długotrwałego leczenia lekami immunosupresyjnymi, takimi jak azatiopryna czy metotreksat, wymagający skojarzonego leczenia biologicznego i immunosupresyjnego, z predyspozycjami genetycznymi, wydają się bardziej narażeni na ryzyko wystąpienia białaczki. Objawy, takie jak astenia, osłabienie i gorączka mogą występować na początku rozwoju każdego rodzaju nowotworu hematologicznego. Stwierdzenie niedokrwistości, zmiany liczby leukocytów oraz dużych nieokreślonych komórek może sugerować zwiększone prawdopodobieństwo nieprawidłowej proliferacji pojedynczej linii białych krwinek. W niniejszym doniesieniu opisano występowanie hematologicznych nowotworów złośliwych u 4 pacjentów z NChZJ – 2 z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego (WZJG) i 2 z chorobą Leśniowskiego‑Crohna (ChLC) przebywających w naszej Klinice Gastroenterologii.

    Abstract
    Iron deficiency anemia, autoimmune hemolytic anemia, folic acid deficiency megaloblastic anemia, granulocytopenia, acute or chronic leukemia, idiopathic thrombocytopenic purpura have been reported as the most common blood diseases among the extra‑intestinal complications of inflammatory bowel diseases (IBD). Several forms of hematological malignancies have been rarely observed during the clinical course of IBD in patients hospitalized in the Department of Gastroenterology, Medical University of Lodz within the last five years. Patients needing a prolonged treatment with immunosuppressants, such as azathioprine or methotrexate, the ones requiring combined biological and immunosupressive treatment, with familiarity and genetic predisposition seem to be at a higher risk of leukemia. On the other hand, asthenia, weakness, and fever may be the symptoms of the onset of each kind of hematological malignancy. The finding of anemia, alteration of leukocyte count and large undetermined cells may suggest increased probability of abnormal proliferation of a single white blood cell line. In this report, the occurrence of hematological malignancies is described in four IBD patients (two with ulcerative colitis and two with Crohn’s disease) attending our Gastroenterology Department.

     

    Powietrze pod kopułą przepony – czy operacja jest zawsze konieczna? Opis przypadku

    Pneumoperitoneum – is surgery always needed? A case report
    Julia Banasik, Aleksandra Kaczka, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Objaw Chilaiditiego to rzadko występujący objaw radiologiczny polegający na przemieszczeniu jelita cienkiego lub grubego między wątrobę a przeponę. W praktyce klinicznej może on mieć znaczenie w różnicowaniu z innymi stanami chorobowymi, które często wymagają interwencji chirurgicznej. Praca przedstawia przypadek pacjentki, u której przypadkowo w badaniach obrazowych rozpoznano objaw Chilaiditiego.

    Abstract
    Chilaiditi’s sign is a radiographic finding in which the small or large bowel is displaced between the liver and the diaphragm. In clinical practice it is important in differentiating with other conditions that frequently require surgical intervention. The paper presents a case of a patient who was accidentally diagnosed with Chilaiditi’s symptom in imaging tests.


    Odstąpienie od wykonywania czynności zawodowych przez lekarza z uwagi na agresywne zachowanie pacjenta

    Rafał Patryn




    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  39. Magazyn Stomatologiczny 3/2021

    Magazyn Stomatologiczny 3/2021

    Szanowni Państwo,
    tematem miesiąca marcowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są PROBLEMY I ROZWIĄZANIA W STOMATOLOGII DZIECIĘCEJ. Z dużym zainteresowaniem przeczytałem pracę przedstawiającą leczenie ortodontyczne aparatami stałymi młodocianej pacjentki chorej na cukrzycę, choć i pozostałe artykuły są bardzo ciekawe.

    Równie interesujące artykuły zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Są to prace typu „case show”, krok po kroku prezentujące postępowanie w wybranych sytuacjach klinicznych. I tak jedna z tych prac przedstawia bezpośrednie przykrycie miazgi w przebiegu próchnicowego obnażenia z zastosowaniem hydraulicznego cementu krzemowo‑wapniowego, następna zaś ponowne leczenie kanałowego zęba 47 z przewlekłym zaostrzonym stanem zapalnym tkanek okołowierzchołkowych przy użyciu laserów Er:YAG i Nd:YAG ze zdjęciem korony protetycznej, usunięciem wkładu koronowo‑korzeniowego i ponowną rekonstrukcją protetyczną. Obie zostały opatrzone przez autorów piękną dokumentacją.

    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieściliśmy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy endodoncji i jak zwykle dodatkowo została opatrzona komentarzem redakcyjnym.

    Mam nadzieję, że zawartość marcowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” w pełni Państwa usatysfakcjonuje. Jednocześnie informuję, że wiosna przyszła do Szczecina!
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  40. Gastroenterologia Praktyczna 4/2020

    Gastroenterologia Praktyczna 4/2020

    Wytyczne Amerykańskiego Towarzystwa Gastroenterologicznego (American Gastroenterological Association – AGA) dotyczące postępowania w metaplazji jelitowej żołądka

    Tłumaczenie artykułu: AGA clinical practice guidelines on management of gastric intestinal metaplasia
    Samir Gupta, Dan Li, Hashem B. El Serag, Perica Davitkov, Osama Altayar, Shahnaz Sultan, Yngve Falck‑Ytter, Reem A. Mustafa

     

    Czynniki ryzyka, rozpoznawanie i leczenie zwężeń w przebiegu nieswoistych chorób zapalnych jelit

    Risk factors, diagnosis and therapy of strictures in inflammatory bowel disease
    Patrycja Dudek, Michał Mik, Renata Talar‑Wojnarowska

    Streszczenie
    Nieswoiste choroby zapalne jelit (NChZJ) – wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) i choroba Leśniowskiego‑Crohna (ChLC) – charakteryzują się uszkodzeniem zapalnym tkanek przewodu pokarmowego, prowadzącym do proliferacji komórek mezenchymalnych i nadmiernej akumulacji składników macierzy zewnątrzkomórkowej, takich jak kolagen i fibronektyna. Przewlekły stan zapalny i proces fibrogenezy przyczyniają się do rozwoju zwężeń przewodu pokarmowego, które rozpoznawane są u 24,9‑50% chorych na ChLC oraz u 1‑11,2% chorych na WZJG. Poszukiwane są markery fibrogenezy, dzięki którym możliwe byłoby oszacowanie ryzyka powstawania zwężeń, a także ich wykrywanie na wczesnych etapach, jeszcze przed wystąpieniem objawów klinicznych. Postępy terapeutyczne w leczeniu NChZJ poprawiły możliwość kontroli stanu zapalnego, jednak zachodzące w przewodzie pokarmowym procesy włóknienia są nieodwracalne i nie odpowiadają na obecnie stosowane leki. Dostępnymi opcjami w leczeniu objawowych, zwłókniałych zwężeń są zabiegi endoskopowe lub chirurgiczne, a ścisła współpraca gastroenterologa i chirurga jest kluczowa dla osiągnięcia najlepszych efektów terapeutycznych.

    Abstract
    Inflammatory bowel disease such as ulcerative colitis or Crohn’s disease are characterized by chronic inflammation and damage of intestinal tissue, which leads to local expansion of mesenchymal cells and excessive deposition of extracellular matrix components, such as collagen or fibronectin. Inflammatory and fibrotic changes together contribute to stricture development, that refers to 24,9‑50% patients with Crohn’s disease and 1‑11,2% patients with ulcerative colitis. Currently, there is a medical need to find biomarkers, which could be useful in order to stratify patients according to their risk of intestinal strictures development or identify early stages of fibrosis prior to clinical symptoms. Treatment development over the last decades has led to better control of the inflammation, however, fibrotic changes taking place in gastrointestinal tract seem to be irreversible and unresponsive to existing medications. Available therapeutic options of symptomatic, fibrostenotic strictures include endoscopic and surgical procedures. Close cooperation of gastroenterologists and surgeons is crucial for achieving the best therapeutic results

     

    Znaczenie kliniczne zespołów chylomikronemii w patogenezie i przebiegu ostrego zapalenia trzustki

    Clinical relevance of chylomicronaemia syndromes in the pathogenesis and course of acute pancreatitis
    Natalia Fabisiak, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Ostre zapalenie trzustki (OZT) jest chorobą zapalną trzustki stanowiącą jeden z głównych powodów hospitalizacji na oddziałach gastroenterologii. Za jedną z głównych przyczyn OZT uważa się ciężką hipertriglicerydemię. Wysoki, niereagujący na standardowe leczenie poziom triglicerydów może występować w rzadkiej monogenowej chorobie genetycznej, zwanej zespołem chylomikronemii rodzinnej. Zespół ten charakteryzuje się występowaniem częstych zapaleń trzustki o ciężkim przebiegu z tendencją do nawrotów. W artykule przedstawiono przegląd piśmiennictwa dotyczący hipertriglicerydemii jako przyczyny OZT ze szczególnym uwzględnieniem zespołów chylomikronemii.

    Abstract
    Acute pancreatitis (AP) is inflammatory disease being one of the main reasons of admission to the gastroenterological ward. Severe hypertriglyceridaemia is regarded as one of the main causes of AP. High triglyceride level not responding to the standard treatment may indicate the rare monogenic genetic disease called familial chylomicronaemia syndrome. This syndrome is characterized by occurence of severe, reccurent pancreatitis. In this review we provided an update on triglyceridaemia‑induced AP with particular emphasis on chylomicronaemia syndrome.


    Wyzwania terapii steroidami w nieswoistych chorobach zapalnych jelit

    Challenges of steroid therapy in inflammatory bowel diseases
    Jarosław Daniluk

    Streszczenie
    Terapia nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ) stanowi niejednokrotnie prawdziwe wyzwanie dla klinicystów. Sposób leczenia uzależniony jest od wielu czynników, takich jak aktywność choroby, jej dotychczasowy przebieg oraz lokalizacja zmian. Od niemal 70 lat steroidy stosowane są z powodzeniem w leczeniu aktywnej postaci zarówno wrzodziejącego zapalenia jelita grubego, jak i choroby Leśniowskiego‑Crohna. W niniejszym artykule przedstawimy miejsce steroidów w terapii NChZJ w oparciu o aktualne wytyczne europejskie i polskie. Omówione zostaną zagrożenia wynikające z przedłużonej steroidoterapii, jak również bezpieczeństwo ich stosowania u pacjentów zakażonych wirusem SARS‑CoV‑2.

    Abstract
    The treatment of inflammatory bowel disease (IBD) poses a challenge for clinicians. The treatment modality depends on many factors, such as the activity of the disease, the clinical course and the extent of the lesions. For almost 70 years steroids have been successfully used in the treatment of active forms of both ulcerative colitis and Crohn’s disease. In this article we will present the role of steroids in the treatment of IBD based on current European and Polish guidelines. The risks of prolonged steroid therapy as well as the safety of its use in patients infected with the SARS‑CoV‑2 virus will be discussed.


    Zaburzenia czynności przewodu pokarmowego u chorego z cukrzycą – gastropareza. Punkt widzenia diabetologa

    Digestive tract dysfunction in a diabetic patient – gastroparesis. Diabetologist’s point of view
    Maciej Pawłowski

    Streszczenie
    Gastropareza nie jest powszechnie znanym powikłaniem cukrzycy. Stanowi następstwo neuropatii wegetatywnej, do rozwoju której dochodzi u pacjentów z długo trwającą, niewłaściwie kontrolowaną cukrzycą. Patogeneza tego powikłania nie została dokładnie poznana. Charakteryzuje się opóźnieniem opróżniania żołądka po posiłku bez przeszkody mechanicznej. Najczęściej występujące objawy to nudności i wymioty. Zmiany w opróżnianiu żołądka mogą wpływać na glikemię po posiłku ze względu na zmiany prędkości dostarczania pokarmu do dwunastnicy. Może to skutkować pogorszeniem kontroli cukrzycy. U pacjentów z cukrzycą typu 2 objawy z przewodu pokarmowego mogą być następstwem stosowanych leków.

    Abstract
    Gastroparesis is not a well‑known diabetic complication. It Is a concequence of autonomic neuropathy resulting from long‑standing poorly controlled diabetes The pathogenesis is not fully understood. Gastroparesis is a disorder characterized by a delay in gastric emptying after a meal in the absence of a mechanical gastric outlet obstruction. The most common symptoms of diabetic gastroparesis are nausea and vomiting. Changes of gastric emptying may affect postprandial blood glucose concentration due to the unpredictable delivery of food into the duodenum. This may also contribute to poor glucose control. In type 2 diabetic patients gastrointestinal symptoms may come from adverse effects of hypoglycaemic medications

     

    Zaburzenia czynności przewodu pokarmowego u chorego z cukrzycą – gastropareza. Punkt widzenia gastroenterologa

    Digestive tract dysfunction in a diabetic patient – gastroparesis. Gastroenterologist’s point of view
    Aleksandra Kaczka

    Streszczenie
    Przyczyną zgłaszanych przez chorego z cukrzycą nudności, wymiotów, uczucia pełności i wzdęć brzucha może być opóźnione opróżnianie żołądka. Gastropareza może wywoływać nie tylko brak apetytu, unikanie przyjmowania posiłków, a w konsekwencji niedożywienie, ale w istotny sposób wpływać na kontrolę gospodarki węglowodanowej. W artykule przedstawiono praktyczne wskazówki dotyczące postępowania z pacjentem z gastroparezą cukrzycową w praktyce gastrologicznej.

    Abstract
    Delayed gastric emptying may be the cause of the nausea, vomiting, abdominal fullness and bloating reported by patients with diabetes. Gastroparesis can cause not only food aversion, poor oral intake, and subsequent malnutrition but also significantly influences the control of carbohydrate metabolism. The article presents practical guidelines for managing a patient with diabetic gastroparesis in gastroenterological practice.


    Aktualne rekomendacje dotyczące diagnostyki i leczenia zaparć u dzieci

    Current recommendations in the diagnostics and treatment of constipation in children
    Katarzyna Kazała, Angelika Portas, Bartosz Korczowski

    Streszczenie
    Częstym problemem, będącym jedną z głównych przyczyn wizyt w poradni gastroenterologicznej dla dzieci, są zaparcia stolca. Objawiają się one zmniejszeniem częstotliwości wypróżnień, zaleganiem mas kałowych, często bólem brzucha i bólem towarzyszącym defekacji. Rzetelnie przeprowadzony wywiad i badanie przedmiotowe z reguły pozwalają ustalić rozpoznanie. Po wykluczeniu możliwości istnienia organicznego tła zgłaszanych dolegliwości najczęściej nie jest konieczne przeprowadzanie dalszej diagnostyki. Jeśli jednak istnieje taka konieczność, mamy do dyspozycji wiele metod diagnostycznych, takich jak: manometria anorektalna, badania laboratoryjne, radiologiczne, ultrasonograficzne, endoskopowe, histopatologiczne. Złotym standardem farmakoterapii zaparcia czynnościowego u dzieci pozostają makrogole lub w przypadku braku ich dostępności laktuloza. Leczenie jest zwykle trójetapowe. Etap pierwszy polega na inicjacji opróżnienia jelita grubego z zalegającego stolca poprzez podaż doustnego środka osmotycznie czynnego lub wlewek doodbytniczych, drugi to trwająca zwykle kilka miesięcy terapia podtrzymująca i finalnie po uzyskaniu satysfakcjonujących efektów etap stopniowej redukcji dawek leków aż do ich zupełnego odstawienia. Z uwagi na wielokierunkowość leczenia, obejmującego zarówno interwencje farmakologiczne, jak i edukację w zakresie żywienia, modyfikację nieprawidłowych zachowań związanych z wypróżnianiem, ścisłe monitorowanie postępów terapii, niekiedy konieczność objęcia pacjenta opieką psychologiczną, wymaga ono ścisłej współpracy między pacjentem i jego opiekunami a lekarzem.

    Abstract
    Stool constipation is a common problem and one of the most frequent reasons for visiting a gastroenterology clinic for children. It is manifested by a reduction in the frequency of bowel movements, residual fecal masses, often abdominal pain and pain accompanying defecation. A thorough interview and physical examination usually enable a diagnosis. After excluding the possibility of an organic background of the reported symptoms, further diagnostic procedures are usually not necessary. However, if indicated, we have a number of diagnostic methods, such as: anorectal manometry, laboratory, radiological, ultrasound, endoscopic and histopathological tests. The gold standard of pharmacotherapy of functional constipation in children are macrogols or, in the absence of their availability, lactulose. Treatment is usually a three‑step process. Emptying of the residual stool from the large intestine by administering an oral osmotically active agent or rectal enemas is the first stage. The second stage is a maintenance therapy, usually lasting for several months. Finally, after achieving satisfactory results, a gradual reduction of drug doses until their complete discontinuation. Due to the multidirectional treatment, including both pharmacological interventions and education in the field of nutrition, modification of abnormal defecation behaviors, close monitoring of therapy progress, and sometimes the need to provide the patient with psychological care, it requires close cooperation between the patient and his caregivers and the doctor.


    Całkowita aganglionoza jelit spowodowana nowym wariantem patogennym w genie RET – opis przypadku i rola badań genetycznych w opiece nad pacjentami z chorobą Hirschprunga

    Total intestinal aganglionosis (TIA) caused by novel variant in the RET gene – case report and the role of genetic diagnostics in the management of Hirschprung’s disease
    Katarzyna Ignasiak‑Budzyńska, Janusz Książyk, Maciej Pronicki, Katarzyna Popińska

    Streszczenie
    Całkowita aganglionoza jelit (total intestinal aganglionosis – TIA) jest najrzadszym wariantem choroby Hirschprunga (Hirschprung’s disease – HD), w której bezzwojowość obejmuje całe jelito grube i więcej niż 50% długości jelita cienkiego. Czynniki genetyczne pełnią kluczową rolę w jej patogenezie, a nieprawidłowości molekularne najczęściej są wykrywane w genie RET (rearranged during transfection). Niektóre z nich mogą jednocześnie powodować zespoły genetyczne, w których istnieje zwiększone ryzyko występowania niektórych nowotworów. Są nimi zespół mnogiej gruczolakowatości wewnątrzwydzielniczej typu 2A (multiple endocrine neoplasia type 2A – MEN2A), który wiąże się z wrodzoną predyspozycją do raka rdzeniastego tarczycy, guza chromochłonnego nadnerczy, a także gruczolakami lub hiperplazją przytarczyc. Drugim jest rodzinny rak rdzeniasty tarczycy (familial medullary thyroid carcinoma – FMTC), będący podtypem zespołu MEN2A. Mutacje RET, które są odpowiedzialne za koincydencję HD i powyższych zespołów, są częściej notowane u chorych z długoodcinkowymi postaciami HD lub z rodzinną historią jej występowania, dlatego w opiece nad tymi pacjentami coraz częściej podkreśla się rolę diagnostyki molekularnej. Dzięki niej możliwe jest oszacowanie ewentualnego ryzyka onkologicznego i wdrożenie wczesnej diagnostyki przesiewowej, która polega na wykonaniu badań obrazowych tarczycy, przytarczyc i jamy brzusznej oraz oznaczeniu hormonów tarczycy i kalcytoniny. W tym artykule przedstawiamy przypadek chłopca z TIA, u którego stwierdzono nieopisaną dotychczas w piśmiennictwie mutację genu RET.

    Abstract
    Total intestinal aganglionosis (TIA) is the rarest form of Hirschprung’s disease (HD), which is defined as aganglionosis of the entire colon and more than 50% of the small intestine. Genetic factors play a crucial role in the pathogenesis of HD, and the most frequent genetic disorders are noted in the RET gene. Some of them cause simultaneously genetic syndromes, which give increased tumour risk. There are two: multiple endocrine neoplasia type 2A (MEN2A), and FMTC (familial medullary thyroid carcinoma), which is a subtype of MEN2A. MEN2A is involved in the development of medullary carcinoma of the thyroid, pheochromocytoma, parathyroid hyperplasia or adenomas. RET mutations are associated with the coincidence of HD and these genetic syndromes. Moreover, they are detected usually in patients with long‑segment HD or with positive familial history. Because of this, molecular diagnostics has a significant role in its management. It enables to estimate of possible oncological risk and start the endocrinologic screening, which consists of measuring concentrations of free thyroid hormones, calcitonin, ultrasonography of thyroid, parathyroid and abdomen. This paper presents the case of a patient with TIA caused by a new detected heterozygous mutation in the RET gene.

     

    Amyloidoza AA. Poważne powikłanie choroby Leśniowskiego‑Crohna o wieloletnim przebiegu – opis przypadku

    AA amyloidosis. Serious complication of long‑standing Crohn’s disease – a case study
    Michał Szymchel, Michał Kubiak, Dominik Krey, Maria Wiśniewska‑Jarosińska, Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Amyloidoza AA stanowi rzadkie powikłanie nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ) o długim przebiegu. Związana jest z odkładaniem złogów amyloidu A w narządach, przede wszystkim w nerkach. Amyloidoza AA nerek objawia się najczęściej białkomoczem, u niektórych pacjentów dochodzi również do rozwinięcia zespołu nerczycowego (z hipoalbuminemią, hipercholesterolemią i obrzękami). Postęp choroby prowadzi do rozwoju przewlekłej niewydolności nerek. Pewne rozpoznanie amyloidozy AA wymaga potwierdzenia histopatologicznego. Zahamowanie procesu chorobowego jest wyzwaniem terapeutycznym, skupiającym się na indukcji i podtrzymaniu remisji choroby podstawowej, będącej przyczyną zwiększonej syntezy i wydzielania białek amyloidogennych. Kluczowe jest również monitorowanie stężenia surowiczego amyloidu A, przeprowadzane w celu kontroli odpowiedzi pacjenta na leczenie przeciwzapalne i stanowiące ważny czynnik rokowniczy. W artykule przedstawiamy opis przypadku 67‑letniego pacjenta, chorującego na chorobę Leśniowskiego‑Crohna (ChLC) powikłaną amyloidozą AA z zajęciem nerek. W czwartym cyklu leczenia biologicznego lekiem z grupy inhibitorów TNF‑α doszło u niego do nieobserwowanego wcześniej, nagłego wzrostu stężenia SAA. Zmiana leku biologicznego na ustekinumab pozwoliła na odzyskanie kontroli nad przebiegiem choroby podstawowej przy jednoczesnym obniżeniu stężenia SAA.

    Abstract
    AA amyloidosis is a rare complication of long‑standing inflammatory bowel disease (IBD). It is associated with amyloid A precipitations deposition which are mainly localized in kidneys. As the most common symptom of renal AA amyloidosis is proteinuria, some patients may also develop nephrotic syndrome (with hypoalbuminemia, hypercholesterolemia and oedema). Disease progression leads to chronic kidney disease. The diagnosis of AA amyloidosis is based on histopathology. Suppression of the disease process is a therapeutic challenge that is focused on inducing and sustaining remission of the underlying disease, as it is the cause of enhanced synthesis and excretion of amyloidogenic proteins. Another important aspect is serum amyloid A concentration monitoring performed to assess patient’s response to anti‑inflammatory treatment and used as a key prognostic factor. The following article presents a case of Crohn’s disease (CD) in 67‑year‑old patient with diagnosed renal AA amyloidosis. In his fourth course of anti‑TNF‑α agent, patient developed sudden, previously unobserved SAA level elevation. Switching to ustekinumab allowed regaining control of the underlying disease course with simultaneous serum amyloid A level reduction.


    Przedstawienie odpowiedzialności zawodowej lekarza, cz. 2

    Rafał Patryn





    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł

    Brak w magazynie

  41. Magazyn Stomatologiczny 2/2021

    Magazyn Stomatologiczny 2/2021

    Szanowni Państwo,
    tematem miesiąca lutowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są TECHNIKI CHIRURGICZNE W STOMATOLOGII. Znajdą w nim Państwo trzy prace, z czego dwie to fotoreportaże kliniczne prezentujące ciekawe przypadki.

    Równie ciekawe prace kazuistyczne lub typu „case show” zamieściliśmy w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA. Ja szczególnie polecam Państwu „Biomimetyczną koncepcję leczenia zębów urazowych w obrębie przedniego odcinka łuku zębowego”, choć wszystkie artykuły zamieszczone w tym dziale przeczytałem z dużym zainteresowaniem.

    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego. Tym razem jest to praca opisująca dość rzadki przypadek długotrwałego idiopatycznego przerostu dziąseł z zajęciem zatoki szczękowej, oczywiście jak zawsze z komentarzem specjalisty.

    Mam nadzieję, że w lutowym wydaniu „Magazynu Stomatologicznego” każdy z Państwa znajdzie dla siebie coś
    ciekawego.
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  42. Dermatologia Praktyczna 3/2020

    Dermatologia Praktyczna 3/2020

    Czy wszystkiemu winna jest latte? Część 2 – czyli czym leczyć trądzik u dorosłych kobiet

    Is latte to blame for everything? Part 2 – how should we treat adult female acne
    Katarzyna Płużańska-Srebrzyńska, Adam Srebrzyński

    Streszczenie
    Trądzik pospolity jest jedną z najczęstszych przyczyn wizyt w gabinecie dermatologa. Choroba dotychczas kojarzona z okresem dojrzewania obecnie coraz częściej obserwowana jest u dorosłych kobiet. Już prawie jedna trzecia wszystkich pacjentów z trądzikiem to kobiety po 25. roku życia. Celem drugiej części artykułu jest przegląd opublikowanych danych dotyczących szerokiego spektrum możliwości terapeutycznych trądziku dorosłych kobiet.
    Słowa kluczowe: trądzik dorosłych, hiperandrogenizm, izotretynoina, retinoidy, spironolakton

     

    Trądzik wieku dziecięcego – odrębności kliniczne i terapeutyczne

    Acne in childhood – clinical and therapeutic differences
    Julita Anna Krahel, Iwona Flisiak

    Streszczenie
    Trądzik pospolity (acne vulgaris) jest częstym zapalnym schorzeniem gruczołów łojowych i ujść mieszków włosowych, które może występować w każdym wieku. Szczyt zachorowań przypada na okres dojrzewania, jednak chorobę coraz częściej rozpoznaje się również u małych dzieci. Podział kliniczny trądziku dziecięcego oparty jest na wieku zachorowania, wyróżnia się: trądzik noworodkowy, niemowlęcy, wczesnodziecięcy oraz przedpokwitaniowy.
    Ze względu na rzadsze występowanie choroby w tej populacji, odrębności kliniczne, ryzyko schorzeń współistniejących oraz brak jednoznacznych rekomendacji terapeutycznych, a także konieczność stosowania leków poza wskazaniami rejestracyjnymi, rozpoznanie i leczenie trądziku wieku dziecięcego bywa wyzwaniem diagnostyczno-terapeutycznym. Celem niniejszej pracy jest podsumowanie etiopatogenezy, obrazu klinicznego oraz możliwości terapeutycznych trądziku wieku dziecięcego.
    Słowa kluczowe: trądzik noworodkowy, trądzik niemowlęcy, trądzik okresu wczesnego dzieciństwa, trądzik okresu przedpokwitaniowego, leczenie trądziku wieku dziecięcego

    Grzybica skóry gładkiej u dzieci

    Mycosis of smooth skin in children
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Grzybica skóry gładkiej to dermatofitowe zakażenie nieowłosionej skóry twarzy, skóry tułowia oraz kończyn z wyłączeniem rąk, stóp i pachwin. Występuje głównie w obrębie skóry odsłoniętej. Zmiany skórne mogą być pojedyncze lub mnogie. Wykwity mają dość charakterystyczny wygląd. Objawom podmiotowym towarzyszy świąd. Może zdarzyć się tak, że zakażenie grzybicze ma nietypowy przebieg.
    Słowa kluczowe: dzieci, skóra gładka, grzybica, diagnostyka różnicowa, leczenie


    Odpowiedź izotopowa Wolfa – prezentacje dermatologiczne

    Wolf’s isotopic response – dermatological presentations
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Odpowiedź izotopowa Wolfa oznacza występowanie nowej niepowiązanej choroby w okolicy wcześniej wyleczonego innego schorzenia skóry. Określenie wykazuje podobieństwo z odpowiedzią izomorficzną Köbnera; odpowiedź Köbnera oznacza jednak występowanie ognisk tej samej choroby w innej podrażnionej okolicy skóry pierwotnie niezajętej.
    W pracy przedstawiono najbardziej reprezentatywne mechanizmy patogenetyczne odpowiedzi izotopowej Wolfa: wirusowy, naczyniowy, immunologiczny oraz neuronowy. Opisano także najczęściej występujące choroby należące do omawianej kategorii.
    Słowa kluczowe: odpowiedź izotopowa Wolfa, odpowiedź izomorficzna Köbnera, postherpetyczna odpowiedź izotopowa, odpowiedź izoradiotopowa, zespół znamienia Beckera


    Zachowawcze metody leczenia żylnych owrzodzeń podudzi

    Non-invasive treatment of venous leg ulcerations
    Igor A. Bednarski, Paweł Kolano, Joanna Narbutt, Aleksandra Lesiak

    Streszczenie
    Owrzodzenia żylne podudzi są jednym z poważniejszych problemów w populacji ogólnej. Bardzo często wymagają długotrwałego, jak również kosztownego leczenia, będąc jednocześnie dla pacjenta sporym obciążeniem psychofi zycznym ze względu na zaburzenia postrzegania własnego ciała i współistniejący ból. Leczenie owrzodzeń żylnych podudzi jest procesem długotrwałym i kosztownym, dlatego też ustalenie czynnika etiologicznego owrzodzenia decyduje o wdrożeniu odpowiedniej terapii, dostosowanej indywidualnie do każdego pacjenta. Niniejszy artykuł omawia podstawowe metody leczenia zachowawczego owrzodzeń żylnych podudzi.
    Słowa kluczowe: owrzodzenia, leczenie zachowawcze, przewlekła niewydolność żylna


    Rola autofagii w wybranych chorobach skóry

    The role of autophagy in selected skin diseases
    Michał Seneczko

    Streszczenie
    Autofagia jest to zachodzący we wszystkich komórkach eukariotycznych szlak autokatabolityczny, ewolucyjnie związany z wieloma organizmami. Podstawową właściwością autofagii jest recykling cytoplazmy, realizowany poprzez tworzenie autofagosomów, których zadaniem jest dostarczanie do lizosomów specyficznych zawartości cytoplazmy, takich jak stare lub uszkodzone organelle oraz zdegradowane białka wewnątrzkomórkowe, a także wewnątrzkomórkowe patogeny, w celu ich degradacji przez hydrolazy lizosomów i ponownego wykorzystania powstałych mikrocząsteczek. Wymienione procesy biorą udział w homeostazie komórkowej. Wady autofagii mogą wywoływać hiperzapalną reakcję skórną, spowodowaną aktywacją inflamasomów, aktywację ROS za pośrednictwem UVR oraz nieprawidłowe uwalnianie prozapalnych cytokin, co może odgrywać rolę w patogenezie niektórych chorób skóry.
    Do chorób dermatologicznych o podłożu zapalnym i autoimmunologicznym, związanych z wadami szlaków autofagii i/lub genów związanych z autofagią należą m.in. łuszczyca i łuszczycowe zapalenia stawów, a także toczeń rumieniowaty układowy.
    Słowa kluczowe: autofagia, makroautofagia, mikroautofagia, autofagia mediowana białkami opiekuńczymi, łuszczyca, toczeń rumieniowaty układowy


    „Futro wygryzione przez mole” jako rzadki objaw łysienia kiłowego

    Moth-eaten alopecia as rare sign of alopecia syphilitica
    Aleksandra Kitowska, Piotr Brzeziński, César Bimbi

    Streszczenie
    Łysienie syfilityczne jest rzadko występującym objawem kiły wtórnej. Może współistnieć z innymi objawami skórnymi wtórnej kiły lub rzadko stanowi jedyny objaw wtórnej kiły, tzw. „essential syphilitic alopecia”. Przedstawiamy przypadek łysienia syfilitycznego u młodego mężczyzny, celem przypomnienia lekarzom tego zagadnienia.
    Słowa kluczowe: łysienie, kiła, wtórna kiła, Treponema pallidum

     

    Ocena skuteczności serii dermokosmetyków Normacne w zwalczaniu trądziku pospolitego – postać łagodna i umiarkowana

    Assessment of the effectiveness of the Normacne dermocosmetics series in combating acne vulgaris – mild and moderate form
    Marta Adamczyk, Ewa Trznadel-Grodzka

    Streszczenie
    Trądzik pospolity jest częstą zapalną dermatozą z okresami remisji i zaostrzeń. Mimo postępu w badaniach nad etiopatogenezą i leczeniem nadal istnieją trudności terapeutyczne, takie jak oporność Cutibacterium acnes (C. acnes) na antybiotyki, podrażnienie, zaczerwienienie, złuszczenie po miejscowych lekach przeciwtrądzikowych (izotretynoinie, nadtlenku benzoilu, kwasie azelainowym i innych).
    W celu złagodzenia objawów ubocznych, wzmocnienia leczenia farmakologicznego oraz poprawy parametrów biofizycznych naskórka, stworzono serię dermokosmetyków Normacne marki Dermedic. Zawierają one 3 innowacyjne kompleksy: Veprolanum, Oxyniacyde oraz Niacestre z czynnymi substancjami przeciwbakteryjnymi, przeciwzapalnymi, seboregulującymi i nawilżającymi.
    Celem pracy była ocena poziomu pH naskórka, jego nawilżenia, poziomu sebum, rumienia oraz monitorowanie stanu klinicznego probantów.
    Materiał: 20 ochotników; mężczyzn i kobiet, chorych na łagodny lub umiarkowany trądzik pospolity.
    Metody:
    MPA Courage + Khazaka electronic GmbH Köln/Germany
    Tricho-Cam© 2014, UV LED
    VisioFace® 1000 D Courage + Khazaka electronic GmbH Köln/Germany
    Badanie mikrobiologiczne: płytki agarowe do hodowli bakterii, kolonie C. acnes, cieplarka do hodowli beztlenowych.
    Wyniki:
    Preparaty Normacne – matujący krem nawilżający, krem niwelujący niedoskonałości na noc oraz antybakteryjny żel do mycia – spowodowały znaczną poprawę lub remisję kliniczną zmian charakterystycznych dla trądziku pospolitego. Po 6 miesiącach kuracji wykazano istotne obniżenie pH naskórka, wzrost stopnia nawilżenia, regulację poziomu sebum oraz remisję zmian trądzikowych.
    Wnioski:
    Dermokosmetyki Normacne – matujący krem nawilżający, krem niwelujący niedoskonałości na noc oraz antybakteryjny żel do mycia są skuteczne na każdym etapie trądziku o łagodnym lub umiarkowanym przebiegu. Poprawiają stopień nawilżenia naskórka, obniżają jego pH, regulują wydzielanie sebum, rozjaśniają potrądzikowe przebarwienia, usprawniają proces gojenia.
    Słowa kluczowe: dermokosmetyki, trądzik, korneometria, sebumetria, pH

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  43. Magazyn Stomatologiczny 10/2020

    Magazyn Stomatologiczny 10/2020

    Redaktor naczelny: prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Szanowni Państwo,

    Innowacyjne technologie i nowoczesne metody leczenia zawsze cieszą się dużym zainteresowaniem, dlatego zdecydowaliśmy się w aktualnym numerze MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO na kontynuację kwietniowego tematu miesiąca. Pierwsza z zamieszczonych w nim prac prezentuje kompleksowe leczenie recesji w obrębie zębów siecznych szczęki. Godna polecania jest także druga publikacja, dotycząca resekcji wierzchołka korzenia z użyciem lasera, wzbogacona ciekawym filmem śródzabiegowym oraz kolejna, omawiająca wspomaganą komputerowo odbudowę zębów również w strefie estetycznej. Natomiast w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA mogą Państwo znaleźć między innymi prace typu case show, prezentujące leczenie protetyczne z wykorzystaniem protez typu overdenture wspartych na uzębieniu resztkowym oraz bezpośrednią odbudowę zębów przednich z zastosowaniem materiału złożonego.

    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieszczamy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy reakcji alergicznej w obrębie błony śluzowej jamy ustnej, sprowokowanej stosowaniem pasty do zębów zawierającej diglukonian chlorheksydyny.



    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  44. Neurologia Praktyczna 3/2020

    Neurologia Praktyczna 3/2020

    Porównanie wpływu leczenia doustnymi antykoagulantami niebędącymi antagonistą witaminy K i warfaryną na stopień ciężkości udaru mózgu: metaanaliza randomizowanych kontrolowanych badań klinicznych
    Tłumaczenie artykułu:
    Effect of non-vitamin-K oral anticoagulants on stroke severity compared to warfarin: a meta-analysis of randomized controlled trials

    Wprowadzenie i cel. Stosowanie warfaryny, poza obniżaniem ryzyka wystąpienia, jest również związane ze zmniejszeniem stopnia ciężkości udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków i ostrym niedokrwiennym udarem mózgu. W pracy podjęto próbę określenia, czy wpływ stosowania doustnych antykoagulantów niebędących antagonistą witaminy K (non-vitamin-K oral anticoagulant – NOAC) na stopień ciężkości udaru mózgu różni się od warfaryny.
    Metody. Na podstawie przeprowadzonego wyszukiwania odnaleziono randomizowane kontrolowane badania kliniczne III fazy, w których to badaniach pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową przypisano do grupy leczonej NOAC lub warfaryną podawanymi w ramach profilaktyki udaru mózgu. Przypadki udaru mózgu kwalifikowano do jednej z dwóch grup: udar zakończony zgonem lub powodujący niesprawność oraz udar niepowodujący niesprawności, a w przeprowadzonych metaanalizach oceniono rezultaty leczenia oraz porównano śmiertelność z powodu udaru mózgu między badaniami klinicznymi.
    Wyniki. Pięć randomizowanych kontrolowanych badań klinicznych spełniło kryteria włączenia. W badaniach klinicznych oceniających preparaty NOAC, które są zazwyczaj przepisywane w praktyce klinicznej (4 badania), ostry udar mózgu zgłoszono u 1403 (1,86%) uczestników; 787 (1,04%) w grupie NOAC [386 (0,51%) zakończony zgonem lub powodujący niepełnosprawność, 401 (0,53%) niepowodujący niepełnosprawności] i 616 (0,82%) w grupie warfaryny [367 (0,49%) zakończony zgonem lub powodujący niepełnosprawność, 249 (0,33%) niepowodujący niepełnosprawności]. W przeprowadzonej metaanalizie stwierdzono, że stosowanie NOAC było statystycznie znamiennie lepsze od warfaryny w zakresie występowania udaru mózgu zakończonego zgonem lub powodującego niepełnosprawność [iloraz szans (odds ratio – OR): 0,77; 95% przedział ufności (confidence interval – CI): 0,66-0,89, I2 = 21%] oraz udaru mózgu niepowodującego niepełnosprawności (OR: 0,85; 95% CI: 0,73-0,98, I2 = 2%). Śmiertelność z powodu udaru w grupach badanych nie była różna (OR: 0,90, 95% CI: 0,75-1,13, I2 = 0%), ale estymacja punktowa przemawiała na korzyść NOAC.
    Wniosek. W badaniach klinicznych III fazy oceniających stosowanie NOAC w profilaktyce udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków wykazano, że w porównaniu z warfaryną leczenie to jest związane z niższym ryzykiem wystąpienia zarówno udaru mózgu zakończonego zgonem/powodującego niepełnosprawność, jak i niepowodującego niepełnosprawności.
    Słowa kluczowe: doustny antykoagulant niebędący antagonistą witaminy K, profilaktyka pierwotna, jakość i rezultaty leczenia, profilaktyka wtórna, stopień ciężkości udaru mózgu, warfaryna
    Keywords: non-vitamin-K antagonists, primary prevention, quality and outcomes, secondary prevention, stroke severity, warfarin

     

    Trzydziestoletnie badanie obserwacyjne dotyczące stanu klinicznego i obrazowania rezonansem magnetycznym u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym oraz zespołem klinicznie izolowanym
    Tłumaczenie artykułu:
    A 30-year clinical and magnetic resonance imaging observational study of multiple sclerosis and clinically isolated syndromes

    Cel. Przebiegi kliniczne w stwardnieniu rozsianym (multiple sclerosis – MS) są bardzo zróżnicowane. Celem było określenie długoterminowych przebiegów klinicznych w MS oraz zidentyfikowanie wczesnych cech prognostycznych tych przebiegów.
    Metody. Prospektywnie zrekrutowano 132 osoby z zespołem klinicznie izolowanym, rozpoznanym w latach 1984-1987, a następnie obserwowano przebiegi klinicznie i radiologicznie po 1, 5, 10, 14, 20 i 30 latach. Dokonano przeglądu wszystkich dostępnych notatek i skanów badania metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI), a MS zdefiniowano zgodnie z kryteriami McDonalda z 2010 roku.
    Wyniki. Wyniki kliniczne uzyskano od 120 uczestników w ciągu 30 lat. Wiadomo było, że przez 30 lat u 80 pacjentów rozwinęło się MS. Wyniki w Rozszerzonej skali niepełnosprawności (Expanded Disability Status Scale – EDSS) były dostępne u 107 uczestników, z których 77 miało MS; 32 osoby (42%) pozostawały samodzielne ruchowo (wynik w skali EDSS ≤ 3,5) i wszystkie miały postać rzutowo-remisyjną MS (relapsing-remitting MS – RRMS), u 3 (4%) pacjentów z RRMS wynik EDSS był > 3,5, u 26 (34%) chorych rozwinął się wtórnie postępujący przebieg MS (u wszystkich punktacja EDSS była > 3,5), a MS przyczyniło się do śmierci u 16 osób (20%). Spośród chorych z MS 11 pacjentów otrzymało terapię modyfikującą przebieg choroby. Za najsilniejsze wczesne predyktory (w ciągu 5 lat od wystąpienia choroby) rozwoju wtórnie postępującego MS po 30 latach uznano obecność ognisk uszkodzenia zlokalizowanych podnamiotowo w chwili włączenia do badania oraz głębokie uszkodzenia istoty białej stwierdzane po jednym roku.
    Interpretacja. Trzydzieści lat po zachorowaniu, w kohorcie w większości nieleczonej, stwierdzono rozbieżność w odniesieniu do przebiegu MS; u części pacjentów wcześnie rozwinęła się znaczna niepełnosprawność, podczas gdy u innych długoterminowy przebieg choroby był korzystniejszy. Przebieg choroby można było częściowo przewidzieć na podstawie wyników badań radiologicznych przeprowadzonych w ciągu jednego roku od wystąpienia pierwszych objawów.

     

    Zakażenia poprzedzające w zespole Fishera: źródła różnorodności obrazów klinicznych
    Tłumaczenie artykułu:
    Antecedent infections in Fisher syndrome: sources of variation in clinical characteristics

    Streszczenie
    Cechy kliniczne zespołu Guillaina-Barrégo (Guillain-Barré syndrome – GBS) są bardzo zmienne w zależności od rodzaju poprzedzającej infekcji. Chociaż wykazano, że główny fenotyp GBS, zespół Fishera (Fisher syndrome – FS), jest poprzedzony zakażeniami podobnymi do tych poprzedzających GBS, to nie wiadomo, czy objawy kliniczne w FS również różnią się w zależności od rodzaju poprzedzających infekcji. W obecnym badaniu u 70 osób z FS jako częste zakażenia poprzedzające uwzględniono Haemophilus influenzae [n = 15 (21%)], Campylobacter jejuni [n = 10 (14%)] i cytomegalowirusa (CMV) [n = 6 (8,6%)]. W porównaniu z innymi pacjentami z FS u chorych seropozytywnych wobec H. influenzae częściej występowała wcześniejsza infekcja górnych dróg oddechowych, podwójne widzenie jako objaw początkowy, a ponadto (z wyłączeniem zaburzeń ze strony nerwu okoruchowego) rzadziej prezentowali oni zajęcie nerwów czaszkowych. FS związany z C. jejuni występował głównie u młodszych pacjentów płci męskiej i charakteryzował się obecnością niewyraźnego widzenia. Mimo że u każdego z pacjentów zastosowano immunoterapię, to w odniesieniu do oceny w skali niepełnosprawności GBS FS związany z CMV wykazywał tendencję do cięższego przebiegu. Przeciwciała anty-GQ1b IgG w surowicy zostały wykryte w większości przypadków niezależnie od typu poprzedzającego zakażenia. Najczęściej ustalanym rozpoznaniem w największym nasileniu objawów choroby (nadir) w przypadkach związanych z H. influenzae był „czysty FS” bez osłabienia kończyn czy zajęcia ośrodkowego układu nerwowego (71%), w przypadkach związanych z C. jejuni – „niekompletny FS”, np. ostra oftalmopareza z ataksją lub bez ataksji (60%), a w przypadkach związanych z CMV (50%) – zaawansowane stany, takie jak nakładanie z GBS czy zapalenie pnia mózgu Bickerstaffa. Wyniki te wskazują, że rodzaj poprzedzającej infekcji determinował neurologiczne cechy FS. Pod względem patogenezy, w której pośredniczy przeciwciało anty-GQ1b, FS związany z CMV wydaje się podobny do FS związanego z H. influenzae i FS związanego z C. jejuni w przeciwieństwie do GBS związanego z CMV.
    Słowa kluczowe: zespół Fishera, zakażenie poprzedzające, Haemophilus influenzae, Campylobacter jejuni, cytomegalowirus, międzykomórkowa molekuła adhezyjna 1
    Keywords: Fisher syndrome, antecedent infection, Haemophilus infuenzae, Campylobacter jejuni, cytomegalovirus, intercellular adhesion molecule 1

     

    Przegląd systematyczny deficytów funkcji poznawczych u dorosłych z chorobą mitochondrialną
    Tłumaczenie artykułu:
    Systematic review of cognitive deficits in adult mitochondrial disease

    Cechy charakterystyczne i przebieg upośledzenia funkcji poznawczych w chorobie mitochondrialnej są słabo określone. W tym przeglądzie systematycznym postarano się o ocenę współczesnego piśmiennictwa dotyczącego funkcji poznawczych w chorobie mitochondrialnej i określenie kierunków przyszłych badań. Systematyczne przeszukiwanie przeprowadzano z zastosowaniem baz danych PubMed, Medline, Psycinfo, Embase i Web of Science oraz metod 360-stopniowego cytowania. Włączono artykuły w języku angielskim dotyczące pacjentów dorosłych. W efekcie przeszukiwania piśmiennictwa uzyskano 2421 artykułów, z których 167 spełniało kryteria włączenia. Opisy przypadków i przeglądy doniesień medycznych dały obszerne rozpoznanie otępienia, upośledzenia funkcji poznawczych i osłabienia funkcjonowania poznawczego. Natomiast w systematycznych badaniach funkcjonowania poznawczego z zastosowaniem szczegółowych baterii do badania sfery poznawczej stwierdzono raczej ogniskowe deficyty poznawcze, a nie ogólne upośledzenie tej sfery. Wyniki były zmienne, ale należały do nich: deficyty funkcjonowania wzrokowo-przestrzennego, pamięci, uwagi, szybkości przetwarzania i funkcji wykonawczych. Wnioski z badań ograniczone były z powodu małej liczebności grup badanych, zmienności genotypu oraz rozpiętości i dokładności przeprowadzonych ocen. Dogłębna ocena sfery poznawczej z jednoczesnym neuroobrazowaniem funkcjonalnym i fizykalnymi wyznacznikami choroby mitochondrialnej w większej grupie badanej dobrze scharakteryzowanych pacjentów umożliwia zróżnicowanie etiologii i obserwację narastania deficytów funkcjonowania poznawczego. Dane te dają wgląd we wzorzec i przebieg upośledzenia funkcjonowania poznawczego, co jest bezcenne dla monitorowania klinicznego, planowania polityki zdrowotnej i gotowości do przeprowadzenia próby klinicznej.
    Słowa kluczowe: dorosły, funkcje poznawcze, upośledzenie, pamięć, choroba mitochondrialna
    Keywords: adult, cognition, impairment, memory, mitochondrial disease


    Etiologia porażenia Bella: przegląd
    Tłumaczenie artykułu:
    The etiology of Bell’s palsy: a review

    Streszczenie
    Porażenie Bella jest najczęstszym schorzeniem związanym z gwałtownym i jednostronnym wystąpieniem obwodowego niedowładu/porażenia siódmego nerwu czaszkowego. Dotyka ono 11,5-53,3 osób na 100 000 rocznie wśród różnych populacji. Porażenie Bella to niepokojący problem zdrowotny, który wyjątkowo negatywnie wpływa na pacjentów i ich rodziny. Z tego względu rozpoznanie i natychmiastowe określenie przyczyny mają zasadnicze znaczenie dla rozpoczęcia wczesnego leczenia. Etiologia porażenia Bella jest jednak niejasna i ma to wpływ na leczenie. Rozstrzygające jest zatem określenie przyczyn tego schorzenia, tak aby można było opracować i zastosować ukierunkowane metody leczenia. W artykule dokonano przeglądu piśmiennictwa na temat rozpoznania porażenia Bella i sprawdzono przypuszczalne etiologie tej choroby. Wskazuje się na to, że rozpoznanie idiopatycznego porażenia nerwu twarzowego opiera się na wykluczeniu i najczęściej ustala się po rozważeniu pięciu czynników, do których należą: struktura anatomiczna, zakażenie wirusowe, niedokrwienie, zapalenie i wrażliwość na stymulację zimnem.
    Słowa kluczowe: porażenie Bella, stymulacja zimnem, zakażenie wirusowe, zapalenie, struktura anatomiczna, niedokrwienie
    Keywords: Bell’s palsy, cold stimulation, viral infection, inflammation, anatomical structure, ischemia

     

    Odpowiedź immunologiczna na SARS-CoV-2, wpływ szczepień na układ immunologiczny, w oczekiwaniu na szczepionkę – na co zwrócić uwagę?
    Immune response in SARS-CoV-2 infection, the impact of vaccinations on the immune system, in anticipation of a vaccine – what should we concentrate on?
    Joanna Zajkowska, Damian Mojsa

    Streszczenie
    Pandemia COVID-19 powodowana przez wirus SARS-CoV-2 stanowi wyzwanie dla systemów organizacji opieki zdrowotnej krajów na całym świecie. Wyeliminowanie wirusa z populacji wydaje się mało prawdopodobne i uważa się, że jedynym rozwiązaniem pozwalającym przywrócić stan sprzed epidemii jest opracowanie bezpiecznej oraz globalnej strategii szczepień. Niewygasająca aktywność pandemii oraz nacisk na jak najszybsze wdrożenie prewencji pierwotnej sprawia, że pojawia się wiele pytań dotyczących bezpieczeństwa oraz skuteczności takiej szczepionki. Zaburzenia immunologiczne w przebiegu COVID-19, mimo wielu postępów w tej dziedzinie, nie są jeszcze w pełni poznane. W niniejszym artykule poruszono zagadnienia związane z immunopatogenezą COVID-19 oraz przedstawiono obecny stan wiedzy na temat prac nad szczepionkami skierowanymi przeciwko SARS-CoV-2.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV2, szczepienia, COVID-19
    Keywords: SARS-CoV2, vaccines, COVID-19

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  45. Gastroenterologia Praktyczna 3/2020

    Gastroenterologia Praktyczna 3/2020

    Patogeneza manifestacji pozajelitowych: konsekwencje dla badań naukowych, diagnostyki i terapii nieswoistych chorób zapalnych jelit. Dokument z warsztatów naukowych ECCO

    Tłumaczenie artykułu: The pathogenesis of extraintestinal manifestations: implications for IBD research, diagnosis, and therapy
    C.R.H. Hedin, S.R. Vavricka, A.J. Stagg, A. Schoepfer, T. Raine, L. Puig, U. Pleyer, A. Navarini, A.E. van der Meulen‑de Jong, J. Maul, K. Katsanos, A. Kagramanova, T. Greuter, Y. González‑Lama, F. van Gaalen, P. Ellul, J. Burisch, D. Bettenworth, M.D. Becker, G. Bamias, F. Rieder

    Streszczenie
    Artykuł przedstawia wynik szóstych warsztatów naukowych ECCO (European Crohn’s and Colitis Organisation) dotyczących patogenezy manifestacji pozajelitowych (extraintestinal manifestation – EIM) w nieswoistych chorobach zapalnych jelit (NChZJ). Poniższy dokument przygotowało 15 członków ECCO i 6 ekspertów zewnętrznych (w dziedzinie reumatologii, dermatologii, okulistyki i immunologii), pochodzących z 10 krajów europejskich i z USA. W ramach warsztatów autorzy pracowali w podgrupach zajmujących się określonymi obszarami zagadnienia. Po wszechstronnej analizie piśmiennictwa sformułowano pod kierunkiem szefów podgrup opracowania pomocnicze, które następnie zintegrowali liderzy projektu.


    Komentarz do artykułu tłumaczonego „Patogeneza manifestacji pozajelitowych: konsekwencje dla badań naukowych, diagnostyki i terapii nieswoistych chorób zapalnych jelit”
    Prof. dr hab. n. med. Piotr Eder

     

    Przeszczep mikrobioty jelitowej (FMT) w nieswoistych chorobach zapalnych jelit

    Fecal microbiota transplantation (FMT) in inflammatory bowel diseases
    Ariel Liebert, Maria Kłopocka

    Streszczenie
    W ostatnich latach systematycznie zwiększa się wiedza na temat roli dysbiozy w patogenezie nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ). Dysbioza to jeden z najważniejszych czynników powodujących naruszenie struktury bariery jelitowej i zaburzenie jej integralności. W konsekwencji prowadzi to do zespołu przepuszczającego (nieszczelnego) jelita. Następnie w wyniku translokacji bakteryjnej i przenikania antygenów indukowana zostaje reakcja zapalna. Rozwijająca się w taki sposób przewlekła, nadmierna aktywacja układu immunologicznego u osób o określonych predyspozycjach genetycznych, eksponowanych na wybrane czynniki środowiskowe, może spowodować zachorowanie na NChZJ. W literaturze coraz częściej pisze się o możliwym wykorzystaniu modyfikacji mikrobioty jelitowej w leczeniu tej grupy chorób. Jednym ze sposobów jest przeszczep mikrobioty jelitowej (fecal microbiota transplantation – FMT) od wyselekcjonowanego dawcy lub dawców. FMT to podanie roztworu kału dawcy/dawców (lub jego liofilizatu) do przewodu pokarmowego biorcy, aby bezpośrednio zmienić skład drobnoustrojów kolonizujących jelito i doprowadzić w ten sposób do uzyskania korzyści zdrowotnych. Według aktualnych zaleceń jedynym wskazaniem do zastosowania tej formy leczenia jest nawrotowe lub oporne na standardową farmakoterapię, lub przebiegające w ciężkiej postaci zakażenie Clostridioides difficile (Clostridioides difficile infection – CDI). Dotychczas zgromadzone dowody naukowe potwierdzają skuteczność tego sposobu leczenia sięgającą 80‑90%. W niniejszym opracowaniu podsumowano wyniki badań oraz opublikowanych systematycznych przeglądów literatury i metaanaliz dotyczących wykorzystania FMT w terapii NChZJ, pouchitis oraz przy leczeniu współistniejącego zakażenia Clostridioides difficile.

    Limfocytoza przewodu pokarmowego

    Lymphocytosis of gastrointestinal tract
    Cezary Chojnacki, Marta Mędrek‑Socha

    Streszczenie
    Limfocyty śródnabłonkowe (intraepithelial limphocyte – IEL) stanowią ważną część układu immunologicznego przewodu pokarmowego (gut‑associated lymphoid tissue – GALT). U osób zdrowych IEL biorą udział w regulacji odporności naturalnej i nabytej. W stanach patologicznych wzrasta ich liczba i aktywność (stan limfocytozy), co może prowadzić do miejscowego zapalenia limfocytowego (lymphocytosis). Ponadto aktywne limfocyty mogą migrować przez ścianę przewodu pokarmowego do innych części układu immunologicznego (mucosa associated lymphpid tissue – MALT) i powodować uszkodzenia w wielu narządach.

     

    Czy obecne podejście do terapii choroby refluksowej przełyku można zoptymalizować?

    Current approach to the treatment of gastroesophageal reflux disease – could it be optimized?
    Michał Lipiński

    Streszczenie
    Optymalizacja terapii choroby refluksowej przełyku (gastroesophageal reflux disease – GERD) w wybranych przypadkach może wiązać się z uzyskaniem realnej korzyści klinicznej. Pacjenci z objawami utrzymującymi się pomimo leczenia powinni być oceniani metodami endoskopowymi, a także z wykorzystaniem innych testów, aby zindywidualizować proponowane im leczenie. W ciągu ostatnich trzech dekad terapia inhibitorami pompy protonowej (proton pump inhibitors – PPI) uznawana była za podstawę leczenia GERD. Ostatnio wzrosła świadomość skutków ubocznych tej grupy leków. W artykule skupiono się na rożnych formach optymalizacji i indywidualizacji strategii postępowania w przypadku GERD.

     

    Uporczywe wzdęcie brzucha – punkt widzenia gastroenterologa

    Persistent bloating – a gastroenterologist’s point of view
    Ewa Walecka‑Kapica

    Streszczenie
    Wzdęcie brzucha, określane także jako „bębnica”, jest objawem ze strony przewodu pokarmowego, związanym z nadmierną ilością gazów w jelitach. Jest jedną z najczęstszych dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, występuje u pacjentów z zaburzeniami czynnościowymi przewodu pokarmowego (przede wszystkim z zespołem jelita nadwrażliwego czy dyspepsją czynnościową), ale również w chorobach organicznych. Do podstawowych grup przyczyn etiologicznych wzdęć brzucha należą zaburzenia mikroflory jelitowej, produkcji gazów, pasażu jelitowego, a także funkcji sensorycznych w przewodzie pokarmowym. Patogeneza wzdęć brzucha jest złożona, często wieloczynnikowa, co wpływa na skuteczność podejmowanego leczenia. Możliwości terapeutyczne obejmują zarówno modyfikację stylu życia ze szczególnym uwzględnieniem odpowiedniej diety i aktywności fizycznej, jak i farmakoterapię (leki przeciwwzdęciowe, probiotyki, antybiotyki, prokinetyki, leki antydepresyjne i inne).

     

    Uporczywe wzdęcie brzucha – punkt widzenia dietetyka

    Persistent bloating – a dietician’s point of view
    Paulina Konrad

    Streszczenie
    Terapia żywieniowa wzdęć brzucha stanowi istotną część całościowego leczenia pacjenta. Indywidualnie dobrana dieta może przyczynić się do poprawy stanu zdrowia pacjentów i załagodzenia objawów klinicznych, takich jak wzdęcia. Do czynników żywieniowych wpływających na powstawanie wzdęć można zaliczyć m.in. spożywanie nadmiernej ilości cukrów prostych, tłuszczów, a także produktów surowych, ciężkostrawnych. Nie bez znaczenia pozostaje rodzaj i ilość spożywanego błonnika, wysoka podaż produktów gazotwórczych, takich jak rośliny strączkowe, kapusta, kalafior. Powolne spożywanie posiłków, dokładne przeżuwanie, niedosalanie potraw odgrywają kluczową rolę w leczeniu dietetycznym wzdęć. Popularne diety redukcyjne, dieta bogatobłonnikowa i dieta wegetariańska mogą przyczyniać się nadmiernego oddawania gazów.

     

    Diagnostyka celiakii u dzieci i młodzieży – wytyczne ESPGHAN 2020

    Diagnosis of celiac disease in children and adolescents – ESPGHAN guidelines 2020
    Dariusz Marek Lebensztejn

    Streszczenie
    Artykuł omawia aktualne rekomendacje ESPGHAN dotyczące diagnostyki celiakii u dzieci i młodzieży, ze szczególnym uwzględnieniem badań serologicznych i biopsji dwunastnicy.

     

    Technika hybrydowej endoskopowej resekcji pełnościennej guza stromalnego żołądka – opis przypadku

    Hybrid endoscopic full thickness resection technique of gastrointestinal stromal tumor – case report
    Artur Raiter, Katarzyna M. Pawlak, Anna Wiechowska‑Kozłowska

    Streszczenie
    Standardowym leczeniem guzów stromalnych żołądka (gastrointestinal stromal tumor – GIST) jest laparoskopowa resekcja klinowa. Dzięki rozwojowi nowoczesnych metod endoskopowych możliwe jest mniej inwazyjne usuwanie zmian typu GIST. Kwalifikacja do leczenia oparta jest przede wszystkim na badaniu ultrasonografii endoskopowej (endoscopic ultrasound – EUS) i uwzględnia typ guza oraz stopień łączności zmiany z mięśniówką właściwą. Warunkiem skutecznego leczenia jest całkowite usunięcie guza (R0). W przypadku zmian bardziej zaawansowanych, łączących się na dużej powierzchni z mięśniówką właściwą zastosowanie typowego leczenia endoskopowego metodą dyssekcji podśluzówkowej (endoscopic submucosal dissection – ESD) nie jest możliwe. W tych przypadkach konieczna jest resekcja pełnościenna zmiany, która łączy się z wysokim ryzykiem perforacji. Poniżej przedstawiamy nowatorską technikę hybrydowej endoskopowej resekcji pełnościennej GIST żołądka, dającą szansę na skuteczne i bezpieczne usuwanie tego typu zmian.

     

    Agresywny chłoniak z komórek B. Sporadyczne rozpoznanie endoskopowe w nieczęstej lokalizacji dwunastniczej – opis przypadku

    Aggressive B‑cell lymphoma located in the descending part of the duodenum. Rare endoscopic diagnosis in uncommon localization
    Bartosz Cybułka

    Streszczenie
    Pierwotne chłoniaki zlokalizowane poza węzłami chłonnymi należą do rzadkich rozpoznań ustalanych na podstawie badań endoskopowych. Stanowią 1% wszystkich nowotworów złośliwych przewodu pokarmowego. Dominuje ich umiejscowienie w żołądku i okolicy krętniczo‑kątniczej. Choroba limfoidalna, z komórek B, z uogólnieniem procesu nowotworowego, dodatkowo zlokalizowana w dwunastnicy, należy do rzadkości. Doniesienia literaturowe są kazuistyczne. Praca przedstawia opis przypadku potwierdzonego histopatologicznie i immunohistochemicznie agresywnego chłoniaka wywodzącego się z komórek B, zlokalizowanego w części zstępującej dwunastnicy. Badanie gastroskopowe umożliwiło rozpoznanie patologii charakteryzujące się naciekowym typem wzrostu, z towarzyszącymi mnogimi owrzodzeniami żołądka i dwunastnicy o etiologii nienowotworowej. Zasięg zmian obejmował proksymalny odcinek jelita czczego. Wśród objawów klinicznych dominowały mało charakterystyczne dolegliwości bólowe, zlokalizowane w nadbrzuszu. Prezentowany chory nie wymagał pilnej interwencji endoskopowej z powodu krwawienia, niedrożności lub perforacji. Dystalny odcinek jelita krętego w ileokolonoskopii pozostał wolny od nacieku chłoniaka. Chorobę nowotworową rozpoznano w trakcie planowo przeprowadzonej gastroskopii.

    Przedstawienie odpowiedzialności zawodowej lekarza, cz. 1

    Rafał Patryn



    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł

    Brak w magazynie

  46. Magazyn Stomatologiczny 11/2020

    Magazyn Stomatologiczny 11/2020

    Szanowni Państwo,

    tematem miesiąca listopadowego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są POWIKŁANIA I BŁĘDY LECZENIA STOMATOLOGICZNEGO. Pierwszy z trzech artykułów tego działu przedstawia postępowanie w przypadku martwicy kości żuchwy zaopatrzonej implantami w przebiegu terapii bisfosfonianami, drugi potencjalne błędy, które lekarz może popełnić podczas zamykania diastem, trzeci zaś naprawę uszkodzonej licówki ceramicznej z zastosowaniem odłamanego fragmentu i materiału kompozytowego. Wszystkie prace mają bogatą dokumentację, a dwie ostatnie w szczególności, gdyż stanowią reportaż kliniczny omawianych procedur. W dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA moją uwagę zwrócił artykuł opisujący przypadek rekonstrukcji periodontologicznego ubytku kości oraz brodawki międzyzębowej z wykorzystaniem ekstruzji ortodontycznej.

    Natomiast pod koniec numeru, jak zawsze, zamieściliśmy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem jest to opis pacjenta z ziarniniakowatością z zapaleniem naczyń, u którego pierwszym objawem tej poważnej choroby było „truskawkowe zapalenie dziąseł”. Streszczenie zostało opatrzone komentarzem periodontologa, który w istotny sposób uzupełnia prezentowaną jednostkę chorobową.

    Życzę Państwu satysfakcjonującej lektury i dużo zdrowia!
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  47. Przegląd Pediatryczny 4/2020

    Przegląd Pediatryczny 4/2020

    Postępowanie z dzieckiem z COVID-19
    Zalecenia dla pediatrów oraz lekarzy medycyny rodzinnej w podstawowej opiece zdrowotnej oraz dla leczących dzieci zakażone SARS-CoV-2 w warunkach szpitalnych
    Management of a child with COVID-19

    Recommendations for pediatricians and family medicine physicians in primary healthcare and hospital settings
    Magdalena Marczyńska, Maria Pokorska-Śpiewak, Ewa Talarek, Magdalena Figlerowicz, Bolesław Kalicki, Ernest Kuchar, Ewa Majda-Stanisławska, Małgorzata Pawłowska, Artur Sulik, Adam Sybilski, Leszek Szenborn, Jacek Wysocki, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    W ostatnich tygodniach obserwujemy znaczący wzrost liczby osób zakażonych SARS-CoV-2, w tym chorych dzieci. Dostępne dane wskazują, że dzieci są mniej wrażliwe na zakażenie SARS-CoV-2 w porównaniu z dorosłymi i mogą odgrywać mniejszą rolę w transmisji zakażenia. Dzieci chorują znacznie rzadziej niż dorośli, większość z nich nie ma chorób towarzyszących, a w 80-90% przypadków przebieg kliniczny COVID-19 u nich jest łagodny (skąpo- lub bezobjawowy). Celem pracy jest omówienie postępowania z dzieckiem z COVID-19 w warunkach ambulatoryjnych i szpitalnych. Przedstawiono aktualne możliwości i wskazania do leczenia przeciwwirusowego (remdesiwirem), tocilizumabem i osoczem ozdrowieńców, wskazując ograniczoną dostępność terapii dla dzieci. Podstawą leczenia COVID-19 u większości pacjentów pediatrycznych pozostaje leczenie objawowe i wspomagające oraz działania mające na celu ograniczenie szerzenia się zakażenia SARS-CoV-2.
    Słowa kluczowe: COVID-19, SARS-CoV-2, remdesiwir, tocilizumab

     

    Postępowanie z dzieckiem z wieloukładowym zespołem zapalnym powiązanym z COVID-19
    Wytyczne grupy eksperckiej przy Polskim Towarzystwie Pediatrycznym i Konsultancie Krajowym w dziedzinie pediatrii
    Approach to a child with pediatric inflammatory multisystem syndrome with COVID-19

    Recommendations by the Polish Pediatric Society expert group and the National Consultant in the field of pediatrics
    Magdalena Okarska-Napierała, Kamila Ludwikowska, Janusz Książyk, Ernest Kuchar, Artur Mazur, Leszek Szenborn, Bożena Werner, Jacek Wysocki, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Wieloukładowy zespół zapalny u dzieci związany z COVID-19 (pediatric inflammatory multisystem syndrome associated with COVID-19 – PIMS) to nowa jednostka chorobowa, występująca u dzieci i młodych dorosłych, związana z przebytym zakażeniem wirusem SARS-CoV-2. Pierwsze przypadki PIMS stwierdzono w Polsce w maju 2020 r. Od października 2020 r. obserwowane jest znaczne zwiększenie zapadalności na tę nową chorobę, co odzwierciedla zwiększoną zapadalność na COVID-19 u osób dorosłych. U podłoża PIMS leży dysregulacja układu immunologicznego następująca w okresie 2-4 tygodni po przebyciu zakażenia SARS-CoV-2. Rozpoznanie opiera się na konstelacji objawów klinicznych (w tym gorączki i niewydolności wielonarządowej) oraz odchyleń w badaniach laboratoryjnych, po wykluczeniu innych przyczyn. Do najczęstszych powikłań należą zaburzenia kardiologiczne, w tym zapalenie mięśnia sercowego z obniżoną frakcją wyrzutową lewej komory, wstrząs, a także tętniaki tętnic wieńcowych. Śmiertelność sięga ok. 2%. Odpowiednie postępowanie, w tym zabezpieczenie funkcji życiowych oraz leczenie immunomodulujące, pozwala na szybki powrót do pełni zdrowia zdecydowanej większości pacjentów. Niniejszy dokument stanowi propozycję postępowania diagnostyczno-terapeutycznego wobec dzieci z podejrzeniem PIMS w Polsce.
    Słowa kluczowe: COVID-19, SARS-CoV-2, PIMS, MIS-C, choroba Kawasakiego

     

    Leczenie przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C u dzieci w czasie pandemii COVID-19
    Treatment of chronic hepatitis C in children during the COVID-19 pandemic
    Maria Pokorska-Śpiewak, Magdalena Marczyńska

    Streszczenie
    Wprowadzenie doustnych leków o bezpośrednim działaniu przeciwwirusowym (direct-acting antivirals – DAA) do terapii przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C (WZW C) zrewolucjonizowało leczenie tej choroby. Leki te charakteryzują się skutecznością sięgającą 100%, dobrym profilem bezpieczeństwa i krótkim czasem trwania terapii. Pierwsze DAA zostały zarejestrowane dla dzieci w 2017 r. Obecnie w Polsce prowadzony jest pierwszy program terapeutyczny typu real-life, w ramach którego leczone są dzieci w wieku 12-18 lat z przewlekłym WZW C z całej Polski. Pandemia wywołana przez severe acute respiratory syndrome coronavirus (SARS-CoV-2), która zakłóciła działanie systemu służby zdrowia na całym świecie, wpłynęła także na możliwość dalszego prowadzenia programów terapeutycznych przewlekłego WZW C. W pracy przedstawiono aktualne zalecenia dotyczące terapii przeciwwirusowych u dzieci z przewlekłym WZW C w trakcie pandemii COVID-19, ze szczególnym uwzględnieniem roli i współpracy pomiędzy ośrodkami leczącymi, pediatrami i lekarzami pierwszego kontaktu.
    Słowa kluczowe: dzieci, COVID-19, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu C, SARS-CoV-2

     

    Przydatność kliniczna oceny stężenia endogennych lotnych związków organicznych w wydychanym powietrzu w astmie dziecięcej
    Clinical usefulness of profilling endogenous volatile organic compounds in exhaled breath in children’s asthma
    Ewa Mospinek, Kamila Malewska-Kaczmarek, Agata Kunert, Monika Bobrowska-Korzeniowska, Joanna Jerzyńska, Daniela Podlecka

    Streszczenie
    Częstość zachorowań na astmę oraz występowanie pierwszych objawów w coraz młodszym wieku wzrastają. Udowodniono, że rozwijający się stan zapalny w nieleczonej chorobie może prowadzić do utrwalonych zmian w oskrzelach i zmniejszyć wydolność płuc dziecka. Dlatego tak ważne jest szybkie rozpoznanie oraz wczesne wdrożenie leczenia. Ze względu na specyfikę populacji pediatrycznej diagnostyka astmy u dzieci poniżej 5. r.ż. jest znacznie utrudniona, głownie z powodu trudności z poprawnym wykonaniem badań spirometrycznych w tej grupie wiekowej. W ciągu ostatniej dekady proponowano wiele metod, takich jak bronchoskopia, pletyzmografia, oscylometria. Nową, obiecującą metodą wydaje się ocena lotnych związków organicznych (volatile organic compounds – VOC) w wydychanym powietrzu. Endogenne VOC wytwarzane są w przebiegu procesów metabolicznych człowieka i zasiedlających go drobnoustrojów. Profil VOC w powietrzu wydychanym może odzwierciedlać rodzaj zapalenia w drogach oddechowych. Wykazano, że VOC mogą nasilać alergiczne zapalenie w drogach oddechowych poprzez liczne mechanizmy powodujące stres oksydacyjny w komórkach. Opisywano profil VOC u chorych na mukowiscydozę, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc oraz astmę alergiczną i niealergiczną, co w przypadku astmy może sugerować rożny profil VOC w zależności od fenotypu choroby. Badania przeprowadzone w populacjach dziecięcych sugerują np. możliwość rozróżnienia profilu zapalnego w VOC u dzieci „świszczących”  poinfekcyjnie i chorych na astmę. Ponadto udowodniono korzyści kliniczne nie tylko w rozpoznawaniu astmy, ale również w jej monitorowaniu i leczeniu zaostrzeń. Nadal jednak potrzebne są badania w celu osiągnięcia standaryzacji wykonywania badania oraz doprecyzowania norm referencyjnych odpowiednich dla wieku. W niniejszym opracowaniu przedstawiono przegląd najnowszego piśmiennictwa dotyczącego przydatności oceny VOC w wydychanym powietrzu w diagnostyce i leczeniu astmy oskrzelowej u dzieci.
    Słowa kluczowe: astma oskrzelowa, zanieczyszczenie powietrza, lotne związki organiczne, alergia



    Grasica – narząd przeceniany czy niedoceniany – kliniczny punkt widzenia
    Thymus – an overestimated or underrated organ – a clinical point of view
    Anna Aleksandrowicz, Joanna Cisek, Przemysław Gałązka, Agata Sławińska, Zbigniew Serafin, Jan Styczyński, Mariusz Wysocki, Sylwia Kołtan

    Streszczenie
    Grasica jest centralnym narządem limfatycznym, odpowiedzialnym za rozwój limfocytów T. Swoją najważniejszą rolę odgrywa w okresie życia płodowego oraz w pierwszych latach życia. Po okresie dojrzewania podlega fizjologicznej inwolucji. Klinicystom sprawia duże trudności z powodu występowania wielu wariantów anatomicznych, trudnych niekiedy do różnicowania z patologiami tego narządu. U niemowląt częstym zjawiskiem jest prosty przerost grasicy, który budzi nierzadko kontrowersje odnośnie do obrazowania i postępowania, dlatego w opracowaniu przedstawiono aktualną wiedzę dotyczącą zmian nienowotworowych i rozrostów złośliwych grasicy, a także sposobu obrazowania i wskazań do interwencji chirurgicznej.
    Słowa kluczowe: grasica, warianty anatomiczne, obrazowanie grasicy, prosty przerost grasicy

     

    Ocena świadomości i wiedzy rodziców na temat szczepień ochronnych u dzieci
    Assessment of parents’ awareness and knowledge about protective vaccinations in children
    Justyna Stańczyk, Ewa Witkowska-Krawczak, Patrycja Wołoszczuk, Anna Kucharska

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Szczepienia ochronne są jednym z ważniejszych osiągnięć medycyny. W przypadku chorób przenoszących się z człowieka na człowieka powszechne szczepienia nie tylko chronią uodpornione jednostki, lecz także zapewniają odporność zbiorowiskową. W Polsce istnieje obowiązek szczepień ochronnych u dzieci zgodnie z programem zatwierdzonym przez Ministerstwo Zdrowia, ponadto istnieje możliwość zastosowania dodatkowych, płatnych szczepionek m.in. przeciwko meningokokom, rotawirusom, wirusowemu zapaleniu wątroby typu A, ospie wietrznej, grypie czy kleszczowemu zapaleniu mózgu. Pomimo wielu badań naukowych potwierdzających skuteczność szczepień zarówno w Polsce, jak i na całym świecie od początku powstania wakcynologii działają także ruchy sprzeciwiające się szczepieniom.
    Cel pracy. Celem pracy była ocena wiedzy rodziców na temat szczepień ochronnych i ustalenie czynników wpływających na świadome podejmowanie decyzji o poddaniu dziecka szczepieniu.
    Materiał i metody. Badanie było przeprowadzone w formie dobrowolnej anonimowej ankiety wśród rodziców dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym z województwa mazowieckiego.
    Wyniki. W badanej grupie 99,35% (n = 304) dzieci zostało przynajmniej raz w życiu zaszczepionych do dnia przeprowadzenia ankiety. Żadnego szczepienia nie otrzymało tylko 0,65% (n = 2) dzieci. Według 83,01% (n = 254) rodziców biorących udział w badaniu szczepienia powinny być obowiązkowe. 93,46% (n = 286) rodziców uważało, że szczepienia chronią dzieci przed chorobami zakaźnymi i ich konsekwencjami, a 19,9% (n = 61) wskazało jako ważny powód korzystania ze szczepień ochronę osób starszych i osób z obniżoną odpornością. 79,74% (n = 244) ankietowanych rodziców deklarowało, że wiedzę na temat szczepień uzyskało od lekarza, 38,24% (n = 117) od znajomych, rodziny i innych rodziców, 36,6% (n = 112) z telewizji i internetu, a 20,92% (n = 64) od pielęgniarki.
    Wnioski. Pomimo rosnącej w mediach popularności ruchów antyszczepionkowych zdecydowana większość rodziców chce szczepić swoje dzieci i popiera ideę szczepień obowiązkowych. Personel medyczny nadal pozostaje najważniejszym źródłem wiedzy rodziców na temat szczepień i w największym stopniu ma wpływ na kształtowanie postaw rodziców co do zasadności szczepień dzieci.
    Słowa kluczowe: szczepienia, ruch antyszczepionkowy, dzieci

     

    Ocena sprawności fizycznej dzieci w wieku przedszkolnym z powiatu pabianickiego
    Assessment of physical fitness in preschool children from Pabianice region
    Grzegorz Polakowski, Anna Lipert, Tadeusz Nawarycz, Lidia Ostrowska-Nawarycz

    Streszczenie
    Wstęp. Wiek przedszkolny to tzw. złoty okres motoryczności człowieka. Badania dowodzą, że wczesne rozpoczęcie podejmowania regularnej aktywności fizycznej wpływa na kształtowanie się prawidłowych zachowań zdrowotnych, w tym nawyku ruchu w wieku dorosłym. Celem badania była ocena poziomu sprawności fizycznej dzieci w wieku przedszkolnym.
    Materiał i metody. Badanie zostało przeprowadzone wśród 115 dzieci, w tym 64 dziewcząt i 51 chłopców w wieku 4-6 lat, uczęszczających do Przedszkoli Miejskich nr 8 i nr 11 w Pabianicach. Wykonano podstawowe pomiary antropometryczne, które opracowano za pomocą skali Z-score i SD. W celu oceny sprawności fizycznej przeprowadzono „Wrocławski test sprawności fizycznej” opracowany przez B. Sekitę, składający się z 4 prób: biegu na dystansie 4 m x 5 m, skoku w dal z miejsca, rzutu piłką lekarską o masie 1 kg oraz biegu na dystansie 20 m.
    Wyniki badań. Według skali Z-score BMI nieprawidłowy wskaźnik masy ciała miało 28,7% badanych dzieci. Wyniki uzyskane w teście sprawności wykazały, że jedynie 3% badanych dzieci miało wysoki poziom sprawności fizycznej. Niski poziom sprawności fizycznej stwierdzono u 36% dziewcząt oraz u 41% chłopców.
    Wnioski. Dzieci w wieku przedszkolnym charakteryzuje niska sprawność fizyczna, która obniża się wraz z wiekiem niezależnie od płci. W związku z tym zaleca się dalsze promowanie i monitorowanie podejmowanej aktywności fizycznej przez dzieci w wieku przedszkolnym.
    Słowa kluczowe: sprawność fizyczna, aktywność fizyczna, wiek przedszkolny, dzieci

     

    Złamanie kości skroniowej powikłane wystąpieniem zeza zbieżnego – opis przypadków i przegląd literatury
    Convergent strabismus as a complication of temporal bone fracture – case reports and literature review
    Ewelina Wojciechowska, Hanna Garnier, Aleksandra Opala, Andrzej Gołębiewski, Marcin Łosin, Leszek Komasara, Katarzyna Sinacka, Iwona Grabska-Liberek, Piotr Czauderna

    Streszczenie
    Wstęp. Uszkodzenie mózgu w wyniku urazu głowy to najczęstsza przyczyna zgonu i niepełnosprawności w populacji dziecięcej. W literaturze występują rozbieżności dotyczące współistnienia urazów ze złamaniami kości czaszki w zakresie 2-20%, a nawet 43-62% przypadków. Spośród wszystkich złamań czaszki złamania kości skroniowej stanowią tylko niewielki odsetek (10%). Rzadkim powikłaniem pourazowym jest jednostronne porażenie nerwu odwodzącego (VI), powodujące zeza zbieżnego.
    Opis przypadków. Chłopiec 5-letni (pacjent 1) wskutek przygniecenia przez telewizor kineskopowy prezentował anizokorię L > P, zeza zbieżnego naprzemiennego i objawy obwodowego niedowładu nerwu VII lewego. Badanie tomografii komputerowej wykazało złamania obu piramid kości skroniowych. Stwierdzono obustronny niedowład nerwu VI. Nie odnotowano innych zmian pourazowych ani objawów ogniskowego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego. Zastosowano steroidoterapię ogólnoustrojową. W okresie 3 miesięcy od urazu zaobserwowano wycofanie się wymienionych objawów, z wyjątkiem anizokorii.
    Chłopiec 7-letni (pacjent 2) manifestował liczne obrażenia ciała spowodowane upadkiem z przyczepy rolniczej. W badaniu neurologicznym stwierdzono szerokie, niereagujące na światło źrenice, zez zbieżny L > P i obustronne pourazowe porażenie nerwów odwodzących (VI). Badanie obrazowe głowy wykazało obustronne złamania piramid kości skroniowych i szczeliny złamania w zakresie kości ciemieniowej prawej. Po dwutygodniowej hospitalizacji z zastosowaniem steroidoterapii ogólnoustrojowej chłopiec w stanie ogólnym dobrym, z utrzymującym się zezem zbieżnym, został wypisany do domu. Pięć miesięcy po wypadku utrzymuje się porażenie nerwu odwodzącego (VI) lewego.
    Wnioski. Złamanie kości skroniowej może być przyczyną pourazowego zeza zbieżnego wskutek porażenia nerwu odwodzącego. Większość przypadków izolowanego porażenia nerwu VI ustępuje samoistnie w ciągu 3-6 miesięcy, dlatego leczeniem z wyboru w tym okresie jest leczenie zachowawcze. W literaturze opisywane są przypadki trwałego porażenia i wynikającej z tego utrwalonej diplopii. Wówczas zalecana jest korekcja operacyjna zeza zbieżnego.
    Słowa kluczowe: złamanie kości skroniowej, zez, uraz, porażenie nerwu odwodzącego, zaburzenia VI nerwu czaszkowego


    Opieka ambulatoryjna nad pacjentem z rzadką, wrodzoną chorobą układu kostnego na przykładzie dysplazji kampomelicznej
    Outpatient care for a patient with rare, congenital disorder of skeletal system on the base of campomelic dysplasia
    Agnieszka Maliszak, Robert Śmigiel

    Streszczenie
    Dysplazja kampomeliczna (campomelic dysplasia) to rzadka i ciężka wrodzona dysplazja szkieletowa, której występowanie szacuje się na 1 : 40 000 – 1 : 80 000. Choroba jest związana z mutacją w genie SOX9, która uwarunkowana jest autosomalne dominująco. Większość przypadków mutacji w genie SOX9 występuje de novo (oznacza to, że po raz pierwszy w rodzinie choroba występuje u danego dziecka, a rodzice nie wykazują mutacji). Dysplazji kampomelicznej towarzyszy wiele wad wrodzonych związanych przede wszystkim z wadami układu kostnego. Szczególny problem stanowią nieprawidłowości budowy kręgów szyjnych i piersiowych oraz hipoplastyczna klatka piersiowa. Charakterystyczne, choć nie znamienne dla tej choroby, jest wygięcie kości długich kończyn. Ponadto znaczna część pacjentów z dysplazją kampomeliczną i kariotypem męskim 46,XY prezentuje fenotyp żeński – odwrócenie płci. U pacjentów z dysplazją kampomeliczną notuje się wysoki odsetek zgonów w okresie noworodkowym, a główną przyczyną śmierci jest niewydolność oddechowa. Pacjenci, którzy przeżywają, wymagają opieki wielu specjalistów i szczególnego nadzoru lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Celem pracy jest przedstawienie przebiegu klinicznego dysplazji kampomelicznej u pacjentki w wieku niemowlęcym i trudności w realizacji wobec niej opieki ambulatoryjnej z punktu widzenia lekarza pierwszego kontaktu. Pacjent z chorobą rzadką, taką jak dysplazja kampomeliczna, wymaga szczególnej troski i nadzoru oraz świadczeń medycznych, które są niezbędne do osiągnięcia możliwie najwyższego potencjału rozwoju dziecka. Działania te mogą stanowić dla lekarza prawdziwe wyzwanie w praktyce zawodowej.
    Słowa kluczowe: dysplazja kampomeliczna, wrodzona dysplazja kostna, choroba rzadka, opieka ambulatoryjna

    Zespół Huntera u 9-letniego chłopca – opis przypadku
    Hunter syndrome – the case of an 9-year-old boy
    Anna Wejman, Agnieszka Bogus

    Streszczenie
    Mukopolisacharydoza to wrodzona, genetycznie uwarunkowana choroba metaboliczna, w której dochodzi do gromadzenia mukopolisacharydów (składowe tkanki łącznej, zbudowane z długich łańcuchów cukrów). Przy braku lub obniżonej aktywności enzymu następuje gromadzenie się cząsteczek glikozaminoglikanów, które są transportowane do lizosomów, wskutek czego lizosomy pęcznieją, uszkadzają i zaburzają funkcjonowanie komórek [1-3, 5]. Jedną z mukopolisacharydoz jest zespół Huntera. W pracy przedstawiono przypadek 9-letniego chłopca, u którego zdiagnozowano mukopolisacharydozę II – chorobę bardzo rzadko występującą, późno rozpoznawaną, mimo bardzo charakterystycznego przebiegu – skierowanego z Kliniki Chorób Metabolicznych na Oddział Pediatryczny, w celu kwalifikacji do enzymatycznej terapii zastępczej i rozpoczęcia leczenia.
    Słowa kluczowe: mukopolisacharydoza, mukopolisacharydy (glikozaminoglikany), zespół Huntera, 2-sulfataza iduronianu, idursulfataza

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  48. Magazyn Stomatologiczny 12/2020

    Magazyn Stomatologiczny 12/2020

    Szanowni Państwo,
    tematem miesiąca grudniowego numeru MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO jest WIELOSPECJALISTYCZNE LECZENIE STOMATOLOGICZNE. W dziale tym zamieściliśmy wyłącznie opisy przypadków prezentujące leczenie, w które zaangażowali się implantolodzy, protetycy, periodontolodzy, ortodonci, endodonci, a nawet fizjoterapeuci. W dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA moją uwagę zwrócił artykuł dotyczący korekty wypełnień kompozytowych z zachowaniem ważnych zasad okluzji oraz praca opisująca leczenie endodontyczne zęba wgłobionego.

    Natomiast pod koniec numeru, jak zawsze, zamieściliśmy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem jest to opis pacjenta, u którego wykonano leczenie endodontyczne zęba siecznego szczęki z kalcyfikacją kanału korzeniowego polegające na opracowaniu kanału nie od strony korony (nie stwarzając dostępu do jamy zęba poprzez komorę), ale od strony wierzchołka, a następnie na wstecznym wypełnieniu kanału uplastycznioną cieplnie gutaperką, a samego wierzchołka preparatem MTA.

    Mam nadzieję, że zawartość grudniowego numeru MAGAZYNU STOMATOLOGICZNEGO w pełni Państwa usatysfakcjonuje. Natomiast w związku ze zbliżającym się okresem świąteczno‑noworocznym chciałbym życzyć Naszym Czytelnikom zdrowych i spokojnych Świąt Bożego Narodzenia. Niechaj będzie to szczególny czas, który pozostawi w Państwa wspomnieniach same miłe chwile spędzone w gronie najbliższych.
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 25,00 zł
  49. Magazyn Stomatologiczny 1/2021

    Magazyn Stomatologiczny 1/2021

    Szanowni Państwo,
    MAGAZYN STOMATOLOGICZNY wraz z organizatorami konferencji I LOVE ENDO ogłosili ogólnopolski konkurs na opis przypadku leczenia kanałowego. Do wzięcia udziału w konkursie zostali zaproszeni praktykujący lekarze dentyści. Niestety nie było nam dane spotkać się na konferencji, manuskrypty jednak napłynęły i konkurs odbył się. W temacie miesiąca styczniowego numeru prezentujemy Państwu prace, które uplasowały się na podium. Zgodnie z formułą konkursu są to oczywiście dobrze udokumentowane opisy przypadków. Jestem pewien, że przeczytają je Państwo z dużym zainteresowaniem.

    Ciekawe prace zamieściliśmy również w dziale STOMATOLOGIA PRAKTYCZNA. Mnie szczególnie zainteresował artykuł prezentujący odbudowę korony klinicznej zęba trzonowego po leczeniu kanałowym z użyciem adhezyjnego uzupełnienia kompozytowego wykonanego metodą pośrednią. Streszczenie publikacji z piśmiennictwa światowego prezentującej diagnostykę i leczenie przypadku wieloogniskowego mięśniaka prążkowanokomórkowego imitującego torbiel zastoinową ślinianki podjęzykowej opatrzyliśmy, jak zawsze, wnikliwym komentarzem eksperta, a pod koniec numeru zamieściliśmy odpowiedź na pytanie czytelnika – tym razem porady udziela pedodonta.

    Kończąc tę moją pierwszą w Nowym Roku rozmowę z Państwem, życzę naszym Szanownym Czytelnikom, Autorom prac, Recenzentom oraz wszystkim osobom współpracującym z MAGAZYNEM STOMATOLOGICZNYM przede wszystkim dużo zdrowia i szybkiego powrotu do normalności.
     
    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski
    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  50. Dermatologia Praktyczna 4/2020

    Dermatologia Praktyczna 4/2020

    Choroby włosów w pigułce

    Hair diseases in a nutshell
    Ligia Brzezińska-Wcisło, Piotr Kapica, Agnieszka Honisz

    Streszczenie
    Wygląd zewnętrzny staje się obecnie coraz bardziej istotny w społeczeństwie. Stan włosów wpływa na poczucie własnej wartości oraz na ocenę atrakcyjności. Włosy głowy mają duże znaczenie psychospołeczne jako naturalna ozdoba, szczególnie u kobiet, dlatego też wymagają specjalnej troski. Łysienie powstaje wskutek zachwiania równowagi pomiędzy utratą włosów a ich odrostem. Problemy trychologiczne dla wielu osób mogą być przeszkodą w kształtowaniu pozytywnego wizerunku, dlatego łysienie bywa silnym przeżyciem emocjonalnym. Może powodować lęk, depresję, gorszą ocenę własnego wyglądu, a w całokształcie niską samoocenę.
    W pracy przedstawiono najczęstsze choroby włosów, a przede wszystkim ich leczenie. Pojawienie się symptomów w obrębie włosów bądź sąsiadującej skóry głowy zobowiązuje każdego lekarza, a zwłaszcza dermatologa, do dokładnej oceny całego ciała z wnikliwym badaniem płytek paznokciowych i błon śluzowych, może to być początek poważnego schorzenia dermatologicznego lub ogólnoustrojowego. Leczeniem chorób włosów powinien zająć się dermatolog z możliwością konsultacji endokrynologicznej czy ginekologicznej.

     

    Samouszkodzenia skóry jako problem stale aktualny

    Self-injuries of the skin – still a contemporary problem
    Aleksandra Kuźniak, Anna Słomiak-Wąsik, Zygmunt Adamski, Dorota Jenerowicz

    Streszczenie
    Samookaleczenia (samouszkodzenia skóry, dermatitis artefacta, DA) pomimo coraz częstszego występowania w populacji są zjawiskiem trudnym do jednoznacznego sklasyfikowania. Obecnie zaliczane są do grupy psychodermatoz. Celem publikacji jest przedstawienie problemu samookaleczania oraz czynników ryzyka w patomechanizmie powstawania tego typu zmian skórnych, a także podkreślenie roli dermatologa w ich rozpoznawaniu.
    W DA zwraca uwagę różnorodność występujących zmian skórnych, co może utrudniać postawienie diagnozy. Podkreślić należy jednak rolę prawidłowo zebranego wywiadu. Samouszkodzenia mogą być między innymi regulatorem napięcia i lęku, formą radzenia sobie z gniewem, z przeżytą traumą, lub formą karania własnej osoby. Samouszkodzenie skóry stwarza problem diagnostyczny i leczniczy oraz wymagający współpracy lekarzy różnych specjalności, zwłaszcza dermatologów i psychiatrów.

     

    Łuszczyca i choroby współistniejące. Cz. 1. Systemowe choroby zapalne

    Psoriasis and co-morbidities. Part 1. Systemic inflammatory diseases
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Dane eksperymentalne wskazują, że charakterystyczne dla łuszczycy przewlekłe zapalenie skóry jest częścią zaburzenia ogólnoustrojowego, które oddziałuje na różne szlaki metaboliczne i skutkuje zapaleniem w innych tkankach, wyznaczając wieloukładowy charakter choroby. Uważa się, że u 73% chorych z łuszczycą współwystępuje co najmniej jedna choroba oddzielna; w szczególności – głównie u chorych z ciężkimi postaciami łuszczycy – znacząco częściej współwystępują ogólnoustrojowe choroby zapalne, wchodzące w skład zespołu metabolicznego oraz chorób sercowo-naczyniowych.

     

    Znaczenie dziegci w dermatologii

    The importance of tar in dermatology
    Waldemar Placek

    Streszczenie
    Dziegcie należą do grupy substancji historycznie otrzymywanych w wyniku suchej destylacji kory brzozowej, rzadziej bukowej. Obecnie dziegcie obejmują również produkty wytwarzane z żywicznego drzewa sosny, a także proderminę uzyskiwaną jako smołę pogazową z węgla kamiennego. Pod względem chemicznym dziegcie to mieszanina związków fenolowych, naftenów, antracenów, parafin lekkich i ksylenoli. Dziegcie mają postać gęstej mazi o ciemnobrunatnej barwie, rozpuszczalnej w eterze, nafcie, chloroformach i olejach. Częściowo rozpuszczają się w spirytusie. Prodermina węglowa ma działanie przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i przeciwświądowe. Na początku leczenia proderminą obserwuje się hiperplazję skóry. Dalsze stosowanie proderminy węglowej ma działanie cytostatyczne, które powoduje ścieńczenie naskórka. Po zastosowaniu smoły węglowej zachodzą zmiany w rodzajach keratyn – normalizacji ulega ilość keratyn 1 i 10, natomiast obniża się ilość keratyn 6 i 16. Prodermina ma również działanie fotodynamiczne, które sprawia, że skóra jest bardziej wrażliwa na światło UV. Wskazaniem do stosowania dziegci jest łuszczyca, atopowe zapalenie skóry (AZS), wyprysk. Ze względu na działanie przeciwświądowe i przeciwzapalne produkty zawierające proderminę są również stosowane w leczeniu krostkowicy dłoniowo-podeszwowej i świerzbiączki ograniczonej. W przypadkach opornych na gotowe leki przeciwświerzbowe stosuje się w szpitalu trzydniową (weekendową) kurację maścią Wilkinsona, zawierającą oryginalnie dziegieć węglowy, a obecnie sosnowy. Działanie kancerogenne dziegci jako leków nie zostało udowodnione.

     

    Zastosowanie połączenia kalcypotriolu z dipropionianem betametazonu w formie maści w terapii miejscowej łuszczycy

    The use of a combination of calcipotriol and betamethasone dipropionate ointment in the topical treatment of psoriasis
    Aleksandra Lesiak, Justyna Ceryn, Magdalena Ciążyńska

    Streszczenie
    Preparaty złożone zawierające dipropionian betametazonu (betametazon) z kalcypotriolem są powszechnie zalecenie przez Polskie Towarzystwo Dermatologiczne w leczeniu postaci łuszczycy o niewielkim nasileniu oraz jako terapia dodatkowa w leczeniu zmian resztkowych po leczeniu systemowym. Preparaty te ze względu na synergizm działania substancji aktywnych, wysoką i szybką skuteczność oraz małe ryzyko podrażnień są preferowaną opcją leczenia zarówno przez lekarzy, jak i pacjentów. Przyjazny schemat dawkowania w postaci pojedynczej aplikacji zaledwie raz dziennie sprawia, że chorzy chętniej stosują się do zaleceń lekarskich. Według dostępnych danych literaturowych, preparaty złożone zawierające betametazon z kalcypotriolem stanowią aktualnie najskuteczniejszą opcję leczenia miejscowego łuszczycy. Maść jest pierwszą forma preparatu złożonego zawierającego betametazon z pochodną witaminy D, której skuteczność i bezpieczeństwo zostały poddane tak licznym badaniom klinicznym z randomizacją. Oprócz charakterystycznych właściwości zapewniających szybką penetrację i absorbcję substancji aktywnych, maść wykazuje silne działanie natłuszczające, co stanowi dodatkowy benefit dla pacjentów z łuszczycą, których skóra jest często przesuszona i wymaga intensywnej pielęgnacji. W pracy przedstawiono analizę danych, uzasadniających zastosowanie preparatów złożonych w formie maści jako leków pierwszego wyboru w terapii łuszczycy.


    Choroba Morbihana. Obrzęk lity twarzy możliwości terapeutyczne

    Morbihan's disease. Chronic persistent erythema and edema of the face therapeutic possibilities
    Jagoda Stroynowska-Kosik, Ewelina Biało-Wójcicka

    Streszczenie
    Obrzęk lity twarzy, znany także jako choroba Morbihana, to rzadka, przewlekła, zapalna choroba skóry i tkanki podskórnej. Schorzenie objawia się występowaniem w obrębie twarzy, głównie jej środkowej części, niebolesnego, symetrycznego, twardego obrzęku, któremu może towarzyszyć rumień. Diagnostyka polega na wykluczeniu innych chorób o podobnej manifestacji klinicznej. Etiologia choroby nie jest w pełni znana. Jedna z hipotez zakłada, że choroba Morbihana jest skutkiem zaburzeń w drobnych naczyniach limfatycznych, które wtórnie prowadzą do stanu zapalnego tkanki podskórnej, włóknienia i obrzęku. Pod uwagę bierze się również podłoże genetyczne. Do tej pory nie ma zgodności co do tego, czy schorzenie to uznać za powikłanie trądziku różowatego lub trądziku zwykłego, czy też wyodrębnić je jako osobną jednostkę chorobową. Obecnie brakuje wytycznych dotyczących leczenia choroby Morbihana, a opcje terapeutyczne są ograniczone. Choroba często bywa oporna na zastosowane terapie. Leczenie jest trudne ze względu na niejasną etiologię oraz częstą oporność choroby na zastosowaną terapię. W artykule przedstawiono przypadek 18-letniego pacjenta, u którego rozpoznano obrzęk lity twarzy. W leczeniu zastosowano ogólnie izotretynoinę w połączeniu z ketotifenem, obserwując stopniową poprawę stanu miejscowego.



    Rola emolientów w codziennej pielęgnacji skóry u pacjentów z egzemą

    The role of emollients in daily skin care in patients with eczema
    Aleksandra Lesiak, Magdalena Ciążyńska

    Streszczenie
    Atopowe zapalenie skóry (AZS) jest przewlekłą, nawrotową, zapalną chorobą, występującą głównie u dzieci. Pacjenci z AZS często skarżą się na obecność charakterystycznych zmian skórnych z towarzyszącą suchością skóry i intensywnym świądem. Zmiany te spowodowane są, między innymi, nieprawidłową funkcją keratynocytów, prowadzącą do uszkodzenia fizjologicznej bariery naskórkowej, co potęgowane jest przez stan zapalny toczący się w skórze pacjentów cierpiących na AZS.
    Emolienty są zasadniczym elementem zarówno miejscowej, jak i systemowej terapii atopowego zapalenia skóry. Ich działanie polega głównie na przywróceniu odpowiedniej funkcji bariery skórno-naskórkowej poprzez dostarczenie składników lipidowych i białkowych, których brakuje w zmienionej chorobowo skórze. Ponadto wiążą i utrzymują wodę w obrębie warstwy rogowej naskórka, co skutecznie redukuje objawy suchości skóry pacjentów. Wysublimowany skład dostępnych na rynku dermokosmetyków sprawia, że preparaty te dodatkowo niwelują świąd i redukują intensywność stanów zapalnych w postaci zaczerwienienia i podrażnienia skóry.


    Pierwotny naczyniakomięsak głowy i twarzy z przerzutami do płuc u 83-letniego mężczyzny – opis przypadku

    Primary angiosarcoma of the head and face with lung metastases in an 83-year-old man. Case report
    Ewa Alska, Katarzyna Napiórkowska-Baran, Tomasz Rosada

    Streszczenie
    Guzy naczyniowe należą do najrzadszych nowotworów dotykających populację osób dorosłych. Ich niejasny obraz kliniczny powoduje trudności w ustaleniu odpowiedniego rozpoznania. Opóźnienie rozpoznania oznacza niekorzystne rokowanie dla pacjenta. Opisany przez nas przypadek to dobry przykład serii omyłek prowadzących do złego zakończenia historii.

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz


    Aktualności naukowe

    Paulina Szczepanik-Kułak


    Odpowiedzialność lekarza i lekarza dentysty za błędy w sztuce lekarskiej

    Paweł Chalecki


    Warto przeczytać
    Program edukacyjny










    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  51. Neurologia Praktyczna 4/2020

    Neurologia Praktyczna 4/2020

    Powikłania neurologiczne w przebiegu infekcji SARS-CoV-2
    Neurological complications in the course of SARS-CoV-2 infection
    Aleksandra Pietruczuk, Konrad Rejda

    Streszczenie
    W grudniu 2019 r. w mieście Wuhan (Chiny, prowincja Hubei) wykryto nietypowe przypadki zapalenia płuc spowodowane infekcją nieznanym dotąd koronawirusem SARS-CoV-2 (severe acute respiratory syndrome coronavirus 2), wywołującym chorobę COVID-19 (coronavirus disease 2019). Typowe objawy COVID-19 to: gorączka, kaszel, zmęczenie i duszność. Początkowo uważano, że mechanizm działania wirusa SARS-CoV-2 wiąże się jedynie z inwazją układu oddechowego. Obecnie jednak wiadomo, że infekcja SARS-CoV-2 dotyczy wielu innych narządów, w tym obejmuje ośrodkowy i obwodowy układ nerwowy. Wśród powikłań neurologicznych dotyczących ośrodkowego układu nerwowego, związanych z infekcją SARS-CoV-2, wymieniane są: encefalopatia, zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia (acute disseminated encephalomyelitis – ADEM), udar niedokrwienny i krwotoczny mózgu oraz zakrzepica zatok żylnych mózgowia. Z kolei w przypadku zajęcia obwodowego układu nerwowego obserwuje się: zaburzenia węchu i smaku, miopatię czy objawy zespołu Guillaina-Barrégo.
    Dotychczas obserwowano dość niewielki odsetek pacjentów z objawami neurologicznymi w przebiegu COVID-19 w porównaniu z globalną liczbą chorych, prezentujących zaburzenia ze strony układu oddechowego. Jednak w obliczu rozwijającej się pandemii można spodziewać się wzrostu liczby chorych z zaburzeniami neurologicznymi w przebiegu zakażenia SARS-CoV-2. W związku z tym niezbędne jest prowadzenie dalszych badań, które nie tylko poszerzą wiedzę na temat neurobiologii oraz manifestacji klinicznych zakażenia SARS-CoV-2, ale również przyczynią się do uzyskania skutecznych metod prewencji oraz leczenia COVID-19.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV-2, COVID-19, powikłania neurologiczne

    Abstract
    In December 2019, in the city of Wuhan (China, province Hubei), atypical cases of pneumonia were detected due to infection with the previously unknown coronavirus SARS-CoV-2 (severe acute respiratory syndrome coronavirus 2), causing the coronavirus disease 2019. Common symptoms of COVID-19 include: fever, cough, fatigue, and shortness of breath. Initially, the mechanism of SARS CoV-2 action was thought to be associated only with invasion of the respiratory system. It is known that SARS-CoV-2 infection affects many other organs, including the central and peripheral nervous systems. The neurological complications related to the central nervous system associated with SARS-CoV-2 infection include: encephalopathy, encephalitis, meningitis, acute disseminated encephalomyelitis (ADEM), ischemic and haemorrhagic stroke and cerebral venous sinus thrombosis. On the other hand, in the case of peripheral nervous system involvement: anosmia/hyposmia, ageusia/hypogeusia, myopathy or Guillain-Barre syndrome are observed.
    So far, a relatively small percentage of patients with neurological symptoms in the course of COVID-19 has been observed compared to the global number of patients presenting with respiratory disorders. However, in the face of the developing pandemic, an increase in the number of patients with neurological disorders in the course of SARS-CoV-2 infection can be expected. Therefore, it is necessary to conduct further research that will not only expand knowledge about the neurobiology and clinical manifestations of SARS-CoV-2 infection, but also contribute to obtaining eff ective methods of prevention and treatment of COVID-19.
    Keywords: SARS-CoV-2, COVID-19, neurological complications

     

    Terapia stymulująca funkcje poznawcze dostosowana do choroby Parkinsona: możliwość przeprowadzenia i zaakceptowania w schorzeniach z grupy spektrum ciał Lewy’ego
    Tłumaczenie artykułu:
    Parkinson’s-adapted cognitive stimulation therapy: feasibility and acceptability in Lewy body spectrum disorders

    Streszczenie
    Założenia. Sposoby farmakologicznego leczenia otępienia w chorobie Parkinsona (Parkinson’s disease dementia – PDD) i w otępieniu z ciałami Lewy’ego (dementia with Lewy bodies – DLB) są umiarkowanie skuteczne i nie zawsze tolerowane. Dopasowanie metod psychosocjalnych w PDD i DLB mogłoby być dodatkowym wsparciem i poprawiać efekty leczenia. Dostosowano przeprowadzaną w domu przez opiekunów terapię stymulującą
    funkcje poznawcze (cognitive stimulation therapy – CST) dla osób z PDD lub DLB i opiekujących się nimi partnerów (CST-PD).
    Cele. Ocena wykonalności, akceptowalności i tolerancji CST-PD.
    Metody. Jest to randomizowana próba kliniczna z grupą kontrolną z zastosowaniem mieszanych metod, z włączeniem procesu terapeutycznego. Osoby z PDD, DLB i łagodnymi zaburzeniami funkcji poznawczych w PD (Parkinson’s disease mild cognitive impairment – PD-MCI) oraz ich opiekunowie byli randomizowani do 12-tygodniowego leczenia jak dotychczas (treatment as usual – TAU) lub do CST-PD. Ocenie podlegały: wykonalność przeprowadzenia badania (tj. rekrutacja, wskaźnik retencji), możliwość zaakceptowania i tolerancja interwencji. W pomiarach uwzględniono: skale ocen, notatki badaczy, dzienniczki terapii, pomiary kliniczne skuteczności i pomiary przeprowadzane przez opiekunów.
    Wyniki. Cel rekrutacji osiągnięto wraz z 76 diadami uczestnik–opiekun, które wyraziły zgodę na udział w próbie klinicznej. Pozostawanie (retencja) w obu grupach badania było wysokie i wynosiło ponad 70%. U ponad 90% diad przeprowadzano oddzielne sesje trwające ponad 20 min, natomiast przeciętna liczba zakończonych sesji była niższa niż zalecano. Oceny akceptowalności (tj. zainteresowanie, motywacja i poczucie sukcesu) interwencji były wysokie. Uczestnicy nie zgłaszali żadnych zdarzeń niepożądanych związanych z interwencją.
    Wnioski. Interwencje psychosocjalne w PDD i DLB są nowo wyłaniającą się dziedziną i wykazano, że ten rodzaj interwencji jest akceptowalny i dobrze tolerowany. Warto przeprowadzić ocenę ich klinicznej skuteczności w pełnowymiarowym, randomizowanym badaniu klinicznym z grupą kontrolną.
    Numer rejestracji próby klinicznej. Badanie jest interwencją psychosocjalną z przypisanym numerem ISRCTN 11455062.
    Słowa kluczowe: otępienie w chorobie Parkinsona, wykonalność, terapia psychosocjalna, funkcje poznawcze, jakość życia
    Keywords: Parkinson’s disease dementia, feasibility, psychosocial therapy, cognition, quality of life

     

    Napady i padaczki po urazowym uszkodzeniu mózgu – artykuł przeglądowy
    Tłumaczenie artykułu:
    A review of seizures and epilepsy following traumatic brain injury

    Streszczenie
    Urazowe uszkodzenie mózgu (traumatic brain injury – TBI) jest jednym z najczęściej występujących przypadków na oddziałach ratunkowych i jest związane z występowaniem drgawek o różnym stopniu nasilenia w różnym czasie po urazie. W artykule opisano epidemiologię wczesnych i późnych napadów drgawkowych po TBI, znaczenie różnego typu krwotoków śródczaszkowych w odniesieniu do ryzyka późniejszej padaczki oraz niedostatki aktualnego stanu wiedzy na temat czynników zagrożenia wpływających na ryzyko wystąpienia padaczki pourazowej (post-traumatic epilepsy – PTE). Czas od urazu do rozwoju padaczki jest okazją do zrozumienia mechanizmów leżących u podstaw zmian powstających w mózgu i sposobów ich ujawnienia w odniesieniu do potencjalnych celów terapii przeciwpadaczkowej. Dokonano także przeglądu istniejących sposobów leczenia, zarówno zachowawczych, jak i chirurgicznych, oraz wyciągnięto wnioski, że obecne badania nie są dostosowane do różnicowania PTE od innych postaci ogniskowej padaczki. Na koniec zwrócono uwagę na rosnącą świadomość odnośnie do częstości i znaczenia napadów dysocjacyjnych po łagodnym TBI.
    Słowa kluczowe: padaczka, urazowe uszkodzenie mózgu, napady dysocjacyjne
    Keywords: epilepsy, traumatic brain injury, dissociative seizures

     

    Neuroobrazowanie w otępieniu – aktualny stan wiedzy
    Tłumaczenie artykułu:
    Neurological update: neuroimaging in dementia

    Streszczenie
    Neuroobrazowanie w otępieniu poczyniło w ostatnich latach znaczący postęp, rzucając światło na diagnostyczne podtypy otępienia i przyczyniając się do prognozowania rokowania oraz monitorowania patologii. W tym artykule przeglądowym zawarto pewne aktualizacje w odniesieniu do rozumienia otępienia przy zastosowaniu obrazowania strukturalnego, pozytonowej tomografii emisyjnej (positron emission tomography – PET), badań połączeń strukturalnych i funkcjonalnych oraz przy użyciu dużych zbiorów danych (big data) i sztucznej inteligencji. Postęp, jaki dokonał się w metodach neuroobrazowania, pozwala na badanie zjawisk neuropatologicznych in vivo, dostarcza zestawu biomarkerów przyczyniających się do zrozumienia neurodegeneracji, które mogą również znaleźć zastosowanie w badaniach klinicznych. Ponadto warte podkreślenia jest znaczenie obrazowania wrażliwości ilościowej (quantitative susceptibility imaging) jako ekscytującej nowej techniki, która może okazać się czułym biomarkerem w wielu chorobach neurodegeneracyjnych. Istnieją pewne wyzwania związane z zastosowaniem nowatorskich technik obrazowania w praktyce klinicznej, zwłaszcza z opracowywaniem standardowych metodologii i rozwiązywaniem problemów regulacyjnych. Istnieje także prawdopodobieństwo, że pokonywanie tych przeszkód będzie zadaniem klinicystów. Dalsze wysiłki związane z zastosowaniem neuroobrazowania w celu zrozumienia mechanizmów neurodegeneracji i w praktyce klinicznej doprowadzą do zakończenia rewolucji w neuroobrazowaniu.    
    Słowa kluczowe: neuroobrazowanie, MRI, PET, łączność, tłumaczenie
    Keywords: neuroimaging, MRI, PET, connectivity, translation


    Język i zaburzenia językowe: od nauk podstawowych o układzie nerwowym do praktyki klinicznej
    Tłumaczenie artykułu:
    Language and language disorders: neuroscience to clinical practice

    Streszczenie
    Zaburzenia językowe występują często w praktyce neurologicznej, ale ich odpowiednie rozpoznanie i opis mogą stanowić problem. W przeglądzie tym podsumowano główne punkty pomocne w zrozumieniu zaburzeń językowych i organizacji języka w mózgu. Opisano metody oceny zaburzeń językowych przyłóżkowo lub w poradni, a także leczenie i rehabilitację afazji. Ponadto opisano, jak dziedzina nauk o układzie nerwowym zapewnia nowe, komputerowe i neuronaukowe podejścia do zdrowienia i rehabilitacji afazji.

    Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania fumaranu dimetylu o opóźnionym uwalnianiu u pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego: 9 lat obserwacji w ramach badań DEFINE, CONFIRM i ENDORSE
    Tłumaczenie artykułu:
    Safety and efficacy of delayed-release dimethyl fumarate in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis: 9 years’ follow up of DEFINE, CONFIRM, and ENDORSE

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Przedstawiono bezpieczeństwo i skuteczność leczenia fumaranem dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) pacjentów w 9-letnim badaniu ENDORSE. Zaprezentowano także dane dotyczące analizy liczby limfocytów.
    Metody. Oceniano częstość występowania poważnych działań niepożądanych (serious adverse events – SAE), odstawienia leczenia z powodu działań niepożądanych (adverse events – AE), roczny wskaźnik rzutów (annualized relapse rate – ARR) i punktację w Rozszerzonej skali niepełnosprawności (Expanded Disability Status Scale – EDSS). Pacjenci byli leczeni DMF w dawce 240 mg 2 razy na dobę (BID) w grupach placebo/DMF (placebo przez lata 0-2/DMF przez lata 3-9) lub byli na stałym leczeniu (DMF/DMF); włączono nowo zdiagnozowanych pacjentów. U pacjentów z kohorty MRI badań DEFINE/CONFIRM co rok przeprowadzano ocenę metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI). W celu przeprowadzenia analizy liczby limfocytów zapoznano się z danymi od pierwszej ekspozycji na DMF.
    Wyniki. Spośród 2079 osób, które ukończyły badań DEFINE/CONFIRM, 1736 zostało włączonych do badania ENDORSE i otrzymało ≥ 1 dawkę DMF. Kohorta MRI składała się z 530 pacjentów. W populacji ogólnej u 527 (30%) pacjentów wystąpiły SAE; w większości były to upadki i infekcje układu moczowego. W ciągu 9 lat leczenia DMF skorygowany ARR pozostawał niski (≤ 0,20). U pacjentów leczonych placebo w latach 0-2 spadek ARR był wyraźny dopiero w 3. roku. U pacjentów z grupy DMF/DMF i placebo/DMF odpowiednio u 73% i 74% pacjentów nie obserwowano potwierdzonej 24-tygodniowej progresji choroby. U większości pacjentów (około 70%) po 7 latach leczenia DMF nie stwierdzono nowych zmian T1 lub nowych/nowo powiększających się zmian T2 w porównaniu z poprzednimi obrazami MRI; roczna liczba nowych zmian hipointensywnych w czasie T1 i nowych/nowo powiększających się hiperintensywnych ognisk w czasie T2 wynosiła odpowiednio 0,6-0,8 i 0,9-2,0. Średnia procentowa zmian objętości mózgu od czasu badania początkowego dla ENDORSE (6 lat leczenia w ENDORSE) wynosiła –1,32% (zakres od –1,60% do –1,05%). Spośród 2513 pacjentów, u których zbadano liczbę limfocytów, u 2470 wykonano ≥ 1 badanie kontrolne po ocenie początkowej, u 53 osób doszło do wystąpienia poważnej, długo utrzymującej się limfopenii i chorych tych obserwowano przez 11 lat; częstość występowania poważnej infekcji nie była wyższa niż u pacjentów, u których przez cały czas bezwzględna liczba limfocytów (absolute lymphocyte count – ALC) wynosiła ≥ dolnej granicy normy (lower limit of normal – LLN). U pacjentów z limfopenią podczas leczenia DMF i ALC < 0,91 × 109/l przy odstawieniu leczenia (n = 138) mediana czasu do powrotu ALC ≥ LLN wynosiła 7 tygodni po odstawieniu leku.
    Wnioski. U pacjentów kontynuujących leczenie DMF aż do 11 lat obserwowano utrzymujące się bezpieczeństwo i skuteczność terapii, co wskazuje na to, że lek ten stanowi długofalową opcję leczenia dla pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego.
    Rejestracja próby klinicznej. Identyfikatory w ClinicalTrials.gov, NCT00835770 (ENDORSE); NCT00420212 (DEFINE); NCT00451451 (CONFIRM).
    Słowa kluczowe: fumaran dimetylu o opóźnionym uwalnianiu, skuteczność, stwardnienie rozsiane, nowo zdiagnozowane, bezpieczeństwo
    Keywords: delayed-release dimethyl fumarate, efficacy, multiple sclerosis, newly diagnosed, safety


    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  52. Magazyn Stomatologiczny 7-8/2021

    Magazyn Stomatologiczny 7-8/2021

    Szanowni Państwo,
     
    tematem wakacyjnego numeru „Magazynu Stomatologicznego” są CHOROBY BŁON ŚLUZOWYCH JAMY USTNEJ. Z dużym zainteresowaniem przeczytałem pracę dotyczącą diagnostyki i leczenia kandydozy jamy ustnej oraz opis pemfigoidu – rzadkiej jednostki chorobowej.
     
    Równie interesujące artykuły zamieściliśmy w pozostałych działach czasopisma. Są to głównie prace prezentujące postępowanie w wybranych sytuacjach klinicznych (usuwanie licówek pełnoceramicznych w odcinku przednim z zastosowaniem lasera Er, Cr:YSGG, rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem leczenia implantologicznego, chirurgiczne leczenie intruzji zębów mlecznych, gojenie się zmian zapalnych tkanek okołowierzchołkowych zębów po leczeniu endodontycznym).
     
    Jak zawsze, pod koniec numeru zamieściliśmy streszczenie artykułu z piśmiennictwa światowego. Tym razem praca dotyczy postępowania diagnostycznego i leczniczego w przypadku pozostawienia w ranie ekstrakcyjnej ciała obcego. Streszczenie zostało opatrzone komentarzem redakcyjnym.
     
    Mam nadzieję, że zawartość wakacyjnego numeru „Magazynu Stomatologicznego” w pełni Państwa usatysfakcjonuje.
     

    prof. dr hab. n. med. Mariusz Lipski

    Dowiedz się więcej
    Cena: 35,00 zł
  53. Przegląd Pediatryczny 3/2018

    Przegląd Pediatryczny 3/2018

    WSPOMNIENIA/MEMORIES

    Wspomnienie o Pani Profesor Marii Gołębiowskiej 

    Danuta Chlebna-Sokół

     

    REKOMENDACJE/RECOMMENDATIONS

    Wskazania do transplantacji komórek krwiotwórczych u dzieci i młodzieży – rekomendacje Polskiej Pediatrycznej Grupy ds. Transplantacji Komórek Krwiotwórczych w 2018 r.

    Indications for hematopoietic stem cell transplantation in children and adolescents – recommendations of the Polish Pediatric Study Group for Hematopoietic Stem Cell Transplantation in the year 2018
    Jacek Wachowiak, Walentyna Balwierz, Alicja Chybicka, Katarzyna Drabko, Ewa Gorczyńska, Jolanta Goździk, Krzysztof Kałwak, Bernarda Kazanowska, Jerzy R. Kowalczyk, Michał Matysiak, Jan Styczyński, Tomasz Szczepański, Marek Ussowicz, Grażyna Wróbel, Mariusz Wysocki

    Streszczenie:
    U dzieci i młodzieży transplantacja komórek krwiotwórczych (hematopoietic stem cel transplantation – HSCT) znajduje zastosowanie w leczeniu chorób rozrostowych układu krwiotwórczego, guzów litych oraz niektórych wrodzonych i nabytych chorób nierozrostowych. Wskazania do HSCT ustala się w kontekście aktualnych wyników leczenia konwencjonalnego, a HSCT jest zalecana tylko wtedy, gdy jest jedyną skuteczną metodą leczenia lub gdy znamiennie zwiększa szanse chorego na wyleczenie. Ze względu na postępy leczenia konwencjonalnego oraz postępy HSCT wskazania do transplantacji powinny być regularnie aktualizowane. Dlatego Polska Pediatryczna Grupa ds. Transplantacji Komórek Krwiotwórczych (PPGdsTKK) Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej (PTOiHD) po raz kolejny nowelizuje rekomendacje dotyczące wskazań do HSCT u dzieci i młodzieży z uwzględnieniem bieżących zaleceń European Group for Blood and Bone Marrow Transplantation (EBMT), w tym zaleceń EBMT Pediatric Diseases Working Party oraz EBMT Inborn Errors Working Party, a także wytycznych zawartych w protokołach terapeutycznych aktualnie obowiązujących w ośrodkach Polskiej Pediatrycznej Grupy ds. Leczenia Białaczek i Chłoniaków oraz Polskiej Pediatrycznej Grupy ds. Guzów Litych PTOiHD. Przedstawione rekomendacje są skierowane w pierwszym rzędzie do ośrodków onkologii i hematologii dziecięcej oraz do ośrodków, w których prowadzona jest diagnostyka i leczenie pierwotnych niedoborów odporności oraz wrodzonych zaburzeń metabolicznych. Na tych ośrodkach bowiem spoczywa obowiązek zidentyfikowania wskazań do HSCT i skierowanie pacjenta w odpowiednim czasie do transplantacji w jednym z 6 dziecięcych ośrodków przeszczepiania komórek krwiotwórczych w Polsce. Ośrodki te posiadają obecnie ogółem 45 stanowisk transplantacyjnych, co gwarantuje przeprowadzenie HSCT w optymalnym punkcie czasowym terapii u każdego pacjenta pediatrycznego ze wskazaniami do transplantacji.
    Słowa kluczowe: transplantacja komórek krwiotwórczych, wskazania, dzieci, młodzież

    PRACE POGLĄDOWE/REVIEW ARTICLES

    Nowotwory splotu naczyniówkowego u dzieci

    Choroid plexus tumours in children
    Iwona Filipek, Monika Drogosiewicz, Maciej Ciołkowski, Elżbieta Jurkiewicz, Wiesława Grajkowska, Bożenna Dembowska-Bagińska

    Streszczenie
    Nowotwory splotu naczyniówkowego należą do guzów rzadko występujących i stanowią jedynie 0,4-0,6% wszystkich guzów mózgu u dorosłych i dzieci. Najczęściej są one rozpoznawane u niemowląt, ale mogą występować również u osób dorosłych. Klasyfikacja WHO rozróżnia trzy główne podtypy histologiczne: brodawczak splotu naczyniówkowego (choroid plexus papilloma – CPP) uważany za zmianę łagodną (w I stopniu złośliwości), rak splotu naczyniówkowego (choroid plexus carcinoma – CPC) będący nowotworem o wysokim stopniu złośliwości (III stopień wg WHO) oraz atypowy brodawczak splotu naczyniówkowego (atypical choroid plexus papilloma – APP) stanowiący formę pośrednią (II stopień wg WHO).
    Opisywane są przypadki progresji od niższego do wyższego stopnia złośliwości, a zmiany w najniższym stopniu złośliwości mogą dawać przerzuty. Zmiany przerzutowe, jeśli występują, są ograniczone zwykle do OUN. W patogenezie tych rzadko występujących nowotworów postulowana jest rola mutacji genu TP53 oraz wirusa SV40.
    Leczenie nowotworów splotu naczyniówkowego obejmuje zabieg chirurgiczny, radio- i chemioterapię. Zakres zabiegu operacyjnego uważany jest za najważniejszy czynnik rokowniczy. Zastosowanie radioterapii również stanowi ważny czynnik prognostyczny, jednak ograniczenie stanowi młody wiek większości pacjentów. Nowotwory te są wrażliwe na chemioterapię, jej rola w leczeniu tych nowotworów jest szeroko dyskutowana.
    Rak splotu naczyniówkowego należy do nowotworów o poważnym rokowaniu, z 5-letnim przeżyciem całkowitym wynoszącym 10-50%.
    Istnieją międzynarodowe rejestry służące gromadzeniu danych dotyczących zarówno przebiegu i biologii tych chorób, jak również formułowaniu rekomendacji leczenia.
    Słowa kluczowe guzy mózgu, nowotwory splotu naczyniówkowego, dzieci

    Współczesne poglądy na diagnostykę i leczenie retinopatii wcześniaków „w pigułce”

    A nutshell view of contemporary opinions on the diagnostics and treatment of retinopathy of prematurity
    Anna Matysik-Woźniak, Justyna Domosud, Marek Rękas, Robert Rejdak

    Streszczenie
    Retinopatia wcześniaków wciąż pozostaje jedną z głównych przyczyn ślepoty u dzieci. Najważniejszymi czynnikami ryzyka są: niska masa ciała i niski wiek urodzeniowy. Niezwykle ważne są właściwa opieka neonatologiczna i przestrzeganie terminów badań okulistycznych. Obecnie możemy skutecznie leczyć wiele przypadków retinopatii wcześniaków za pomocą laseroterapii siatkówki oraz iniekcji doszklistkowych leków anty-VEGF. Najcięższe są najbardziej zaawansowane postacie choroby, przebiegające z odwarstwieniem siatkówki. W pracy przedstawiono stanowisko konsultanta krajowego w dziedzinie okulistyki, dotyczące wskazań do leczenia tych powikłań za pomocą witrektomii oraz adresy ośrodków, które obecnie wykonują te zabiegi w Polsce.
    Słowa kluczowe retinopatia wcześniaków, ślepota, fotokoagulacja, leki anty-VEGF, witrektomia

    PRACE ORYGINALNE/ORYGINAL ARTICLES

    Przydatność badań densytometrycznych i ultradźwiękowych kości w ocenie następstw przewlekłych chorób przewodu pokarmowego u dzieci

    Benefits of bone densitometry and ultrasound in the assessment of the consequences of chronic gastrointestinal disorders in children
    Elżbieta Jakubowska-Pietkiewicz, Danuta Chlebna-Sokół, Agnieszka Rusińska, Izabela Michałus, Agnieszka Byrwa, Elżbieta Woźniak, Ewa Rychłowska, Michał Żyła, Michał Kolejwa, Elżbieta Czkwianianc

    Streszczenie
    Celem pracy było uzyskanie odpowiedzi na pytanie, czy w przewlekłych chorobach przewodu pokarmowego u dzieci badanie ilościowe kośćca może mieć znaczenie kliniczne.
    Pacjenci i metody. Badaniami objęto 47 dzieci w wieku od 3 do 18 lat. U 26 spośród nich rozpoznano zespół złego wchłaniania – ZZW, u 21 stwierdzono nieswoiste zapalenie jelit – NZJ. U wszystkich pacjentów przeprowadzono badanie ankietowe, lekarskie oraz podstawowe pomiary antropometryczne. Wykonano densytometrię metodą absorpcjometrii promieniowania X o podwójnej energii (DXA) w projekcji total body i spine za pomocą aparatu Prodigy firmy GE Lunar (USA) oraz przeprowadzono badanie ultradźwiękowe kości piętowej z wykorzystaniem aparatu Achilless Solo Plus firmy GE Lunar (USA).
    Wyniki. Dolegliwości bólowe ze strony układu ruchu występowały częściej w grupie z NZJ niż w grupie z ZZW. Złamania kości przebyło 7 dzieci. U 28/47 (59,5%) rozpoznano małą masę kostną. Najczęściej występowało obniżenie wskaźnika Z-score spine badania DXA oraz współczynnika Stiffness badania ultradźwiękowego. Wykazano zależności pomiędzy stanem odżywienia i składem ciała a gęstością mineralną kośćca. Stwierdzono ujemną istotną statystycznie korelację pomiędzy czasem stosowania steroidoterapii a gęstością mineralną kośćca w grupie z NZJ. Mała masa kostna była równie częsta u dzieci z dolegliwościami bólowymi, jak i bez dolegliwości u pacjentów z ZZW. W grupie z NZJ wszystkie dzieci ze złamaniami miały małą masę kostną.
    Wnioski. Badania ilościowe kośćca okazały się przydatne do wykrycia małej masy kostnej u pacjentów z przewlekłymi chorobami przewodu pokarmowego.
    Mała masa kostna występuje często w przebiegu przewlekłych chorób jelit u dzieci i młodzieży.
    Badanie ultradźwiękowe kości piętowej może być wykorzystane we wstępnej, przesiewowej ocenie szkieletu.
    Stan odżywienia i steroidoterapię należy uznać za ważne uwarunkowania gęstości mineralnej kośćca u pacjentów z przewlekłymi chorobami przewodu pokarmowego.
    Badania densytometryczne i/lub ultradźwiękowe kości powinny być wykonywane u każdego pacjenta z nieswoistym zapaleniem jelit lub zespołem złego wchłaniania.
    Słowa kluczowe: gęstość mineralna kości, dzieci, zapalne choroby jelit, zespół złego wchłaniania

    Postawy rodzicielskie matek a psychospołeczne funkcjonowanie dzieci i młodzieży z chorobą refluksową przełyku

    Parental attitudes of mothers and psychosocial functioning of children and adolescents with gastroesophageal reflux disease
    Paulina Marczyńska, Mieczysława Czerwionka-Szaflarska, Monika Parzęcka

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Przewlekła choroba może wyzwolić u rodziców nieprawidłowe postawy rodzicielskie jako względnie trwałe ustosunkowanie się wobec dziecka.
    Celem badania było ustalenie, jakie postawy rodzicielskie matek wpływają na wybrane wyznaczniki funkcjonowania psychospołecznego dzieci i młodzieży z GERD.
    Materiał i metody. Zebrano 166 danych w postaci cech opisujących badaną grupę, takich jak: wiek dziecka, wiek i wykształcenie matki, rodzaj refluksu żołądkowo-przełykowego. Zastosowano: SEG, Kwestionariusz Ja i Moja Szkoła, STAIC, Skalę Postaw Rodzicielskich.
    Wyniki. Matki pacjentów z chorobą refluksową przełyku nie różniły się od matek dzieci bez dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego pod względem postaw rodzicielskich. Wraz ze wzrostem postawy nadmiernej ochrony następował wzrost natężenia gniewu zewnętrznego. Obserwowano nasiloną postawę niekonsekwencji u matek, w zależności od nasilenia lęku-cechy u dzieci, a także częstsze prezentowanie postawy autonomii w zależności od wzrostu poziomu motywacji do nauki dzieci bez dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, natomiast rzadsze ujawnianie tej postawy w grupie dzieci z dominującymi epizodami kwaśnymi. Wykazano niższe wyniki w postawie autonomii w zależności od nasilenia lęku szkolnego u dzieci z chorobą refluksową przełyku oraz nasilenie postawy niekonsekwencji wraz ze wzrostem poziomu lęku szkolnego i postawy akceptacji-odrzucenia z kłamstwem.
    Wnioski. Matki prezentujące postawę nadmiernie ochraniającą nasilały poziom agresji w grupie pacjentów z dominującymi epizodami kwaśnymi.
    Autonomiczna postawa matek obniżała motywację do nauki dzieci z chorobą refluksową przełyku z refluksem kwaśnym.
    W grupie dzieci z dominującymi epizodami refluksu kwaśnego niekonsekwentna postawa matek nie odegrała istotnej roli w nasilaniu lęku u dzieci, co sugeruje, że cierpienie dziecka znosi skutki nawet negatywnej postawy rodzicielskiej.
    Słowa kluczowe choroba refluksowa przełyku, postawy rodzicielskie matek

    PRACE KAZUISTYCZNE/CASE REPORTS

    Czy mykoplazmatyczne zapalenie płuc może wywołać niedokrwistość hemolityczną? Zimne aglutyniny wyzwaniem dla specjalisty

    Can mycoplasmatic pneumonia cause haemolytic anemia? Cold agglutinins a challenge for the specialist
    Izabela Robak-Potyka, Robert Knosala, Jarosław Mijas

    Streszczenie
    Niedokrwistość autoimmunohemolityczna (NAIH) jest dość rzadko występującą niedokrwistością, jej częstość ocenia się na 1 do 3 przypadków/100 000 populacji/rocznie. Hemoliza jest powodowana przez autoprzeciwciała, które są skierowane przeciwko antygenom na powierzchni krwinek czerwonych. Podział NAIH opiera się na rodzaju przeciwciał, które mogą być przyczyną choroby. Wyróżniamy przeciwciała ciepłe oraz zimne, określane przez optymalną temperaturę, w jakiej stają się reaktywne wobec erytrocytów. Zespół zimnych aglutynin (ZZA) należy do NAIH typu zimnego, w którym występują poliklonalne przeciwciała klasy IgM [1]. Najczęściej związany jest z infekcją u dzieci i młodych dorosłych, a patogenem indukującym powstawanie zimnych aglutynin jest zwykle Mycoplasma pneumoniae [2]. W artykule przedstawiono przypadek 11-letniej dziewczynki, która została przyjęta na Oddział Dziecięcy z powodu niedokrwistości oraz zapalenia płuc. Na podstawie badań laboratoryjnych, w których stwierdzono: obniżenie wartości RBC, HCT, zwiększoną wartość MCH, MCHC i immunohematologicznych, wysunięto podejrzenie ZZA. Po uzyskaniu dodatnich badań serologicznych w kierunku infekcji atypowej M. pneumoniae rozpoznano ten zespół. Celowana antybiotykoterapia oraz postępowanie niefarmakologiczne przyniosły poprawę stanu klinicznego i normalizację parametrów morfologii krwi.
    Słowa kluczowe: niedokrwistość autoimmunohemolityczna, NAIH, autoprzeciwciała typu zimnego, zespół zimnych aglutynin, zakażenie M. pneumoniae

    Ostre zapalenie zatoki klinowej – opis przypadków

    Acute sphenoid sinus inflammation – cases report
    Lidia Kowalik-Motyka, Małgorzata Gołąbek, Paulina Prejsnar-Rusyn

    Streszczenie
    Ostre zapalenie zatoki klinowej u dzieci jest stosunkowo rzadko występującym schorzeniem. Ze względu na lokalizację zatoki blisko ważnych struktur anatomicznych należy zwracać uwagę na występujące u dzieci objawy i dążyć do szybkiego rozpoznania i wdrożenia odpowiedniego leczenia. Jakiekolwiek opóźnienia mogą skutkować poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi. Pomocne w ustaleniu rozpoznania oprócz wywiadu, badania przedmiotowego i badań laboratoryjnych jest badanie TK lub MRI głowy. Leczenie obejmuje agresywną antybiotykoterapię lub w uzasadnionych przypadkach leczenie zabiegowe.
    Słowa kluczowe: ostre zapalenie zatoki klinowej, rozpoznanie, leczenie, powikłania

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  54. Dermatologia Praktyczna 4/2018

    Dermatologia Praktyczna 4/2018

    CHOROBY SKÓRY WYWOŁYWANE PATOGENAMI PRZENOSZONYMI PRZEZ KLESZCZE. CZĘŚĆ 2. RIKETSJE

    Skin diseases caused by pathogens transmitted by ticks. Part 2. Rickettsia
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Kleszcze zasiedlają różne ekosystemy wielu regionów świata. Należą do pasożytów zewnętrznych żywiących się krwią ssaków i ptaków, niekiedy również gadów i płazów. W ich cyklu rozwojowym występują kolejno cztery etapy: jaja, larwy, nimfy oraz osobniki dorosłe. W procesie pobierania krwi od gospodarzy mogą ulegać zakażeniu i w następstwie stać się rezerwuarem patogenu, ale również jego wektorem – wobec bakterii, riketsji, wirusów, pierwotniaków, chlamydii, mykoplazm, a także nicieni. W poprzedniej publikacji dokonano przeglądu aktualnego piśmiennictwa dotyczącego głównych chorób skóry o podłożu bakteryjnym. Niniejsza studium dotyczy roli wektorowej kleszczy w stosunku do riketsji, ze szczególnym uwzględnieniem gorączki plamistej.
    Słowa kluczowe: riketsje, kleszcze, wektory, riketsjozy, gorączka plamista

     

    DYLEMATY TERAPEUTYCZNE W LECZENIU ŁUSZCZYCY OWŁOSIONEJ SKÓRY GŁOWY

    Therapeutic diffi culties of scalp psoriasis
    Marta Samborska, Katarzyna Adamczyk, Dominika Wcisło-Dziadecka, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą, zapalną chorobą dotykającą ok. 2-3% populacji na całym świecie.
    Owłosiona skóra głowy stanowi jedną z najpowszechniejszych lokalizacji wykwitów chorobowych. W terapii łuszczycy owłosionej skóry głowy stosuje się preparaty zewnętrzne, leczenie systemowe lub połączenie obu tych metod w zależności od nasilenia zmian skórnych. U pacjentów z ciężką lub oporną postacią choroby stosuje się leczenie biologiczne. Odpowiedni dobór terapii zwiększa szansę na sukces terapeutyczny, a tym samym na poprawę jakości życia pacjenta.
    Słowa kluczowe: łuszczyca skóry głowy, dylematy terapeutyczne, jakość życia

    ROLA NADWRAŻLIWOŚCI NA NIKIEL W ETIOPATOGENEZIE PRZEWLEKŁEJ POKRZYWKI

    The role of nickel hypersensitivity in chronic urticaria etiopathogenesis
    Ewa Wygonowska, Agnieszka Owczarczyk-Saczonek, Waldemar Placek

    Streszczenie
    Pokrzywka przewlekła może być prowokowana przez wiele różnych czynników. Niektóre
    badania sugerują, że nadwrażliwość na nikiel może odgrywać znaczącą rolę w tej chorobie.
    W ciągu ostatnich 10 lat przeanalizowano 242 chorych na pokrzywkę przewlekłą diagnozowanych
    w Katedrze i Klinice Dermatologii Miejskiego Szpitala Zespolonego w Olsztynie. Szczególną uwagę zwrócono na rolę testów płatkowych, zwłaszcza na nadwrażliwość na nikiel. Analiza obejmowała – oprócz szczegółowego wywiadu (dotyczącego przyjmowanych leków, chorób współtowarzyszących i możliwych czynników zaostrzających) – szeroki zakres badań laboratoryjnych, testów alergicznych i prób fi zykalnych. U części pacjentów przeprowadzono próby z własną surowicą oraz doustny test z aspiryną. Testy płatkowe przeprowadzone były z 31 alergenami u 206 pacjentów. Do testów wykorzystano standardowy zestaw testów płatkowych – Europejska Seria Podstawowa Seria S-1000. Dodatnie na przynajmniej jeden alergen wyniki testów uzyskano u 104 osób (ok. 50,49%). Najczęstszym alergenem był nikiel: dodatni wynik testu uzyskano u 50 osób (24,5% badanych pacjentów). U 26 osób nie znaleziono innych możliwych czynników sprawczych oprócz dodatnich testów płatkowych. W tym dodatni test na nikiel miało 8 osób. Testy płatkowe, które używane są do wykrywania alergii kontaktowej, mogą być pomocne w poszukiwaniu czynników etiologicznych pokrzywki przewlekłej. Najczęstszym alergenem wśród pacjentów z pokrzywką przewleką jest nikiel.
    Słowa kluczowe: pokrzywka przewlekła, testy płatkowe, nikiel

     

    WYBRANE CHOROBY SKÓRY ZWIĄZANE ZE SPORTEM

    Selected skin diseases related to sport
    Agnieszka Honisz, Olga Grygierzec, Piotr Kapica, Agata Kłosowicz, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Aktywność fizyczna jest częścią naszego życia i formą spędzania wolnego czasu. W związku z rozwojem nowych dyscyplin sportowych wzrasta liczba osób uprawiających sport – zarówno amatorów, jak i zawodowców. Każda z nich niesie ryzyko otarć, skaleczeń czy upadków i mimo pozytywnego wpływu aktywności fi zycznej na nasze ciało i zdrowie może dojść do niekorzystnych skutków ubocznych. U sportowców zdarzają się różnorodne dermatozy będące wynikiem nie tylko urazu, ale także źle dopasowanego stroju czy sprzętu. Często schorzenia skóry, takie jak atopia, uczulenia, mogą ulegać zaostrzeniu w wyniku nadmiernej aktywności fizycznej, co zniechęca chorych do dalszego wysiłku fizycznego.
    Intensywny trening może indukować różne dermatozy, nie tylko o etiologii infekcyjnej, ale także wywoływane przez czynniki środowiskowe czy mechaniczne. U osób aktywnych fizycznie ważna jest higiena oraz pielęgnacja skóry, a także korzystanie z odzieży sportowej, która jest przewiewna, ułatwia regulację temperatury ciała czy odprowadza nadmiar ciepła i wilgoci. Należy jednak pamiętać, że mając problemy skórne, do aktywności fizycznej należy podchodzić z rozsądkiem przez odpowiednie dostosowanie intensywności wysiłku do aktualnego stanu swojego zdrowia. Sport jest bardzo ważnym aspektem zarówno zdrowia fizycznego, jak i psychicznego w związku z uwalnianiem endorfin, czyli hormonów szczęścia obniżających poziom stresu, który także może być jednym z wielu czynników indukujących czy zaostrzających różne dermatozy. W poniższym artykule przedstawiono kilka wybranych dermatoz, które mogą wykazywać związek z sportem.
    Słowa kluczowe:
    podrażnienie, infekcja, czynniki środowiskowe, czynniki mechaniczne, alergia

     

    NA SKRAJU DERMATOLOGII I PSYCHIATRII – O ONYCHOTILLOMANII

    Onychotillomania – a fi ne line between psychiatry and dermatology
    Paulina Szczepanik-Kułak

    Streszczenie
    Onychotillomania, czyli patologiczne skubanie paznokci, po raz pierwszy została opisana w 1934 r. przez Jana Alkiewicza. Obecnie jednak wciąż niewiele wiadomo na temat tego zaburzenia. Z pewnością jest to wynikiem słabego rozpowszechnienia wiedzy na jego temat w społeczeństwie, zwraca się bowiem uwagę na niewielką liczbę opisanych przypadków klinicznych onychotillomanii i wynikające z tego niedoszacowanie stopnia zasięgu choroby. Na podstawie dostępnego piśmiennictwa bez trudu można wyciągnąć wnioski, że onychotillomania należy do grupy chorób z pogranicza dermatologii i psychiatrii. Obecnie opisuje się ją jako zaburzenie nerwicowe dotyczące paznokci, wiążące się ze znacznym samouszkadzaniem płytek paznokciowych zarówno palców rąk i stóp poprzez ich skubanie i odrywanie. Pacjent dokonuje tego przy pomocy rąk własnych lub − co jest częściej wymieniane w dostępnych publikacjach naukowych − urządzeń mechanicznych, takich jak wykałaczki, pilniki, nożyczki, pęsety. Podkreśla się, że onychotillomania stanowi zwykle dość łagodny i niebudzący niepokoju problem estetyczny. Natomiast źródłem niepokoju o stan i rokowanie chorego są zazwyczaj towarzyszące jej zaburzenia psychiatryczne, nieraz zagrażające życiu. Istnieje wówczas potrzeba natychmiastowego skierowania pacjentana specjalistyczne leczenie szpitalne. Bardzo istotne w praktyce lekarza dermatologa jest to, że chorzy często w nieuzasadnionej obawie nie mówią wprost o swoich problemach, ukrywając przyczynę zmian obserwowanych klinicznie. Niejednokrotnie rozpoczynają swoje zmagania z chorobą, odwiedzając gabinet lekarza chorób skóry w celu uzyskania porady, choć doskonale zdają sobie sprawę z odmiennej etiologii swoich problemów. Dlatego szczegółowo przeprowadzony wywiad chorobowy w połączeniu z dokładną analizą histopatologiczną i dermatoskopową – jeśli są wymagane – pozwala na ustalenie prawidłowego rozpoznania oraz dobór odpowiedniego postępowania terapeutycznego.
    Słowa kluczowe: onychotillomania, choroby paznokci, patologiczne skubanie paznokci, powtarzające się zachowania dotyczące ciała, terapia behawioralna

     

    ZIARNINIAKI TYPU CIAŁA OBCEGO PO MEZOTERAPII – OPIS PRZYPADKU, LECZENIE PLAZMOWYM ŚWIATŁEM FSL

    Kyrle’s disease – a case report
    Joanna Krzysiek, Katarzyna Tomaszewska, Katarzyna Płużańska - Srebrzyńska, Małgorzata Dominiak, Aleksandra Kobusiewicz, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    W przeciągu ostatnich dwóch dekad medycyna estetyczna stała się bardzo popularna. Wzrost liczby wykonywanych zabiegów niesie ze sobą większe ryzyko wystąpienia powikłań miejscowych lub ogólnych. Działanie zgodnie z zasadami bezpieczeństwa, stosowanie preparatów wysokiej jakości, wiedza o stanie zdrowia pacjenta oraz doświadczenie osoby wykonującej zabieg mogą zminimalizować te niepożądane reakcje. Istotne jest posiadanie umiejętności i wiedzy na temat postępowania w takich sytuacjach. Niniejszy artykuł przedstawia przypadek 54-letniej pacjentki z miejscowym powikłaniem po zastosowaniu mezoterapii leczona niestandardową metodą fototerapii.
    Słowa kluczowe: plazma FSL, powikłania po zabiegach estetycznych, guzki zapalne, fototerapia

     

    DERMATOLOGIA DZIECIĘCA – PYTANIA I ODPOWIEDZI

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Ziarniniak obrączkowaty jest częstym schorzeniem zapalnym skóry i tkanki podskórnej. Rozpoznanie ustalamy na podstawie obrazu klinicznego. Pacjenci nie wymagają wykonania biopsji. W leczeniu stosowane są najczęściej miejscowe kortykosteroidy i krioterapia. Ziarniniak naczyniowy jest szybko powiększającym się, łagodnym guzem naczyniowym. Zmiana pojawia się nagle i wykazuje tendencję do krwawienia. Metody lecznicze są różne, ale obarczone możliwością powikłań. Alternatywna nieinwazyjna metoda polega na aplikacji imikwimodu. Naczyniaki wczesnodziecięce charakteryzują się proliferacją śródbłonka i gwałtownym poporodowym wzrostem, po którym następuje inwolucja. Są jednak sytuacje, w których istnieją wskazania do ich leczenia. Metod leczniczych jest wiele, ostatnio najczęściej polecana jest terapia propranololem. Wśród malformacji naczyniowych popularne są plamy łososiowe. Nie wymagają one leczenia, a przestaną być widoczne z chwilą osiągnięcia przez dziecko dojrzałości histologicznej skóry.
    Słowa kluczowe: ziarniniak obrączkowaty, ziarniniak naczyniowy, naczyniak wczesnodziecięcy

    PRZEDSTAWIENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI ZAWODOWEJ LEKARZA, CZ. 2

    Rafał Patryn

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  55. Neurologia praktyczna 4/2018

    Neurologia praktyczna 4/2018

    Doustna kladrybina jako opcja terapeutyczna dla pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego

    Oral cladribine as a therapeutic option for patients with relapsing-remitting multiple sclerosis
    Alina Kułakowska

    Streszczenie
    Postęp badań nad stwardnieniem rozsianym (MS) sprawia, że dostępna jest coraz większa liczba leków korzystnie modyfikujących przebieg rzutowo-remisyjnej postaci choroby (RRMS). Oprócz preparatów wywołujących przewlekłą immunomodulację lub immunosupresję, których efekt terapeutyczny utrzymuje się tak długo, jak długo są stosowane, dysponujemy również lekami wywołującymi rekonstytucję układu immunologicznego. Leki te, podane przez krótki czas, prowadzą do długo utrzymujących się zmian w funkcjonowaniu układu odpornościowego, co może skutkować długotrwałą remisją choroby. Kladrybina wywołuje selektywną redukcję populacji limfocytów T i B, a następnie ich rekonstytucję. Lek wydaje się szczególnie korzystną opcją terapeutyczną dla chorych z RRMS, wykazujących wysoką aktywność choroby, zarówno nieleczonych, jak i w trakcie terapii innym lekiem modyfi kującym przebieg schorzenia. Korzystny profil bezpieczeństwa, dogodny sposób dawkowania, obejmujący rocznie 10 dni doustnego leczenia przez okres 2 lat, i brak konieczności intensywnego monitorowania terapii są ogromną zaletą dla pacjentów prowadzących aktywny tryb życia, dużo podróżujących, uczących się i pracujących zawodowo. Kladrybina może być także dobrą opcją terapeutyczną dla młodych kobiet planujących zajście w ciążę, gdyż można bezpiecznie zaprzestać stosowania antykoncepcji po 6 miesiącach od zakończenia farmakoterapii.
    Słowa kluczowe: stwardnienie rozsiane, rekonstytucja immunologiczna, kladrybina

     

    Jakość życia opiekunów osób cierpiących na choroby neurozwyrodnieniowe

    Quality of life in care-givers of patients suffering from neurodegenerative diseases
    Anna Maksymowicz-Śliwińska, Katarzyna Ciećwierska, Krzysztof Nieporęcki, Magdalena Kuźma-Kozakiewicz

    Streszczenie
    Choroby neurozwyrodnieniowe są grupą wrodzonych lub nabytych schorzeń układu nerwowego, związanych z postępującym uszkodzeniem struktury i funkcji neuronów. Do tej grupy zalicza się m.in. chorobę Alzheimera (AD), otępienie czołowo-skroniowe (FTD), chorobę Parkinsona (PD), stwardnienie boczne zanikowe (SLA) czy chorobę Huntingtona (HD). W przebiegu tych schorzeń dochodzi do postępującego zaburzenia funkcji ruchowych i/lub poznawczych pacjenta, ograniczających jego samodzielne funkcjonowanie. W tej sytuacji opiekunowie stają się kluczowym źródłem wsparcia osób chorych, zarówno na poziomie fizycznym, jak i emocjonalnym. Jednocześnie niejednokrotnie rezygnują z pracy, życia towarzyskiego, w znacznej mierze dostosowując własne życie do aktualnych potrzeb pacjenta. Niniejsza publikacja przedstawia przegląd piśmiennictwa dotyczący jakości życia opiekunów (QoL) osób ciepiących na najczęstsze choroby neurozwyrodnieniowe.
    Słowa kluczowe: choroby neurozwyrodnieniowe, stwardnienie boczne zanikowe, choroba Alzheimera, choroba Parkinsona, choroba Huntingtona, opiekunowie, jakość życia, dobrostan, obciążenie, strategie radzenia sobie, wsparcie socjalne, nastrój

    Testy przesiewowe dla pacjentów udarowych z afazją. Przegląd piśmiennictwa

    Screening tests for aphasia in patients with stroke. A systematic review
    Journal of Neurology 2017; 264: 211-220

    Streszczenie
    Afazja ma istotny wpływ na jakość życia i znacząco podnosi koszty opieki nad pacjentami udarowymi. Wczesne jej rozpoznanie u tych chorych jest ważne dla rokowania oraz zaplanowania leczenia w odpowiednim czasie. Celem naszej pracy była identyfikacja dostępnych testów, umożliwiających różnicowanie pacjentów z afazją i bez zaburzeń mowy o typie afazji, a następnie ocena danego testu pod kątem dokładności, niezawodności i łatwości jego przeprowadzenia. Przeszukaliśmy serwisy PubMed, EMbase, Web of Science oraz PsycINFO pod kątem opublikowanych badań, dotyczących testów przesiewowych, mających na celu ocenę afazji u pacjentów po udarach. Przeanalizowaliśmy listy piśmiennictwa wybranych artykułów, jak również skontaktowaliśmy się z kilkoma ekspertami w celu wyszukania dodatkowych odniesień w piśmiennictwie. W przypadku każdego testu przesiewowego ocenialiśmy jego czułość, swoistość, iloraz wiarygodności wyniku dodatniego, iloraz wiarygodności wyniku ujemnego oraz diagnostyczny iloraz szans (DOR), jak również oszacowaliśmy stopień odchylenia metody walidacji. W naszej pracy zawarliśmy 10 badań oceniających 8 testów przesiewowych. Analizy te różniły się wielkością badanej grupy, charakterystyką pacjentów oraz testami referencyjnymi używanymi do walidacji. W przypadku wielu artykułów nie udało się zawrzeć informacji dotyczących kolejności włączania pacjentów do badania, czasu od wystąpienia afazji do przeprowadzenia testu przesiewowego oraz procedury „zaślepienia”. Spośród trzech badań, które zostały ocenione jako mające pośrednie lub niskie ryzyko błędu systematycznego, DOR miał najwyższą wartość dla Przesiewowego Testu Językowego (Language Screening Test) oraz ScreeLing. Dostępnych jest kilka narzędzi przesiewowych dla afazji w udarze mózgu, jednak wiele z testów nie zostało właściwie zatwierdzonych. W celu określenia ich przydatności w praktyce klinicznej potrzebne jest przeprowadzenie metodologicznie poprawnych badań walidacyjnych.
    Słowa kluczowe: naczyniowe uszkodzenie mózgu/udar mózgu, zawał, krwotok śródmózgowy, diagnostyczna ocena testu, afazja, test przesiewowy

    Postępy w pojmowaniu nocycepcji i bólu neuropatycznego

    Advances in understanding nociception and neuropathic pain
    Journal of Neurology 2018; 265: 231-238

    Streszczenie
    Ból wynika z aktywacji podgrupy neuronów czuciowych, określanych nocyceptorami (receptorami bólowymi) i pojawił się w ewolucji jako mechanizm „odczuwania i ochrony”. Uszkodzenie lub choroba układu czuciowego może jednak doprowadzić do wystąpienia bólu neuropatycznego, który nie służy funkcji ochronnej. Poznanie, w jaki sposób funkcjonuje czuciowy układ nerwowy i jakie zmiany zachodzą w bólu neuropatycznym, mają zasadnicze znaczenie dla identyfikacji nowych celów terapeutycznych i opracowania nowych leków przeciwbólowych. W ostatnich latach rozwinięto takie technologie, jak optogenetyka i metoda sekwencjonowania RNA, które wraz z bardziej tradycyjnym zastosowaniem zwierzęcych modeli bólu neuropatycznego i zrozumieniem odmienności genetycznych u ludzi umożliwiły osiągnięcie znaczących postępów w poznaniu mechanizmów bólu neuropatycznego.
    Słowa kluczowe:
    chemogenetyka, obwody neuronalne, ból neuropatyczny, receptor bólowy, optogenetyka, kanał sodowy sterowany napięciem (NaV)



    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  56. Dermatologia Praktyczna 5/2018

    Dermatologia Praktyczna 5/2018

    BIAŁKA RODZINY S100 W DERMATOLOGII. CZĘŚĆ 2. NOWOTWORY SKÓRY

    S100 Family Proteins in dermatology. Part 2. Tumor skin diseases
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Wykazano związki białek rodziny S100 z wieloma chorobami skóry, w tym z niektórymi nowotworami – zarówno na poziomie kancerogenezy, jak i progresji nowotworu. Na podstawie przeglądu piśmiennictwa przedstawiono białka S100 kojarzone z rakiem podstawnokomórkowym, rakiem kolczystokomórkowym, czerniakiem, guzem z komórek ziarnistych oraz ziarniniakiem grzybiastym, a także z innymi, opisywanymi kazuistycznie nowotworami skóry.
    Słowa kluczowe: rak podstawnokomórkowy, rak kolczystokomórkowy, czerniak złośliwy, guz z komórek ziarnistych, ziarniniak grzybiasty

     

    ZMIANY OCZNE W WYBRANYCH SCHORZENIACH DERMATOLOGICZNYCH

    Ocular changes in certain skin diseases
    Agnieszka Honisz, Karolina Stanienda-Sokół, Olga Grygierzec, Piotr Kapica, Agata Kłosowicz, Dariusz Dobrowolski, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    W wielu schorzeniach dermatologicznych obserwuje się zajęcie narządu wzroku. Może ono dotyczyć niemal każdej części gałki ocznej. Zarówno w dermatozach infekcyjnych, atopowych, polekowych, ziarniakowych, nowotworowych, jak również w chorobach pęcherzowych i autoimmunologicznych gałka oczna może być zajęta z różną częstością. W niektórych przypadkach powikłania okulistyczne prowadzą do trwałych uszkodzeń wzroku, w tym do ślepoty. Zmiany oczne mogą być spowodowane nagłym zaostrzeniem danej dermatozy, współistniejącymi powikłaniami ogólnoustrojowymi czy też toksycznym działaniem leków stosowanych w dermatologii (prednizon, arechina i jej pochodne). Powszechnie wiadomo, że w wielu dermatozach mogą wystąpić objawy okulistyczne. Zdarza się, że leczona dermatoza nie jest tak poważna jak skojarzone z nią zajęcie gałki ocznej. Celem niniejszego artykułu jest przypomnienie praktykującym dermatologom i okulistom o wielu różnych objawach chorób układowych, które mogą zajmować równocześnie gałkę oczną i skórę. Dobra współpraca lekarzy dermatologów i okulistów na etapie diagnostyki przyczynia się do prawidłowego rozpoznania, co ma wpływ na szybkie włączenie odpowiedniego leczenia, a zatem także na ograniczenie i uniknięcie powikłań oraz skrócenie okresu rekonwalescencji. W artykule przedstawiono kilka wybranych schorzeń dermatologicznych, przy których mogą występować zmiany oczne, często grożące utratą widzenia. Lekarze dermatolodzy w przypadku stwierdzenia opisanej dermatozy powinni rozważyć konsultację przypadku ze specjalistą okulistą celem włączenia adekwatnego leczenia.
    Słowa kluczowe: półpasiec oczny, sarkoidoza, zespół Stevensa - Johnsona, pemfigoid, zespół suchego oka

    SKÓRA W OKRESIE MENOPAUZY – NAJCZĘSTSZE PROBLEMY DERMATOLOGICZNE

    Skin in menopause period – mostly dermatological problems
    Olga Grygierzec, Agnieszka Honisz, Piotr Kapica, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Menopauza, która przypada najczęściej w przedziale wiekowym 45-55 r.ż. i oznacza okres od zakończenia ostatniej miesiączki, podczas którego zachodzą liczne zmiany w organizmie, jest ważnym epizodem w życiu każdej kobiety. Wraz ze stopniowym wygaszaniem czynności jajników dochodzi do spadku stężenia estrogenu oraz progesteronu, co najczęściej skutkuje występowaniem charakterystycznych objawów. Kobiety uskarżają się na uderzenia gorąca, napadowy rumień twarzy, zmiany nastroju, zaburzenia snu, apatię, zmniejszone libido, zwiększony apetyt oraz trudności w koncentracji i skupieniu uwagi. Zmiany w gospodarce hormonalnej okresu menopauzy wpływają również na stan oraz jakość skóry. Dochodzi wówczas do jej ścieńczenia, utraty gęstości i jędrności, co pogłębia już istniejące zmarszczki. Kobiety często zgłaszają dokuczliwą suchość oraz świąd okolic intymnych na skutek znacznej atrofii błony śluzowej związanej ze zmniejszeniem syntezy kolagenu. W poniższym artykule przedstawiono wybrane problemy dermatologiczne, charakterystyczne dla okresu menopauzy
    Słowa kluczowe: menopauza, estrogeny, skóra, problemy dermatologiczne, hormonalna terapia zastępcza

     

    WYBRANE GENODERMATOZY PRZEBIEGAJĄCE ZAWSZE Z ZABURZENIAMI WZROSTU WŁOSÓW

    Selected genodermatoses occurring always with hair growth disorders
    Piotr Kapica, Agnieszka Honisz, Olga Grygierzec, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Genodermatozy to dziedziczne choroby skóry, w których różnorodnym zmianom dermatologicznym może towarzyszyć także zwiększone ryzyko zachorowania na nowotwory złośliwe skóry i narządów wewnętrznych. Etiologia oraz patogeneza części genodermatoz nie zostały w pełni poznane, jednak liczne badania ostatnich lat pozwoliły na dokładne zrozumienie podstaw genetyki, a także procesów molekularnych leżących u podstawy części z nich. Pomimo znacznej niejednorodności, choroby te cechują się także innymi licznymi i nakładającymi się objawami, takimi jak: nadwrażliwość na światło, zmiany neurologiczne, zaburzenia barwnikowe, przedwczesne starzenie oraz występujące w niektórych jednostkach chorobowych charakterystyczne problemy trichologiczne. Nieprawidłowości w obrębie włosów zaczynają się na różnym etapie rozwoju osobniczego człowieka i mają one rozmaitą postać: od przedwczesnego siwienia, nadmiernego owłosienia, znacznych ubytków do nawet całkowitego braku owłosienia skóry głowy i reszty ciała. Wszystkie te objawy są bardzo uciążliwe dla chorych, a w przypadku wielu zaburzeń genetycznych po dzień dzisiejszy brakuje skutecznych metod terapeutycznych, które poprawiałyby stan owłosienia. Postępowanie lekarskie w przypadku wrodzonych genodermatoz wymaga ścisłej współpracy wielu specjalistów. Celem poniższej pracy jest zwrócenie uwagi na wybrane zespoły genetyczne i towarzyszące im problemy trichologiczne, których powiązanie może ułatwić i przyspieszyć ustalenie właściwego rozpoznania klinicznego. Wzajemna współpraca lekarzy różnych specjalności i multidyscyplinarna opieka medyczna są kluczowe dla właściwego postępowania z osobami chorymi.
    Słowa kluczowe:
    genodermatozy, problemy trichologiczne, łysienie, włosy, zespoły genetyczne

     

    ERYTRODERMIA – NAJCZĘSTSZE PRZYCZYNY DERMATOLOGICZNE

    Erythroderma – mostly dermatological problems
    Olga Grygierzec, Agnieszka Honisz, Piotr Kapica, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Erytrodermia, czyli uogólnione zapalenie skóry, to ostry stan zapalny skóry zajmujący powyżej 90% jej powierzchni. Objawia się uogólnionym rumieniem oraz nasilonym złuszczaniem skóry, którym towarzyszą objawy ogólne, takie jak: osłabienie, gorączka, dreszcze, limfadenopatia oraz liczne odchylenia w badaniach laboratoryjnych wynikające z zaburzonego metabolizmu. Choroba ta zależnie od jej przyczyny występuje w różnych grupach wiekowych, jednak najczęściej dotyka osób po 40 r.ż. Jej przebieg i stopień nasilenia zmian jest różny i zależny od przyczyny wystąpienia, lecz bardzo często potencjalnie zagraża ona życiu, dlatego tak ważne jest szybkie i odpowiednie wdrożenie leczenia. Najczęstszymi stanami przebiegającymi z erytrodermią są: łuszczyca, atopowe zapalenie skóry, osutki polekowe oraz chłoniaki: ziarniniak grzybiasty i zespół Sezary’ego. W poniższym artykule przedstawiono najczęstsze przyczyny dermatologiczne występowania erytrodermii.
    Słowa kluczowe: erytrodermia, uogólnione zapalenie skóry, rumień, złuszczanie, świąd

     

    NANOCZĄSTKI SREBRA JAKO SUBSTANCJA PRZECIWDROBNOUSTROJOWA

    Silver nanoparticles as an antimicrobial substanceSilver nanoparticles as an antimicrobial substance
    Dorota Mehrholz, Wioletta Barańska-Rybak, Roman Janusz Nowicki

    Streszczenie
    Nasilanie się antybiotykooporności wśród bakterii stanowi jeden z głównych problemów zdrowia publicznego na świecie. Obecność infekcji wywołanych wielolekoopornymi szczepami bakteryjnymi powoduje przedłużenie hospitalizacji, wzrost śmiertelności oraz zwiększenie kosztów opieki zdrowotnej. Zbyt mała wrażliwość lub całkowita oporność na dotychczas stosowane antybiotyki stały się przyczyną poszukiwania alternatywnych metod walki z infekcjami bakteryjnymi. Innowacyjną metodą walki z bakteriami chorobotwórczymi jest zastosowanie nanocząstek srebra (AgNPs). Srebro jest dobrze znaną i szeroko stosowaną substancją bakteriobójczą. Metale w skali nano, czyli o wielkości do 100 nm, charakteryzuje większa skuteczność działania ze względu na dużą powierzchnię w stosunku do rozmiaru. Nanocząstki, w przeciwieństwie do konwencjonalnych antybiotyków, nie mają sprecyzowanego celu molekularnego, co może znacznie utrudniać bakteriom wytwarzanie mechanizmów lekooporności. Wykazano, że AgNPs hamują proliferację bakterii oraz mają zdolność niszczenia biofilmu, co więcej utrudniają mechanizm jego formowania.
    Słowa kluczowe: biofilm, cytotoksyczność, infekcje bakteryjne, nanocząstki srebra, substancje przeciwbakteryjne

     

    APEC – ENIGMATYCZNA CHOROBA O JEDNOZNACZNYM OBLICZU

    APEC – an enigmatic disease of an unambiguous countenance
    Anna Jędrowiak, Aleksandra Kobusiewicz, Joanna Krzysiek, Igor Bednarski, Ewa Trznadel-Grodzka, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    APEC (Asymmetric Perifl exural Exanthem of Childhood) to rzadka, samoograniczająca się osutka o nieznanej etiologii, występująca u dzieci. Opisano nieliczne przypadki schorzenia występujące u dorosłych.
    Słowa kluczowe: APEC (Asymmetric Perifl exural Exanthem of Childhood), osutki wieku dziecięcego, asymetryczne osutki

     

    ZASTOSOWANIE KWASU FUSYDOWEGO I JEGO POŁĄCZENIA Z WALERIANEM BETAMETAZONU W DERMATOLOGII – STUDIUM PRZYPADKÓW KLINICZNYCH

    Use of fucidic acid and its combination with bethametasone waleriate in dermatology – clinical case study
    Wioletta Barańska-Rybak

    Streszczenie
    Kwas fusydowy jest stosowany w terapii zakażeń wywoływanych przez bakterie Gram-dodatnie (Staphylococcus aureus oraz Streptococcus pyogenes) od 1962 r. Nowa formuła 2-proc. kwasu fusydowego w połączeniu z 0,1-proc. walerianem betametazonu w postaci kremu lipidowego została stworzona z myślą o pacjentach z wtórnie nadkażonymi zmianami wypryskowymi. W artykule przedstawiono przypadki kliniczne zastosowań kwasu fusydowego w kremie i w maści oraz kwasu fusydowego w połączeniu z walerianem betametazonu w różnych chorobach skóry.
    Słowa kluczowe: kwas fusydowy, infekcje, leczenie

     

    DERMATOLOGIA DZIECIĘCA – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Jednym z działających szkodliwie czynników fizycznych jest stałe lub okresowo powtarzalne przegrzewanie skóry, w wyniku czego powstają charakterystyczne zmiany erythema abigne. W postępowaniu leczniczym należy zatem wyeliminować czynnik wywołujący chorobę. Ucząc się chorób skóry poznajemy jednostkę, jej odmiany kliniczne i różnicowanie. Pamiętać należy, że nie tylko kiła, świerzb i sarkoidoza naśladują różne jednostki chorobowe, ale także grzybica. W rozpoznaniu rozstrzygające jest badanie mikologiczne.
    Liszaj twardzinowy w anogenitalnej postaci u dziewcząt jest przewlekłą zapalną chorobą o nieznanej etiologii. Występuje najczęściej u dziewczynek w wieku przedpokwitaniowym. Może dotyczyć zewnętrznych narządów płciowych, okolicy krocza i odbytu. Z uwagi na możliwość licznych powikłań wymaga odpowiedniego leczenia. Nałożenie się czynnika genetycznego i czynników środowiskowych w AZS skutkuje wysychaniem skóry, jej pękaniem i możliwością zakażenia patogenami chorobotwórczymi. W takich warunkach często dochodzi do rozwoju wirusów i wytworzenia brodawek pospolitych. W przypadku brodawek pojedynczych proponuje się leczenie miejscowe i/lub działania zabiegowe, w przypadku brodawek rozsianych zaleca się leczenie miejscowe i stymulujące układ odpornościowy.
    Słowa kluczowe: dzieci, rumień cieplny, grzybica skóry gładkiej, liszaj twardzinowy sromu, brodawki wirusowe rozsiane

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  57. Przegląd Pediatryczny 4/2018

    Przegląd Pediatryczny 4/2018

    PRACE HISTORYCZNE/HISTORICAL REVIEWS

    Polskie Towarzystwo Endokrynologii i Diabetologii Dziecięcej – wczoraj i dzisiaj 

    The Polish Society for Pediatric Endocrinology and Diabetes – yesterday and today
    Mieczysław Walczak, Ewa Małecka-Tendera, Mieczysław Szalecki, Małgorzata Myśliwiec, Artur Mazur, Maciej Hilczer, Elżbieta Petriczko, Tomasz Romer

    Streszczenie
    Opisano ponad 25-letnią historię Polskiego Towarzystwa Endokrynologii i Diabetologii Dziecięcej, od jego utworzenia do czasów współczesnych. Przedstawiono zasadnicze cele działalności Towarzystwa oraz metody ich realizacji. Opisano również główne kierunki działalności naukowej oraz edukacyjnej prowadzonej przez Towarzystwo. Podano także rożne formy nagradzania i wyróżniania działalności naukowej i społecznej.

    Rozwój i działalność Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci

    Development and activity of the Polish Society for Pediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition
    Józef Ryżko, Mieczysława Czerwionka-Szaflarska, Jarosław Kwiecień

    Streszczenie
    Praca prezentuje historię Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci (PTGHiZD). Autorzy opisują aktywność liderów Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego zaangażowanych w gastroenterologię dziecięcą i drogę prowadzącą do powstania nowego towarzystwa, co nastąpiło w 1998 r. Przedstawiono byłych i obecnych prezesów, Członków Honorowych i przewodniczących Sekcji Specjalistycznych PTGHiZD.

    Historia kardiologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric cardiology in Poland
    Wanda Kawalec

    Streszczenie
    Ojcem kardiologii dziecięcej w Polsce jest prof. Antoni Chrościcki, który już w latach 40. XX w. w II Klinice Pediatrycznej w Warszawie zorganizował pierwszą pracownię elektrokardiografii, a później poradnię kardiologii dziecięcej. Jego uczniowie byli pionierami kardiologii dziecięcej we wszystkich regionach w kraju. W latach 70. i 80. zaczęły powstawać oddziały kardiologii dziecięcej, które z czasem przekształcały się w ośrodki kliniczne. Szczególne znaczenie dla rozwoju tej dziedziny medycyny miał ośrodek kardiologii w Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie, w Klinice Pediatrii, a następnie Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi oraz w Klinice Pediatrii w Krakowie.

    Historia nefrologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric nephrology in Poland
    Małgorzata Pańczyk-Tomaszewska, Ryszard Grenda

    Streszczenie
    Nefrologia dziecięca jest stosunkowo nową dziedziną medycyny. W 1973 r. Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego zlecił Teresie Wyszyńskiej zorganizowanie Sekcji Nefrologii Dziecięcej. Polskie Towarzystwo Nefrologii Dziecięcej zostało zarejestrowane w 1994 r. W 2015 r. stworzono specjalizację z nefrologii dziecięcej, powołano konsultanta krajowego. W artykule przedstawiono główne etapy rozwoju nefrologii dziecięcej, wprowadzanie kolejno nowych technik dializacyjnych i rozwój transplantacji nerek u dzieci w Polsce.

    Historia polskiej neonatologii

    The history and achievements of Polish neonatology
    Maria Katarzyna Borszewska-Kornacka, Ewa Helwich

    Streszczenie
    W artykule przedstawiono historię specjalności medycznej, jaką jest neonatologia, od jej powstania w 1988 r. aż do chwili obecnej. Przypomniano postaci pediatrów i neonatologów, których praca w szczególny sposób wpłynęła na poprawę opieki okołoporodowej w Polsce. W ukształtowaniu nowoczesnego obrazu neonatologii miały także swój udział fundacje, którym zawdzięczamy wiele istotnych programów medycznych służących diagnostyce i leczeniu noworodków.

    Historia neurologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric neurology in Poland
    Barbara Steinborn, Sergiusz Jóźwiak

    Streszczenie
    Artykuł prezentuje przeszłość i teraźniejszość neurologii dziecięcej w Polsce, która ma swoje korzenie w neurologii ogólnej, reprezentowanej przez wielu znamienitych naukowców i neurologów praktyków. Ojcem polskiej neurologii jest dr Edward Flatau, znany przede wszystkim jako autor prawa Flataua. Jednak najbardziej znaną postacią w świecie neurologów jest Józef Babiński, który opisał występowanie patologicznego odruchu podeszwowego. Pierwszą polską publikacją w dziedzinie neurologii dziecięcej był artykuł Józefa Brudzińskiego dotyczący opisu objawu oponowego (zgięcie kończyn dolnych przy biernym przywiedzeniu głowy do klatki piersiowej). Współczesną neurologię dziecięcą, po II wojnie światowej, stworzyła profesor Zofia Majewska. Obecnie w Polsce działa 11 ośrodków akademickich, które pełnią rolę zarówno diagnostyczno-terapeutyczną, jak i edukacyjną oraz naukową. Polskie Towarzystwo Neurologów Dziecięcych zostało założone w 1991 r. i obecnie liczy 580 członków, w tym ponad 300 neurologów dziecięcych.

    Historia onkologii i hematologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric oncology and hematology in Poland
    Michał Matysiak, Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska, Wanda Badowska, Walentyna Balwierz, Radosław Chaber, Alicja Chybicka, Piotr Czauderna, Bożenna Dembowska-Bagińska, Jan Godziński, Grażyna Karolczyk, Bernarda Kazanowska, Jerzy Kowalczyk, Maryna Krawczuk-Rybak, Wojciech Młynarski, Angelina Moryl-Bujakowska, Jarosław Peregud-Pogorzelski, Anna Raciborska, Grażyna Sobol-Milejska, Tomasz Urasiński, Mariola Woszczyk, Mariusz Wysocki, Jan Styczyński, Tomasz Szczepański

    Streszczenie
    Historia onkologii i hematologii dziecięcej w Polsce to ponad 50 lat wytężonej pracy, dzięki której wyniki leczenia dzieci chorych na nowotwory i choroby krwi są porównywalne z osiąganymi przez wiodące ośrodki światowe. Dzięki współpracy trwającej nieprzerwanie od lat 80. XX w. we wszystkich klinikach wchodzących w skład ww. grup terapeutycznych wdrażane są aktualne na świecie metody leczenia nowotworów. To dzięki tej współpracy i wymianie doświadczeń uzyskujemy obecnie ponad 80% całkowitego wyleczenia wszystkich dzieci chorych na nowotwory, a u dzieci mających choroby układu krwiotwórczego sprawność lub poprawę jakości życia.

    Artykuł wycofany na prośbę autorów. Zostanie opublikowany w poprawnej wersji w numerze 2/2019.

    Historia otolaryngologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric otolaryngology in Poland
    Danuta Gryczyńska, Grażyna Mielnik-Niedzielska

    Streszczenie
    Celem poniższej publikacji jest opisanie historii otolaryngologii dziecięcej w Polsce. Ujęto początki, rozwój i obecną sytuację tej dziedziny medycyny ze szczególnym uwzględnieniem najbardziej wpływowych jej twórców i pionierów. Obszerna analiza powstawania tej, odrębnej obecnie, specjalizacji medycznej zawiera dorobek i zasługi istotnych postaci biorących udział w propagowaniu rozwoju nowych technik operacyjnych stosowanych u dzieci, jak również w scalaniu środowiska laryngologów zajmujących się chorobami wieku dziecięcego. W artykule zawarto informacje dotyczące historii najważniejszych ośrodków otolaryngologii dziecięcej w Polsce, w szczególności zlokalizowanych w Warszawie, Łodzi, Lublinie, Białymstoku, Bydgoszczy, Wrocławiu i Katowicach.

    Polskie Towarzystwo Pneumonologii Dziecięcej

    The Polish Society of Pediatric Pneumonology
    Zbigniew Doniec

    Streszczenie
    Polskie Towarzystwo Pneumonologii Dziecięcej, powołane z inicjatywy pediatrów pneumonologów dziecięcych jest organizacją, której celem jest szeroko rozumiana działalność na rzecz dziedziny medycznej, jaką są choroby płuc dzieci. Działalność ta jest rozwijana głownie w zakresie szkoleniowym we współpracy z innymi towarzystwami lekarskimi. Dotychczasowe doświadczenia i osiągnięcia wydają się potwierdzać zasadność idei, która przyświecała założycielom Towarzystwa w 2007 r.

    Psychiatria dzieci i młodzieży – zarys rozwoju, stan obecny, implikacje na przyszłość

    Child and adolescence psychiatry – outline of progress, status quo, implications for the future
    Izabela Łucka, Monika Fryze

    Streszczenie
    Praca prezentuje historyczny zarys rozwoju psychiatrii dzieci i młodzieży w Polsce, z uwzględnieniem najważniejszych wydarzeń, które miały wpływ na charakter tej specjalizacji lekarskiej. Dodatkowo omawia aktualną sytuację dotyczącą świadczenia usług w zakresie psychiatrii wieku rozwojowego oraz przedstawia implikacje na przyszłość.

    Polskie Towarzystwo Stomatologii Dziecięcej – czym zajmuje się najmłodsze stomatologiczne towarzystwo naukowe w Polsce?

    The Polish Society of Pediatric Dentistry – what are the activities of youngest dentistry scientific society in Poland?
    Anna Jurczak, Iwona Gregorczyk-Maga

    Streszczenie
    Polskie Towarzystwo Stomatologii Dziecięcej (PTSD) zostało powołane w 2013 r. Celem jego statutowej działalności jest ujednolicanie wiedzy z zakresu stomatologii dziecięcej oraz opracowanie wytycznych w profilaktyce i lecznictwie dzieci obowiązujących w Polsce. PTSD aktywnie uczestniczy w prospołecznych akcjach edukacyjnych. Od początku istnienia organizuje cykliczne szkolenia i konferencje naukowe. Działalność naukowa PTSD jest realizowana także w oparciu o organ wydawniczy − kwartalnik „Nowa Stomatologia”.

     

    Polskie Towarzystwo Wrodzonych Wad Metabolizmu – historia i teraźniejszość

    The Polish Society of Inborn Errors of Metabolism – past and present
    Jolanta Sykut-Cegielska

    Streszczenie
    Polskie Towarzystwo Wrodzonych Wad Metabolizmu (PTWWM) zostało zarejestrowane w 2015 r. jako kontynuacja Sekcji Wrodzonych Wad Metabolizmu (utworzonej już w 1995 r.), która należała do Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego. Aktualnie PTWWM liczy prawie 100 zarejestrowanych członków, a jego siedziba mieści się w Instytucie Matki i Dziecka w Warszawie.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  58. Przegląd Pediatryczny 1/2019

    Przegląd Pediatryczny 1/2019

    PRACE HISTORYCZNE/HISTORICAL REVIEWS

    Sto dziesięć lat Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego 

    The 110-year history of the Polish Pediatric Society
    Andrzej Milanowski, Jarosław Peregud-Pogorzelski

    Streszczenie
    W pracy przedstawiono 110 lat historii Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego z uwzględnieniem głównych kierunków działania Towarzystwa w minionym okresie oraz postaci, które miały istotny wpływ na jego powstanie.

    Historia Oddziału Bialskopodlaskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Bialskopodlaski Section of the Polish Pediatric Society
    Tamara Fiedziuk

    Streszczenie
    Krótka historia najmłodszego oddziału Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego w Białej Podlaskiej.

    Historia Oddziału Bydgoskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Bydgoszcz Section of the Polish Pediatric Society
    Mieczysława Czerwionka-Szaflarska

    Streszczenie
    W pracy przestawiono historię Oddziału Bydgoskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego.

    Historia Oddziału Częstochowskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Częstochowa Section of the Polish Pediatric Society
    Małgorzata Klimza

    Streszczenie
    Oddział Częstochowski PTP powołany został uchwałą ZG PTP 01.06.1995 r. z inicjatywy dr. Wiesława Lewanowicza, późniejszego wieloletniego przewodniczącego Oddziału. Istniała potrzeba organizowania szkoleń naukowych na własnym terenie – ówczesnego województwa częstochowskiego – bez konieczności wyjazdów do ośrodków klinicznych. Przez 23 lata naszej działalności odwiedziło nas ze swoimi wykładami wielu znakomitych gości z całej Polski. Choć z liczby 198 członków zostało obecnie 61 osób, nadal spotykamy się, organizujemy spotkania naukowe i czekamy na skromny jubileusz ćwierćwiecza.

    Historia Oddziału Gdańskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Gdansk Section of the Polish Pediatric Society
    Barbara Kamińska

    Streszczenie
    Gdański Oddział Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego powstał ponad 60 lat temu. Jego historię tworzyli wybitni lekarze i nauczyciele, zaangażowani w działalność gdańskiego PTP. Wśród kluczowych postaci należy wymienić profesorów Kazimierza Erecińskiego, Klementynę Świcową, Marię Kamińską, Marię Korzon.

    Historia Oddziału Kieleckiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Kielce Section of the Polish Pediatric Society
    Elżbieta Kołodziej, Zdzisław Domagała, Maciej Szczukocki

    Streszczenie
    Oddział Kielecki Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego został założony w 1951 r. Pierwszą przewodniczącą była dr Maria Mikołajczyk-Kurowska, dyrektor Szpitala Dziecięcego w Kielcach w latach 1938-1950. Oddział Kielecki PTP działał w oparciu o kadry lekarskie szpitala i wpisuje się 67-letnią historią w 100-lecie Szpitala Dziecięcego w Kielcach.

    Historia Oddziału Łódzkiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Lodz Section of the Polish Pediatric Society
    Krzysztof Zeman, Agnieszka Blomberg

    Streszczenie
    Idea powstania Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego (PTP) narodziła się w Łodzi. Oddział Łódzki (OŁ PTP) był też pierwszym organem terenowym PTP. W niniejszym opracowaniu podjęto próbę usystematyzowania danych o łódzkich pediatrach, którzy poprzez swoje inicjatywy, działalność i pasję tworzyli łódzką i polską szkołę pediatryczną w okresie ponad 100 lat.

    Polskie Towarzystwo Pediatryczne na Warmii i Mazurach

    The Polish Pediatric Society in Warmia and Mazury
    Teresa Kołcun-Penkowska

    Streszczenie
    Artykuł przedstawia w skrócie historię Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego na Warmii i Mazurach, w tym sylwetki osób najbardziej zaangażowanych w organizację opieki medycznej nad dziećmi oraz kształcenie przyszłych lekarzy. W ramach krótkiego artykułu nie sposób wspomnieć o zasługach wszystkich. Wspominając jednak niektórych, pamiętamy o wszystkich. To nasi nauczyciele.

    Historia Oddziału Opolskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The origins of the Opole Section of the Polish Pediatric Society
    Jacek Płonka

    Streszczenie
    Historia Oddziału Opolskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego sięga lat 50. XX w. Pierwsze zebrania naukowe odbyły się w latach 1957-1958. Założycielem i pierwszym prezesem była dr Aleksandra Pospieszalska. Sekretariat mieścił się w Szpitalu Dziecięcym w Opolu przy placu Kopernika (wówczas plac Armii Czerwonej). Kolejnymi prezesami byli: dr Zofia Czyżewska, dr Jolanta Kraszewska, dr Halina Kubicka oraz dr Barbara Szczepanik. Obecnie funkcję tę pełni dr Jacek Płonka. Sekretariat Oddziału Opolskiego mieści się na Oddziale Pediatrii Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego w Opolu.

    Zarys historii Radomskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    An outline of the history of the Radom Section of the Polish Pediatric Society
    Katarzyna Bogucka, Grzegorz Walczyński

    Streszczenie
    Poniższe opracowanie ukazuje działalność Oddziału Radomskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego od chwili powstania w 1958 r. do czasów obecnych. Informuje o kluczowych wydarzeniach w historii pediatrii ziemi radomskiej. Przedstawia również pełnych pasji lekarzy pediatrów, którzy przez lata łączyli swoją intensywną pracę zawodową z aktywną działalnością na rzecz Oddziału Radomskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego.

    Historia Oddziału Rzeszowskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Rzeszow Section of the Polish Pediatric Society
    Artur Mazur, Grażyna Hejda

    Streszczenie
    W pracy przedstawiono najważniejsze wiadomości o historii i rozwoju Oddziału Rzeszowskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego.

     

    Oddział Siedlecki Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Siedlce Section of the Polish Pediatric Society
    Stanisław Pawełczak

    Streszczenie
    Artykuł przedstawia działalność Oddziału Siedleckiego Polskiego Stowarzyszenia Pediatrycznego od 1994 r. Zaprezentowano zarządy kolejnych kadencji. Członkowie Towarzystwa realizowali cele statutowe, w tym: organizację szkoleń i konferencji, integrację środowisk lekarskich, a także instytucji zajmujących się dziećmi na terenie regionu. Członkowie PTP współpracowali w edukacji kadry medycznej.

    Rys historyczny Oddziału Śląskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    Historical view of the Silesian Section of the Polish Pediatric Society
    Anna Obuchowicz, Urszula Grzybowska-Chlebowczyk

    Streszczenie
    Oddział Śląski PTP rozpoczął działalność w 1950 r. z inicjatywy dr. Stanisława Roszaka. Aktualnie liczy ok. 300 członków. W ciągu 68 lat działalności członkami zarządu i przewodniczącymi byli wybitni lekarze i pracownicy Śląskiej Akademii Medycznej/Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. W artykule zamieszczono krótkie dane biograficzne przewodniczących Oddziału oraz nazwiska członków zarządu.

    Historia Oddziału Toruńskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Toruń Section of the Polish Pediatric Society
    Janusz Czarnecki, Sabina Langer-Wojcik

    Streszczenie
    Oddział Toruński Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego powstał w 1990 r. Jego pierwszym przewodniczącym była dr Anna Golińska-Zbucka.
    Cele realizowano poprzez organizowanie 5-6-krotnie w ciągu roku zebrań naukowo-szkoleniowych. W skład zarządu Oddziału Toruńskiego PTP wchodzili pediatrzy: kardiolodzy, nefrolodzy, alergolodzy, endokrynolodzy, neurolodzy, chirurdzy dziecięcy i neonatolodzy.
    Lekarzy pediatrzy OT PTP i kardiolodzy dziecięcy oraz neonatolodzy wzięli udział w Narodowym Programie Profilaktyki i Chorob Układu Sercowo-Naczyniowego POLKARD w latach 2003-2008. Poprzez współpracę z Fundacją „O Uśmiech Dziecka” zdobyli fundusze na zakup aparatury medycznej.

    Historia Oddziału Warszawskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    The history of the Warsaw Section of the Polish Pediatric Society
    Teresa Jackowska, Małgorzata Wielopolska

    Streszczenie
    Przedstawiamy krotką historię Oddziału Warszawskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego (OWPTP). Za datę jego powołania można uznać 20.01.1910 r. OWPTP zajmuje się podnoszeniem i doskonaleniem wiedzy i umiejętności zawodowych pediatrów. Organizuje liczne konferencje i warsztaty. Klub 35, kartka z historii, spotkania z emerytowanymi pediatrami – to stałe punkty konferencji. W marcu 2018 r. OWPTP liczył 1213 członków (w tym 979 czynnych członków i 138 emerytowanych).

     

    Rys historyczny Oddziału Zielonogórskiego Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego

    A historical overwiev of the Zielona Gora Section of the Polish Pediatric Society
    Kazimiera Kucharska-Barczyk, Grażyna Suszczewicz, Marcin Zaniew, Zenon Owoc

    Streszczenie
    Zielonogórski Oddział PTP działa na terenie województwa lubuskiego od 1959 r. W czerwcu 2019 r. będzie obchodził swoje 60-lecie. Założycielem towarzystwa był dr Zbysław Kopyść, twórca książki „Kompendium zespołów i rzadkich chorób dziecięcych”. Nasz Oddział liczy aktualnie 72 członków, którzy od wielu lat uczestniczą w szkoleniach, kursach i sympozjach naukowych w kraju oraz za granicą.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  59. Gastroenterologia Praktyczna 2/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2018

    Choroby cholestatyczne u dorosłych – wytyczne postępowania Sekcji Hepatologicznej Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii (PTG‑E)

    Marek Hartleb, Marcin Krawczyk, Ewa Wunsch, Joanna Raszeja‑Wyszomirska, Halina Cichoż‑Lach, Michał Żorniak, Krzysztof Gutkowski, Urszula Ołdakowska‑Jedynak, Piotr Milkiewicz, Tomasz Mach, Andrzej Habior

    Leczenie i opieka nad pacjentami z autoimmunologicznym zapaleniem wątroby

    Treatment and holistic care of patients with autoimmune hepatitis
    Maciej K. Janik, Joanna Raszeja‑Wyszomirska
    Streszczenie
    Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (autoimmune hepatitis – AIH) występuje w każdym wieku, a nieleczone prowadzi do marskości wątroby i śmierci. Leczenie immunosupresyjne charakteryzuje się wysoką skutecznością indukowania remisji, jednak często konieczna jest wieloletnia terapia podtrzymująca remisję, co wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych i nieprzestrzegania zaleceń, a w efekcie niepowodzeniem leczenia. Monitorowanie progresji choroby oraz indywidualizacja terapii, w tym stosowanie np. budezonidu, pozwala na zmniejszenie częstości powikłań polekowych, przy zachowaniu wysokiej skuteczności leczenia. Pomimo uzyskania trwałej remisji biochemicznej, odstawienie leczenia wiąże się z ryzykiem nawrotu choroby, stąd monitorowanie jest istotne również po zakończeniu leczenia. U części chorych z AIH dochodzi do marskości wątroby mimo przyjmowania leków. Monitorowanie postępu choroby, w tym progresji włóknienia wątroby, możliwe jest poprzez nieinwazyjne metody, takie jak elastografia wątroby. Pacjenci nieodpowiadający na standardowe leczenie powinni zostać skierowani do ośrodków referencyjnych, aby wdrożyć drugą linię terapii oraz rozważyć leczenie przeszczepieniem wątroby. Specjalną grupą pacjentów są osoby starsze, u których w określonych przypadkach można odstąpić od terapii immunosupresyjnej. Pamiętając o holistycznej opiece nad chorymi, warto podkreślić, że choroba poważnie upośledza jakość życia, a pacjenci z AIH mają zwiększone ryzyko depresji, stąd niekiedy bywa zalecana opieka psychiatryczna. W niniejszym przeglądzie przedstawiono zasady postępowania z pacjentami z AIH, w oparciu o aktualne wytyczne Europejskiego Towarzystwa Badań nad Wątrobą (European Association for the Study of the Liver – EASL).
    Słowa kluczowe: autoimmunologiczne zapalenie wątroby, leczenie, budezonid, elastografia

     

    Znaczenie maślanu sodu w leczeniu chorób czynnościowych i zapalnych jelit

    The importance of sodium butyrate in treatment of functional and inflammatory bowel diseases
    Dorota Waśko‑Czopnik 
    Streszczenie
    Kwas masłowy jest naturalną substancją, fizjologicznie produkowaną w jelitach, odznaczającą się korzystnym wpływem na procesy troficzne, regeneracyjne oraz posiadającą działanie przeciwzapalne. Te cechy pozwalają na zastosowanie maślanu jako leczenia uzupełniającego w przebiegu nieswoistych chorób zapalnych i zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego. Maślan może być także wykorzystany w łagodzeniu objawów zespołu jelita drażliwego, zarówno w postaci biegunkowej, jak i zaparciowej. Sprawdza się również w leczeniu wspomagającym biegunek podróżnych, ostrych zakażeń żołądkowo‑jelitowych, popromiennego zapalenia odbytnicy oraz powikłań pooperacyjnych, takich jak zapalenie jelita z wyłączenia i zapalenie zbiornika jelitowego. Jako substancja naturalna jest bezpieczny i może stanowić alternatywę w profilaktyce i długofalowym leczeniu pomocniczym przewlekłych chorób przewodu pokarmowego.
    Słowa kluczowe: kwas masłowy, zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego, choroby zapalne jelit

     

    Nietypowa zmiana podśluzówkowa żołądka u chorego z rozsianym rakiem jelita grubego – opis przypadku i rola diagnostyczna endosonografii (EUS)

    Submucosal lesion in the stomach in a patient with disseminated colon cancer – case report and diagnostic role of endosonography (EUS)
    Michał Żorniak, Alina Chwist
    Streszczenie
    Endoskopowa ultrasonografia (EUS) stanowi cenne narzędzie diagnostyczne i terapeutyczne w chorobach układu pokarmowego. Jednym ze wskazań do wykonywania EUS jest diagnostyka zmian podśluzówkowych żołądka, która pozwala na ocenę całej grubości ściany, okolicznych węzłów chłonnych oraz pobranie materiału do badania histopatologicznego. W niniejszym artykule zaprezentowano przypadek nietypowej zmiany śródściennej u chorego z rozsianym rakiem jelita grubego wraz z krótkim omówieniem roli EUS w diagnostyce zmian podśluzówkowych żołądka.
    Słowa kluczowe: endosonografia, EUS-FNA, zmiany podśluzówkowe żołądka

     

    Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego – standard w pigułce?

    Joanna Ryżko, Józef Ryżko
    Streszczenie
    Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (small intestinal bacterial overgrowth – SIBO) jest definiowany jako nadmierna kolonizacja bakteryjna jelita cienkiego. Do zespołu tego predysponują zaburzenia motoryki jelita (w przebiegu cukrzycy, twardziny układowej, schorzeń neurologicznych), wady strukturalne jelit (przetoki, uchyłki) oraz zabiegi chirurgiczne (resekcja zastawki krętniczo‑kątniczej). Dodatkowym czynnikiem usposabiającym do SIBO jest szerokie stosowanie inhibitorów pompy protonowej. Najczęściej obserwowanymi objawami są wzdęcia, biegunka, bóle brzucha, przelewania oraz niekiedy stany podgorączkowe. W diagnostyce SIBO stosuje się ilościową ocenę bakteryjną soku dwunastniczego oraz bardziej praktyczne testy oddechowe (wodorowe, metanowe). W różnicowaniu należy uwzględnić biegunkę infekcyjną, celiakię, zespół jelita drażliwego czy aerofagię. Podstawą leczenia jest empiryczna antybiotykoterapia przez 10 dni; najczęściej stosuje się ryfaksyminę i metronidazol.
    Słowa kluczowe: zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, dzieci, zaburzenia wchłaniania

     

    Propozycja przeszczepienia wątroby u chorej z prawidłową funkcją narządu

    Marek Hartleb, Maciej Kajor, Robert Król

     

    Izolowane żylaki dna żołądka jako pierwsza manifestacja raka ogona trzustki

    Bartosz Cybułka

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  60. Neurologia praktyczna 3/2018

    Neurologia praktyczna 3/2018

    Zmiana leków oryginalnych na generyczne w leczeniu padaczki

    Switching branded drugs to generics in epilepsy
    Marcin Kopka

    Streszczenie
    W dzisiejszych czasach, gdy wzrastają koszty leczenia, leki generyczne mogą być atrakcyjną, tańszą alternatywą dla leków oryginalnych. Zatwierdzone leki generyczne są równoważne z lekami oryginalnymi pod względem substancji czynnej i parametrów farmakokinetycznych (powierzchnia pod krzywą i maksymalne stężenie w osoczu), używanych do stwierdzenia biorównoważności pomiędzy nimi. Osiąga się ją, gdy 90% przedziałów ufności wyżej wspomnianych parametrów farmakokinetycznych zawiera się w granicach od 80% do 125%. Zgodnie z wytycznymi Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) badania biorównoważności powinny być przeprowadzane na małych grupach (od 18 do 24) zdrowych, dorosłych ochotników. Nie mogą oni palić papierosów oraz przyjmować innych leków poza badanym.
    Chociaż w wielu schorzeniach leki generyczne mogą być atrakcyjną, tańszą alternatywą dla leków oryginalnych, to pod tym względem padaczka jest wyjątkowa z uwagi na poważne konsekwencje nawrotu napadów. Wielu klinicystów wyraża obawy związane z zamianą leków oryginalnych na generyczne u osób cierpiących na epilepsję.
    Zgodnie z opublikowanymi w piśmiennictwie badaniami ankietowymi oraz opisami przypadków zamiana leków z oryginalnych na generyczne może prowadzić do zwiększenia częstości napadów padaczkowych lub nasilenia objawów ubocznych. Wiele towarzystw naukowych sprzeciwia się zmianie leków u chorych na epilepsję, szczególnie leczonych niskimi oraz wysokimi dawkami.
    Chociaż leki generyczne oferują istotne ograniczenie kosztów leczenia, to decyzja o zmianie terapii nie powinna być rutynowa, ale raczej podejmowana indywidualnie, po dogłębnej analizie wielu czynników. Szczególną uwagę należy zachować u chorych na padaczkę leczonych lekami o wąskim indeksie terapeutycznym.
    Słowa kluczowe: epilepsja, terapia, leki odtwórcze

    Natalizumab – rozszerzona refundacja od 1 lipca 2018 r.

    Rozmowa z lek. Wojciechem Wichą


    Od 1 lipca 2018 r. Ministerstwo Zdrowia rozszerzyło refundację natalizumabu dla całej populacji. Obok JCV – od teraz można inicjować terapię również u pacjentów JCV+, jednocześnie likwidując barierę terapii 5 lat i pozostawiając decyzję o długości terapii lekarzowi.

    Bezpieczeństwo i skuteczność doustnej kladrybiny u pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego: wyniki randomizowanej kontynuacji badania CLARITY

    Safety and efficacy of cladribine tablets in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis: results from the randomized extension trial of the CLARITY study

    Streszczenie
    Tło: W 2-letnim badaniu CLARITY doustna kladrybina istotnie poprawiała kliniczne i radiologiczne (rezonans magnetyczny) efekty leczenia (w porównaniu z placebo) u pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego (RRMS).
    Cel: Ocena bezpieczeństwa i skuteczności leczenia kladrybiną w 2-letniej kontynuacji badania (CLARITY Extension).
    Metody: W 2-letniej kontynuacji badania pacjenci przyjmujący placebo w badaniu CLARITY otrzymali kladrybinę w dawce 3,5 mg/kg; a przyjmujący wcześniej kladrybinę byli powtórnie randomizowani 2 : 1 do grupy otrzymującej kladrybinę w dawce 3,5 mg/kg lub placebo z maskowaniem.
    Wyniki: Leczeniu poddano w sumie 806 pacjentów. Częstość działań niepożądanych była zasadniczo podobna w poszczególnych grupach, ale częstość występowania limfopenii ≥ 3. stopnia była wyższa w przypadku kladrybiny niż placebo (limfopenia 4. stopnia występowała rzadko). U pacjentów przyjmujących kladrybinę w dawce 3,5 mg/kg w badaniu CLARITY, u których w kontynuacji badania wystąpiła limfopenia ≥ 3. stopnia, u > 90% pacjentów leczonych kladrybiną 3,5 mg/kg i u wszystkich otrzymujących placebo w kontynuacji badania, limfopenia zmniejszyła się do stopnia 0.-1. przed zakończeniem badania. Leczenie kladrybiną w badaniu CLARITY wykazywało poprawę skuteczności, która utrzymywała się u pacjentów otrzymujących placebo w CLARITY Extension; spośród pacjentów leczonych kladrybiną w dawce 3,5 mg/kg w badaniu CLARITY, ok. 75% pozostało wolnych od rzutów podczas przyjmowania placebo w kontynuacji badania.
    Wniosek: Leczenie doustną kladrybiną przez 2 lata, a następnie podawanie placebo przez kolejne 2 lata powodowało trwałe korzyści kliniczne podobne do 4-letniego leczenia kladrybiną, przy niskim ryzyku ciężkiej limfopenii lub pogorszenia klinicznego. W tym badaniu dalsze podawanie kladrybiny po 2-letnim okresie leczenia nie przyniosło ewidentnej poprawy klinicznej.
    Słowa kluczowe postać rzutowo-remisyjna stwardnienia rozsianego, doustna kladrybina, randomizowane badanie kliniczne, CLARITY Extension, bezpieczeństwo, skuteczność

    Przestawienie z leczenia oryginalnym octanem glatirameru na leczenie generyczną postacią: wyniki 15-miesięcznego rozszerzenia badania GATE

    Switching from branded to generic glatiramer acetate: 15-month GATE trial extension results

    Streszczenie
    Założenie:
    15-miesięczne badanie obserwacyjne po próbie klinicznej podwójnie zaślepionej z grupą kontrolną placebo nad zastosowaniem octanu glatirameru dla oceny równoważności z Copaxone’em ® (GATE).
    Cel:
    Ocena skuteczności, bezpieczeństwa i tolerancji leczenia generycznym octanem glatirameru (GTR) oraz ocena skuteczności, bezpieczeństwa i tolerancji przejścia z leczenia oryginalnym octanem glatirameru (GA) na leczenie GTR.
    Metody:
    W sumie 729 pacjentów otrzymywało GTR w dawce 20 mg/ml dziennie. W 12., 15., 18., 21. i 24. miesiącu oceniano bezpieczeństwo, a w 12., 18. i 24. miesiącu punktację w Rozszerzonej Skali Stanu Niesprawności i obrazy w badaniu magnetycznym rezonansem jądrowym (MRI). Obecność przeciwciał przeciwko glatiramerowi (ADAs) badano wyjściowo oraz w miesiącach: 1., 3., 6., 9., 12., 18. i 24.
    Wyniki:
    Średnia liczby ognisk wzmacniających się po podaniu gadolinu w grupie GTR/GTR i grupie GA/GTR była podobna w miesiącach 12., 18. i 24. Zmiana w zakresie pozostałych parametrów MRI była podobna w grupie GTR/GTR i GA/GTR. Roczny wskaźnik rzutów (ARR) nie różnił się pomiędzy grupami GTR/GTR i GA/GTR, wynosił odpowiednio 0,21 i 0,24. Częstość występowania, spektrum i nasilenie zgłaszanych działań niepożądanych nie różniły się pomiędzy grupami GTR/GTR i GA/GTR. Miana ADAs przeciw glatiramerowi były podobne w grupach GTR/GTR i GA/GTR.
    Wnioski:
    Skuteczność i bezpieczeństwo GTR utrzymuje się przez 2 lata. Ponadto przejście z GA na GTR jest bezpieczne i dobrze tolerowane.
    Słowa kluczowe:
    stwardnienie rozsiane, próba kliniczna, octan glatirameru, lek generyczny, równoważność

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  61. Neurologia Praktyczna 1/2017

    Neurologia Praktyczna 1/2017

    Źródła informacji dotyczące możliwości terapeutycznych w zaawansowanym stadium stwardnienia bocznego zanikowego dostępne dla pacjentów w Polsce
    Sources of information on therapeutic strategies in advanced stage of amyotrophic lateral sclerosis in Poland
    Katarzyna Ciećwierska, Anna Maksymowicz-Śliwińska, Magdalena Kuźma-Kozakiewicz

    Streszczenie
    Stwardnienie boczne zanikowe (sclerosis lateralis amyotrophica – SLA) jest postępującą chorobą neurozwyrodnieniową obwodowego i ośrodkowego neuronu ruchowego należącą do chorób rzadkich. Szybko narastające ograniczenie sprawności ruchowej pacjentów, niewydolność oddechowa oraz aspekty psychospołeczne choroby wymagają dostępu do wielospecjalistycznej opieki. Ponieważ większość przypadków SLA występuje sporadycznie, pacjenci i ich rodziny z reguły stopniowo zdobywają wiedzę na temat możliwości terapeutycznych w zaawansowanych stadiach choroby. Informacje czerpią od lekarzy specjalistów, a także z innych źródeł, których przegląd i charakter podsumowano w tej publikacji.
    Celem pracy jest ocena dostępnych dla pacjenta źródeł informacji w języku polskim dotyczących leczenia niewydolności oddechowej, dyzartrii, dysfagii, zaburzeń poznawczych oraz decyzji dotyczących końca życia, a także porównanie ich zgodności z zaleceniami Europejskiej Federacji Towarzystw Neurologicznych (European Federation of Neurological Societies – EFNS).

    Słowa kluczowe: stwardnienie boczne zanikowe, niewydolność oddechowa, dysfagia, dyzartria, zaburzenia poznawcze, decyzja o zakończeniu życia

    Wczesne pogorszenie stanu neurologicznego u pacjentów w ostrej fazie udaru niedokrwiennego
    Tłumaczenie artykułu: Early neurological worsening in acute ischaemic stroke patients

    Cele pracy. Pogorszenie stanu neurologicznego u pacjentów w ostrym okresie udaru niedokrwiennego jest częste i wiąże się ze znaczną chorobowością oraz umieralnością.
    Zadania. Ustalenie czynników związanych z wczesnym pogorszeniem stanu neurologicznego w ciągu pierwszych 9 godz. od początku ostrej fazy udaru niedokrwiennego.
    Materiał i metody. Do oceny stopnia ciężkości udaru wykorzystywano skalę NIHSS (National Institute of Health Stroke Scale – Skala Udarowa Narodowego Instytutu Zdrowia). Wczesne pogorszenie stanu neurologicznego definiowano jako zwiększenie wyniku o ≥ 4 pkt w skali NIHSS w ciągu 9 godz. od początkowych objawów w porównaniu z wynikiem uzyskanym w skali NIHSS w ciągu 3 godz. od wystąpienia objawów. Pacjentów z wczesnym pogorszeniem stanu neurologicznego porównywano z pacjentami, u których wyniki w skali NIHSS nie zmieniały się lub poprawiały się.
    Wyniki. Spośród 2484 pacjentów przyjętych do szpitala z powodu udaru niedokrwiennego u 552 wynik w skali NIHSS dostępny był w ciągu 3 godz. od pojawienia się pierwszych objawów, a u 44 (8,0%) wystąpiło wczesne pogorszenie stanu neurologicznego. Mediana wyniku NIHSS w chwili przyjęcia wynosiła 8,4 w obu grupach. Wczesne pogorszenie stanu neurologicznego wykazywało związek z niską temperaturą ciała w momencie przyjęcia do szpitala (p = 0,01), niedrożnością tętnicy środkowej mózgu zlokalizowaną w odcinku bliższym w porównaniu z odcinkiem dalszym (p = 0,007) i tożstronnym zwężeniem o > 50% lub niedrożnością tętnicy szyjnej wewnętrznej (p = 0,04). Wczesne pogorszenie stanu neurologicznego wiązało się z większym wynikiem w skali NIHSS w 7. dobie i większą umieralnością w ciągu 7 dni od początku udaru (p = 0,005).
    Wnioski. Wczesne pogorszenie stanu neurologicznego ma duże znaczenie dla rokowania krótkookresowego u pacjentów w ostrej fazie udaru niedokrwiennego i wiąże się z niską temperaturą ciała w chwili przyjęcia oraz zwężeniem lub niedrożnością dużych naczyń w odcinku zewnątrz- i wewnątrzczaszkowym.

    Słowa kluczowe: ostra faza udaru niedokrwiennego, temperatura ciała, wczesne pogorszenie stanu neurologicznego, NIHSS

    Dwie dekady podawania podskórnie iniekcji octanu glatirameru: obecna rola leczenia w dawce standardowej oraz w nowej wysokiej dawce octanu glatirameru podawanej z niższą częstotliwością w rzutowo-remisyjnej postaci stwardnienia rozsianego
    Tłumaczenie artykułu: Two decades of subcutaneous glatiramer acetate injection: current role of the standard dose, and new high-dose low-frequency glatiramer acetate in relapsing-remitting multiple sclerosis treatment

    Streszczenie
    Octan glatirameru, syntetyczny polipeptyd podobny do białka zasadowego mieliny, jest jednym z pierwszych zatwierdzonych leków do leczenia rzutowo-remisyjnej postaci stwardnienia rozsianego. W kilku badaniach klinicznych wykazano jednoznaczną i utrzymującą się skuteczność octanu glatirameru, podawanego podskórnie w dawce 20 mg dziennie, pod względem zmniejszenia liczby rzutów oraz nowych zmian demielinizacyjnych w obrazowaniu rezonansem magnetycznym u pacjentów z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego, a także porównywalną skuteczność do interferonu beta w wysokich dawkach. Niektóre dane przedkliniczne i kliniczne wskazują na neuroprotekcyjną rolę octanu glatirameru w stwardnieniu rozsianym. Octan glatirameru ma stosunkowo korzystny profil działań ubocznych i, co ważniejsze, potwierdzono to także przy długotrwałym stosowaniu. Jest jedynym związkiem w leczeniu stwardnienia rozsianego, który uzyskał kategorię B w ciąży, przyznaną przez Amerykańską Agencję ds. Żywności i Leków (US Food and Drug Administration). Wszystkie te dane wspierają jego współczesne stosowanie jako wyboru leczniczego pierwszej linii u pacjentów z zespołem klinicznie izolowanym lub z rzutowo-remisyjną postacią stwardnienia rozsianego. Świeższe dane wykazują, że octan glatirameru w wysokiej dawce (tj. 40 mg) podawanej 3 razy/tydzień jest skuteczny, bezpieczny i dobrze tolerowany w leczeniu rzutowo-remisyjnej postaci stwardnienia rozsianego, co sprawiło, że ten sposób dawkowania zatwierdzono w USA na początku 2014 r. Takie podawanie octanu glatirameru w wysokiej dawce z niższą częstotliwością może stanowić nowy, dogodniejszy sposób stosowania, a to być może wzmocni przestrzeganie przez pacjentów wymogów leczenia (adherencję pacjentów), co jest kluczowe dla optymalnej kontroli choroby.

    Słowa kluczowe: octan glatirameru, leczenie modyfikujące przebieg choroby, skuteczność, bezpieczeństwo

    Choroba Charcota-Marie-Tootha (CMT): perspektywa historyczna i ewolucja
    Tłumaczenie artykułu: Charcot Marie Tooth disease (CMT): historical perspectives and evolution

    Streszczenie
    Przed doniesieniami Charcota i Marie oraz Tootha pacjentów ze strzałkowym zanikiem mięśni opisali: Virchow, Eulenburg, Friedreich, Osler i inni. W lutym 1886 r. Charcot i Marie opublikowali oryginalny opis 5 pacjentów z chorobą, którą nazwali postępującym zanikiem mięśni (progressive muscular atrophy). Przypuszczali, że uszkodzenie może być zlokalizowane w rdzeniu kręgowym. Trzy miesiące później Tooth przedstawił swoją pracę dyplomową na stopień doktora zatytułowaną „Typ strzałkowy postępującego zaniku mięśni”, w University of Cambridge w Wielkiej Brytanii. Tooth umiejscowił patologię choroby w nerwach obwodowych. Dyck i Lambert (Arch Neurol 18: 619-625, 1968) sklasyfikowali kilka rodzin z CMT w oparciu o różnice w sposobach dziedziczenia, przebiegu naturalnym, cechach biochemicznych, prędkościach przewodzenia w nerwach i charakterystyce patomorfologicznej. W niniejszym artykule skoncentrowano się na historycznych kamieniach milowych i odkryciach istotnych dla choroby od czasu jej oryginalnego opisu aż do drugiej połowy XX wieku.

    Słowa kluczowe: choroba Charcota-Marie-Tootha, CMT, historia neurologii, Jean-Martin Charcot, Pierre Marie, Howard Tooth

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  62. Dermatologia Praktyczna 6/2017

    Dermatologia Praktyczna 6/2017

    Obturacyjny bezdech senny u osób z chorobami skóry
    Obstructive sleep apnea among people with skin diseases
    Franciszek Seneczko
    Streszczenie
    Zaburzenia snu wpływają negatywnie na wszystkie układy organizmu – prowadzą do wzrostu zachorowalności na inne choroby, podwyższenia odczuwania bólu, obniżenia jakości życia oraz zwiększają ryzyko śmiertelności. Wyróżnia się ok. 80 typów zaburzeń snu. Spośród nich, poza różnymi postaciami bezsenności (insomnia), do najbardziej rozpowszechnionych form zaburzeń oddychania w czasie snu (sleep disordered breathing) należy obturacyjny bezdech senny (obstructive sleep apnea), określany również jako zespół obturacyjnego bezdechu sennego (obstructive sleep apnea syndrome). Jest to zaburzenie przewlekłe i rozpowszechnione, kojarzone także z wieloma chorobami ogólnymi, również z niektórymi chorobami dermatologicznymi. W pracy omówiono choroby dermatologiczne kojarzone z obturacyjnym bezdechem sennym, najbardziej rozpoznane (łuszczyca, atopowe zapalenie skóry, czerniak, zespół Sjögrena, sarkoidoza, choroba Behçeta) oraz inne, opisywane kazuistycznie.
    Słowa kluczowe: obturacyjny bezdech senny, zespół metaboliczny, otyłość, dyslipidemia, choroby skóry, łuszczyca, atopowe zapalenie skóry, czerniak złośliwy, zespół Sjögrena, sarkoidoza, choroba Behçeta

    Różnicowanie ŁZS i AZS wieku niemowlęcego
    The differential diagnosis of seborrheic dermatitis and atopic dermatitis in infancy
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz, Joanna Krzysiek, Aleksandra Kobusiewicz, Andrzej Kaszuba
    Streszczenie
    Wśród wielu chorób, z jakimi lekarz może mieć do czynienia w praktyce dermatologicznej u dzieci, wymienia się dwie, które często sprawiają trudności diagnostyczne, a w konsekwencji również lecznicze. Choroby te mogą współistnieć w określonym przedziale czasowym. Mowa tu o łojotokowym i atopowym zapaleniu skóry wieku niemowlęcego. Celem artykułu jest przedstawienie zróżnicowania tych dwóch jednostek chorobowych wymagających podobnego leczenia przeciwzapalnego, a w przypadku atopowego zapalenia skóry także właściwej emolientacji.
    Słowa kluczowe: niemowlęta, łojotokowe zapalenie skóry, atopowe zapalenie skóry, różnicowanie

    Rola przewlekłej niewydolności żylnej w rozwoju wyprysku podudzi
    The role of chronic venous insuffi ciency in the development of crural eczema
    Witold Owczarek
    Streszczenie
    Przewlekła niewydolność żylna (PNŻ) oraz wyprysk podudzi będący jej konsekwencją, stanowią istotny problem społeczny. Podstawową przyczyną PNŻ jest nadciśnienie żylne, definiowane jako stan zaburzonego odpływu i zastoju żylnego u pacjenta znajdującego się w pozycji stojącej, wskutek refluksu, zwężenia lub niedrożności żył bądź ich współwystępowania. Nadciśnienie żylne wpływa na rozwój zmian patologicznych zarówno w obrębie żył, jak i tkanek znajdujących się wokół naczyń. Zmiany skórne występujące w przebiegu przewlekłej niewydolności żylnej są spowodowane przede wszystkim trwającym procesem zapalnym. Mikroangiopatia w przebiegu PNŻ jest przyczyną uszkodzenia bariery naskórkowej i czynnikiem podstawowym patogenezy wyprysku podudzi skóry u tej grupy chorych. Leczenie wyprysku podudzi jest niezwykle trudne z uwagi na wzajemnie oddziaływanie nieprawidłowych procesów naczyniowo-zapalnych. Skuteczna terapia powinna obejmować wszystkie elementy patogenezy choroby, tzn.: leczenie nadciśnienia żylnego, poprawę funkcji barierowej skóry oraz leczenie wyprysku podudzi. Z tego powodu poprawa zaburzeń żylnych w przebiegu PNŻ, m.in. poprzez zastosowanie sulodeksydu, może istotnie wpłynąć na przebieg wyprysku podudzi.
    Słowa kluczowe: wyprysk podudzi, przewlekła niewydolność żylna, sulodeksyd

    Zastosowanie refleksyjnej mikroskopii konfokalnej w codziennej praktyce dermatologicznej
    Application of reflectance confocal microscopy in a daily dermatology practice
    Joanna Łudzik, Alexander Witkowski, Adrian Chwojnicki
    Streszczenie
    Nowotwory skóry to najczęściej występujące nowotwory w populacji światowej, o wyraźnej tendencji wzrostowej. Poprawa wczesnej diagnostyki nowotworów skóry jest ważna w populacji polskiej, gdyż zachorowalność odnotowana w większości rejestrów w kraju jest poniżej średniej europejskiej. Nowoczesna technologia obrazowania, jaką jest refleksyjna mikroskopia konfokalna (reflectance confocal microscopy − RCM), stosowana w codziennej praktyce, przyczynia się do poprawy wczesnej diagnostyki nowotworów skóry. Badanie histopatologiczne nadal pozostaje złotym standardem w rozpoznaniu nowotworów skóry, lecz rozpowszechnienie RCM z pewnością doprowadzi do ograniczenia potrzeby wykonywania inwazyjnych i niepotrzebnych biopsji diagnostycznych. Czułość oceny jest wyższa dla doświadczonych użytkowników RCM w porównaniu z nowo wyszkolonymi osobami w odczycie obrazów (91% vs. 84,8%), ale swoistość diagnozy jest zbliżona (80% vs. 77,9%). Na podstawie przedstawionych przypadków – łagodnego rogowacenia liszajowatego i znamienia o cechach atypii – pokazano, że refleksyjna mikroskopia konfokalna jest pomocna w precyzyjnym diagnozowaniu. Pozwala na identyfikację lub wykluczenie proliferacji atypowych melanocytów wokół mieszków włosowych, komórek pagetoidalnych w naskórku oraz innych zmian na granicy skórno-naskórkowej – typowych dla czerniaka. Obserwuje się wyraźne korzyści dla systemu zdrowotnego wynikające ze zmniejszenia obciążenia finansowego, jakie stanowią koszty procedur chirurgicznych i patologicznych. Istotna jest również redukacja przepełnionych list oczekujących na zabiegi dermatochirurgiczne i biopsje zmian oraz – będące ich konsekwencją – ryzyko opóźnionej diagnozy, zwłaszcza w przypadku niejednoznacznych zmian skórnych.
    Słowa kluczowe: znamię, dermoskopia, refleksyjna mikroskopia konfokalna

    Świerzb – wielki naśladowca? Najnowsze doniesienia dotyczące świerzbu oraz opis przypadku
    Scabies – the great imitator? Recent reports on scabies and a case report
    Aleksandra Kosmala, Ryszard Żaba, Zygmunt Adamski
    Streszczenie
    Wprowadzenie: Świerzb jest szeroko rozpowszechnioną, zakaźną i upośledzającą codzienne funkcjonowanie chorobą pasożytniczą, która dotyczy wszystkich grup socjoekonomicznych. Zazwyczaj rozpoznanie ustalane jest na podstawie obrazu klinicznego, jednak świerzb może imitować inne choroby dermatologiczne, co znacznie utrudnia ostateczną diagnozę. Celem niniejszej pracy jest przedstawienie najnowszych danych dotyczących świerzbu oraz prezentacja przypadku infestacji świerzbowcem ludzkim diagnozowanym początkowo jako lymphomatoid papulosis.
    Opis przypadku: Przedstawiono przypadek pacjenta przyjętego do Kliniki Dermatologii w celu diagnostyki rozsianych zmian skórnych o charakterze guzków oraz grudek barwy różowobrązowej, zlokalizowanych na całym ciele, z towarzyszącym intensywnym świądem, nasilającym się nocą. Początkowo podejrzewano lymphomatoid papulosis – pierwotnie skórnego chłoniaka z limfocytów T CD30+. W wyniku szerokiej diagnostyki rozpoznano jednak świerzb guzkowy.
    Wnioski: Mimo że świerzb jest chorobą pasożytniczą znaną od wielu stuleci, z uwagi na swą różnorodność obrazu klinicznego nadal stanowi istotny problem diagnostyczny dla lekarzy, w tym także doświadczonych specjalistów. Poszukiwanie swoistej, czułej i łatwej w wykonaniu metody diagnostycznej choroby powinno być jednym z priorytetów współczesnej dermatologii.
    Słowa kluczowe: świerzb, świąd, lymphomatoid papulosis, guzki

    Zmiany skórne w chorobach tarczycy
    Skin changes in thyroid diseases
    Karolina Olek-Hrab, Zygmunt Adamski
    Streszczenie
    Wśród wielu chorób endokrynologicznych na szczególną uwagę z punktu widzenia dermatologicznego zasługują zaburzenia tarczycy. Prawidłowa funkcja tego gruczołu odpowiada za szereg fizjologicznych procesów w organizmie. Zaburzenia tarczycy prowadzą do jej nadczynności lub niedoczynności, a także do zapalenia bądź powstawania nowotworów, co objawia się w postaci określonych zmian obserwowanych na skórze. W niniejszym artykule zostały omówione najczęstsze zmiany skórne towarzyszące wyżej wymienionym chorobom tarczycy. Wydaje się, że prawidłowe postępowanie diagnostyczne może przyczynić się do szybkiego ustalenia rozpoznania, a włączenie odpowiedniego leczenia wpływa na poprawę zarówno problemów endokrynologicznych, jak i dermatologicznych.
    Słowa kluczowe: nadczynność tarczycy, niedoczynność tarczycy, zapalenie tarczycy, rak tarczycy

    Charakterystyka kliniczna świądu wodnego u pacjentów z nowotworami mieloproliferacyjnymi
    Tłumaczenie artykułu:
    Clinical characteristics of aquagenic pruritus in patients with myeloproliferative neoplasms
    C. Le Gall-Ianotto, E. Brenaut, M. Gouillou, K. Lacut, E. Nowak, A. Tempescul, C. Berthou, V. Ugo, J.L. Carré, L. Misery, J.C. Ianotto
    Tłumaczenie: lek. Joanna Krzysiak
    Sprawozdanie z XI konferencji edukacyjnej „Andrzejki dermatologiczne 2017”
    Zofia Gerlicz-Kowalczuk
    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz
    Streszczenie
    W pierwszej fazie AZS dominuje suchość skóry, która jest uwarunkowana genetycznym defektem białka filagryny. Na skutek działania czynników środowiskowych suchość ta nasila się, prowadząc do objawiania się choroby w postaci ognisk rumieniowo-złuszczających. Zmianom tym towarzyszy świąd. Właściwa emolientacja prowadzi do zredukowania zmian i ustąpienia objawów. Jeśli zaczerwienienie i szorstkość skóry utrzymują się mimo właściwej pielęgnacji, należy rozważyć rzadką, przewlekłą, zapalno-proliferacyjną chorobę skóry – łupież czerwony mieszkowy, który charakteryzuje się występowaniem dużego złuszczania, z okołomieszkowym stanem zapalnym i rogowaceniem. Ogniska szerzą się obwodowo i stopniowo się zlewają, powodując erytrodermię, z pozostawieniem ,,rezerw” skóry niezmienionej. Dla ustalenia rozpoznania konieczne jest wykonanie biopsji.W 7% przypadków klasycznej postaci świerzbu występują spoiste, czerwonobrunatne albo czerwonofioletowe guzki z nasilonym świądem (tzw. guzki przetrwałe). Nie są one zakaźne i mogą utrzymywać się przez kilka tygodni/miesięcy. Jeśli pomimo leczenia nie widać regresji zmian skórnych, należy zastanowić się, czy pacjent choruje wyłącznie na świerzb. Warto potrzeć jeden wykwit na ciele chorego, by odczytać objaw Dariera. Dodatni objaw Dariera nasuwa podejrzenie pokrzywki barwnikowej. Rozstrzygające jest w tym wypadku badanie histopatologiczne. Nietrzymanie barwnika jest rzadką genodermatozą, w której zmianom skórnym mogą towarzyszyć inne anomalie rozwojowe narządów i układów. Zmiany skórne układają się wzdłuż linii Blaschko. Ujawniają się w życiu płodowym lub w pierwszych tygodniach życia. Mają różnorodny charakter, w zależności od stadium choroby. Zaleca się konsultacje genetyczne oraz badania mające na celu wykrycie anomalii rozwojowych i leczenie miejscowe, które zapobiegnie infekcjom w okresie zapalnym (w stadium pęcherzykowym).Dzieci podlegają obowiązkowym szczepieniom ochronnym zgodnie z kalendarzem szczepień w danym kraju. Odczyn po szczepieniu jest efektem zainicjowanej reakcji układu odpornościowego na podanie szczepionki i jest zazwyczaj spodziewaną reakcją organizmu. Do miejscowych odczynów poszczepiennych należą: bolesny obrzęk i zaczerwienienie w miejscu podania, powiększenie okolicznych węzłów chłonnych, utworzenie się ropnia w miejscu wkłucia. Rzadziej może występować odczynupęcherzowy. W większości odczynów miejscowych wystarcza leczenie objawowe.
    Słowa kluczowe: AZS, łupież czerwony mieszkowy, świerzb, pokrzywka barwnikowa, nietrzymanie barwnika, odczyny poszczepienne

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  63. Dermatologia Praktyczna 1/2018

    Dermatologia Praktyczna 1/2018

    Rola stresu oraz innych czynników środowiskowych w etiopatogenezie łysienia plackowatego

    The role of stress and other environmental factors in the etiopathogenesis of alopecia areata
    Katarzyna Tabara, Wojciech Bienias, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Łysienie plackowate charakteryzuje się niejednolitą utratą włosów ze skóry głowy i innych części ciała. Etiologia łysienia plackowatego nadal nie jest w pełni zrozumiała. Mimo to badania ostatnich lat ukazały szerszy wgląd w patomechanizm łysienia plackowatego i ujawniły, że jest to specyficzna narządowo choroba, wywołana autoimmunologiczną reakcją komórkową. W pracy omówiono rolę stresu i innych czynników środowiskowych w etiopatogenezie łysienia plackowatego. Wiadomo, że stres psychiczny powoduje zaostrzenie różnych chorób skóry, w tym łysienia plackowatego. Sugeruje się, że hiperaktywność osi podwzgórze-przysadka-nadnercza u pacjentów dotkniętych łysieniem plackowatym jest reakcją neuroendokrynną na stres. Niektóre inne czynniki wyzwalające, takie jak infekcje wirusowe, urazy, dieta i hormony, mogą także odgrywać rolę w etiopatogenezie choroby.
    Słowa kluczowe: łysienie plackowate, stres, czynniki środowiskowe

    Pieluszkowe zapalenie skóry z podrażnienia

    Diaper dermatitis from irritation
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz, Aleksandra Kobusiewicz, Aleksandra Rek, Joanna Krzysiek

    Streszczenie
    Okres niemowlęctwa i wczesnego dzieciństwa to czas, w którym może rozwinąć się pieluszkowe zapalenie skóry. Czynnikiem zagrażającym jest sama pieluszka, dodatkowo istnieją także czynniki zaostrzające. Najczęstszym zapaleniem jest nadkażenie drożdżakowe.
    Słowa kluczowe: dzieci, pieluszkowe, zapalenie skóry, okluzja, drożdżaki

    Obrzęk naczynioruchowy mediowany bradykininą – charakterystyka, etiopatogeneza i leczenie

    Angioedema mediated by bradykinin – characteristic, etiology and treatment
    Anna Żuchowska, Magdalena Kręgiel, Aleksandra Rek, Katarzyna Poznańska-Kurowska, Ewa Trznadel-Grodzka, Andrzej Kaszuba

    Streszczenie
    Obrzęk naczynioruchowy to lokalny, niezapalny, ograniczony obrzęk tkanki podskórnej lub podśluzówkowej wynikający ze wzrostu przepuszczalności naczyń krwionośnych zlokalizowanych w głębszych warstwach skóry lub błony śluzowej. Obrzęk naczynioruchowy często występuje jako część obrazu klinicznego pokrzywki, wówczas obecne są zarówno bąble pokrzywkowe będące wynikiem obrzęku górnych warstw skóry, jak i obrzęk naczynioruchowy. Jeśli obrzęk naczynioruchowy nawraca bez występowania bąbli pokrzywkowych, wówczas pacjent powinien być diagnozowany w kierunku obrzęku naczynioruchowego rozumianego jako odrębna jednostka chorobowa. Przyczyną powstawania obrzęku naczynioruchowego w większości przypadków są dwa mediatory – histamina i bradykinina. Zgodnie z zaproponowaną klasyfikacją obrzęku naczynioruchowego wyróżnia się postacie wrodzone będące wynikiem mutacji pojedynczych genów oraz postacie nabyte.
    Słowa kluczowe: obrzęk naczynioruchowy, bradykinina, inhibitor C1, czynnik XII, ACEI

    Ocena efektów leczenia preparatem złożonym zawierającym kalcypotriol i betametazon w miejscowym leczeniu łuszczycy

    Evaluation of the eff ects of treatment with the combined preparation, containing calcipotriol and betamethasone, in local psoriasis
    Katarzyna Feliksik-Skrobich, Anna Malewska-Woźniak, Weronika Pietrenko, Agnieszka Osmola-Mańkowska, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Łuszczyca jest jedną z najczęściej występujących chorób skóry. Zmiany skórne występują zwykle w widocznych, stygmatyzujących miejscach, co sprawia, że łuszczyca stanowi istotny problem społeczny. Stosowane leczenie miejscowe nie zawsze jest skuteczne. Leki ogólne i leczenie biologiczne z powodu działań niepożądanych, a także kosztów, nie są terapiami pierwszego wyboru. Istotnym wyzwaniem jest zatem znalezienie preparatów miejscowych o wysokiej skuteczności. W artykule przedstawiono wyniki terapii lekiem skojarzonym zawierającym kalcypotriol i betametazon. Stosowanie preparatów złożonych zawierających steryd i analog witaminy D3 podczas leczenia pierwszego rzutu w łagodnej postaci łuszczycy jest zgodne z rekomendacjami Polskiego Towarzystwa Dermatologicznego.
    Słowa kluczowe: łuszczyca, leczenie miejscowe, glikokortykosteroidy, analogi witaminy D3, leczenie skojarzone

    Wybrane choroby płytki paznokciowej

    Selected nail diseases
    Aleksandra Buczek, Dominika Wcisło-Dziadecka, Katarzyna Sierant, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Paznokieć (łac. unguis, gr. onyx) to jeden z wytworów naskórka pełniący funkcję ochronną oraz pomagający w wykonywaniu precyzyjnych czynności palcami. W jego budowie wyróżniamy kilka struktur: macierz (matrix), łożysko łącznotkankowe, zrogowaciałą płytkę paznokciową otaczającą skórę (paronychium), obrąbek naskórkowy (eponychium) oraz łączące część wolną płytki z łożyskiem hyponychium. Macierz jest miejscem wzrostu płytki paznokciowej, który wynosi ok. 2 mm na miesiąc i jest zależny m.in. od pory roku, wieku, krążenia obwodowego czy stanu odżywienia, przy czym tempo przyrostu paznokci u rąk jest kilkakrotnie większe niż u stóp. Grubość paznokcia to zwykle 0,5-0,7 mm, a sam paznokieć jest zbudowany ze 100-150 warstw korneocytów (zrogowaciałych keratynocytów). Paznokieć jest przepuszczalny dla światła, co bywa przyczyną zjawiska tzw. fotoonycholizy – oddzielania się płytki paznokciowej od łożyska pod wpływem światła, przy równoczesnym zażywaniu niektórych leków, np. doksycykliny. Przepuszczalność paznokcia dla światła skutkuje również tym, iż przez płytkę obserwować można naczynia włosowate zaopatrujące wał paznokciowy, co w medycynie wykorzystywane jest w badaniu kapilaroskopowym (przydatnym w diagnostyce twardziny układowej, pierwotnego i wtórnego objawu Raynauda, a nawet łuszczycy). Główną funkcją paznokci jest ułatwianie wykonywania precyzyjnych czynności, dlatego wady ich kształtu czy budowy mogą powodować u pacjentów spory dyskomfort w życiu codziennym, również ze względu na szpecący dłonie wygląd. Odrost wymaga 6-12 miesięcy dla paznokci rąk i 12-18 miesięcy dla paznokci stóp, dlatego leczenie wymaga cierpliwości ze strony zarówno lekarza, jak i pacjenta. Zaburzenia morfologii paznokci mogą być wrodzone i nabyte [1, 5, 6].
    Słowa kluczowe: zmiany strukturalne paznokci, zmiany zabarwienia paznokci, wady wrodzone rozwoju paznokci

    Pimekrolimus w azs jako nowoczesna opcja terapeutyczna u dzieci poniżej 2. Roku życia – przegląd piśmiennictwa

    Pimecrolimus as a modern optional treatment of atopic dermatitis in children under 2 years of age – literature review
    Paula Mazan, Andrzej Kaszuba, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Atopowe zapalenie skóry jest przewlekłą, zapalną i nawrotową chorobą skóry występującą u dzieci i dorosłych. W etiopatogenezie obserwuje się szereg czynników, w tym coraz częściej podkreślaną rolę defektu bariery naskórkowej, który występuje zarówno w skórze zmienionej chorobowo, jak i pozornie zdrowej. Obok terapii reaktywnej, będącej standardem leczenia AZS, coraz chętniej wykorzystuje się koncepcję terapii proaktywnej, polegającej na długoterminowej i niskodawkowej terapii miejscowymi środkami o działaniu przeciwzapalnym (glikokortykosteroidy i inhibitory kalcyneuryny), stosowanej po uzyskaniu remisji. Według najnowszych doniesień miejscowe stosowanie pimekrolimusu jest skuteczną i pozbawioną istotnych działań niepożądanych terapią AZS.
    Słowa kluczowe: atopowe zapalenie skóry, bariera naskórkowa, terapia proaktywna, miejscowe inhibitory kalcyneuryny, Pimekrolimus

    Epilacja metodą IPL – możliwe działania niepożądane. Opis przypadku

    IPL epilation – possible side effects. A case report
    Aleksandra Kosmala, Ryszard Żaba, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Choroby włosów mają ogromny wpływ na jakość życia człowieka. Problem stanowi zarówno wzmożone wypadanie włosów, jak i nadmierne owłosienie. Na przestrzeni lat stosowano różne sposoby redukcji nadmiernego owłosienia. Obecnie do jednej z najskuteczniejszych metod epilacji zalicza się terapię laserową oraz IPL (Intense Pulsed Light). Terapie te nie są jednak pozbawione działań niepożądanych. Do najczęściej występujących skutków ubocznych należą: zmiany skórne (takie jak rumień, plamica, obrzęk, uszkodzenie ciągłości skóry, tj. pęcherze i strupy), zmiany pigmentacji skóry, bliznowacenie oraz infekcje skóry. Autorzy przedstawiają przypadek 36-letniej pacjentki, u której w wyniku epilacji metodą IPL doszło do poparzeń I/II stopnia.
    Słowa kluczowe: fotoepilacja, terapia intense pulsed light, działania niepożądane

    Pęcherzyca paraneoplastyczna – opis przypadku oraz krótki przegląd piśmiennictwa

    Paraneoplastic pemphigus – case report and short literature review
    Pola Dobrowolska

    Streszczenie
    Wprowadzenie:Pęcherzyca paraneoplastyczna jest bardzo rzadkim, potencjalnie śmiertelnym schorzeniem skóry i błon śluzowych występującym u pacjentów z nowotworem, najczęściej hematologicznym.
    Cel pracy:Przedstawienie trudnego diagnostycznie przypadku pacjenta z polimorficznymi zmianami skórnymi i śluzówkowymi.
    Opis przypadku:Przypadek dotyczy 66-letniego mężczyzny z nowotworem limfoproliferacyjnym w wywiadzie, który zgłosił się na oddział dermatologiczny z powodu zmian nadżerkowych w obrębie jamy ustnej i rozsianych zmian rumieniowo-grudkowych. Zmiany te w badaniu histopatologicznym opisano jako „najbardziej odpowiadające liszajowi płaskiemu”. Po dwóch tygodniach od pierwszej hospitalizacji w badaniu dermatologicznym stwierdzono liczne nowe zmiany o innej morfologii niż uprzednio: rumieniowo-obrzękowe, nadżerkowe i pęcherzowe. Wysunięto podejrzenie pęcherzycy paraneoplastycznej. W trakcie leczenia doustnymi glikokortykosteroidami zmiany skórne ustąpiły. U pacjenta stwierdzono jednak postępującą duszność. Pomimo leczenia pacjent zmarł.
    Wnioski:Przedstawiony przypadek oraz dane z piśmiennictwa wskazują, że diagnostyka pęcherzycy paraneoplastycznej może nastręczać poważne trudności.
    Słowa kluczowe: zespół paraneoplastyczny, polimorficzne zmiany skórne, zmiany skórnośluzówkowe, liszaj płaski, zarostowe zapalenie oskrzelików

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Atopowe zapalenie skóry jest częstą chorobą wieku dziecięcego, dotyczącą około 20% dzieci. To choroba uwarunkowana dziedzicznie, ale wpływ na jej ujawnienie mają czynniki środowiskowe. Dynamika wzrostu zachorowań w krajach uprzemysłowionych jest bardzo duża, dlatego atopowe zapalenie skóry stanowi istotny problem zarówno leczniczy, jak i profilaktyczny. Możemy zatem wpłynąć na kliniczną manifestację, stosując profilaktykę pierwotną. Termin ,,pokrzywka” odnosi się do całej grupy schorzeń, których głównym objawem jest wykwit o charakterze bąbla pokrzywkowego. Wykwitom podstawowym często towarzyszą inne objawy ze strony skóry i tkanki podskórnej oraz narządów wewnętrznych. Pokrzywka jest objawem wielu schorzeń. U dzieci jest ona najczęściej spowodowana współistniejącą infekcją wirusową, która nie wymaga hospitalizacji. Dziecko od pierwszych minut epizodu pokrzywki powinno jednak pozostać pod opieką lekarską przez kilka godzin ze względu na możliwość anafilaksji lub – u dzieci najmłodszych – narastającego obrzęku krtani. Małe dzieci często zapadają na wirusowe infekcje dróg oddechowych. W wielu przypadkach do leczenia włączony jest antybiotyk. Czasami obok objawów infekcji pojawia się pokrzywka. W tym przypadku trudno stwierdzić, co ją wywołało (wirus czy lek?), a w jej leczeniu zaleca się eliminację czynnika sprawczego, należy zatem odstawić antybiotyk. Nie zaleca się podawania antybiotyku z danej grupy również na dalszym etapie leczenia ze względu na możliwość wystąpienia objawów anafilaksji.
    Słowa kluczowe: dzieci, atopowe zapalenie skóry, profilaktyka pierwotna, pokrzywka, objawy towarzyszące, postępowanie

    Nowe prawo unii europejskiej związane z ochroną danych osobowych podczas prowadzenia działalności leczniczej – Rozporządzenie parlamentu europejskiego i rady (UE) 2016/679 Z dnia 27 kwietnia 2016 r.

    Rafał Patryn

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  64. Dermatologia Praktyczna 2/2018

    Dermatologia Praktyczna 2/2018

    Ocena zależności czasu trwania objawu Raynauda i choroby a stężeniem badanych czynników angiogenezy w przebiegu twardziny układowej
    Assessment of the duration of Raynoud phenomen and the disease and the level of angiogenesis markers in patients with systemic sclerosis.
    Zofia Gerlicz-Kowalczuk, Bożena Dziankowska-Bartkowiak
    Streszczenie
    Twardzina układowa (SSc) jest ogólnoustrojową, przewlekłą, autoimmunologiczną chorobą tkanki łącznej. Charakteryzuje się odchyleniami w badaniach immunologicznych, uogólnionymi zaburzeniami mikrokrążenia oraz postępującym włóknieniem tkanek. Etiopatogeneza SSc nie została jak dotąd dokładnie poznana. Do badania włączono 53 pacjentów z twardziną układową, rozpoznaną na podstawie kryteriów ACR oraz EULAR, u których oznaczono poziom angiogenin w surowicy. Stwierdzono statystycznie istotną korelację pomiędzy wiekiem wystąpienia choroby oraz długością trwania objawu Raynauda a stężeniem angiogenin w surowicy (p < 0,05). Jednakże wskazane są dalsze obserwacje i badania nad zaburzeniami angiogenezy w SSc..
    Słowa kluczowe: twardzina układowa, objaw Raynauda, angiogenezy

    Białka rodziny s100 w dermatologii. Część 1. Nienowotworowe choroby skóry
    S100 family proteins in dermatology. Part 1. Non-tumor skin diseases
    Franciszek Seneczko
    Streszczenie
    Białka S100 stanowią rodzinę wyrażanych w cytoplazmie oraz organellach komórkowych 25 złożonych białek kationowych o wysokiej homologii, zbliżonej budowie pierwszorzędowej, w większości o niskiej masie cząsteczkowej (9-14 kDa) oraz specyficznej ekspresji tkankowej i komórkowej. Dwadzieścia dwa z wymienionych białek jest kodowanych przez 21 genów S100, zlokalizowanych w regionie kompleksu różnicowania naskórka, na długim ramieniu chromosomu 1q21, natomiast pozostałe w chromosomach locus 4p16 (S100P), 5q14 (S100Z), 21q22 (S100B) oraz Xp22 (S100G) – wszystkie podlegają zróżnicowanej ekspresji w różnych typach komórek. Czternaście genów białek S100 znajdujących się w kompleksie różnicowania naskórka na ludzkim chromosomie 1q21.2-q22 koduje 13 spośród ogólnej liczby białek wyrażonych w normalnym lub zmienionym chorobowo naskórku – należą do nich: S100A2, S100A3, S100A4, S100A6, S100A7, S100A8, S100A9, S100A10, S100A11, S100A12, S100A15, S100B oraz S100P – białka te są powiązywane z różnymi chorobami skóry.
    Słowa kluczowe: białka wiążące wapń, białka rodziny S100, kompleks różnicowania naskórka, łuszczyca, atopowe zapalenie skóry

    Genetyczne aspekty łuszczycy i łuszczycowego zapalenia stawów
    Genetic aspects of psoriasis and psoriatic arthritis
    Aneta Gruchała, Marta Gawrońska, Katarzyna Galica, Andrzej Kaszuba
    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą chorobą skóry, która dotyka ok. 2-4% populacji. Jej występowanie jest związane z czynnikami środowiskowymi oraz genetycznymi. Obecność tych drugich została wykazana m.in. w badaniach przeprowadzonych na bliźniętach jedno- i dwujajowych. Ponadto zidentyfikowano wiele loci ryzyka, jednak problem aspektów genetycznych łuszczycy okazał się złożony. Opisano przynajmniej 36 wspomnianych loci, w szczególności locus HLA-C, jednak zależności pomiędzy nimi pozostają niejasne.
    Słowa kluczowe: łuszczyca, łuszczycowe zapalenie stawów, etiopatogeneza, MHC, GWAS

    Zmiany skórne w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów
    Cutaneous manifestations of rheumatoid arthritis
    Katarzyna Tomaszewska, Małgorzata Dominiak, Joanna Krzysiek, Aleksandra Kobusiewicz, Katarzyna Galica, Agnieszka Wojciechowska, Magdalena Kręgiel, Andrzej Kaszuba, Anna Zalewska-Janowska
    Streszczenie
    Reumatoidalne zapalenie stawów (RZS) jest przewlekłą układową chorobą tkanki łącznej o podłożu immunologicznym, której mogą towarzyszyć swoiste i nieswoiste zmiany skórne. W artykule omówiono: guzki reumatoidalne, reumatoidalne zapalenie naczyń, reumatoidalne neutrofilowe zapalenie skóry, zaburzenia naczyniowe (objaw Raynauda, sinicę siateczkowatą) oraz neutrofilowe zapalenia skóry (piodermię zgorzelinową, ostrą gorączkową dermatozę neutrofilową, neutrofilowe i palisadowate ziarniniakowe zapalenie naczyń). Zrozumienie skórnych objawów reumatoidalnego zapalenia stawów może pomóc we wczesnym rozpoznaniu, przyczyniając się do szybkiego leczenia.
    Słowa kluczowe: reumatoidalne zapalenie stawów, manifestacje skórne, zmiany skórne swoiste dla RZS, zmiany skórne nieswoiste dla RZS

    Wszawica głowowa
    Pediculosis capitis
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz
    Streszczenie
    Wszawica głowy jest jedną z najczęstszych chorób pasożytniczych występujących u ludzi. Jest to najczęstsza (po przeziębieniach) choroba dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. Bardzo ważne jest, aby jak najwcześniej przerwać cykl rozwojowy wszy oraz zapobiec zmianom chorobowym w organizmie pacjenta i transmisji zakażenia.Słowa kluczowe: dzieci, wszawica głowowa, cykl rozwojowy, leczenie

    Fototoksyczne kontaktowe zapalenie skóry spowodowane owocem limonki
    Lime-induced phytophotodermatitis
    Małgorzata Dominiak, Katarzyna Tomaszewska, Aleksandra Kobusiewicz, Agnieszka Wojciechowska, Andrzej Kaszuba, Ewa Trznadel-Grodzka
    Streszczenie
    Reakcje fototoksyczne i fotoalergiczne spowodowane są skojarzonym działaniem światła i substancji zawartych w roślinach, lekach lub kosmetykach. W okresie letnim zmiany o tym charakterze obserwowane są częściej. Ustalenie rozpoznania świetlnego kontaktowego zapalenia skóry może jednak stanowić wyzwanie ze względu na znaczną różnorodność objawów klinicznych oraz mnogość substancji i gatunków roślin o właściwościach fotouczulających. U osób podróżujących za granicę, poszukując przyczyny choroby, należy uwzględnić szerokie spektrum szkodliwych roślin. W pracy przedstawiono przypadek 24-letniej kobiety, która zgłosiła się do szpitala tuż po powrocie z podróży do Kambodży z powodu zmian skórnych o charakterze brunatnych smug na kończynie dolnej prawej, tułowiu i twarzy. Na podstawie wywiadu i obrazu klinicznego rozpoznano fitofotodermatozę spowodowaną kontaktem z owocem cytrusowym.
    Słowa kluczowe: kontaktowe zapalenie skóry, limonka, reakcja fototoksyczna

    Zespół Blocha-Sulzbergera – nietrzymanie barwnika. Manifestacja kliniczna u noworodka – opis przypadku
    Bloch-Sulzberger syndrome – Incontinentia Pigmenti. The clinical manifestation in a newborn – case report
    Anna Arska-Brot, Anna Bil, Agnieszka Piekarek, Małgorzata Filipowicz
    Streszczenie
    Nietrzymanie barwnika (incontinentia pigmenti – IP, zespół Blocha-Sulzbergera) jest rzadką chorobą należącą do grupy genodermatoz o sposobie dziedziczenia dominującym związanym z chromosomem X. Schorzenie spowodowane jest mutacją w genie IKBKG (dawniej nazywanym genem NEMO). Manifestacją kliniczną choroby są między innymi charakterystyczne i ewoluujące zmiany skórne. IP dotyczy głównie osób płci żeńskiej (95%), u mężczyzn bowiem choroba zwykle jest letalna. Rozpoznanie zespołu Blocha-Sulzbergera wymaga od klinicystów podejścia interdyscyplinarnego ze względu na możliwość zajęcia procesem chorobowym układu nerwowego, narządu wzroku oraz układu kostno-szkieletowego. Z punktu widzenia prognostycznego dla pacjentów z IP istotna szczególnie dla dermatologów wydaje się być znajomość choroby i jej objawów, gdyż zmiany skórne pojawiają się niemal u wszystkich pacjentów z IP, są pierwszą manifestacją choroby, a ich obecność w większości przypadków stwierdza się przed ukończeniem 6. tygodnia życia dziecka. Poniżej przedstawiamy przypadek dziewczynki, u której rozpoznano nietrzymanie barwinka w okresie noworodkowym i z dodatnim wywiadem w kierunku IP u matki dziecka.
    Słowa kluczowe:genodermatozy, dermatozy u noworodków

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz
    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą zapalną chorobą skóry polegającą na nadmiernej proliferacji komórek naskórkowych. Może występować w różnych miejscach, np. na powiekach. Taka lokalizacja sprawia nieraz trudności diagnostyczne i lecznicze. Enterowirusowe zapalenie dłoni, stóp i jamy ustnej, popularnie zwane chorobą bostońską, a w żargonie medycznym także „bostonką”, manifestuje się zmianami w jamie ustnej oraz charakterystycznymi wykwitami w obrębie dłoni i stóp. Bywa, że po chorobie dochodzi do onycholizy paznokci, która nie wymaga leczenia. Objaw Dariera można wywołać przy wystąpieniu pokrzywki barwnikowej lub mastocytomy. Spodziewać należy się także zaczerwienienia i obrzęku po potarciu. Trzeba wówczas poinformować rodziców, że w miejscu potarcia w ciągu kilku/kilkunastu godzin może pojawić się pęcherz oraz inne objawy skórne i układowe. Najczęściej w okresie niemowlęctwa przy objawach pełnego zdrowia pojawiają się na skórze drobne guzki koloru czerwono-żółtego lub czerwono-brunatnego. Mogą one stanowić problem diagnostyczny. W celu potwierdzenia rozpoznania w przypadku wystąpienia pokrzywki barwnikowej i żółtakoziarniniakowatości młodzieńczej konieczne jest przeprowadzenie badania histopatologicznego.
    Słowa kluczowe: dzieci, łuszczyca, onycholiza, objaw Dariera, pokrzywka barwnikowa, żółtak młodzieńczy

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  65. Przegląd Pediatryczny 2/2018

    Przegląd Pediatryczny 2/2018

    STANDARDY/STANDARDS

    Standardy postępowania diagnostyczno-leczniczego w białaczkach u dzieci
    Standards of diagnostic and therapeutic management in leukemias in children
    Jerzy Kowalczyk, Walentyna Balwierz, Tomasz Szczepański, Michał Matysiak, Wojciech Młynarski, Danuta Perek, Bożenna Dembowska-Bagińska, Bernarda Kazanowska, Jan Styczyński
    Streszczenie:
    Białaczki to najczęstsze choroby nowotworowe wieku dziecięcego – stanowią około 25% nowotworów dziecięcych. Współczesna diagnostyka i leczenie białaczek u dzieci odbywa się w ramach międzynarodowej współpracy określonej międzynarodowymi protokołami postępowania diagnostyczno-terapeutycznego. W ostatnich 2 dekadach w Polsce dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną (acute lymphoblastic leukemia – ALL) były leczone według interkontynentalnych protokołów ALL-IC-2002, ALL-IC-2009, INTERFANT’99 i INTERFANT’06; dzieci z ostrą białaczką szpikową (acute myeloid leukemia – AML) były leczone według międzynarodowych protokołów AML-BFM-2004 i AML-BFM-2012; dzieci z przewlekłą białaczką szpikową (chronic myeloid leukemia – CML) są leczone według międzynarodowego programu CML-paed-study-2006. Grupa ekspertów Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej w oparciu o aktualne międzynarodowe programy terapeutyczne opracowała standardy postępowania w zakresie diagnostyki i terapii białaczek u dzieci.
    Słowa kluczowe: standardy, rekomendacje, zalecenia, dzieci, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, przewlekła białaczka szpikowa

    Standardy postępowania w przypadku nowotworów ośrodkowego układu nerwowego u dzieci
    Standards of diagnostic and therapeutic management in central nervous system tumors in children
    Danuta Perek, Bożenna Dembowska-Bagińska, Walentyna Balwierz, Bernarda Kazanowska, Jerzy Kowalczyk, Michał Matysiak, Wojciech Młynarski, Tomasz Szczepański, Jan Styczyński
    Streszczenie:
    Guzy ośrodkowego układu nerwowego stanowią ponad 20% nowotworów występujących u dzieci. Najczęstsze guzy ośrodkowego układu nerwowego u dzieci to: medulloblastoma, astrocytoma, ependymoma, meningioma, glioblastoma, pinealoblastoma oraz glejaki, guzy germinalne, guzy przerzutowe i guzy pnia mózgu. Współczesna diagnostyka i leczenie guzów ośrodkowego układu nerwowego u dzieci odbywa się w ramach międzynarodowej współpracy określonej międzynarodowymi protokołami postępowania diagnostyczno-terapeutycznego. Grupa ekspertów Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej w oparciu o aktualne międzynarodowe programy terapeutyczne opracowała standardy postępowania w zakresie diagnostyki i terapii guzów ośrodkowego układu nerwowego u dzieci.
    Słowa kluczowe: standardy, rekomendacje, zalecenia, dzieci

    Standardy postępowania w przypadku guzów litych zlokalizowanych poza ośrodkowym układem nerwowym oraz chłoniaków u dzieci:
    Standards of diagnostic and therapeutic management in solid tumors localized outside central nervous system and lymphomas in children
    Danuta Perek, Walentyna Balwierz, Bernarda Kazanowska, Bożenna Dembowska-Bagińska, Jerzy Kowalczyk, Michał Matysiak, Wojciech Młynarski, Tomasz Szczepański, Jan Styczyński
    Streszczenie
    Guzy lite zlokalizowane poza ośrodkowym układem nerwowym stanowią około 40%, a chłoniaki nieziarnicze i chłoniak Hodgkina około 15% nowotworów występujących u dzieci. Najczęstsze guzy lite zlokalizowane poza ośrodkowym układem nerwowym u dzieci to: neuroblastoma, nephroblastoma (guz Wilmsa), mięsaki tkanek miękkich, osteosarcoma, mięsak Ewinga, nowotwory germinalne, siatkowczak i hepatoblastoma. Współczesna diagnostyka oraz leczenie chłoniaków i guzów litych u dzieci odbywa się w ramach międzynarodowej współpracy określonej międzynarodowymi protokołami postępowania diagnostyczno-terapeutycznego. Grupa ekspertów Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej w oparciu o aktualne międzynarodowe programy terapeutyczne opracowała standardy postępowania w zakresie diagnostyki i terapii chłoniaków i guzów litych zlokalizowanych poza ośrodkowym układem nerwowym u dzieci.
    Słowa kluczowe standardy, rekomendacje, zalecenia, dzieci, chłoniaki nieziarnicze, chłoniak Hodgkina, neuroblastoma, nephroblastoma, rhabdomyosarcoma, osteosarcoma, mięsak Ewinga, nowotwory germinalne, retinoblastoma, hepatoblastoma

    Standardy postępowania w leczeniu wspomagającym u dzieci z chorobami nowotworowymi
    Standards of supportive care in children treated for malignant diseases
    Michał Matysiak, Walentyna Balwierz, Danuta Perek, Bożenna Dembowska-Bagińska, Bernarda Kazanowska, Jerzy Kowalczyk, Wojciech Młynarski, Tomasz Szczepański, Jan Styczyński
    Streszczenie
    Leczenie wspomagające jest stosowane w trakcie leczenia przeciwnowotworowego i po jego zakończeniu jako zabezpieczenie i niwelowanie skutków choroby i leczenia przeciwnowotworowego, prowadzone zgodnie z aktualnym stanem wiedzy. Leczenie wspomagające obejmuje: zapobieganie niepożądanym skutkom chemioterapii i radioterapii, leczenie powikłań infekcyjnych, leczenie powikłań metabolicznych, leczenie powikłań toksyczności narządowej, wyrównywanie zaburzeń układu krwiotwórczego, wyrównywanie zaburzeń układu hemostazy, wyrównywanie zaburzeń układu odpornościowego, wyrównywanie niedoborów w stanie odżywienia pacjenta. Grupa ekspertów Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej w oparciu o aktualne międzynarodowe programy terapeutyczne opracowała standardy postępowania w zakresie leczenia wspomagającego terapię przeciwnowotworową u dzieci.
    Słowa kluczowe standardy, rekomendacje, zalecenia, dzieci, terapia wspomagająca

    Standardy oddziału onkologii i hematologii dziecięcej
    Standards of pediatric oncology/hematology ward
    Jerzy Kowalczyk, Danuta Perek, Walentyna Balwierz, Michał Matysiak, Tomasz Szczepański, Wojciech Młynarski, Bożenna Dembowska-Bagińska, Bernarda Kazanowska, Jan Styczyński
    Streszczenie
    Obecnie możliwe jest wyleczenie z nowotworów ponad 70% dzieci, a w przypadku niektórych typów nowotworów – ponad 90% dzieci. Wyniki leczenia w ośrodkach hematologii i onkologii dziecięcej w Polsce są porównywalne do uzyskiwanych w rozwiniętych krajach europejskich. Ten poziom był możliwy do osiągnięcia dzięki ogromnemu zaangażowaniu personelu medycznego pracującego w ośrodkach hematologiczno-onkologicznych i rożnym działaniom organizacyjnym. Aby utrzymać ten poziom świadczeń w leczeniu chorób nowotworowych u dzieci, oprócz odpowiedniego poziomu finansowania, muszą być spełnione warunki funkcjonowania oddziału hematologii i/lub onkologii dziecięcej. Wzorem towarzystw naukowych w innych krajach Europy, a także Stanów Zjednoczonych, Polskie Towarzystwo Onkologii i Hematologii Dziecięcej opracowało standardy, jakim powinny odpowiadać oddziały hematologii i/lub onkologii dziecięcej w Polsce.
    Słowa kluczowe standardy, rekomendacje, zalecenia, dzieci, onkologia i hematologia dziecięca

    Standardy postępowania diagnostyczno-terapeutycznego w zakażeniach bakteryjnych u dzieci: rekomendacje Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej
    Standards of diagnostic and therapeutic management of bacterial infections in children: recommendations of Polish Society of Pediatric Oncology and Hematology
    Olga Zając-Spychała, Olga Gryniewicz-Kwiatkowska, Małgorzata Salamonowicz, Agnieszka Zaucha-Prażmo, Eugenia Gospodarek-Komkowska, Grażyna Wrobel, Tomasz Szczepański, Bożenna Dembowska-Bagińska, Michał Matysiak, Walentyna Balwierz, Jacek Wachowiak, Elżbieta Drożyńska, Maryna Krawczuk-Rybak, Tomasz Urasiński, Wojciech Młynarski, Mariola Woszczyk, Wanda Badowska, Grażyna Karolczyk, Radosław Chaber, Grażyna Sobol-Milejska, Jerzy Kowalczyk, Alicja Chybicka, Krzysztof Kałwak, Bernarda Kazanowska, Mariusz Wysocki, Jan Styczyński
    Streszczenie
    Zakażenia bakteryjne są jednym z najczęstszych powikłań u chorych w stanie immunosupresji w trakcie terapii przeciwnowotworowej lub po przeszczepieniu komórek krwiotwórczych, a jednocześnie to najczęstsza przyczyna zgonów pacjentów w remisji choroby nowotworowej. Wystąpienie objawów zakażenia u pacjenta w immunosupresji należy zawsze traktować jako początek posocznicy i stan zagrożenia życia, wymagający natychmiastowego wdrożenia postępowania diagnostycznego i terapeutycznego. Grupa Robocza Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej na podstawie rekomendacji ECIL4 oraz doświadczeń krajowych przygotowała propozycje zaleceń dotyczących diagnostyki, profilaktyki, terapii empirycznej i terapii celowanej w zakażeniach bakteryjnych oraz zasady dawkowania leków przeciwbakteryjnych i rekomendowany minimalny czas trwania terapii przeciwbakteryjnej u dzieci. Omówiono również klasyfikację lekooporności bakterii oraz zasady strategii zarządzania antybiotykami.
    Słowa kluczowe zakażenia bakteryjne, diagnostyka, profilaktyka, terapia, dzieci

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  66. Neurologia praktyczna 2/2018

    Neurologia praktyczna 2/2018

    Pęcherz neurogenny
    Neurogenic bladder
    Jacek Zaborski
    Streszczenie
    Neurogenne zaburzenia czynności dolnych dróg moczowych są problemem dotykającym znaczny odsetek pacjentów z chorobami neurologicznymi (udar mózgu, choroby neurodegeneracyjne, stwardnienie rozsiane, urazy układu nerwowego, procesy zapalne). Właściwa i wczesna diagnostyka pozwala na szybkie włączenie skutecznego leczenia, co zabezpiecza pacjentów przed rozwojem powikłań (zakażenia dróg moczowych, urosepsa, odleżyny, niewydolność nerek) oraz pozwala na utrzymanie dostatecznej jakości życia. Kluczową rolę w diagnostyce odgrywa badanie urodynamiczne, pozwalające na prawidłowe zakwalifikowanie zaburzenia i ustanie skutecznej terapii. Zasadniczo wyróżnia się dwa problemy terapeutyczne: niemożność utrzymania moczu oraz trudności z opróżnianiem pęcherza moczowego. Przy nieskuteczności terapii doustnej należy rozważyć leczenie z zastosowaniem toksyny botulinowej i ewentualne cewnikowanie pacjenta.
    Słowa kluczowe: pęcherz neurogenny, stwardnienie rozsiane, udar, toksyna botulinowa, cewnikowanie, cholinolityki

    Artykuły tłumaczone

    Zmieniające się koncepcje terapeutyczne w nawrotowej postaci stwardnienia rozsianego
    Evolving concepts in the treatment of relapsing multiple sclerosis
    Streszczenie
    W ciągu ostatnich 20 lat schemat leczenia stwardnienia rozsianego (multiple sclerosis – MS) radykalnie się zmienił. Rosnąca dostępność skutecznych terapii modyfikujących przebieg choroby przekształciła cel działań terapeutycznych, którym było zmniejszenie zarówno liczby rzutów choroby, jak i spowolnienie narastania stopnia niesprawności, na wyeliminowanie objawów klinicznych lub aktywności choroby obserwowanej w badaniu MRI. Wybór terapii, który staje się coraz bardziej złożony, powinien być poparty stosowną wiedzą dotyczącą mechanizmu działania poszczególnych leków oraz znajomością ich profilu korzyści względem ryzyka. Ponieważ faza rzutu choroby charakteryzuje się procesem zapalnym, możliwie najszybciej powinno wdrożyć się leczenie mające na celu przywrócenie do stanu prawidłowego złożonych interakcji układu odpornościowego. Przed rozpoczęciem leczenia neurolog powinien dokładnie rozważyć i wziąć pod uwagę takie kwestie jak: stan choroby, czynniki prognostyczne i choroby współistniejące, to, jak pacjent reagował na dotychczasowe leczenie oraz czy jest gotów zaakceptować ryzyko związane z leczeniem na rzecz maksymalizacji korzyści przy minimalizacji czynników ryzyka. Dzięki dokładnemu monitorowaniu klinicznemu wczesne wychwytywanie pacjentów słabo reagujących na leczenie (suboptimal responders) umożliwi klinicystom przeprojektowanie strategii terapeutycznej, tam gdzie jest to konieczne.

    Równoważność produktów zawierających octan glatirameru: problemy z oceną równoważności farmaceutycznej i kluczowe właściwości działania klinicznego
    Equivalence of glatiramer acetate products: challenges in assessing pharmaceutical equivalence and critical clinical performance attributes
    Streszczenie
    Wprowadzenie: W przeglądzie tym omawia się wyzwania dotyczące charakterystyki i oceny leku peptydowego octanu glatirameru (GA) i jego preparatów następczych, stosowanych w leczeniu pacjentów ze stwardnieniem rozsianym.
    Relacjonowane dziedziny: GA jest wysoce złożoną mieszaniną peptydów zawierających cztery aminokwasy. Opisywane są różne metody (fizyko)chemiczne oraz testy biologiczne stosowane do scharakteryzowania tego złożonego produktu lekowego. Nie jest możliwe powiązanie danych z działania przedklinicznego z wynikami obserwowanymi w próbach klinicznych, gdyż do chwili obecnej nie zidentyfikowano kluczowych właściwości nadających się do przewidywania klinicznego działania u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym. Ograniczony wgląd w dokładny(-ne) mechanizm(-my) działania GA może stanowić wyjaśnienie, dlaczego nadal nie rozpoznano jeszcze tych cech decydujących o klinicznym efekcie.
    Opinia eksperta: Złożoność GA i brak poznania rozstrzygających cech klinicznego oddziaływania skutkuje dużą liczbą zagadnień koniecznych do wyjaśnienia, co hamuje projektowanie i ocenę kolejnych/generycznych zastosowań GA przez przemysł i organy nadzorujące. Na rozwiązanie czekają następujące zagadnienia: Przedkliniczna charakterystyka w stosunku do wyników klinicznych: jaka jest zależność? Jakie są możliwe biomarkery? Jak wybrać odpowiednią grupę pacjentów? Jakie jest doświadczenie z istniejącymi wersjami następczymi? Czy istnieje miejsce dla „lepszych” GA? Jak ocenić istniejące zalecenia i jak sporządzić projekt nowych dokumentów z wytycznymi oraz monografie farmakopealne?
    Słowa kluczowe Glatiramoidy, stwardnienie rozsiane, Copaxone, Glatopa, Agencja Żywności i Leków (Food and Drug Administration – FDA), Europejska Agencja Leków (European Medicines Agency – EMA), profilowanie genetyczne, charakterystyka fizykochemiczna, octan glatirameru, następcze wersje/generyki Dowiedz się więcej

    Cena: 22,00 zł
  67. Gastroenterologia Praktyczna 1/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2018

    Skuteczne i bezpieczne stosowanie inhibitorów pompy protonowej w chorobach zależnych od wydzielania kwasu – stan wiedzy na temat korzyści i potencjalnych zagrożeń wynikających z hamowania wydzielania kwasu
    Effective and safe proton pump inhibitor therapy in acid‑related diseases – a position paper addressing benefits and potential harms of acid suppression
    Carmelo Scarpignato, Luigi Gatta, Angelo Zullo, Corrado Blandizzi, for the SIF‑AIGO‑FIMMG Group and on behalf of the Italian Society of Pharmacology, the Italian Association of Hospital Gastroenterologists, and the Italian Federation of General Practitioners
    Streszczenie
    Wprowadzenie. Inhibitory pompy protonowej ( proton pump inhibitors – PPI) zrewolucjonizowały postępowanie w chorobach zależnych od wydzielania kwasu. Badania przeprowadzone w ośrodkach podstawowej opieki zdrowotnej oraz pomocy doraźnej wskazują, że PPI są często zalecane z nieodpowiednich wskazań lub w takich sytuacjach, w których ich zastosowanie przynosi niewielkie korzyści. Stosowanie PPI poza uznanymi wskazaniami wymaga szczególnej uwagi zwłaszcza u osób starszych, u których często współistnieje kilka chorób, stosują one wiele leków i tym samym są narażone na zwiększone ryzyko działań ubocznych, w tym związanych z interakcjami pomiędzy lekami. W związku z tym celem niniejszego artykułu był przegląd aktualnej literatury dotyczącej PPI oraz stworzenie dokumentu zawierającego podsumowanie korzyści i potencjalnych działań niepożądanych supresji wydzielania kwasu oraz opartych na faktach (evidence‑based) wytycznych dotyczących prawidłowego zastosowania PPI.
    Metody. Zatwierdzone przez Komitet Naukowy poszczególne zagadnienia dokumentu zostały przekazane wybranym ekspertom 3 włoskich towarzystw naukowych, którzy niezależnie dokonywali przeglądu literatury w bazach Medline/PubMed, Embase i Cochrane. Wyniki wyszukiwania były weryfikowane, ze zwróceniem szczególnej uwagi na przeglądy systematyczne i metaanalizy, jeśli były dostępne. Przygotowane wstępnie części dokumentu dla każdego z tematów były przesyłane do wszystkich członków Komitetu Naukowego. Każdy ekspert miał swój wkład w dokument, sugerował zmiany, dołączał nowe materiały, i/lub istotne odniesienia. Następnie dyskutowano nad całościowo ujętymi rekomendacjami na specjalnym spotkaniu ze zwróceniem uwagi zarówno na zawartość, jak i użyte sformułowania, aby zatwierdzić dokument podsumowujący aktualną wiedzę.
    Wyniki. Po 25 latach od wprowadzenia do praktyki klinicznej PPI stanowią główną metodę leczenia chorób zależnych od kwasu, takich jak choroba refluksowa przełyku, eozynofilowe zapalenie przełyku, zakażenie Helicobacter pylori, choroba wrzodowa i krwawienie oraz zespół Zollingera‑Elisona, w których ich zastosowanie jest wskazane. Również zapobieganie zmianom błony śluzowej żołądka i dwunastnicy oraz ich objawom u pacjentów z czynnikami ryzyka leczonych niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) lub lekami przeciwpłytkowymi stanowi uznane wskazanie. W przeciwieństwie do tego stosowanie steroidów nie wymaga gastroprotekcji, jeśli nie stosuje się ich razem z NLPZ. U pacjentów z utrzymującymi się objawami dyspepsji pomimo skutecznej eradykacji H. pylori również można zastosować krótkotrwałą terapię PPI. Korzystne może być także dodanie PPI do terapii substytucyjnej enzymem trzustkowym w przypadku biegunki tłuszczowej opornej na leczenie.
    Wnioski. Podsumowując, PPI są niezastąpione w leczeniu chorób zależnych od wydzielania kwasu. Jednakże ich zastosowanie, podobnie jak leczenie innymi lekami, nie jest wolne od działań niepożądanych. Korzyści wynikające z leczenia i poprawa jakości życia znacznie przewyższają potencjalną szkodliwość terapii u większości pacjentów, jednak pacjenci, którzy nie mają jasnych wskazań klinicznych do zastosowania PPI, narażeni są jedynie na ryzyko ich stosowania. Przestrzeganie wytycznych opartych na dowodach stanowi jedyne racjonalne podejście do skutecznej i bezpiecznej terapii PPI.
    Słowa kluczowe: inhibitory pompy protonowej, leki antysekrecyjne, skuteczność, bezpieczeństwo, choroby zależne od kwasu

    Program edukacyjny w zakresie opieki koordynowanej nad chorymi z marskością wątroby
    Educational program on coordinated care delivered to patients with liver cirrhosis
    Marek Hartleb, Grażyna Rydzewska, Joanna Musialik oraz Sekcja Hepatologiczna Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii
    Streszczenie
    W Polsce umieralność z powodu marskości wątroby rośnie i choroba ta staje się ważnym problemem zdrowotnym. Najczęstszymi przyczynami marskości są zakażenie HCV oraz stłuszczenie wątroby na podłożu alkoholizmu lub niealkoholowego stłuszczeniowego zapalenia wątroby. Spektrum kliniczne i rokownicze marskości jest bardzo rozległe, a rozpoznanie jej wczesnych stadiów wymaga powszechniejszego niż dotychczas stosowania badań obrazowych, elastografii i laboratoryjnych wskaźników włóknienia wątroby. Postępowanie u chorych w okresie metabolicznego wyrównania sprowadza się do zahamowania postępu włóknienia, natomiast u pacjentów z niewyrównaną marskością koncentruje się na prewencji i leczeniu powikłań oraz selekcji odpowiednich kandydatów do leczenia transplantacyjnego. Warunkiem istotnego wydłużenia życia chorych z marskością wątroby jest ścisła współpraca lekarzy POZ z hepatologami.
    Słowa kluczowe: marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, podstawowa opieka zdrowotna

    Niedrożność żółciowa jelita cienkiego – opis przypadku
    Biliary obstruction of the small intestine
    Sullivan Tadong, Marcin Makiewicz, Małgorzata Potocka
    Streszczenie
    Niedrożność mechaniczna przewodu pokarmowego spowodowana złogiem żółciowym (zespół Bouvereta) należy do rzadkich ostrych schorzeń jamy brzusznej. Objawy są zazwyczaj niespecyficznie, a o rozpoznaniu decyduje obraz radiologiczny ujawniający triadę Riglera (pneumobilia, niedrożność jelita cienkiego, złóg w jelicie cienkim). Do tej pory nie ustalono standardowego sposobu postępowania, a możliwe metody obejmują enterolitotomię, enterolitotomię z cholecystektomią i odroczonym zamknięciem przetoki (operacja dwuetapowa) lub jednoczasową enterolitotomię, cholecystektomię i zamknięcie przetoki (operacja jednoetapowa). Przedstawiono przypadek 84‑letniego mężczyzny, który był hospitalizowany z powodu bólu brzucha, wymiotów i zaparcia. Zespół Bouvereta rozpoznano na podstawie obrazu TK, a leczenie polegało na chirurgicznym usunięciu z jelita złogu żółciowego.
    Słowa kluczowe: zespół Bouvereta, niedrożność żółciowa jelit, triada Riglera

    Przedziurawienie górnej części przełyku przez wykałaczkę – opis przypadku
    Perforation of the proximal esophagus by a toothpick – case report
    Zbigniew Kula, Marek Bebyn, Przemysław Szlęzak, Janusz Kowalewski
    Streszczenie
    Przedziurawienie ściany przełyku spowodowane połknięciem ciała obcego jest rzadkim powikłaniem. Przedstawiono przypadek 65‑letniego chorego, u którego podczas gastroskopii usunięto z górnej części przełyku wykałaczkę. Po 2 tygodniach chory zgłosił się z nawrotem dysfagii i objawami zakażenia. Na podstawie tomografii komputerowej rozpoznano przedziurawienie przełyku z powstaniem okołoprzełykowego ropnia. Chory był skutecznie leczony antybiotykami i nie wymagał leczenia operacyjnego. Zwracamy uwagę, że w przypadku usunięcia ciała obcego o ostrych zakończeniach z górnej części przełyku należy zawsze podejrzewać przedziurawienie przełyku.
    Słowa kluczowe: ciało obce, wykałaczka, przedziurawienie przełyku, ropień

    Przydatność hydro‑TK w diagnostyce złośliwego wrzodu żołądka – opis przypadku
    Usefulness of the hydro‑CT in the diagnosis of malignant gastric ulcer – case report
    Milena Celmer, Krzysztof Międzybrodzki, Urszula Zaleska‑Dorobisz
    Streszczenie
    Hydro‑TK jest nowoczesną techniką obrazowania żołądka z wykorzystaniem wielorzędowej tomografii komputerowej (TK). Dzięki wypełnieniu żołądka wodą uzyskuje się optymalne dla obrazowania rozciągnięcie jego ścian, co umożliwia uwidocznienie nawet niewielkich zmian w obrębie błony śluzowej. Z kolei dożylne podanie środka kontrastowego pozwala na dokładną ocenę rozległości i głębokości procesu chorobowego, stanowiąc podstawę do oceny stopnia jego miejscowego zaawansowania. Badanie TK umożliwia również zobrazowanie regionalnych węzłów chłonnych, a także przerzutów odległych. Wykorzystanie protokołu niskodawkowego (low‑dose CT) z użyciem iteracyjnych algorytmów rekonstrukcji pozwala zmniejszyć ekspozycję pacjenta na promieniowanie jonizujące i rozszerzyć wskazania do wykonywania badań tomograficznych, tak aby stanowiło istotne uzupełnienie badań endoskopowych i umożliwiało nadzór u chorych w trakcie oraz po leczeniu. W pracy opisano sposób wykonania oraz przedstawiono obrazy hydro‑TK jamy brzusznej u 46‑letniej pacjentki ze stwierdzonym w badaniu endoskopowym wrzodem żołądka, który w badaniu histopatologicznym okazał się rakiem gruczołowym.
    Słowa kluczowe: hydro‑TK, niskodawkowa tomografia komputerowa, wrzód żołądka, nowotwory żołądka

    Guz rzekomy we wnęce wątroby
    Joanna Pilch‑Kowalczyk, Marek Hartleb

    Choroby wątroby i dróg żółciowych u dzieci – wczoraj i dziś
    Disorders of the liver and biliary system in children – yesterday and today
    Małgorzata Grabska‑Kawalec, Olga Lityńska, Wojciech Grabosz, Magdalena Słomińska‑Frączek, Anna Liberek
    Streszczenie
    W pracy przedstawiono profil występujących u dzieci chorób wątroby i dróg żółciowych, które aktualnie stanowią najistotniejszy problem diagnostyczno‑terapeutyczny.
    Słowa kluczowe: dzieci, choroba wątroby, żółtaczka, cholestaza

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  68. Dermatologia Praktyczna 3/2018

    Dermatologia Praktyczna 3/2018

    Choroby skóry wywoływane patogenami przenoszonymi przez kleszcze. Część 1. Bakterie
    Skin diseases caused by pathogens transmitted by ticks. Part 1. Bacteria
    Franciszek Seneczko
    Streszczenie
    Kleszcze są obligatoryjnymi ektopasożytami kręgowców. Zajmują różne siedliska ekologiczne wielu regionów świata. W cyklu rozwojowym kleszczy występują kolejno cztery etapy: jaja, larwy, nimfy oraz osobniki dorosłe – wszystkie odżywiają się krwią, którą pobierają od różnych gospodarzy. W tym procesie mogą ulegać zakażeniu, stanowiąc zarówno rezerwuar zarazka, jak i jego wektor. Spośród organizmów wektorowych kleszcze są stawonogami przekazującymi największą liczbę i różnorodność rozmaitych patogenów zakażających ludzi i zwierzęta; są najczęstszymi wektorami patogenów w Europie. Przedłożona tu publikacja obejmuje przegląd aktualnego piśmiennictwa dotyczącego głównych chorób skóry o podłożu bakteryjnym – w których rozwoju kleszcze odgrywają zasadniczą lub możliwą rolę wektorową – takich jak: borelioza z Lyme, tularemia oraz zakażenia Bartonella spp.: choroba kociego pazura i bakteryjna naczyniakowatość.
    Słowa kluczowe: choroba odkleszczowa, Borrelia burgdorferi, Francisella tularensis, Bartonella henselae, Bartonella quintana

    The amastigote different cytomorphologic featuresseen in cutaneousleishmania
    Mohammed Wael Daboul
    Abstract
    Although the specifi city of the microscopic method by identifying the LD bodies (Leishman-Donovan bodies) within the infected macrophage from the skin lesion was very high, its sensitivity (30%) remains limited. The authors worked on elevating the sensitivity of the microscopic method by not only identifying the LD bodies within the macrophage, but by checking the amastigote appearance in its diff erent cytomorphologies in both the intracellular macrophage and the extracellular fl uid of the infected area. Our data showed that additional 20% sensitivity and more specifi city is gained by the microscopic method making the method more competitive with other procedures and to be considered as the gold standard method for such leishmaniasis diagnosis.
    Key words: amastigote, Leishmania, cutaneous Leishmania

    Komentarz:
    Joanna Krzysiek, Andrzej Kaszuba

    Mupirocyna w nakteryjnych zakażeniach skóry
    Mupirocin in bacterial skin infections
    Roman J. Nowicki, Monika Sikorska
    Streszczenie
    Choroby skóry o podłożu bakteryjnym są jednymi z najczęstszych infekcji bakteryjnych na świecie. Główną terapią tych chorób są antybiotyki do stosowania miejscowego, które powinny charakteryzować się szerokim spektrum działania przeciwbakteryjnego, niskim ryzykiem indukcji lekooporności oraz niskim ryzykiem reakcji nadwrażliwości. Mupirocyna jest antybiotykiem o silnym działaniem bakteriobójczym w stosunku do gronkowców i paciorkowców, czyli patogenów odpowiedzialnych za rozwój najczęstszych infekcji skórnych. Obecnie mupirocyna jest stosowana na całym świecie do miejscowego leczenia bakteryjnych chorób skóry, głównie liszajca zakaźnego, zapalenia mieszków włosowych, czyraczności i wtórnych infekcji skóry oraz w celu dekolonizacji nosicielstwa gronkowca, w tym opornego na metycylinę S. aureus (MRSA).
    Słowa kluczowe: zakażenia bakteryjne, gronkowiec złocisty, liszajec zakaźny, mupirocyna

    Ryzyko choroby przyzębia u pacjentów z łuszczycą – przegląd piśmiennictwa
    The risk of periodontal disease among patients with psoriasis – systemic review
    Małgorzata Andrzejewska, Anna Surdacka, Zygmunt Adamski
    Streszczenie
    Choroba przyzębia (periodontitis) to przewlekła choroba zapalna tkanek utrzymujących ząb w zębodole. Objawia się obrzękiem i krwawieniem dziąseł, obecnością kieszeni patologicznych oraz zanikiem wyrostka zębodołowego. Nieleczona prowadzi do utraty zębów, co znacząco pogarsza jakość życia chorego. Zarówno choroba przyzębia, jak i łuszczyca mają złożoną etiologię, ale udowodniono, że niektóre procesy uczestniczące w patogenezie nakładają się na siebie. Wykazano już powiązanie między chorobą przyzębia a innymi chorobami, dlatego istnieje hipoteza, że również łuszczyca predysponuje do wystąpienia periodontitis. Potwierdzenie tej hipotezy jest istotne ze względu na potrzebę edukowania chorych na łuszczycę pod kątem prawidłowej higieny jamy ustnej, co pozwoli zapobiegać rozwojowi choroby przyzębia i tym samym znacząco polepszy jakość ich życia.Słowa kluczowe: zapalenie przyzębia, utrata zębów, higiena jamy ustnej, łuszczyca

    Co dermatolog powinien wiedzieć o zaburzeniach pozorowanych u dzieci?
    What dermatologist should know about factitious disorders in children?
    Aleksandra Kobusiewicz, Alicja Ograczyk-Piotrowska, Katarzyna Tomaszewska, Małgorzata Dominiak, Joanna Krzysiek, Anna Jędrowiak, Agnieszka Wojciechowska, Agata Bechtold, Andrzej Kaszuba, Anna Zalewska-Janowska
    Streszczenie
    Zaburzenia pozorowane w dermatologii należą do grupy samouszkodzeń. Istotą tych zaburzeń jest świadome i intencjonalne symulowanie objawów chorobowych przez pacjenta. Celem artykułu jest zaprezentowanie wiedzy na temat zaburzeń pozorowanych u dzieci, ich tła psychologicznego i metod terapeutycznych, które powinny być prowadzone we współpracy z psychiatrami i psychologami. Rola dermatologów jest niezastąpiona w leczeniu pacjentów dotkniętych chorobami z zakresu psychodermatologii.
    Słowa kluczowe: zaburzenia pozorowane, dermatitis artefacta, psychodermatologia, dermatologia dziecięca

    Fatalne konsekwencje przedłużania włosów – opis przypadku łysienia mechanicznego po zabiegach fryzjerskich
    Unfortunate consequences of hair extension – traction alopecia following hairdressing treatment – case report
    Katarzyna Płużańska-Srebrzyńska, Adam Srebrzyński, Zofia Gerlicz-Kowalczuk, Anna Żuchowska, Aleksandra Rek, Joanna Krzysiek, Ewa Trznadel-Grodzka, Andrzej Kaszuba
    Streszczenie
    Łysienie mechaniczne (traction alopecia – TA) to utrata włosów spowodowana przedłużającym się działaniem siły pociągającej włosy. Dotychczas najczęściej opisywane w kontekście czarnoskórych kobiet ze względu na tradycyjne uczesanie, obecnie dotyczy wszystkich grup etnicznych i społecznych. Łysienie mechaniczne początkowo jest stanem odwracalnym, jednak ostatecznie może doprowadzić do trwałego łysienia bliznowaciejącego, dlatego wcześnie ustalone rozpoznanie jest konieczne do uzyskania odrostu włosów. Prezentujemy przypadek 35-letniej kobiety, u której do łysienia doprowadziły kilkukrotnie powtarzane zabiegi przedłużania włosów.
    Słowa kluczowe: łysienie mechaniczne, łysienie bliznowaciejące, trichoskopia, przeszczep włosów, syntetyczne włosy

    Przedstawienie odpowiedzialności zawodowej lekarza, cz. 1
    Rafał Patryn

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  69. Gastroenterologia Praktyczna 3/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 3/2018

    Aktualne metody oceny włóknienia w niealkoholowej chorobie stłuszczeniowej wątroby

    Current Modalities of Fibrosis Assessment in Non‑alcoholic Fatty Liver Disease
    Mark C.C. Cheah, Arthur J. McCullough, George Boon‑Bee Goh

    Streszczenie
    Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (ang. non‑alcoholic fatty liver disease – NAFLD) stanowi rosnący ogólnoświatowy problem zdrowotny. W podgrupie pacjentów z NAFLD z niealkoholowym stłuszczeniowym zapaleniem wątroby (ang. non‑alcoholic steatohepatits – NASH) obecność istotnego włóknienia wiąże się ze złym rokowaniem i zwiększoną śmiertelnością, z czego wynika rosnąca potrzeba dokładnej oceny i stopniowania włóknienia. Biopsja wątroby, będąca aktualnie złotym standardem diagnostycznym, ma ograniczenia związane z błędem pobrania próbki i jest badaniem inwazyjnym wiążącym się z tym ryzykiem wystąpienia powikłań. Doprowadziło to do rozwoju nieinwazyjnych metod oceny włóknienia, które mają szczególne znaczenie w chorobie wymagającej seryjnej oceny tego procesu. W pracy tej kompleksowo omówiono rożne narzędzia dostępne klinicyście do oceny włóknienia, w tym systemy punktacji stosowane w badaniu histopatologicznym wątroby, nieinwazyjne surowicze biomarkery, takie jak dobrze zwalidowany NAFLD fibrosis score i metody oparte na obrazowaniu, takie jak elastografia i rezonans magnetyczny.

    Komentarz
    Prof. dr hab. n. med. Marek Hartleb


    Choroba trzewna – niedoceniany problem w populacji osób starszych

    Celiac disease – an unappreciated problem in the elderly population
    Barbara Maślanka‑Seiffert, Ewa Nowakowska‑Duława

    Streszczenie
    Celiakia to przewlekła enteropatia o podłożu immunologicznym, wywołana ekspozycją na gluten u osób z predyspozycją genetyczną. Patogeneza choroby jest związana z produkcją autoprzeciwciał, które powodują reakcję zapalną prowadzącą do uszkodzenia błony śluzowej jelita cienkiego i zmian w strukturze kosmków, a także zaburzeń w innych układach, odpowiedzialnych za pozajelitowe objawy celiakii. Częstość występowania choroby wzrasta w populacji ogólnej, a także wśród osób starszych. Obraz kliniczny w tej grupie wiekowej może istotnie różnić się od obserwowanego u młodszych pacjentów – manifestacje klasyczne mogą być słabiej wyrażone, a objawy często przypominają procesy patologiczne towarzyszące starzeniu się organizmu, co jest przyczyną spóźnionych – nawet o kilka lat – rozpoznań. Artykuł stanowi przegląd piśmiennictwa dotyczącego celiakii u osób starszych. Przedstawiono w nim dane epidemiologiczne oraz dylematy diagnostyczne, a także przybliżono zagadnienia dotyczące pozajelitowych powikłań celiakii, takich jak niedokrwistość, zaburzenia poznawcze i neurologiczne, osteoporoza, oraz zwrócono uwagę na współistniejące choroby autoimmunologiczne. Ze względu na rozbieżne dane istnieje potrzeba pogłębienia wiedzy dotyczącej celiakii w tej grupie wiekowej, zwłaszcza w zakresie zapadalności, przedwczesnej umieralności oraz możliwych powikłań.

     

    Samoistne pęknięcie tętniaka tętnicy wątrobowej u 54‑letniego pacjenta – opis przypadku

    Spontaneous rupture of the hepatic artery aneurysm in 54‑year old patient – a case report
    Michał Błotnicki, Ryszard Ziemiakowicz, Mateusz Rzucidło, Ewelina Bartosiewicz, Mariusz Partyka, Krzysztof Gutkowski

    Streszczenie
    Częstość występowania tętniaków tętnicy wątrobowej w populacji ogólnej nie przekracza 0,2%. Ryzyko rozwoju tętniaka zwiększają miażdżyca, nadciśnienie tętnicze i infekcje. Rozpoznanie jest najczęściej ustalane przypadkowo, podczas rutynowych badań obrazowych. Samoistne pęknięcie tętniaka jest zazwyczaj przyczyną masywnego krwotoku do jamy brzusznej, z wysokim ryzykiem zgonu. Jeśli zabieg wykonuje się w trybie planowym, leczenie polega na rekonstrukcji tętniakowato zmienionego naczynia, natomiast w przypadku krwotoku jedyną opcją terapeutyczną, ratującą życie chorego jest podwiązanie tętnicy. W artykule przedstawiamy opis przypadku samoistnego pęknięcia tętniaka tętnicy wątrobowej u 54‑letniego mężczyzny, skutecznie zaopatrzonego przez podwiązanie uszkodzonego naczynia.

     

    Autoimmunizacyjne choroby wątroby u dzieci

    Autoimmune liver diseases in children
    Anna Bobrus‑Chociej, Artur Rycyk, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszczenie
    Częstość występowania chorób wątroby o podłożu autoimmunizacyjnym w populacji pediatrycznej ulega stałemu zwiększeniu. Charakteryzują się one przewlekłym przebiegiem, różnorodnym obrazem klinicznym, współwystępowaniem innych chorób z autoagresji oraz zazwyczaj dobrą odpowiedzią na leczenie immunosupresyjne. Do chorób wątroby o podłożu autoimmunizacyjnym u dzieci należą: autoimmunizacyjne zapalenie wątroby (AIH), pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych (PSC) oraz zespół nakładania AIH/PSC. W pracy przedstawiono charakterystykę każdego z nich, z uwzględnieniem stosunkowo nowej jednostki chorobowej, którą jest choroba IgG4‑zależna.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  70. Gastroenterologia Praktyczna 1/2019

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2019

    Zastosowanie inhibitorów pompy protonowej a ryzyko niedoboru żelaza: badanie populacyjne z grupą kontrolną

    Tłumaczenie artykułu: Use of proton pump inhibitors and risk of iron deficiency: a population‑based case – control study
    A. Tran‑Duy, N.J. Connell, F.H. Vanmolkot, P.C. Souverein, N.J. de Wit, C.D.A. Stehouwer, A.W. Hoes, F. de Vries, A. de Boer

    Streszczenie
    Podstawy.
    Stany hipochlorhydrii są ważną przyczyną niedoborów żelaza. Związek pomiędzy terapią inhibitorami pompy protonowej (proton pump inhibitor PPI) i niedoborem żelaza (iron deficiency – ID) był od dawna przedmiotem rozważań. Celem badania była ocena ryzyka ID związanego z leczeniem PPI przy użyciu danych zebranych w bazie Clinical Practice Research Datalink (CPRD) w Wielkiej Brytanii.
    Metody.
    Grupę badaną stanowili pacjenci od 19. r.ż. z ID zdiagnozowanym po raz pierwszy w latach 2005‑2016 (n = 26 806). Datę, kiedy po raz pierwszy rozpoznawano u badanych ID, nazwano datą wyrównującą. Każdemu pacjentowi z grupy badanej przyporządkowano dobranego pod względem płci, wieku i ogólnych obciążeń medycznych przedstawiciela grupy kontrolnej. Zdefiniowano i określono skrótem PFU (PPI full user) badanych, którzy stosowali PPI nieprzerwanie w ciągu 1 roku przed datą wyrównującą, a skrótem PLU (PPI limited user) badanych, którzy w sposób nieciągły stosowali PPI w ciągu 1 roku przed datą wyrównującą. Natomiast jako PNU (PPI non-user) określono tych, którzy nie stosowali PPI przed datą wyrównującą. Iloraz szans wystąpienia ID w grupach PFU i PLU w porównaniu z PNU oceniono na podstawie analizy warunkowej regresji logistycznej.
    Wyniki.
    W grupie badanej 2960 stanowili PFU, 6607 PLU, a 17 239 PNU. W grupie kontrolnej 1091 należało do PFU, 5058 do PLU, a 20 657 do PNU. Skorygowany iloraz szans ID w podgrupach PFU i PLU w porównaniu z PNU wynosił odpowiednio 3,60 [95% CI, (3,32‑3,91)] i 1,51 [95% CI, (1,44‑1,58)]. Obserwowano dodatnie zależności związane z czasem stosowania i dawką PPI.
    Wnioski.
    Przewlekłe stosowanie PPI zwiększa ryzyko ID. Lekarze powinni wziąć to pod uwagę, kiedy rozważają korzyści i ryzyko przewlekłego leczenia PPI.

    Komentarz
    Prof. dr hab. n. med. Andrzej Dąbrowski

     

    Sarkopenia w marskości wątroby

    Sarcopenia in liver cirrhosis
    Maciej Miarka, Wiktor Smyk, Joanna Raszeja‑Wyszomirska

    Streszczenie
    Sarkopenia, kojarzona z naturalnym procesem starzenia się organizmu człowieka, jest też częstym powikłaniem marskości wątroby. Zanik tkanki mięśniowej, czyli jej masy, siły i sprawności, postępuje wraz z nasilaniem się niewydolności marskiej wątroby. Sarkopenia zwiększa ryzyko zgonu chorego z przyczyn infekcyjnych oraz wpływa niekorzystnie na przebieg przeszczepienia wątroby, wydłużając czas hospitalizacji oraz zwiększając ryzyko zgonu biorców. Zanik tkanki mięśniowej towarzyszy także zespołowi kruchości, który może stanowić przeciwwskazanie do przeszczepienia wątroby oraz towarzyszy niealkoholowej stłuszczeniowej chorobie wątroby, a nasilenie sarkopenii koreluje z postępem włóknienia narządu. Sarkopenia postępuje nie tylko w okresie oczekiwania na transplantację wątroby, lecz także do końca 1. roku po zabiegu, a dodatkowo może rozwinąć się de novo nawet u 1/4 biorców, wpływając niekorzystnie na wyniki przeszczepienia narządu.
    Słowa kluczowe:
    sarkopenia, marskość wątroby, zespół kruchości, transplantacja wątroby

     

    Wartość testów oddechowych w diagnostyce rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego

    Update of diagnostic value of breath tests in the diagnosis of small intestinal bacterial overgrowth
    Paulina Konrad, Paulina Mikulska, Cezary Chojnacki

    Streszczenie
    Wodorowy i metanowy test oddechowy są powszechnie wykorzystywane w diagnostyce rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, choć istnieją rożne opinie co do ich wartości klinicznej. Rozbieżności te wynikają ze stosowania niejednolitych procedur medycznych oraz rożnych kryteriów oceny wyników. Autorzy przedstawiają ujednolicone wskazania i przeciwskazania do badań oraz aktualnie zalecane kryteria diagnostyczne.
    Słowa kluczowe: SIBO, laktuloza, wodorowe testy oddechowe, dysbakterioza

     

    Gamma‑glutamylotranspeptydaza – diagnostyka różnicowa

    Gamma‑glutamyl transpeptidase (GGTP) – differential diagnosis
    Georges Kamtoh, Artur Lipczyński, Ewa Dutkiewicz, Agnieszka Kamtoh

    Streszczenie
    Gamma‑glutamylotranspeptydaza (GGTP) jest enzymem występującym w wielu narządach, stąd jego zwiększona aktywność we krwi może być odzwierciedleniem wielu chorób, mimo iż w przeważającej części przypadków jest związana ze stanem wątroby. Z tego powodu podwyższona aktywność GGTP powinna być obiektem zainteresowania specjalistów wielu dziedzin. Szczególnym wyzwaniem jest izolowany wzrost aktywności GGTP, który w niektórych przypadkach jest jedynie czynnikiem prognostycznym lub nieszkodliwą konsekwencją zażywanych leków. W algorytmie postępowania należy uwzględniać – oprócz badań biochemicznych – badania obrazowe w celu określenia etiologii i stopnia uszkodzenia wątroby.
    Słowa kluczowe: uszkodzenie wątroby, choroby serca, alkoholizm, izolowany wzrost GGTP

     

    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego – punkt widzenia chirurga

    Ulcerative colitis – a surgeon’s point of view
    Sławomir Glinkowski, Daria Marcinkowska

    Streszczenie
    Wczesne rozpoznanie u pacjentów z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego oraz właściwa terapia mogą ograniczyć rozwój zmian oraz zapewnić chorym przez dłuższy czas dobrostan fizyczny oraz psychiczny. W monitorowaniu choroby przydatne są skale, zarówno kliniczne, jak i endoskopowe. Na ich podstawie, w ujednolicony sposób, lekarz może zdecydować o prowadzeniu odpowiedniej farmakoterapii, a w przypadku jej nieskuteczności – o wdrożeniu leczenia operacyjnego. W pracy omówiono najczęściej stosowane skale oceny aktywności choroby i ich przydatność kliniczną z punktu widzenia chirurga.
    Słowa kluczowe: wrzodziejące zapalenie jelita grubego, klasyfikacja, endoskopia, operacje chirurgiczne

     

    Eozynofilowe zapalenie przełyku u dzieci

    Eosinophilic esophagitis in children
    Katarzyna Zdanowicz, Magdalena Kucharska, Natalia Wasilewska, Aleksandra Filimoniuk, Piotr Jakimiec, Urszula Daniluk, Dariusz Lebensztejn

    Streszczenie
    Eozynofilowe zapalenie przełyku jest coraz częściej występującym schorzeniem przewodu pokarmowego, rozpoznawanym na podstawie objawów klinicznych związanych z dysfunkcją przełyku, potwierdzonym badaniem histopatologicznym wycinka błony śluzowej przełyku pobranego w trakcji endoskopii. Rozpoznanie ustalane jest na podstawie obecności w preparacie co najmniej 15 granulocytów kwasochłonnych, ocenianych w dużym polu widzenia. Leczenie może stanowić zarówno postępowanie dietetyczne, jak i inhibitory pompy protonowej oraz steroidy działające miejscowo. W przypadku wystąpienia zwężeń przełyku stosowane jest endoskopowe rozszerzanie. Rozpoznanie, a w konsekwencji leczenie eozynofilowego zapalenia przełyku, istotnie wpływa na jakość życia pacjentów pediatrycznych. Z uwagi na przewlekły charakter schorzenia pacjenci wymagają stałego monitorowania.
    Słowa kluczowe: eozynofilia przełykowa, eozynofilowe zapalenie przełyku, dieta eliminacyjna, inhibitory pompy protonowej, steroidy miejscowe


    Podstawy prawne udzielenia świadczenia zdrowotnego bez zgody pacjenta

    Rafał Patryn

     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  71. Przegląd Pediatryczny 2/2019

    Przegląd Pediatryczny 2/2019

    Metabolic consequences of improper nutrition of children and youth

    Konsekwencje metaboliczne nieprawidłowego żywienia u dzieci i młodzieży
    Małgorzata Myśliwiec, Dominika Myśliwczyk, Anna Wołoszyn-Durkiewicz

    Abstract
    In their everyday practice paediatricians should offer education aimed at adaptation of nutrition to a child’s needs. Preparing healthy meals and regular thoughtful shopping may turn into a fascinating adventure leading to a correct physical and psychoemotional development of a child. However, we have to bear in mind that nutritional and pro-health value of individual foods remains not fully known. Among the harmful substances contained in food products there are: glucose-fructose syrup, palm oil, sweeteners and various additional substances, to name only a few. This review focuses on the problem of healthy nutrition for children, and on the most common nutritional errors and their health and financial consequences

     

    Nowe terapie w nieswoistych chorobach zapalnych jelit u dzieci
    Novel therapies in paediatric inflammatory bowel disease

    Marcin Osiecki, Maciej Dądalski, Sylwia Fabiszewska, Maria Janowska, Marta Kotkowicz-Szczur, Małgorzata Matuszczyk, Monika Meglicka, Marek Stefanowicz, Edyta Szymańska, Joanna Sieczkowska-Gołub, Jarosław Kierkuś

    Streszczenie
    Choroba Crohna oraz wrzodziejące zapalenie jelita grubego należą do nieswoistych chorób zapalnych jelit (NZJ). W ostatnich latach obserwujemy wzrost zachorowań na nieswoiste choroby zapalne jelit u dzieci. Obecnie prowadzonych jest wiele badań klinicznych nad nowymi formami ich leczenia. W niniejszym artykule opisano możliwość zastosowania nowych terapii w populacji pediatrycznej.
    Słowa kluczowe: nieswoiste choroby zapalne jelit, kolektomia, leczenie żywieniowe, nowe leki, terapie alternatywne

     

    Dziecko kaszlące w domu, w poradni, szpitalu

    Child coughing at home, in the clinic, in the hospital
    August Wrotek, Teresa Jackowska

    Streszczenie
    Kaszel jest jednym z najczęstszych przyczyn konsultacji lekarskich dzieci, zarówno u lekarzy medycyny rodzinnej, jak i u pediatrów. W zależności od długości trwania kaszlu można go sklasyfikować jako ostry (do 3 tygodni), podostry (3-8 tygodni) i przewlekły (ponad 8 tygodni). W zdecydowanej większości przypadków rozpoznanie można ustalić za pomocą wywiadu i badania przedmiotowego, ale w niektórych przypadkach konieczna jest dalsza diagnostyka. Stosowanie leków przeciwkaszlowych i mukoaktywnych jest bardzo częste, dlatego wymagana jest szczegółowa i aktualna wiedza na ten temat. Polskie rekomendacje nie zalecają podawania leków przeciwkaszlowych z wyjątkiem krótkotrwałego ich stosowania u pacjentów z nieproduktywnym (suchym) kaszlem. Mechanizm leków mukoaktywnych jest rożny, a w wielu przypadkach niektóre preparaty mukolityczne wykazują również działanie mukoaktywne. Stosowanie mukoregulatorów powinno być zarezerwowane do przypadków z długotrwałym i produktywnym kaszlem, szczególnie w zakażeniach dolnych dróg oddechowych, dla których dostępne są najbardziej wiarygodne dane w leczeniu dzieci bez zaburzeń odporności.
    Słowa kluczowe: kaszel, leki mukoaktywne

     

    Syndrom dziecka maltretowanego w aspekcie prawno-medycznym

    The syndrome of a child who is abused in the legal and medical aspect
    Dariusz Zawadzki, Justyna Krupińska, Anna Rej-Kietla, Jarosław Sobczak

    Streszczenie
    Zjawisko przemocy wobec dzieci w różnych grupach wiekowych jest poważnym problemem w każdej płaszczyźnie. Niestety, świadomość zarówno społeczeństwa, jak i podmiotów zajmujących się lecznictwem pozostaje na dość niskim poziomie. Wymagana jest zatem reforma, głownie pod kątem szkolenia personelu medycznego, bowiem większa wiedza w tym zakresie przyczyni się do częstszych interwencji w przypadku podejrzenia zespołu dziecka maltretowanego i podjęcia odpowiednich kroków w celu wyjaśnienia zaistniałych zdarzeń. W pracy przedstawiono najważniejsze informacje dotyczące tego zjawiska.
    Słowa kluczowe: syndrom dziecka maltretowanego, służby medyczne, zespół ratownictwa medycznego, ochrona zdrowia, personel medyczny

     

    Terapeutyczne monitorowanie aktywności asparaginaz – Aktualizacja Rekomendacji Polskiej Pediatrycznej Grupy ds. Leczenia Białaczek i Chłoniaków Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej

    Therapeutic monitoring of asparaginase activity – Update of Recommendations of the Polish Pediatric Leukemia/Lymphoma Study Group of Polish Society of Pediatric Oncology and Hematology
    Beata Zalewska-Szewczyk, Lucyna Maciejka-Kembłowska, Małgorzata Czogała, Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska, Walentyna Balwierz, Katarzyna Derwich, Bernarda Kazanowska, Jerzy R. Kowalczyk, Michał Matysiak, Jan Styczyński, Tomasz Szczepański, Tomasz Ociepa, Tomasz Urasiński, Wojciech Młynarski

    Streszczenie
    Intensyfikacja terapii z zastosowaniem asparaginazy pozwoliła na poprawę wyników leczenia dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną. W celu dalszego zwiększenia jego skuteczności konieczne jest monitorowanie aktywności asparaginazy. W przypadku bezobjawowej inaktywacji leku spowodowanej przez swoiste przeciwciała wskazana jest zmiana preparatu asparaginazy. W artykule przedstawiono aktualizację rekomendacji odnośnie do stosowania L-asparaginazy sformułowanych przez Polską Pediatryczną Grupę ds. Leczenia Białaczek i Chłoniaków (PPGLBC) Polskiego Towarzystwa Onkologii i Hematologii Dziecięcej. Zalecenia dotyczą wszystkich dzieci z ostrą białaczką limfoblastyczną i chłoniakiem limfoblastycznym, ktore w ramach protokołów terapeutycznych przyjętych przez PPGLBC wymagają stosowania asparaginazy.
    Słowa kluczowe:
    asparaginaza, polskie rekomendacje terapeutyczne, dzieci, ostra białaczka/chłoniak limfoblastyczny

     

    Historia onkologii i hematologii dziecięcej w Polsce

    The history of pediatric oncology and hematology in Poland
    Michał Matysiak, Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska, Jacek Wachowiak, Wanda Badowska, Walentyna Balwierz, Radosław Chaber, Alicja Chybicka, Piotr Czauderna, Bożenna Dembowska-Bagińska, Jan Godziński, Grażyna Karolczyk, Bernarda Kazanowska, Jerzy Kowalczyk, Maryna Krawczuk-Rybak, Wojciech Młynarski, Angelina Moryl-Bujakowska, Jarosław Peregud-Pogorzelski, Anna Raciborska, Grażyna Sobol-Milejska, Tomasz Urasiński, Mariola Woszczyk, Mariusz Wysocki, Jan Styczyński, Tomasz Szczepański

    Streszczenie
    Historia onkologii i hematologii dziecięcej w Polsce to ponad 50 lat wytężonej pracy, dzięki której wyniki leczenia dzieci chorych na nowotwory i choroby krwi są porównywalne z osiąganymi przez wiodące ośrodki światowe. Dzięki współpracy trwającej nieprzerwanie od lat 80. XX w. we wszystkich klinikach wchodzących w skład ww. grup terapeutycznych wdrażane są aktualne na świecie metody leczenia nowotworów. To dzięki tej współpracy i wymianie doświadczeń uzyskujemy obecnie ponad 80% całkowitego wyleczenia wszystkich dzieci chorych na nowotwory, a u dzieci mających choroby układu krwiotwórczego sprawność lub poprawę jakości życia.

     

    Choroba Rittera – trudności diagnostyczne w praktyce pediatry. Opis przypadku i przegląd wiedzy

    Ritter’s disease – diagnostic problems in pediatric practice. Case report and knowledge review
    Katarzyna Mróz, Lucyna Gawlik

    Streszczenie
    Choroba Rittera (synonimy: zespół SSSS, gronkowcowy zespół oparzonej skory, Staphylococcal scaled skin syndrome) manifestuje się w sposób charakterystyczny. Mimo to zdarza się, że sprawia trudności diagnostyczne nawet doświadczonemu lekarzowi. Spowodowana jest ona zakażeniem organizmu przez Gram-dodatnią bakterię Staphylococcus aureus, produkującą toksyny eksfoliatywne ET-A i ET-B, a występuje najczęściej u niemowląt i małych dzieci poniżej 5. roku życia. Choroba zwykle rozpoczyna się gorączką, drażliwością, złym samopoczuciem i, co typowe, zmianami rumieniowymi na skórze [10], które szybko zmieniają się w obrzęki z charakterystycznymi wiotkimi pęcherzami ulegającymi spełzaniu. Pomimo dramatycznego obrazu schorzenia cały proces ustępuje wkrótce po zastosowaniu odpowiedniej antybiotykoterapii, która stanowi podstawę leczenia. Dzięki prawidłowemu postępowaniu diagnostyczno-terapeutycznemu uzyskuje się szybką regresję objawów oraz zmniejszenie liczby powikłań.
    Słowa kluczowe: Staphylococcus aureus, toksyny eksfoliatywne, epidermoliza, zmiany rumieniowe

     

    Zaburzenia chodu jako wczesny objaw obustronnej jałowej martwicy głowy kości udowej (choroby Legga-Calvego-Perthesa) u 3-letniego chłopca

    Pathological gait as an early symptom of Legg-Calve-Perthes disease in a 3-year-old boy
    Małgorzata Pytlowany, Magdalena Solak

    Streszczenie
    Utykanie, czyli zaburzenie prawidłowego dla danego wieku wzorca chodu (najczęściej spowodowane bólem kończyny), jest zawsze objawem choroby. Przyczyn zaburzeń chodu u dzieci jest bardzo wiele, m.in. choroby reumatyczne, choroby układu nerwowego, nieswoiste zapalenia jelit, urazy, złamania, infekcje, zapalenia kości i szpiku, nowotwory. Podstawowe rozpoznanie utykania u dzieci opiera się na szczegółowo zebranym wywiadzie, dokładnym badaniu fizykalnym, wraz z odpowiednimi do wywiadu badaniami laboratoryjnymi i diagnostycznymi, początkowo najczęściej: morfologii krwi, CRP, OB oraz badaniami obrazowymi: RTG, USG, w razie konieczności MRI, TK, scyntygrafii. W niniejszej publikacji opisano przypadek zaburzeń chodu u 3-letniego chłopca jako przykład wczesnego objawu obustronnej jałowej martwicy głowy kości udowej.
    Słowa kluczowe: choroba Legga-Calvego-Perthesa, utykanie, diagnostyka obrazowa

     

     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 30,00 zł
  72. Dermatologia Praktyczna 3/2019

    Dermatologia Praktyczna 3/2019

    Mezenchymalne komórki macierzyste w dermatologii. Część 2. Wybrane genodermatozy

    Mesenchymal stem cells in dermatology. Part 2. Selected genodermatoses
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Aktualnie wzrasta zainteresowanie komórkami macierzystymi do celów leczenia wielu chorób dermatologicznych. W pierwszej części pracy dokonano przeglądu wyników badań eksperymentalnych i klinicznych dotyczących prób leczenia mezenchymalnymi komórkami macierzystymi chorób autoimmunologicznych: tocznia rumieniowatego układowego, twardziny układowej, zespołu Sjögrena i zapalenia skórno-mięśniowego. Część drugą pracy poświęcono leczeniu wybranych genodermatoz: pęcherzowego oddzielania się naskórka oraz wrodzonego wadliwego rogowacenia naskórka.
    Słowa kluczowe:
    mezenchymalne komórki macierzyste, indukowane pluripotencjalne komórki macierzyste, terapia genowa, pęcherzowe oddzielanie się naskórka, wrodzone wadliwe rogowacenie naskórka

    Abstract
    Currently, interest in stem cells is growing for the treating many dermatological diseases. In the first part of the work, the results of experimental and clinical studies on the treatment of mesenchymal stem cells of autoimmune diseases were reviewed: systemic lupus erythematosus, systemic sclerosis, Sjögren’s syndrome and dermatomyositis. Part two of the work is devoted to the treatment of selected genodermatoses: epidermolysis bullosa and dyskeratosis congenita.
    Key words:
    mesenchymal stem cells, induced pluripotent cells, gene therapy, epidermolysis bullosa, dyskeratosis congenita

     

    Choroby skóry wywołane przez nicienie, tasiemce i przywry

    Skin diseases caused by nematodes, cestodes and trematodes
    Michał Szczepanek, Aleksandra Buczek, Katarzyna Adamczyk, Ligia Brzezińska-Wcisło

    Streszczenie
    Rozwój turystyki i migracji powoduje, że choroby wywołane przez robaki, występujące zazwyczaj w klimacie tropikalnym i subtropikalnym, mogą zostać przywleczone do krajów, gdzie te schorzenia nie są obecne. Niektóre robaki pasożytnicze, np. owsica, glistnica czy tasiemczyce, występują powszechnie na świecie. W tej pracy przedstawiono wybrane choroby wywołane przez nicienie, płazińce i przywry wywołujące objawy skórne.
    Słowa kluczowe:
    owsica, glistnica, larwa skórna wędrująca, schistosomoza, wągrzyca

    Abstract
    The development of tourism and migration is the reason that diseases caused by worms usually found in tropical and subtropical climates can be dragged to countries where these diseases do not occur. Some parasitic worms, for example, enterobiasis, ascariasis or taeniasis are common in the world. This paper presents selected diseases caused by nematodes, tapeworms and flukes that cause skin symptoms.
    Key words:
    enterobiasis, ascariasis, cutaneous larva migrans, schistosomiasis, cysticercosis

     

    Rzadkie przyczyny owrzodzeń podudzi

    Rare causes of leg ulceration
    Igor A. Bednarski, Paweł Kolano, Joanna Narbutt, Aleksandra Lesiak

    Streszczenie
    Owrzodzenia podudzi są jednym z najczęstszych problemów medycznych w praktyce dermatologicznej. Ich główną przyczyną jest przewlekła niewydolność żylna (PNŻ), dotykająca w populacji polskiej ok. 38% mężczyzn i 51% kobiet oraz odpowiadająca za ok. 65% wszystkich owrzodzeń. Oprócz PNŻ istnieją także inne przyczyny owrzodzeń podudzi, które powinny zostać wzięte pod uwagę podczas diagnostyki różnicowej: owrzodzenie neuropatyczne, powstające na tle tętniczym, wtórne do układowych chorób tkanki łącznej czy też spowodowane innymi, jeszcze rzadszymi przyczynami. Niniejsza praca ma na celu omówienie rzadkich przyczyn rozwoju owrzodzeń podudzi.
    Słowa kluczowe:
    owrzodzenia, piodermia, choroby tkanki łącznej, przewlekła niewydolność żylna

     Abstract
    Venous leg ulcers are one of the most common medical problems in dermatological practice. The most common cause of leg ulcers is chronic venous insufficiency which is affecting approximately 38% of men and 51% of women in the Polish population and is responsible for approximately 65% of all diagnoses of leg ulcers. In addition to chronic venous insufficiency, there are other causes of leg ulcers, which should be taken into account during differential diagnosis: neuropathic and arterial ulcerations, systemic connective tissue diseases or other, even less frequent causes. The aim of the study is to discuss rare causes of leg ulcer.
    Key words:
    ulcerations, pyodermia, connective tissue diseases, chronic venous insufficiency

     

    Furoinian mometazonu krem o formule „olej w wodzie” – zastosowanie w dermatologii

    Mometasone furoate cream in the new “oil-in-water” formulation – application in dermatology
    Marta Gawrońska, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Furoinian mometazonu jest silnym miejscowym glikokortykosteroidem (według klasyfikacji europejskiej należy do klasy III) o działaniu przeciwzapalnym, antyproliferacyjnym, immunosupresyjnym oraz wazokonstrykcyjnym. Znalazł zastosowanie w leczeniu licznych dermatologicznych jednostek chorobowych odpowiadających na terapię miejscowymi glikortykosteroidami. Wykazuje szybki początek działania, wysoką skuteczność oraz ma bardzo korzystny indeks terapeutyczny. Dzięki zastosowaniu nowej formulacji typu „olej w wodzie” krem ma lepsze właściwości kosmetyczne (nie klei się, nie brudzi i jest pozbawiony nieprzyjemnego zapachu) od analogicznych preparatów o formule „woda w oleju”. Poprawa wygody jego stosowania wpływa z kolei na lepsze przestrzeganie zaleceń lekarskich dotyczących aplikacji preparatu oraz współpracę lekarz-pacjent.
    Słowa kluczowe:
    furoinian mometazonu, mechanizm działania, terapia

    Abstract
    Mometasone furoate is a potent topical glucocorticosteroid (according to European classification belongs to a class III), which has antiinfl ammatory, antiproliferative, immunosuppressiveand vasoconstructive properties. He found application in the treatment of numerous dermatological diseases responding to local glucocorticoid therapy. It shows a rapid onset of action, high efficacy and has a very beneficial therapeutic index. Thanks to the new “oil-in-water” formulation, the cream has better cosmetic properties (does not stick, does not get dirty and does not have an unpleasant smell) from analogous preparations with the formula “water in oil”. The improvement of the convenience of its use, affects the better compliance with the medical recommendations on the application of the preparation and the doctor-patient compliance.
    Key words:
    mometasone furoate, mechanism of action, therapy

     

    Ziarnica weneryczna pachwin

    Lymphogranuloma venereum
    Aleksandra Kobusiewicz, Wojciech Bienias, Katarzyna Tomaszewska, Andrzej Kaszuba, Anna Zalewska-Janowska, Joanna Narbutt

    Streszczenie
    Ziarnica weneryczna pachwin jest chorobą przenoszoną drogą płciową i jest wywołana przez Chlamydia trachomatis, serotypy L1-3. Przebieg choroby jest kilkuetapowy: rozpoczyna się od objawu pierwotnego, przechodzi w zapalenie węzłów chłonnych (bubo) i może prowadzić do późnych powikłań, takich jak słoniowacizna narządów płciowych. Schorzenie dobrze toleruje leczenie doksycykliną. Obserwuje się wzrost liczby zachorowań na zespół odbytniczo-odbytowy wśród homoseksualistów na terenie Europy i USA. Leczenie powinno obejmować partnerów seksualnych.
    Słowa kluczowe:
    choroba weneryczna, chlamydia, doksycyklina

    Abstract
    Lymphogranuloma venerum is a sexually transmitted disease and is caused by Chlamydia trachomatis L1-3 serotypes. The disease is divided in three phases: starts from the primary symptom, through limphadenopathy (bubo) and may lead to late complications such as genital elephantiasis. The disease responds well to doxycycline. Incidents of the anorectal syndrome among men having sex with men (MSM) in Europe are increasingly described in the literature.
    Key words:
    sexually transmitted disease, chlamydia, doxycycline

     

    Naczyniaki wczesnodziecięce – zadziwiające anomalie okresu rozwojowego

    Infantile hemangiomas – intriguing anomalies of childhood
    Katarzyna Galica, Aneta Gruchała, Katarzyna Tomaszewska, Elżbieta Sałacińska-Łoś, Joanna Narbutt, Katarzyna Taran

    Streszczenie
    Naczyniaki wczesnodziecięce są najczęstszymi łagodnymi nowotworami wieku rozwojowego, pojawiają się w okresie noworodkowym lub wczesnoniemowlęcym. Istnieje wiele czynników ryzyka wystąpienia tej anomalii naczyniowej, jak m.in. niska masa urodzeniowa noworodka oraz ciąża mnoga i ciąża powikłana. Zmiany te charakteryzują się wzrostem szybszym niż wzrost dziecka. W biologii naczyniaków wczesnodziecięcych zwraca uwagę obecność dwóch faz – proliferacji i inwolucji oraz fenomen spontanicznej lub indukowanej propranololem – regresji. Około 10% tych zmian przez swoje znaczne rozmiary, powikłany przebieg lub niekorzystną lokalizację stanowi zagrożenie dla zdrowia i życia dzieci i wymaga leczenia specjalistycznego. W terapii stosowane są preparaty miejscowe z propranololem, tymololem, kortykosteroidami oraz doogniskowe podania kortykosteroidów lub metody zabiegowe, które obejmują laseroterapię, embolizację i wycięcie zmiany. Obecnie lekiem z wyboru w terapii ogólnej naczyniaków wczesnodziecięcych jest nieselektywny betabloker – propranolol. Ten lek jest dobrze tolerowany i stosunkowo bezpieczny, należy jednak pamiętać o przeciwwskazaniach do tej terapii oraz o możliwości wystąpienia działań niepożądanych, które wynikają z nieselektywnego działania tego leku na receptory adrenergiczne β-1 i β-2. Efekty leczenia propranololem są zadowalające u większości pacjentów, jednakże mechanizm działania tego leku nadal nie jest w pełni poznany.
    Słowa kluczowe:
    propranolol, naczyniak wczesnodziecięcy, leczenie naczyniaków wczesnodziecięcych, IHs

    Abstract
    Infantile hemangiomas are the most common benign tumours of childhood which appear in the neonatal or early infancy period and grow fasterthan the child. Significant risk factors include prematurity, low birthweight, multiple gestation and a positive family history of hemangiomas. In the biology of infantile hemangiomas are found the two phases proliferation and involution, and a phenomenon of spontanic regression, spontanic or evoked by propranolol. Approximately 10% of these lesions can cause serious complications and require treatment. Therapeutic options include pharmacologic (topical or systemic), surgical, or laser interventions. Topical drugs (propranolol, timolol) are best for small, superficial, and localized infantile hemangiomas. Systemic therapy is reserved for larger lesions and those with more aggressive growth with a non-selective beta blocker, propranolol as the first-line therapy. Propranolol is a well-tolerated and relatively safe drug, however, contraindications for this therapy and the possibility of side effects connected with the non-selective action of propranolol on adrenergic β-1 and β-2 receptors should be taken into consideration. The eff ects of propranolol treatment in infantile heamangiomas are satisfactory in the majority of pediatric patients, however the mechanism of its action is not fully understood.
    Key words:
    propranolol, infantile hemangioma, treatment of infantile hemangiomas, IHs

     

    Ocena jakości życia u pacjentów chorych na łuszczycę

    Quality of life among psoriasis patients
    Anna Karpińska-Mirecka, Adam Reich, Dorota Krasowska

    Streszczenie
    Łuszczyca jest przewlekłą, zapalną chorobą skóry. Mimo stosowania coraz to nowszych metod leczenia, w tym innowacyjnych drobnocząsteczkowych leków ogólnych czy leków biologicznych, nadal pozostaje chorobą nieuleczalną, z którą pacjenci muszą się zmagać każdego dnia. Oprócz aspektu fizycznego schorzenie w dużym stopniu oddziałuje także na sferę psychiczną oraz na funkcjonowanie w społeczeństwie. W celu szerszej analizy wpływu łuszczycy na dobrostan psychofizyczny pacjentów opracowano wiele narzędzi do oceny jakości ich życia warunkowanej zdrowiem. W niniejszej pracy podsumowano najważniejsze aspekty wpływu łuszczycy na dobrostan osób na nią chorujących.
    Słowa kluczowe:
    łuszczyca, zaburzenia psychiczne, stygmatyzacja, skale psychologiczne

    Abstract
    Psoriasis is a chronic, inflammatory skin disease. Despite a number of new methods of treatment of psoriasis that have become available very recently such as small molecules and biologic therapies, psoriasis still remains an incurable disease with which the patients have to deal every day. Apart from the physical aspect of the illness, psoriasis also has a tremandous impact on psyche and functioning of a patient in a society. A variety of health-related quality of life questionnaires have been developed to better characterize the influence of psoriasis on patients’ well-being. In the current review, the most important aspects of the psoriasis in relation to patient well-being have been summarized.
    Key words:
    psoriasis, mental disorders, stigmatization, psychological scales

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Gdy w okolicy okołoodbytniczej pojawi się zaczerwienie, ból czy pieczenie, a nieraz świąd, można podejrzewać zwykłe wyprzenia. Stan ten sprzyja nadkażeniom drożdżakowym i bakteryjnym. W leczeniu należy zastosować leki o działaniu przeciwzapalnym, przeciwgrzybiczym albo przeciwbakteryjnym. Dobrą opcją jest użycie wodnego roztworu gencjany. Bliznowce to rodzaj zgrubiałych, przerośniętych i uniesionych blizn. Mogą powstawać z różnego rodzaju uszkodzeń skóry. W leczeniu używa się kortykosteroidów podawanych doogniskowo, krioterapii i laseroterapii. Dysfunkcja bariery naskórkowej w atopowym zapaleniu skóry ułatwia penetrację czynników infekcyjnych, stanowiąc wrota zakażenia m.in. dla wirusa mięczaka zakaźnego. Zdarza się, że wykwity umiejscowią się na powiekach. Wydaje się, że najlepszą opcją terapeutyczną będzie skierowanie dziecka do okulisty, który w znieczuleniu miejscowym usunie wykwity. Można też skierować małego pacjenta na oddział dermatologii dziecięcej. Rumień trwały polekowy jest jednym z działań niepożądanych leków. Wśród leków stosowanych w pediatrii rumień trwały polekowy najczęściej wywoływany jest przez trimetoprym-sulfametoksazol, kolejno leki przeciwbólowe/przeciwgorączkowe oraz antybiotyki. W postępowaniu najważniejsze jest odstawienie wywołującego leku.
    Słowa kluczowe:
    dzieci, wyprzenia, okolica okołoodbytnicza, keloidy, powieki, mięczak zakaźny, rumień trwały polekowy

    Abstract
    When redness, pain, burning sensation or sometimes pruritus arise in the perianal area, a intertrigo may be suspected. This condition favors yeast and bacterial superinfections. That is why, anti-inflammatory, antifungal or antibacterial should be used for the treatment. A good option is to use an aqueous gentian solution. Keloids are a type of thickened, overgrown and raised scars. They can arise from various types of skin damage. Cortical corticosteroids, cryotherapy and laser therapy are used in the treatment. Dysfunction of the epidermal barrier in atopic dermatitis facilitates the penetration of infectious agents, being the Gateway to infection, e.g. for molluscum contagiosum virus. It happens that the skin changes locate on the eyelids. It seems that the best therapeutic option will be to refer the child to an ophthalmologist who will remove the skim changes under local anesthesia. You can also refer your child to a paediatric dermatology department. Fixed drug eruption is one of the drug-induced reactions. Among pediatric medications, fixed drug eruption is mostly triggered by trimethoprim, sulfamethoxazole, analgesics/antipyretics and antibiotics. The most important procedure is discontinuing the initiating drug.
    Key words:
    children, intertrigo, perianal area, keloids, molluscum contagiosum, fixed drug eruption

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  73. Neurologia praktyczna 3/2019

    Neurologia praktyczna 3/2019

    Bóle krzyża – związek z nawykiem stania „na spocznij” na prawej kończynie dolnej
    Back pain – connection with the habit of standing ‘at ease’ on the right leg

    Tomasz Karski, Jacek Karski, Małgorzata Kulka

    Streszczenie
    Autorzy opisują patologię dotyczącą kolana, goleni, biodra i kręgosłupa wynikającą z nawyku stania na prawej kończynie dolnej (PKD). Dotychczas brak było w piśmiennictwie prac na temat sposobu stania. Pierwsze obserwacje lubelskie pochodzą z 1997 roku. Nawyk stania „na spocznij” na PKD powoduje u dzieci powstanie zaburzeń osi goleni, kolana, jest również przyczyną rozwoju skoliozy. U dorosłych nawyk stania na PKD prowadzi do patologii kolana, biodra i kręgosłupa, powodując rozwój zmian zwyrodnieniowych. Stanie na PKD jest czynnikiem etiologicznym wielu patologii u dzieci, młodzieży i dorosłych, w tym jest częstą przyczyną bólów krzyża u wielu starszych osób. Czynnik ten to nowy rozdział w medycynie. O zespole stania na PKD powinni pamiętać wszyscy lekarze.
    Słowa kluczowe:
    zespół stania „na spocznij” na prawej kończynie dolnej, patologia kręgosłupa, bóle krzyża, artroza biodra, zaburzenia osi goleni, kolana

     

    Oczopląs a ośrodkowe zaburzenia przedsionkowe
    Tłumaczenie artykułu:

    Nystagmus and central vestibular disorders

    Cel przeglądu. W niniejszym przeglądzie informacji przedstawiono ostatnie postępy w zakresie cech klinicznych i laboratoryjnych, patofi zjologii i leczenia ośrodkowych zaburzeń przedsionkowych.
    Niedawno uzyskane dane naukowe.
    W ostatnich latach zidentyfikowano kilka cech i mechanizmów oczopląsu pochodzenia ośrodkowego. Zastosowanie testów pchnięcia głową i miogennych przedsionkowych potencjałów wywołanych zwiększyło wiedzę na temat nieprawidłowości w zakresie przetwarzania sygnałów przedsionkowych z kanałów półkolistych i narządów otolitycznych u pacjentów z uszkodzeniami ośrodkowych struktur układu przedsionkowego. Zintegrowana strategia postępowania uwzględniająca objawy podmiotowe i neurologiczne objawy przedmiotowe poprawia dokładność diagnostyczną ostrych zawrotów głowy pochodzenia naczyniowego. Identyfikacja izolowanych ośrodkowych zespołów przedsionkowych poprawiła diagnostykę ośrodkowych zawrotów głowy oraz umożliwiła lepsze zrozumienie budowy anatomicznej i organizacji czynnościowej ośrodkowych struktur układu przedsionkowego.
    Podsumowanie.
    W ostatnich latach obserwuje się znaczące zwiększenie spektrum ośrodkowych zaburzeń przedsionkowych wynikające z rozwoju otoneurologii klinicznej i laboratoryjnej.
    Słowa kluczowe:
    struktury ośrodkowego układu przedsionkowego, nieukładowe zawroty głowy, test pchnięcia głową, oczopląs, układowe zawroty głowy, miogenne przedsionkowe potencjały wywołane


    Funkcjonalne zaburzenia ruchowe. Pięć nowych rzeczy
    Tłumaczenie artykułu:

    Functional movement disorders. Five new things

    Streszczenie
    Cel przeglądu.
    Funkcjonalne zaburzenia ruchowe (functional movement disorders – FMD) obserwuje się powszechnie w praktyce neurologicznej, jednak wiążą się ze złym rokowaniem. W ostatnich latach zauważono odrodzenie zainteresowania tą dziedziną wraz z nowymi osiągnięciami w poznaniu patofizjologii i postępowania terapeutycznego.
    Najnowsze odkrycia.
    Osoby z FMD stanowią niejednorodną psychologicznie grupę, u wielu osób nie stwierdza się wykrywalnej psychopatologii podczas przesiewowych ocen objawów i prawdopodobnie istotne oraz etiologicznie znaczące zdarzenia życiowe ujawniają się dopiero w czasie pogłębionych wywiadów. W randomizowanym badaniu dotyczącym porównania specjalistycznej intensywnej rehabilitacji fizykalnej z neurofizjoterapią środowiskową w FMD wykazano poprawę w zakresie od umiarkowanej do dużej w odniesieniu do rezultatów zarówno fizykalnych, jak i odnoszących się do funkcjonowania społecznego. Dowody eksperymentalne wskazują na upośledzenie układów neuronalnych nadających poczucie kontroli nad ruchem u osób z FMD i może to tłumaczyć, dlaczego ruchy, które wydają się dowolnymi, nie są w ten sposób odczuwane.
    Podsumowanie.
    Rokowanie u osób z FMD można poprawić przez większy dostęp do właściwie zorganizowanej opieki i leczenia.

     

    Skuteczność fumaranu dimetylu o przedłużonym uwalnianiu według wyników klinicznych i w samoocenie pacjentów z rzutową postacią stwardnienia rozsianego przestawionych z leczenia octanem glatirameru: prospektywne badanie obserwacyjne RESPOND
    Tłumaczenie artykułu:

    Effectiveness of delayed-release dimethyl fumarate on clinical and patientreported outcomes in patients with relapsing multiple sclerosis switching from glatiramer acetate: RESPOND, a prospective observational study

    Streszczenie
    Cel.
    Przedmiotem badania była ocena klinicznych wyników w samoocenie pacjenta (patient-related outcomes – PRO) po 12 miesiącach u chorych z postacią rzutową stwardnienia rozsianego (relapsing multiple sclerosis – RMS), których przestawiono z leczenia octanem glatirameru (glatiramer acetate – GA) na podawanie fumaranu dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) o przedłużonym uwalnianiu w dawce 240 mg dwa razy dziennie po suboptymalnej odpowiedzi na leczenie GA w codziennej praktyce klinicznej.
    Metody.
    Badanie RESPOND (Eff ectiveness of DMF and Its Impact on PROs in Suboptimal GA Responders With RMS – Skuteczność DMF i jego wpływ na PROs u pacjentów z rzutową postacią stwardnienia rozsianego, którzy suboptymalnie zareagowali na leczenie GA) było prospektywną, wieloośrodkową próbą kliniczną IV fazy, z jawnym lekiem, jedną grupą badaną w okresie obserwacji 12 miesięcy. Badanie prowadzone było w Stanach Zjednoczonych w 63 ośrodkach w okresie od sierpnia 2013 r. do lutego 2016 r. Do włączenia do badania nadawali się pacjenci z rozpoznanym RMS, u których reakcja na leczenie GA była suboptymalna (określona jako postrzeganie niezbyt optymalnej skuteczności, wystąpienia nietolerancji lub wskutek słabego przestrzegania przyjmowania GA). Leczenie DMF rozpoczynano w ciągu 60 dni od włączenia. Głównym celem była ocena rocznego wskaźnika rzutów (annualized relapse rate – ARR) po 12 miesiącach, biorąc pod uwagę dane gromadzone w dokumentacji medycznej, i porównanie ich z danymi z 12 miesięcy przed rozpoczęciem leczenia DMF. Drugorzędowy cel badania obejmował ocenę zmian w punktacjach PRO od poziomu wyjściowego do okresu po 12 miesiącach; PRO rejestrowano przed rozpoczęciem przyjmowania DMF (dane wyjściowe), po 6 miesiącach i po 12 miesiącach od rozpoczęcia leczenia DMF.
    Wyniki.
    Spośród 318 pacjentów włączonych do analizy populacyjnej 247 (78%) zakończyło leczenie. Średnia (SD – standard deviation – odchylenie standardowe) czasu leczenia GA przed przestawieniem na leczenie DMF wynosiła 51,3 miesiąca (49,1 miesiąca). ARR (95% CI – confidence interval – 95% przedział ufności) opisywany w ciągu 12 miesięcy przed rozpoczęciem DMF wynosił 0,49 (0,42-0,57) w porównaniu z 0,11 (0,07-0,17) po 12 miesiącach od rozpoczęcia leczenia DMF, co stanowi 78% obniżenie ARR (p < 0,0001). Statystycznie istotne poprawy w stosunku do poziomu wyjściowego obserwowano w wielu składowych PRO, w tym w sumarycznych punktacjach komponent fizycznych i psychicznych kwestionariusza SF-36 (36 item-Short Form Health Survey – 36-punktowy Krótki kwestionariusz oceny jakości zdrowia) (odpowiednio p = 0,0201 i p = 0,0014), 5-punktowej Zmodyfikowanej skali oddziaływania zmęczenia (5-item Modified Fatigue Impact Scale) (p = 0,0002), 14-punktowym Kwestionariuszu satysfakcji z leczenia dla danego leku (14-item Treatment Satisfaction Questionnaire for Medication) (p < 0,0001) i 7-punktowej Skali depresji Becka (7-item Beck Depression Inventory) (p = 0,0117).
    Implikacje.
    DMF może być skutecznym wyborem terapeutycznym u pacjentów z RMS, u których wystąpiła suboptymalna reakcja na leczenie GA. Wyniki powinno interpretować się ostrożnie ze względu na obserwacyjną naturę badania i brak grupy kontrolnej. Do innych ograniczeń badania należy potencjalny błąd związany z regresją do średniej i brak randomizacji.
    Słowa kluczowe: roczny wskaźnik rzutów, fumaran dimetylu o przedłużonym uwalnianiu, octan glatirameru, samoocena efektów leczenia dokonana przez pacjenta, postać rzutowa stwardnienia rozsianego

     

     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  74. Dermatologia Praktyczna 4/2019

    Dermatologia Praktyczna 4/2019

    Lizosomalne choroby spichrzeniowe z objawami dermatologicznymi. Część 1. Mukopolisacharydozy

    Lisosomal skin diseases with dermatological symptoms. Part 1. Mucopolysaccharidoses
    Franciszek Seneczko

    Streszczenie
    Mukopolisacharydozy stanowią największą grupę lizosomalnych chorób spichrzeniowych. U ich podłoża leżą genetycznie uwarunkowane defekty specyficznych enzymów lizosomalnych z grupy hydrolaz, które uczestniczą w stopniowej degradacji glikozoaminoglikanów. Cechą charakteryzującą mukopolisacharydozy jest postępujące zaangażowanie wielu narządów, co prowadzi do niepełnosprawności, z możliwością przedwczesnej śmierci. Ze względu na zróżnicowane podłoże genetyczne, defekty enzymatyczne, rodzaj spichrzania oraz cechy fenotypowe mukopolisacharydozy dzieli się na 7 typów głównych: I, II, III, IV, VI, VII i IX. W pracy dokonano przeglądu poszczególnych typów mukopolisacharydoz – kliniki, diagnostyki oraz możliwości leczniczych.
    Słowa kluczowe:
    lizosomy, lizosomalne choroby spichrzeniowe, mukopolisacharydozy, glikozoaminoglikany, enzymatyczna terapia zastępcza, przeszczep hematopoetycznych komórek macierzystych

    Abstract
    Mucopolysaccharidoses are the largest group of lysosomal storage diseases. The underlying causes of these diseases are genetically determined defects of specific lysosomal enzymes from the group of hydrolases that are involved in the gradual degradation of glycosaminoglycans. A characteristic feature of mucopolysaccharidoses is the progressive involvement of many organs, which leads to disability, with the possibility of premature death. Due to the diverse genetic background, enzymatic defects, storage type and phenotypic features, mucopolysaccharidoses are divided into 7 main types: I, II, III, IV, VI, VII and IX. The work reviewed particular types of mucopolysaccharidoses – clinics, diagnostics and treatment options.
    Key words:
    lysosomes, lysosomal storage diseases, mucopolysaccharidoses, glycosaminoglycans, enzyme replacement therapy, hematopoietic stem cell transplantation

     

    Liszajec zakaźny pęcherzowy u dzieci

    Bullous impetigo in children
    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Liszajec zakaźny pęcherzowy jest zlokalizowaną postacią gronkowcowego zapalenia skóry. Zmiany skórne są wywołane działaniem eksfoliatyn. W przebiegu liszajca powstają wiotkie pęcherzyki i pęcherze. Pęcherze łatwo ulegają przerwaniu. Liszajec zakaźny wymaga różnicowania z wieloma jednostkami chorobowymi. W leczeniu stosuje się środki miejscowe i antybiotykoterapię systemową.
    Słowa kluczowe:
    dzieci, liszajec pęcherzowy, gronkowiec złocisty, eksfoliatyny

    Abstract
    Bullous impetigo is a localized form of Staphylococcus aureus skin infection. The skin changes are caused by action of exfoliative toxins. This disease results in the formation of flaccid blisters and bullae. The blisters burst easily. Bullous impetigo should be differentiated with many disease entities. In treatment there are used topical medications and systemic antibiotics.
    Key words:
    children, bullous impetigo, Staphylococcus aureus, exfoliative toxins

     

    Świąd w atopowym zapaleniu skóry

    Pruritus in atopic dermatitis
    Aneta Gruchała, Katarzyna Galica, Anna Zalewska-Janowska

    Streszczenie
    Atopowe zapalenie skóry (AZS) to przewlekła, zapalna choroba skóry, charakteryzująca się obecnością nasilonego świądu (nieprzyjemnego odczucia prowadzącego do intensywnego drapania). Według Międzynarodowego Forum Badań Świądu (International Forum for the Study of Itch − IFSI) w AZS klasyfikuje się świąd jako grupę I (świąd skóry wcześniej zmienionej chorobowo) o skórnym mechanizmie powstawania. Obniża jakość życia pacjentów z AZS − zakłóca sen, prowadzi do ciągłego zmęczenia, depresji, a nawet myśli samobójczych. Patogeneza świądu jest wieloczynnikowa: na jego powstawanie wpływają zaburzenia ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, układu cholinergicznego, cytokiny i neuropeptydy. Wizualna skala analogowa (Visual Analogue Scale − VAS) oraz numeryczna skala szacunkowa (Numeric Rating Scale − NRS) są szeroko stosowane do oceny nasilenia świądu. Pomimo ogromnego postępu w naukach medycznych, leczenie świądu u pacjentów z AZS wciąż sprawia problemy. Postępowanie powinno być kompleksowe − obejmować profilaktykę, pielęgnację skóry, przeciwzapalne leczenie miejscowe, a w ciężkich przypadkach także terapię ogólną.
    Słowa kluczowe:
    atopowe zapalenie skóry, świąd, klasyfikacja, cytokiny, terapia

    Abstract
    Atopic dermatitis is a chronic, inflammatory skin disease, which is characterized by severe pruritus (a sensation that causes the desire or reflex to scratch). According to International Forum for the Study of Itch (IFSI), pruritus in atopic dermatitis is classified as group I (pruritus on diseased skin) caused by dermatological issues. Itch decreases quality of life – affects sleep, causes chronic tiredness, depression and even suicidal thoughts. The pathogenesis of pruritus is multifactorial: there is infl uence of central and peripheral nervous system, cholinergic system, cytokines and neuropeptides. Pruritus severity is commonly assessed with Visual Analogue Scale (VAS) and Numeric Rating Scale (NRS). Despite huge progress in medical science, effective management of pruritus in patients with atopic dermatitis still cause problems. The treatment of such patients should be comprehensive which means prophylaxis, skin care, antinflammatory topical treatment and in case of severe cases systemic drugs should be administered.
    Key words:
    atopic dermatitis, pruritus, classifi cation, cytokines, therapeutics

     

    Powrót do przeszłości. Zastosowanie nowoczesnych preparatów dziegciowych w leczeniu chorób skóry

    Back to the past. Usage of modern tar preparations in skin therapy
    Leszek Bartoszak, Magdalena Łuczkowska, Zygmunt Adamski

    Streszczenie
    Stosowanie dziegci w terapii chorób skóry ma wielowiekową tradycję i sięga czasów starożytnych Greków. Pomimo upływu lat ich skuteczność w leczeniu wybranych dermatoz sprawia, że ciągle znajdują miejsce w aktualnych rekomendacjach terapeutycznych. Używany niegdyś dziegieć z węgla kamiennego został zastąpiony przez dziegcie pochodzenia roślinnego, które cechują się wyższym profilem bezpieczeństwa stosowania. Dodatkowo nowoczesne preparaty dziegciowe posiadają mniejszy potencjał wywoływania reakcji podrażnieniowych oraz lepsze właściwości kosmetyczne związane z wysokim stopniem oczyszczenia oraz standaryzacją produkcji. Badania nad dziegciami przeszły ewolucję od opisu składu, właściwości fizykochemicznych oraz skuteczności w leczeniu chorób skóry do szczegółowej analizy mechanizmów działania przeciwzapalnego oraz normalizującego różnicowanie się keratynocytów, za pośrednictwem receptorów dla węglowodorów aromatycznych.
    Słowa kluczowe:
    dziegieć, łuszczyca, wyprysk, atopowe zapalenie skóry, receptory dla węglowodorów aromatycznych

    Abstract
    Tar usage in a skin therapy has centuries-old tradition and dates back to ancient Greece. Despite the passage of time its effectiveness in treatment of chosen dermatoses results in constant presence of tar in recent therapeutic recommendation. Earlier used coal tar is now replaced by wood tar which characterizes a higher safety clinical profile. In addition, currently used tar preparations has lower profile of causing skin irritation and better cosmetic properties when it comes to higher level of purity and better standardization of production. Over the last years, researches on tar underwent relevant evolution – from describing composition, physicochemical properties and eff ectiveness in skin therapy to a detailed analysis of mechanism of anti-inflammatory and differentiating keratinocytes effect of tar, which is executed through aromatic hydrocarbons receptor (AhR).
    Key words:
    tar, psoriasis, eczema, atopic dermatitis, aryl hydrocarbon receptors

     

    Choroba ziarniniakowa (ziarniniakowatość z zapaleniem naczyń) – obserwacja zmian skórnych u 55-letniej pacjentki

    Granulomatous dermatitis (granulomatosis with polyangiitis) – observation skin lesions in 55-year-old patient
    Piotr Brzeziński, Romuald Olszański

    Streszczenie
    Choroby ziarniniakowe to grupa licznych jednostek, w przebiegu których w skórze lub w innych narządach tworzą się ziarniniaki. Mają one ograniczony obszar, w obrębie którego występuje naciek zapalny zawierający komórki olbrzymie i makrofagi. W pracy przedstawiono opis przypadku 55-letniej kobiety – mieszkanki Izraela ze skórnymi zmianami na prawym przedramieniu, które rozwinęły się po 6. miesiącach od podróży do Gwatemali.
    Słowa kluczowe:
    choroby ziarniniakowe, ziarniniak Wegenera, leiszmanioza

    Abstract
    Granulomatous diseases are a group of a number of units which in the course of disease in the skin or other organs are formed granulomas. Granulomas form a limited area within which there is an inflammatory infiltrate containing giant cells and macrophages. The article describe a case description 55-year-old woman resident of Israel with skin lesions on his right forearm, which lesions developed after 6 months of traveling to Guatemala.
    Key words:
    granulomatous dermatitis, Wegener’s granulomatosis, leishmaniosis

     

    Zapalenie skóry berloque – opis przypadku

    Berloque dermatitis – a case report
    Ewa Kopycińska, Zofia Mazurek-Durlak, Andrzej Jaworek, Anna Wojas-Pelc

    Streszczenie
    Fotokontaktowe zapalenie skóry (photocontact dermatitis) wywołane jest kontaktem skóry z substancją chemiczną po ekspozycji na promieniowanie UV. Fotokontaktowe zapalenie skóry powstaje w mechanizmie reakcji fototoksycznej lub fotoalergicznej. W reakcji fotoalergiczej z substancji chemicznej w wyniku działania promieniowania UV jest obecny foto alergen inicjujący reakcję immunologiczną typu IV. Aby doszło do reakcji fototoksycznej, nie potrzeba udziału układu immunologicznego. Stan zapalny skóry jest wynikiem reakcji fotochemicznej, prowadzącej do uszkodzenia keratynocytów. Świetlne zapalenie skóry wywołane przez rośliny (phytophotodermatitis) powstaje najczęściej w mechanizmie reakcji fototoksycznej, wywołanej przez kontakt skóry z roślinami zawierającymi związki z grupy furanokumaryn (psoralenów) z następczą ekspozycją na słońce. Furanokumaryny wytwarzane są przez wiele roślin powszechnie obecnych w otoczeniu, takich jak: limonka, cytryna, pietruszka i seler.

    Plamy pigmentacyjne o dziwnych kształtach, zlokalizowane najczęściej na szyi, za uszami i dekolcie, powstałe w następstwie reakcji fototoksycznej związanej z aplikacją substancji zapachowej, (np. perfum) opisywane są w piśmiennictwie jako berloque dermatitis. Przykładem substancji niegdyś powszechnie wywołującej berloque dermatitis jest olejek z bergamotki zawierający bergapten (5-methoxypsoralen). Olejek ten może powodować

    powstawanie plam hiperpigmentacyjnych bez objawów klinicznych wcześniejszego stanu zapalnego skóry (rumienia). Obecnie berloque dermatitis jest chorobą rzadką z uwagi na wycofanie większości substancji fototoksycznych ze składu perfum i kosmetyków.

    W artykule przedstawiono przypadek kobiety z nietypowymi brunatnymi plamami na szyi i za uszami, które zaobserwowała po powrocie z podróży z Indii. W czasie pobytu za granicą kobieta nie stosowała repelentów, chemioprofilaktyki malarii ani systematycznej ochrony przed UV. Została wielokrotnie ukąszona przez komary, kleszcze oraz pijawki. Pogłębiony wywiad pozwolił rozpoznać dziwne zmiany skórne jako berloque dermatitis w następstwie aplikacji perfum.
    Słowa kluczowe:
    świetlne zapalenie skóry wywołane przez rośliny, zapalenie skóry berloque, fotokontaktowe zapalenie skóry

    Abstract
    Photocontact dermatitis may occur when certain chemicals are applied to the skin and subsequently exposed to the sun. The reaction can be phototoxic or photoallergic. Photoallergic reaction is a cell mediated immune response type IV in which the antygen is the light-activated photosensitising agent. Phototoxic reaction results from direct damage to keratinocytes caused by photochemical reaction. Phytophotodermatitis is an acute phototoxic reaction. It is caused by skin contact with plants containing furanocoumarins (psoralens) followed by exposure to sunlight. Furanocoumarins are produced by common plants including lime, lemon, parsley or celery. The bizarre shaped pigmented patches observed on the neck, behind the ears, on the cleavage of patients, caused by phototoxic reaction after the use of a perfume are described as berloque dermatitis. An example of a substance which in the past often caused berloque dermatitis is bergamot oil which contains bergapten (5-methoxypsoralen). Bergamot oil can trigger a skin hiperpigmentation without the previous symptoms of inflamation (skin redness). Nowadays berloque dermatitis is a rare condition because most of photosensitizing agents are excluded from perfumes and cosmetics.

    The following article describes the case of a woman who presented irregularly shaped hyperpigmented macules on the neck and behind the ears. She noticed that shortly after her return from travel to India. She did not use any insect repellent, malaria chemoprophylaxis and systematic UV protection. While traveling she was many times bitten by mosquitos, ticks and leeches. Bizarre skin lesions turned out to be berloque dermatitis resulting from an application of a perfume.
    Key words:
    phytophotodermatitis, berloque dermatitis, photocontact dermatitis

     

    Dermatologia dziecięca – pytania i odpowiedzi

    Mirosława Kuchciak-Brancewicz

    Streszczenie
    Dzieci dość często zapadają na infekcje dermatofitowe skóry owłosionej głowy, ponieważ przed okresem pokwitania włosy są pozbawione ochronnego działania łoju. Dermatofity zoofilne wywołują ciężkie zapalenia przypominające czyraczność. Dla potwierdzenia rozpoznania klinicznego konieczne jest badanie mikologiczne. Po uzyskaniu dodatniego wyniku należy wdrożyć leczenie miejscowe i ogólne.

    Półpasiec jest reaktywacją latentnej infekcji wirusem ospy wietrznej–półpaśca. U dzieci zdarza się rzadko. Dermatomalna lokalizacja może sugerować półpaśca. W diagnostyce różnicowej powinny być uwzględnione zmiany w przebiegu opryszczki zwykłej zlokalizowanej w obrębie określonego dermatomu. W leczeniu stosuje się leki miejscowe objawowe i ogólne o działaniu antywirusowym.

    Łuszczyca jest często spotykanym, przewlekłym i nawrotowym schorzeniem skóry. Może ona wystąpić w każdym miejscu na skórze. W sposób izolowany może pojawić się w okolicy anogenitalnej. Może wtedy sprawiać najwięcej trudności diagnostycznych i leczniczych.
    Słowa kluczowe:
    dzieci, grzybica głęboka, półpasiec, łuszczyca okolicy anogenitalnej

    Abstract
    Children are susceptible to dermatophytes infection of the scalp, because before adolescence hair are devoided of protective sebum action. Zoophilic dermatophytes cause severe infl ammation similar to furunculosis. Mycological examination is needed to confirm the clinical diagnosis. After receiving positive result of the examination, topical and general treatment should be implemented. Herpes zoster is due to reactivation of latent varicella-zoster virus infection. In children it happens rarely. Dermatome localization can suggest herpes zoster diagnosis. In differential diagnosis, herpes simplex infection localized in dermatome should be considered. In treatment, there are used symptomatic topical preparations and general antiviral drugs.

    Psoriasis is often, chronic and recurrent skin disease. It can affect every place on the skin. As isolated form, it can occur in genital area. In this type of psoriasis, there are diagnostic and treatment difficulties.
    Key words: children, tinea profunda, herpes zoster, genital psoriasis

     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  75. Gastroenterologia Praktyczna 2/2019

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2019

    Ablacja zmian torbielowatych trzustki pod kontrolą endoskopowej ultrasonografii (EUS): aspekty kliniczne i techniczne

    EUSguided pancreatic cyst ablation: a clinical and technical review
    Matthew T. Moyer, Jennifer L. Maranki, John M. DeWitt

    Streszczenie
    Cel pracy.
    Zmiany torbielowate trzustki stanowią narastający problem w ochronie zdrowia, szczególnie w obliczu starzejących się populacji, jak też przy dostępności technik obrazowania wysokiej czułości. Śluzowe zmiany torbielowate trzustki związane są z podwyższonym ryzykiem zachorowania na raka trzustki, który charakteryzuje się wybitnie złym rokowaniem. Z kolei przewidywanie z wysokim prawdopodobieństwem, z której torbieli rozwinie się nowotwór, może stanowić wyzwanie, a chirurgiczna resekcja trzustki obarczona jest istotną śmiertelnością. Celem niniejszego artykułu jest przegląd literatury uzasadniającej słuszność wykonywania ablacji zmian torbielowatych trzustki oraz omówienie wcześniejszych i bieżących badań dotyczących technik i skuteczności tego zabiegu. Zaprezentowane zostaną również wskazania, przeciwwskazania i czynniki związane z optymalną kwalifikacją pacjentów do zabiegu.
    Najnowsze doniesienia.
    Chemoablacja torbielowatych zmian trzustki po kontrolą endoskopowej ultrasonografii była dotychczas wykonywana w przypadku nowotworowych zmian torbielowatych z rożnym skutkiem. Głównym problemem, dotyczącym bezpieczeństwa zabiegu, było ryzyko rozwoju ostrego zapalenia trzustki, wywołanego działaniem alkoholu. Jednakże najnowsze dane sugerują, że ablacja przy zastosowaniu preparatów niezawierających alkoholu jest zarówno bezpieczna, jak i skuteczna.
    Podsumowanie.
    Chemoablacja nowotworowych zmian torbielowatych trzustki pod kontrolą EUS jest obiecującą, minimalnie inwazyjną techniką leczniczą, o wysokim profilu bezpieczeństwa i skuteczności, co sugeruje, że powinna być uwzględniona w algorytmie postępowania terapeutycznego.

     

    Terapia biologiczna pacjentów z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit ze szczególnym uwzględnieniem wedolizumabu

    Biological therapy for patients with inflammatory bowel diseases, with particular emphasis on vedolizumab
    Anita Gąsiorowska

    Streszczenie
    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) i chorobę Leśniowskiego‑Crohna (ChLC) zaliczamy do przewlekłych, idiopatycznych chorób zapalnych przewodu pokarmowego. W ostatnich latach możliwości leczenia tych schorzeń znacznie się poprawiły przede wszystkim w związku z wprowadzeniem do leczenia antagonistów TNF‑α. Mimo to nadal poważne wyzwanie stanowią postacie choroby oporne na leczenie. U 20‑30% pacjentów z ChLC i aż u 40% chorych z WZJG stwierdza się brak odpowiedzi na dotychczas prowadzone leczenie biologiczne. Wedolizumab jest selektywną, humanizowaną, monoklonalną immunoglobuliną IgG1 wiążącą się z integryną α4β7. Badania kliniczne wykazały pozytywny efekt leczenia wedolizumabem u dorosłych pacjentów z postacią umiarkowaną do ciężkiej WZJG lub ChLC. Analiza wyników leczenia wedolizumabem u ponad 4000 pacjentów wykazała, że jest ono dobrze tolerowane oraz cechuje się dobrym profilem bezpieczeństwa. Odsetek działań niepożądanych jest zbliżony do obserwowanego u pacjentów otrzymujących placebo. Wedolizumab cechuje się działaniem selektywnym, co warunkuje ukierunkowany mechanizm działania bez zwiększania ryzyka poważnych ogólnoustrojowych zakażeń oportunistycznych.

    Abstract
    Ulcerative colitis (UC) and Crohn’s disease (CD) are chronic, idiopathic inflammatory bowel diseases. Although medical treatment options in these diseases have improved dramatically over recent decades with the introduction of anti‑TNF‑α antibodies, refractory disease still poses a major challenge, with primary non‑response occurring in 20‑30% of CD cases and up to 40% of UC patients. Vedolizumab is a gut‑selective, humanised monoclonal IgG1 antibody targeting α4β1integrin. Clinical studies demonstrated a positive profile of vedolizumab in adult patients with moderate to severe UC active or CD. Integrated safety data from more than 4000 patients treated with vedolizumab demonstrate that long‑term treatment is well tolerated with acceptable safety profile. No major differences in side effects were observed between placebo‑ and vedolizumab‑treated patients. Vedolizumab offers a targeted mechanism of action without increase in the risk of serious systemic opportunistic infections.

     

    Rozpoznawanie i leczenie amyloidozy z punktu widzenia gastroenterologa

    Diagnosis and treatment of amyloidosis from the gastroenterologist’s point of view
    Renata Talar‑Wojnarowska

    Streszczenie
    Amyloidoza cechuje się zróżnicowanym obrazem klinicznym, poza uszkodzeniem serca, nerek i układu nerwowego w 3‑28% przypadków dochodzi do zajęcia wątroby lub przewodu pokarmowego. Jego uszkodzenie może być jedyną manifestacją amyloidozy lub – częściej – jest składową zajęcia kilku narządów w przebiegu amyloidozy układowej. Objawy choroby są spowodowane odkładaniem się złogów amyloidu w przestrzeni pozakomórkowej różnych tkanek, co prowadzi do uszkodzenia zajętych narządów. Najczęstsze objawy amyloidozy układu pokarmowego to utrata masy ciała, przewlekłe biegunki i bole brzucha. Z kolei zajęcie wątroby manifestuje się jej powiększeniem oraz wzrostem aktywności fosfatazy zasadowej we krwi. Rozpoznanie jest ustalane na podstawie badania histopatologicznego z barwieniem czerwienią Kongo, które ujawnia dwójłomność depozytów amyloidowych w świetle spolaryzowanym. Materiałem diagnostycznym może być bioptat podskórnej tkanki tłuszczowej jamy brzusznej lub tkanki pochodzącej z zajętego narządu. Opcjami terapeutycznymi są przeszczep autologicznych krwiotwórczych komórek macierzystych lub chemioterapia skierowana na eliminację klonalnych plazmocytów. Niektórzy chorzy wymagają przeszczepienia zajętych narządów, w tym nerki, serca lub wątroby. Skuteczność leczenia zależy od uzyskania odpowiedzi hematologicznej i narządowej. Rokowanie jest poważne, pogarszają je niedożywienie i równoczesne uszkodzenie kilku narządów, których wydolność warunkuje możliwość zastosowania intensywnego leczenia.

    Abstract
    Amyloidosis is characterized by a heterogenous clinical image; apart from cardiac, renal and neurological injuries the disease in 3‑28% of cases may involve liver or digestive tract. Damage of the gastrointestinal tract may be the only manifestation of amyloidosis, or – more frequently – is a component of the involvement of several organs in systemic amyloidosis. Symptoms develop due to deposition of the amyloid fibril proteins in the extracellular matrix leading to the damage of affected tissues and organs. Clinical symptoms of gastrointestinal amyloidosis include weight loss, chronic diarrhea, and abdominal pain. Hepatomegaly and elevation of alkaline phosphatase are the most common clinical and biochemical findings in liver involvement. Pathologic examination establishes the diagnosis with demonstration of Congo red positive substance with apple green birefringence. Confirmation of the presence of amyloid is obtained after taking the subcutaneous abdominal fat tissue or biopsy of the affected organ. The available therapeutic options are autologous hematopoietic stem cell transplantation or chemotherapy aimed at elimination of clonal plasmocytes. Some patients require a transplant of affected organs, including kidney, heart or liver. Treatment effectiveness of amyloidosis is based on hematological and organ response. The prognosis is serious, it is aggravated by malnutrition and simultaneous damage to several organs whose capacity determines the possibility of intensive treatment.

     

    Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby – przyczyny, skutki i leczenie

    Nonalcoholic fatty liver disease – causes, consequences and treatment
    Magdalena Olszanecka‑Glinianowicz

    Streszczenie
    Pierwotna postać niealkoholowej stłuszczeniowej choroby wątroby (NAFLD) jest jednym z najczęstszych metabolicznych powikłań otyłości. Ponadto jest ważnym ogniwem patogenezy rozwoju innych metabolicznych powikłań otyłości, takich jak: cukrzyca typu 2, zaburzenia lipidowe, miażdżyca, choroby sercowo‑naczyniowe i zaburzenia hormonalne. U wszystkich otyłych chorych należy przeprowadzić diagnostykę w kierunku NAFLD. U pacjentów z metabolicznymi powikłaniami otyłości stłuszczenie wątroby jest stałym objawem, a ryzyko występowania niealkoholowego stłuszczeniowego zapalenia wątroby (NASH) jest zwiększone. Leczeniem przyczynowym NAFLD, które może spowodować cofnięcie się zmian histopatologicznych w wątrobie przed wystąpieniem marskości, jest leczenie otyłości, a leki hepatoprotekcyjne mają wyłącznie znaczenie pomocnicze.

    Abstract
    The primary form of non‑alcoholic fatty liver disease (NAFLD) is one of the most common metabolic complication of obesity. In addition, it is an important element in the pathogenesis of other metabolic complications of obesity, such as type 2 diabetes, lipid disturbances, atherosclerosis, cardiovascular diseases and hormonal disturbances. All obese patients should be diagnosed towards NAFLD. In patients with metabolic complications of obesity, fatty liver is constant manifestation and the risk of non‑alcoholic steatohepatitis (NASH) is increased. The causal treatment of NAFLD, which may cause regression of the hepatic histopathological alterations before development of cirrhosis, is the treatment of obesity, and hepatoprotective drugs play only auxiliary role.

     

    Lity nowotwór rzekomobrodawkowaty – opis przypadku i rola diagnostyczna endoskopowej ultrasonografii

    Solid pseudopapillary neoplasm – case report and role of endoscopic ultrasound in the diagnosis
    Piotr Dziadkiewicz, Michał Wójcik, Maciej Kajor, Sławomir Mrowiec, Łukasz Liszka, Michał Żorniak

    Streszczenie
    Lity nowotwór rzekomobrodawkowaty trzustki (SPN) należy do rzadkich guzów tego narządu. Po raz pierwszy został opisany w 1959 r. przez Frantza. Występuje głownie u młodych kobiet, sporadycznie u dzieci. Nowotwór ten ma niski potencjał złośliwienia i stosunkowo dobre rokowanie. Prezentujemy przypadek 23‑letniej chorej skarżącej się na bole brzucha, u której w badaniu TK stwierdzono litą zmianę w ogonie trzustki o wymiarach 90 x 85 mm. Przed podjęciem decyzji o leczeniu chirurgicznym pacjentka została zakwalifikowana do badania EUS z biopsją. W materiale biopsyjnym cechy morfologiczne i immunohistochemiczne odpowiadały SPN. U chorej wykonano resekcję guza. Ten sposób leczenia jest szeroko rekomendowany, a zastosowanie EUS z biopsją umożliwia ustalenie rozpoznania w wątpliwych przypadkach.

    Abstract
    Solid pseudopapillary neoplasm (SPN) is a rare pancreatic tumor. It was first described by Frantz in 1959. SPN usually affects young women, rarely children. This tumor has a low malignant potential and a relatively favorable prognosis. We present the case of a 23‑year‑old woman complaining of abdominal pain, in whom computed tomography revealed tumour measuring 90 x 85 mm and localized in the pancreatic tail. Before deciding on surgical treatment the patient was referred to endoscopic ultrasound (EUS) examination with guided biopsy. Morphological and immunohistochemical features were consistent with SPN diagnosis. The tumor has been resected. Resection is widely recommended method of SPN treatment, and EUS with biopsy enables correct diagnosis in uncertain cases.

     

    Zespół Aagenaesa jako rzadka przyczyna cholestazy wewnątrzwątrobowej u dzieci

    Aagenaes syndrome as a rare cause of intrahepatic cholestasis in children
    Tomasz Kania, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszcz