Neurologia Praktyczna

Neurologia-praktyczna

Czasopismo skierowane do neurologów i lekarzy medycyny ogólnej, zainteresowanych aktualnymi problemami z zakresu neurologii.

Siatka Lista

Ustaw kierunek malejący

Strona:
  1. 1
  2. 2
  3. 3

  1. Prenumerata - Neurologia Praktyczna

    Prenumerata - Neurologia Praktyczna

    Prenumerata - Neurologia Praktyczna Dowiedz się więcej
    Cena: 89,00 zł
  2. Neurologia Praktyczna 1/2022

    Neurologia Praktyczna 1/2022

    Postępy neurologii praktycznej

    Odzyskiwanie funkcji kończyny górnej po udarze mózgu

    Regaining function of the upper limb in post-stroke patients

    Iwona Sarzyńska-Długosz

     

    Artykuły tłumaczone

    Wczesne odróżnianie dysocjacji poznawczo-ruchowej od zaburzeń przytomności: pułapki i wskazówki

    Early discrimination of cognitive motor dissociation from disorders of consciousness: pitfalls and clues

    J Neurol 2021; 268: 178-188

    Komentarz: Dr hab. n. med. Iwona Sarzyńska-Długosz

    Resekcja martwej części mózgu w złośliwym zawale w obszarze unaczynienia tętnicy środkowej mózgu: doświadczenia własne i metaanaliza dostępnych dowodów

    Strokectomy for malignant middle cerebral artery infarction: experience and meta-analysis of current evidence

    J Neurol 2022; 269: 149-158

    Komentarz: Dr hab. n. med. Adam Kobayashi, prof. UKSW w Warszawie

    Charakterystyka kliniczna i rezultaty w pierwotnych ropniach mózgu: analiza retrospektywna Clinical characteristics and outcome of primary brain abscess: a retrospective analysis

    BMC Infect Dis 2021; 21: 1245

     

    Funkcjonalne zaburzenie neurologiczne i stwardnienie rozsiane: przegląd systematyczny mylnych rozpoznań i nakładanie się obrazów klinicznych

    Functional neurological disorder and multiple sclerosis: a systematic review of misdiagnosis and clinical overlap

    J Neurol 2022; 269: 654-663

    Omówienia

    Omówienie interesujących doniesień kazuistycznych i klinicznych

    Anna Cisowska-Maciejewska, Piotr Sokołowski

     

    Ogólne problemy praktyki lekarskiej

    Niepożądane odczyny poszczepienne z perspektywy prawnej

    Sylwia Kiełbasa

    Co warto przeczytać, co warto mieć w bibliotece

    Kalendarium konferencji naukowych

    Program edukacyjny – Neurologia Praktyczna

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  3. Neurologia Praktyczna 4/2021

    Neurologia Praktyczna 4/2021

    Zaburzenia przetwarzania liczb i liczenia w praktyce neurologicznej
    Disorders of number processing and calculation in neurological practice
    Emilia J. Sitek

    Streszczenie

    Akalkulia, jako objaw ogniskowego uszkodzenia mózgu, cieszy się znacznie mniejszym zainteresowaniem niż inne zespoły kliniczne, takie jak afazja czy agnozja, zarówno ze strony naukowców, jak i klinicystów. Istnieją dwa główne rodzaje akalkulii: pierwotna (nazywana również anarytmetrią) oraz wtórna. Akalkulia pierwotna jest izolowanym głębokim zaburzeniem przetwarzania materiału liczbowego i liczenia, w którym dochodzi do utraty pojęcia liczby. W akalkuliach wtórnych zaburzenia liczenia są spowodowane innymi zaburzeniami poznawczymi bądź językowymi. Wśród akalkulii wtórnych można wyróżnić: akalkulię afatyczną (w afazji Broki, w afazji Wernickego, w afazji przewodzenia), akalkulię związaną z aleksją (w aleksji z agrafią oraz w czystej aleksji), agrafię związaną z zaburzeniami pisma, agrafię przestrzenną oraz wykonawczą (czołową). W praktyce klinicznej najczęściej rozpoznaje się akalkulię afatyczną. U pacjentów z akalkulią przestrzenną mogą być obecne również inne trudności z liczeniem. Czyste zaburzenia liczenia są spowodowane dysfunkcją lewego płata ciemieniowego i mogą być postrzegane jako składowa zespołu zakrętu kątowego czy zespołu Gerstmanna. Zespół ten ma obecnie wartość głównie historyczną. W niniejszej pracy omówiono dwa współczesne wyjaśnienia tego syndromu, jedno – neuroanatomiczne – odnoszące się dyskoneksji śródciemieniowej oraz drugie, będące jego reinterpretacją z perspektywy poznawczej. Warto zwrócić uwagę na to, że zaburzenia liczenia mogą być pierwszym objawem otępienia, w szczególności zaniku korowego tylnego. Zachowanie zdolności liczenia na tle nasilonych zaburzeń semantycznych jest typowe dla otępienia semantycznego i może być pomocne w jego różnicowaniu z chorobą Alzheimera. Ocena zdolności liczenia jest przydatna nie tylko w diagnostyce różnicowej chorób otępiennych, ale również w ocenie zdolności do wykonywania transakcji finansowych.
    Słowa kluczowe: akalkulia, udar mózgu, otępienie, zespół Gerstmanna
     

    Abstract

    Acalculia, as a sign of focal brain damage, has attracted much less attention than other syndromes, such as aphasia or agnosia, both in research and in the clinic. Two main types of acalculia are: primary acalculia (also called anarithmetia) and secondary acalculia. Primary acalculia is an isolated major number processing and calculation disorder, in which number sense is lost. In secondary acalculias calculation difficulties are caused by other cognitive or language defi cits. Among secondary acalculias there are: aphasic acalculia (in Broca’s aphasia, in Wernicke’s aphasia, in conduction aphasia), alexic acalculia (in alexia with agraphia and in pure alexia), agraphic acalculia, spatial acalculia and dysexecutive (frontal) acalculia. Aphasic acalculia is most often diagnosed in the clinic. In patients with spatial acalculia careful examination may reveal also other calculation problems. Pure calculation difficulties are caused by left parietal lobe dysfunction and are sometimes regarded as an element of angular gyrus syndrome or Gerstmann syndrome. This syndrome currently has mainly historical importance. In this paper two modern explanations of this syndrome are discussed, one – neuroanatomical – referring to intraparietal disconnection and the other re-interpreting this syndrome from the cognitive perspective. Of note, calculation deficit may be the first symptom of dementia, especially posterior cortical atrophy. Preserved calculation in the context of profound semantic loss is typical for semantic dementia and may help in its differentiation with Alzheimer’s disease. Calculation assessment is useful not only in the differential diagnosis of dementia but also in financial capacity assessment.

    Keywords: acalculia, stroke, dementia, Gerstmann syndrome

     
     
    Wybrane zagadnienia dotyczące podawania doustnie kladrybiny w stwardnieniu rozsianym i jej stosowania w dobie pandemii COVID-19
    Selected issues of oral cladribine in multiple sclerosis and its use during COVID-19 pandemic
    Dagmara Mirowska-Guzel

    Streszczenie
    Kladrybinę w postaci tabletek, podawaną w 2 cyklach przez 2 lata w leczeniu rzutowej postaci stwardnienia rozsianego (multiple sclerosis – MS) o dużej aktywności, zarejestrowano w Europie i Stanach Zjednoczonych Ameryki Północnej odpowiednio w 2017 r. i 2019 r. Kladrybina jest nukleozydowym chlorowanym analogiem deoksyadenozyny, gromadzącym się głównie w komórkach o dużej aktywności kinazy deoksycytydynowej (dCK) przekształcającej kladrybinę do jej trójfosforanowej pochodnej – trifosforanu 2-chloro-2'-deoksyadenozyny. Przedstawiciele komórek o istotnej aktywności dCK to przede wszystkim limfocyty B i T, będące także głównymi komórkami zaangażowanymi w patogenezę MS. Deplecja limfocytów prowokowana przez kladrybinę następuje stopniowo, w czasie kilku miesięcy, w mechanizmie apoptozy. Ze względu na mechanizm działania kladrybinę zalicza się do leków wywołujących wybiórczą rekonstytucję immunologiczną (selective immune reconstitution therapy – SIRT).
    W artykule przedstawiono szczegółowo wpływ kladrybiny na różne subpopulacje limfocytów i mechanizmy, które mogą odpowiadać za długo terminowe działanie leku. Opisano także jego wybrane parametry farmakokinetyczne. Dalsza część zawiera podsumowanie bieżącej wiedzy na temat prze biegu COVID-19 u chorych leczonych kladrybiną oraz przegląd doniesień na temat skuteczności i bezpieczeństwa szczepionek w tej grupie pacjentów.
    Słowa kluczowe: kladrybina, immunosupresja, SARS-CoV-2, COVID-19, układ odpornościowy

    Abstract
    Cladribine in tablets is a drug administered in two cycles during two years in highly active relapsing multiple sclerosis (MS) treatment. It was registered in Europe in 2017 and in United States of America in 2019. Cladribine is a chlorine analogue of deoxyadenosine, mainly gathered in cells of high activity of deoxycytidine kinase (dCK) transforming cladribine to triphosphate of chlorodeoxyadenosine. B and C lymphocytes represent this kind of cells. They are also main cells known to be involved in MS pathogenesis. Depletion of lymphocytes increases slowly after cladribine administration, reaching nadir in year 1 for B lymphocytes and year 2 for T lymphocytes. Apoptosis is the main mechanism responsible for lymphocytes depletion. Cladribine is representative for selective immune reconstitution therapy (SIRT).
    In the article detailed information on drug influence on immune cells population and subpopulation is presented with reference to long-term drug efficacy and safety. Some pharmacokinetics parameters with emphasis on blood-brain-barrier penetration were also described. In the second part of the article current knowledge about COVID-19 course and anti-SARS-CoV-2 vaccination in MS patients treated with cladribine are summarized.
    Keywords: cladribine, immunosuppression, SARS-CoV-2, COVID-19, immune system
     
     
    Związek diety i bólu głowy
    Tłumaczenie artykułu:
    Association of diet and headache

    Streszczenie
    Występowanie migreny jako pierwotnego bólu głowy oszacowano ogólnie na 14,4% u obu płci. Migrenowe bóle głowy zostały sklasyfikowane jako bóle głowy, które najbardziej przyczyniają się do powstania niepełnosprawności w światowej populacji osób w wieku poniżej 50 lat. W celu wyjaśnienia patologicznych mechanizmów migreny przeprowadzono szeroko zakrojone badania naukowe. Chociaż nie wszystko jest do końca jasne, to wykazano, że w powstawaniu bólu migrenowego domniemaną rolę mogą odgrywać: dysfunkcja naczyń, rozszerzająca się depresja korowa (cortical spreading depression – CSD), aktywacja szlaku trójdzielno-naczyniowego oraz stan prozapalny i oksydacyjny. W celu poprawy jakości życia pacjentów wiedzę o patofizjologicznych mechanizmach migreny powinno się połączyć z multimodalnym podejściem terapeutycznym. W związku z tym w ramach integracyjnych badań zdrowotnych coraz większe zainteresowanie wzbudzają interwencje dietetyczne. Chociaż liczba badań dotyczących wpływu diety na bóle głowy/ migrenę nie jest jeszcze zbyt duża, to w niniejszym artykule dokonano przeglądu dostępnych dowodów w tej dziedzinie. W przeglądzie tym zostały uwzględnione wszystkie publikacje dotyczące bólu głowy/migreny i interwencji dietetycznych, które ukazały się do maja 2019 r., a dostęp do nich uzyskano w wyniku przeszukiwania baz danych PubMed/MEDLINE i ScienceDirect. Zgodnie z obecnymi ustaleniami uważa się, że dieta ketogeniczna i zmodyfikowana dieta Atkinsa odgrywają rolę w neuroprotekcji, poprawiając funkcję mitochondriów i metabolizm energetyczny, kompensując dysfunkcję serotoninergiczną, zmniejszając poziom peptydu związanego z genem kalcytoniny (calcitonin gene-related peptide – CGRP) i hamując stan zapalny układu nerwowego. Można również spekulować, że przez łagodzenie stanu zapalnego w kontroli bólu głowy/migreny obiecujące może być zalecanie diety niskoglikemicznej. Co więcej, otyłość i bóle głowy, w tym migrena, mogą być ze sobą związane przez takie mechanizmy, jak stan zapalny i nieregularna funkcja podwzgórza. W związku z tym stosowanie strategii żywieniowych w celu utraty wagi może również złagodzić ból głowy/migrenę. Inna ważna interwencja dietetyczna, która może być skuteczna w leczeniu bólu głowy/migreny, wiąże się z równowagą pomiędzy przyjmowaniem niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, omega-6 i omega-3, które również wpływają na reakcje zapalne, czynność płytek krwi i regulację napięcia naczyń. Jeśli chodzi o diety eliminacyjne, wydaje się, że ukierunkowanie tych diet na pacjentów z migreną i wrażliwością na pokarmy może być skuteczne w zapobieganiu bólom głowy/migrenom. Podsumowując, podejścia żywieniowe, które można uznać za strategie skuteczne w profilaktyce bólu głowy/migreny, obejmują diety odchudzające u otyłych pacjentów z bólami głowy, diety ketogeniczne i niskokaloryczne, diety zmniejszające spożycie kwasów omega-6 i zwiększające spożycie kwasów tłuszczowych omega-3.
    Słowa kluczowe: migrena, dieta, odżywianie, post, dieta eliminacyjna
    Keywords: migraine, diet, nutrition, fasting, elimination diet
     
     
    Neurologiczne doniesienia: zastosowanie troponin sercowych u pacjentów z udarem niedokrwiennym mózgu
    Tłumaczenie artykułu:
    Neurological update: use of cardiac troponin in patients with stroke

    Streszczenie
    Troponiny sercowe są swoistym i czułym biomarkerem, służącym do rozpoznania i oszacowania skali uszkodzenia mięśnia sercowego, które jest często rozpoznawane po ostrym udarze niedokrwiennym mózgu i wiąże się bezpośrednio z niepomyślnym rokowaniem. Współistniejący ostry zespół wieńcowy jest tylko jednym z kilku możliwych rozpoznań różnicowych, które mogą powodować wzrost troponin sercowych po udarze niedokrwiennym. Wskutek tego w praktyce klinicznej pojawiają się wątpliwości co do prawidłowej interpretacji i optymalnego postępowania u pacjentów z udarem niedokrwiennym oraz uszkodzeniem mięśnia sercowego. Wzrost troponin sercowych może wystąpić jako część „zespołu udarowo-sercowego”. Termin „zespół udarowo-sercowy” obejmuje kliniczne spektrum powikłań sercowych po udarze niedokrwiennym, w tym uszkodzenie serca, niewydolność serca i arytmie, które mogą wiązać się z zaburzeniami układu autonomicznego i osi mózg–serce. W tej pracy przeglądowej zawarto aktualne podsumowanie dotyczące prognozowania, mechanizmów i postępowania przy podwyższonych poziomach troponin sercowych u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym.
    Słowa kluczowe: udar niedokrwienny mózgu, biomarkery sercowe, zespół udarowo-sercowy,
    troponiny sercowe, interakcja mózg–serce, uszkodzenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego
    Keywords: ischemic stroke, cardiac biomarker, stroke-heart syndrome, cardiac troponin, brain-heart interaction, myocardial injury, myocardial infarction


    Następstwa neurologiczne pandemii i epidemii
    Tłumaczenie artykułu:
    The neurological sequelae of pandemics and epidemics

    Streszczenie
    Oznaki uszkodzenia neurologicznego w pandemiach często powodują krótkotrwałe lub długofalowe następstwa, które nierzadko zostają przeoczone. Pomimo postępów w leczeniu chorób zakaźnych zajęcie układu nerwowego pozostaje wyzwaniem często z ograniczonymi możliwościami dostępnych metod leczenia. Zbyt rzadkie rozpoznawanie objawów neurologicznych może doprowadzić do wzrostu obciążenia ostrą chorobą oraz do wtórnych powikłań z długofalowymi następstwami. Zakażenie układu nerwowego lub zaburzenie jego funkcjonowania podczas pandemii występuje często, a o jego trwałych następstwach, szczególnie wśród zagrożonych populacji, często się zapomina. Poprawa poznania możliwych mechanizmów uszkodzenia neurologicznego podczas epidemii i lepsze poznanie możliwych obrazów chorobowych mają fundamentalne znaczenie jako zdobyte doświadczenie, ważne podczas postępowania w przyszłych epidemiach. Aby zniwelować tę lukę w wiedzy, dokonano przeglądu wszystkich pandemii, dużych i znaczących epidemii w ludzkiej historii, w których zarejestrowano objawy neurologiczne, i opisano możliwe procesy fizjologiczne, które doprowadziły do wystąpienia niepożądanych następstw spowodowanych lub wyzwolonych przez tamte patogeny.
    Słowa kluczowe: zakażenia OUN, neuropatie obwodowe, pandemie/historia, zapalenie opon
    mózgowo-rdzeniowych, zapalenie mózgu
    Keywords: CNS infections, peripheral neuropathies, pandemics/history, meningitis, encephalitis
     
     
    Prodromalne objawy ruchowe choroby Parkinsona: od obserwacji przyłóżkowej do zastosowania na wielką skalę
    Tłumaczenie artykułu:
    The motor prodromes of Parkinson’s disease: from bedside observation to large-scale application

    Streszczenie
    Istnieje wystarczająco dużo dowodów na to, że procesy patologiczne, które powodują chorobę Parkinsona, rozpoczynają się na wiele lat przed ustaleniem rozpoznania klinicznego. W ostatnich 15 latach duże zainteresowanie wzbudza obecność zwiastunów u niektórych pacjentów, a szczególną uwagę skupia się na objawach pozaruchowych, takich jak: osłabienie odczuwania węchu, zaburzenie snu związane z fazą REM, depresja i zaparcia. Zważywszy na to, że w kryteriach diagnostycznych rozpoznanie choroby Parkinsona zależy od obecności bradykinezji, jest nieco zaskakujące, że przeprowadzono o wiele mniej badań naukowych nad możliwością użycia dyskretnych zaburzeń funkcji ruchowych jako wskaźnika przeddiagnostycznego. W tym przeglądzie skupiono się na wczesnych objawach ruchowych oraz poradach, jak je wykryć i zmierzyć.
    Słowa kluczowe: choroba Parkinsona, faza prodromalna, dyskretne objawy ruchowe, ilościowa analiza ruchowa, badania populacyjne
    Keywords: Parkinson’s disease, prodromal phase, subtle motor signs, quantitative motor analysis, population studies
    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  4. Neurologia Praktyczna 3/2021

    Neurologia Praktyczna 3/2021

    Choroby ze spektrum zapalenia nerwów wzrokowych i rdzenia: innowacje w terapii i złożony proces decyzyjny
    Tłumaczenie artykułu:
    Neuromyelitis optica spectrum disorder: therapeutic innovations and complex decision-making

    Rzadkie współwystępowanie ostrego uszkodzenia nerwów wzrokowych i rdzenia kręgowego po raz pierwszy opisano na początku XIX w. Eugene Devic z Lyonu w 1894 r. podsumował i przeanalizował te wczesne obserwacje na podstawie jednego ze swoich pacjentów oraz zdefiniował chorobę nazwaną później jego imieniem. Przez wiele lat uważano ją za wariant stwardnienia rozsianego. Różnice w obrazie klinicznym, badaniu metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI) i badaniu płynu mózgowo-rdzeniowego, które zidentyfikowano w latach 90. XIX w., utorowały drogę dla zmiany tej koncepcji. Odkrycie w 2004 r. przez grupę Mayo patogennych autoprzeciwciał przeciwko kanałowi wodnemu – akwaporynie 4, zlokalizowanemu w stopkach końcowych astrocytów, ustanowiło zespół jako odrębną jednostkę chorobową [1, 2]. Odkrycie tych patognomonicznych autoprzeciwciał pozwoliło badaczom na zaliczanie innych zaburzeń ośrodkowego układu nerwowego do chorób ze spektrum zapalenia nerwów wzrokowych i rdzenia (neuromyelitis optica spectrum disorder – NMOSD). Chorobę typowo charakteryzują rzuty, które mogą spowodować znaczną niesprawność. Zaostrzenia mogą pojawić się nawet po długich okresach remisji i wymagać ciągłej profilaktyki.

     

    Piąty nerw czaszkowy w bólach głowy
    Tłumaczenie artykułu:
    The fifth cranial nerve in headaches

    Streszczenie
    Piąty nerw czaszkowy jest wspólnym mianownikiem wielu znanych obecnie bólów głowy i patologii bólowych twarzy. Wychodzący dwubiegunowo ze zwoju trójdzielnego łączy się z pniem mózgu oraz zaopatruje różne części głowy i twarzy w unerwienie czuciowe. W tym przeglądzie przedstawiono struktury neuroanatomiczne i szlaki zaangażowane w przewodzenie czucia związane z układem trójdzielnym. Ponadto zaprezentowano współczesną wiedzę na temat kilku samoistnych bólów głowy, bolesnych neuropatii oraz ich farmakologicznych metod leczenia. Autorzy mają nadzieję, że przegląd ten rozjaśni szerszemu gronu młodych naukowców skomplikowaną dziedzinę patologii bólów głowy i ich powiązań z nerwem trójdzielnym.
    Słowa kluczowe: piąty nerw czaszkowy, zwój trójdzielny, ból głowy, CGRP, metody leczenia, patofizjologia migreny
    Keywords: fifth cranial nerve, trigeminal ganglion, headache, CGRP, treatments, migraine pathophysiology

    Ponapadowa psychoza w padaczce: badanie kliniczno-genetyczne
    Tłumaczenie artykułu:
    Postictal psychosis in epilepsy: a clinicogenetic study

    Streszczenie
    Założenia. Psychoza, która dotyka osoby chore na padaczkę, zwiększa stopień obciążenia chorobą i pogarsza jakość życia. Dokonano charakterystyki psychozy ponapadowej, która stanowi jedną czwartą psychoz związanych z padaczką, a jej przyczyny nie są znane.
    Metody. Przeprowadzono kohortowe badanie typu przypadek kontrolny–przypadek badany, do którego włączono pacjentów z rozpoznaniem ponapadowej psychozy, potwierdzonym oceną psychiatryczną, z dostępnymi danymi dotyczącymi padaczki, leczenia, wywiadu psychiatrycznego, profilu psychozy i stanu odległego. Po przesiewowym badaniu 3288 pacjentów chorych na padaczkę wyłoniono 83 chorych z psychozą: u 49 występowała psychoza ponapadowa. Grupę kontrolną stanowiło 98 osób dorosłych, dobranych pod względem wieku i rodzaju padaczki, bez psychozy w wywiadzie. Do zbadania czynników klinicznych związanych z psychozą ponapadową zastosowano regresję logistyczną: jednoczynnikowe związki z wartościami p < 0,20 zostały wykorzystane do stworzenia modelu wieloczynnikowego. Obliczono punktację ocen poligenicznego ryzyka wystąpienia schizofrenii.
    Wyniki. Chorzy z grupy badanej z większym prawdopodobieństwem mieli napady gromadne (OR 7,59, p < 0,001), napady z aurą pamięciową (OR 2,49, p = 0,013) i chorobę psychiczną w wywiadzie rodzinnym (OR 5,17, p = 0,022). Chorzy z grupy badanej mieli przewagę wyładowań padaczkowych w prawej okolicy skroniowej (OR 4,87, p = 0,007). Nie stwierdzono różnic pomiędzy grupą badaną a grupą kontrolną w zakresie czasu trwania padaczki, zmian w badaniach neuroobrazowych czy leczenia przeciw padaczkowego. Oceny punktacji poligenicznego ryzyka wystąpienia schizofrenii w rozszerzonej kohorcie przypadków z psychozami ponapadowymi (58) były nieznacznie wyższe niż w grupie padaczkowej kontrolnej, liczącej 1366 chorych (R2 = 3%, p = 6 x 10-3), natomiast nie różniły się istotnie od 945 niezależnych pacjentów ze schizofrenią (R2 = 0,1%, p = 0,775).
    Interpretacja. Psychoza ponapadowa występuje w szczególnych okolicznościach u osób chorych na padaczkę z większą predyspozycją genetyczną do schizofrenii, co stanowi odzwierciedlenie tego, jak biologia choroby (napady) oraz cecha podatności (na schizofrenię) mogą współdziałać i powodować szczególne następstwa (ponapadową psychozę) w pospolitej chorobie.

     

    Leczenie pacjentów z zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi w czasie pandemii SARS-CoV-2
    Tłumacze nie artykułu:
    Management of patients with neuromuscular disorders at the time of the SARS-CoV-2 pandemic

    Streszczenie
    Nowa pandemia choroby koronawirusowej 2019 (coronavirus disease-19 – COVID-19) postawiła kilka wyzwań w odniesieniu do pacjentów z zaburzeniami nerwowo-mięśniowymi (neuromuscular disorder – NMD). We wszystkich postaciach NMD, z wyjątkiem najłagodniejszych, ryzyko ciężkiej infekcji wirusem SARS-CoV-2 (severe acute respiratory syndrome coronavirus 2 – koronawirus 2 ostrego ciężkiego zespołu oddechowego) jest zwiększone. Stany wysokiego ryzyka obejmują osłabione oczyszczanie się dróg oddechowych z powodu osłabienia części ustnej gardła i ryzyko pogorszenia się w wyniku gorączki, głodzenia lub infekcji. Warunki wymaganej izolacji mogą mieć wpływ na stosowane w warunkach szpitalnych kuracje infuzyjne, takie jak nusinersen, alfa-glukozydaza, dożylna immunoglobulina czy rytuksymab. Ponadto leki stosowane w leczeniu zakażenia SARS-CoV-2 znacznie zaburzają funkcje nerwowo-mięśniowe; chlorochina i azytromycyna nie są zalecane w miastenii bez dostępnego wspomagania wentylacji, a przedłużone ułożenie na brzuchu może mieć wpływ na opcje leczenia. Inne leki mogą wpływać na pewne rodzaje NMD (choroby metaboliczne, mitochondrialne, miotonie), a eksperymentalne leczenie choroby koronawirusowej 2019 może być oferowane „z ostrożnością” tylko po konsultacji ze specjalistą zajmującym się NMD. Równolegle reorganizacja oddziałów szpitalnych i ambulatoryjnych może zmienić sposób postępowania z chorymi na NMD bez cech infekcji i z ich opiekunami, faworyzując leczenie na odległość. Jednak piśmiennictwo dotyczące walidacji telezdrowia w tej podgrupie pacjentów jest skąpe, zatem gdy fala pandemii postępuje, ważnym zadaniem klinicystów i badaczy jest zajęcie się tymi kluczowymi otwartymi kwestiami w celu zapewnienia odpowiedniej opieki pacjentom z NMD. W tym artykule dokonano podsumowania dostępnych do tej pory dowodów i zaproponowano wytyczne zarówno dla neurologów ogólnych, jak i specjalistów zajmujących się pacjentami z NMD w czasie pandemii COVID-19.
    Słowa kluczowe: zaburzenia nerwowo-mięśniowe, COVID-19, telemedycyna, szczepionka, pandemia, terapie modyfikujące przebieg choroby, centra zaburzeń nerwowomięśniowych, wspomaganie wentylacji
    Keywords: neuromuscular disorders, COVID-19, telemedicine, vaccine, pandemic, disease-modifying therapies, neuromuscular disorder centres, ventilatory support


    Zaostrzenie objawów neurologicznych i ciężkość przebiegu choroby COVID-19 u pacjentów z wcześniej występującymi zaburzeniami neurologicznymi i COVID-19: przegląd systematyczny
    Tłumaczenie artykułu:
    Exacerbation of neurological symptoms and COVID-19 severity in patients with preexisting neurological disorders and COVID-19: a systematic review

    Streszczenie
    Tło. Pacjenci z chorobami przewlekłymi są bardziej narażeni na ciężki przebieg choroby wywołanej przez koronawirusa 2019 (COVID-19). Niewiele natomiast wiadomo o wpływie COVID-19 na pacjentów z zaburzeniami neurologicznymi. Przeprowadzono przegląd systematyczny, by ocenić nasilenie objawów COVID-19 i jej wpływ na objawy neurologiczne u pacjentów z COVID-19 oraz wcześniej rozpoznaną chorobą neurologiczną.
    Metody. Przeszukano bazy MEDLINE (PubMed) i medRxiv pod kątem opisów pacjentów z COVID-19 oraz z wcześniej rozpoznanymi schorzeniami neurologicznymi. Włączone zostały badania zawierające dane o zmianach objawów wcześniejszych zaburzeń neurologicznych i/lub nasileniu COVID-19.
    Wyniki. Znaleziono 26 artykułów obejmujących 2278 pacjentów z wcześniejszymi zaburzeniami neurologicznymi oraz COVID-19. Spośród 232 pacjentów u 74 (31,9%) obserwowano zaostrzenie wcześniej występujących objawów neurologicznych: otępienia (55/92; 59,5%), choroby Parkinsona (10/17; 58,8%), padaczki (1/1; 100%) oraz nieokreślonych zaburzeń neurologicznych (8/106; 7,5%). Spośród 2168 pacjentów 478 (22,0%) miało ciężki przebieg COVID-19. Wśród nich byli pacjenci z chorobami naczyniowymi mózgu (86/445; 19,3%), otępieniem (70/316; 22,2%), chorobą Parkinsona (25/214; 11,7%), stwardnieniem rozsianym (28/71; 39,4%), uszkodzeniem rdzenia kręgowego (5/7; 71,4%), padaczką (10/98; 10,2%) i nieokreślonymi zaburzeniami neurologicznymi (254/1011; 25%).
    Wnioski. Pacjenci z COVID-19 i z wcześniejszymi oraz obecnymi u nich zaburzeniami neurologicznymi mogą doświadczać zaostrzenia objawów neurologicznych oraz ciężkiego przebiegu COVID-19. Lekarze powinni być świadomi ryzyka zaostrzenia objawów i ciężkiego przebiegu COVID-19 u pacjentów z wcześniej występującą chorobą neurologiczną i powinni skupić się na profilaktyce oraz wczesnym leczeniu COVID-19.
    Słowa kluczowe: COVID-19, zaburzenia neurologiczne, neurologia, padaczka, przegląd systematyczny
    Keywords: COVID-19, neurological disorder, neurology, epilepsy, systematic review


    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  5. Neurologia Praktyczna 2/2021

    Neurologia Praktyczna 2/2021

    Fremanezumab w prewencji migreny – co wiemy z badania FOCUS
    Fremanezumab for migraine prevention – what we know from FOCUS trial
    Marcin Kopka

    Streszczenie
    Celem leczenia prewencyjnego epizodycznej i przewlekłej migreny jest zmniejszenie częstości oraz ciężkości napadów migreny, a dzięki temu poprawa jakości życia chorych. Sugeruje się, że peptyd związany z genem kalcytoniny (calcitonin gene-related peptide – CGRP) odgrywa kluczową rolę w patofizjologii migreny. W ciągu ostatnich kilku dekad opracowano nową klasę przeciwciał monoklonalnych przeciw CGRP. Jednym z nich jest fremanezumab. Jest on w pełni humanizowanym przeciwciałem monoklonalnym, które zapobiega biologicznej aktywności CGRP przez łączenie się z nim. Celem randomizowanego, podwójnie zaślepionego badania III fazy FOCUS była ocena skuteczności i tolerancji fremanezumabu u chorych, u których nieskutecznych okazało się od 2 do 4 grup leków stosowanych w prewencji napadów. Podawany podskórnie fremanezumab istotnie zmniejszył w ciągu 12 tygodni, w porównaniu z placebo, średnią liczbę dni z migreną w miesiącu. Korzyści z leczenia w tej grupie chorych odnotowano w ciągu pierwszych 4 tygodni terapii. Ponadto fremanezumab okazał się również skuteczny w grupie osób ze współistniejącym bólem głowy wynikającym z nadużywania leków przeciwbólowych. Fremanezumab był dobrze tolerowany przez badanych. Częstość objawów ubocznych u leczonych pacjentów była podobna do grupy placebo. Najczęściej występującymi objawami ubocznymi były reakcje w miejscu wkłucia oraz zapalenie nosa i gardła. Nie zaobserwowano toksycznego wpływu na wątrobę ani negatywnego wpływu na parametry hemodynamiczne i wyniki badań laboratoryjnych. Odsetek chorych leczonych fremanezumabem, którzy przerywali leczenie z powodu objawów ubocznych, był niski (mniej niż 1%). Ponadto u pacjentów poprawiła się jakość życia, zmniejszyły się także objawy depresji. Podsumowując, fremanezumab jest dobrą opcją leczenia, szczególnie u tych chorych na migrenę, u których od 2 do 4 terapii profilaktycznych okazało się nieskutecznych.
    Słowa kluczowe: migrena, leczenie, profilaktyka

    Abstract
    The aim of preventive treatment of episodic and chronic migraine is to reduce the frequency and severity of attacks and thereby improve patient’s quality of life. It is suggested that calcitonin-gene-related-peptide (CGRP) plays a critical role in migraine pathophysiology. In last few decades a new class of drugs was developed – monoclonal antibodies against CGRP. One of them is fremanezumab. It is fully humanized monoclonal antibody that selectively binds to CGRP protein, preventing its biological activity. The aim of randomized, double blind, placebo-controlled phase 3 FOCUS study was to assess the effi cacy and tolerability of
    fremanezumab in patients with migraine who had previously not responded to two to four classes of migraine preventive medications. Subcutaneous administering of fremanezumab, compared with placebo, resulted in a statistical reduction in the mean number of monthly migraine days over a 12-week period. The benefits of treatment with this drug was noted in first 4 weeks. Fremanezumab was also eff ective in patients with medications overuse headache. Fremanezumab was well tolerated. The frequency of adverse events in treated patients was similar to placebo. The most frequently reported adverse events were injection site reactions and nasopharyngitis. No toxic effects on the liver or negative influences on hemodynamic or laboratory parameters were reported. The discontinuation rates due to adverse events in patients treated with fremanezumab were low (less than 1 %). Moreover, the improvements in quality of life and symptoms of depression in patients treated with fremanezumab were also noted. In conclusion fremanazumab seems to be a good option of treatment especially in patients with migraine who had previously not responded to two to four classes of migraine preventive medications.
    Keywords: migraine, treatment, prophylaxis

     

    Powikłania neurologiczne i naczyniowe pierwotnych oraz wtórnych guzów mózgu: wytyczne EANO-ESMO dla praktyki klinicznej dotyczące profilaktyki, diagnostyki, leczenia i obserwacji
    Tłumaczenie artykułu:
    Neurological and vascular complications of primary and secondary brain tumours: EANO-ESMO Clinical Practice Guidelines for prophylaxis, diagnosis, treatment and follow-up

    W ośrodkowym układzie nerwowym (OUN) występuje wiele pierwotnych guzów mózgu i przerzutów z nowotworów wywodzących się z innych narządów. Guzy mózgu cechuje wysoka zachorowalność i są one związane z wieloma powikłaniami, które występują stosunkowo rzadko w przypadku nowotworów umiejscowionych w innych lokalizacjach anatomicznych. Objawy neurologiczne są związane z anatomicznym obszarem zajętego OUN. Nie ma żadnych objawów specyficznych dla pierwotnych lub wtórnych guzów mózgu. Do ogniskowych bądź zlateralizowanych objawów miejscowych zniszczenia tkanki mózgowej należy niedowład połowiczy, afazja i deficyty pola widzenia. Wymienione wyżej objawy lateralizacyjne często pojawiają się podostro i wykazują progresywny przebieg w ciągu kilku dni lub tygodni. Zajęcie opon mózgowo-rdzeniowych zazwyczaj prowadzi do objawów wieloogniskowych. Najczęściej pacjenci zgłaszają bóle głowy, nudności i wymioty, zaburzenia psychiczne, trudności w chodzeniu, objawy zajęcia nerwów czaszkowych i ogniskowe lub promieniujące (korzeniowe) bóle szyi i pleców.
    Powikłania związane z guzami mózgu wymagają konkretnych strategii postępowania w celu zapewnienia optymalnej profilaktyki, diagnostyki, terapii i obserwacji oraz wymagają współpracy multidyscyplinarnej. Obecne wspólne wytyczne European Association of Neuro-Oncology (EANO; Europejskiego Stowarzyszenia Neuroonkologii) i European Society for Medical Oncology (ESMO; Europejskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej) podsumowują zalecenia dotyczące postępowania klinicznego w najważniejszych powikłaniach obserwowanych u pacjentów z guzem mózgu, czyli obrzękiem mózgu, drgawkami, zaburzeniami neurokognitywnymi, żylną chorobą zakrzepowo-zatorową, udarem, krwotokiem wewnątrzczaszkowym, uciskiem rdzenia kręgowego spowodowanym przez przerzuty (metastatic spinal cord compression – MSCC) oraz podczas opieki u schyłku życia. Ze względu na brak wysokiej jakości dowodów dotyczących tych zagadnień większość zaleceń opiera się na opiniach i konsensusach ekspertów. Zalecenia te mają na celu ukierunkowanie postępowania klinicznego u pacjentów z guzem mózgu i opieki terminalnej oraz służą jako pomocne źródło informacji dla lekarzy i osób zarządzających opieką zdrowotną. W przyszłości potrzebne będzie przeprowadzenie prospektywnych badań klinicznych z udziałem
    pacjentów z guzem mózgu w celu lepszego zdefiniowania działań diagnostycznych i terapeutycznych w odniesieniu do powikłań w tej grupie pacjentów.
    Słowa kluczowe: guz mózgu, przerzuty do mózgu, powikłania, obrzęk, drgawki, zakrzepica
    Keywords: brain tumour, brain metastasis, complications, oedema, seizures, thrombosis

    Lęk wysokości i wzrokowa nietolerancja wysokości: postępy w zakresie epidemiologii i poznania mechanizmów
    Tłumaczenie artykułu:
    Acrophobia and visual height intolerance: advances in epidemiology and mechanisms

    Streszczenie
    Historyczne opisy lęku przed wysokością (akrofobii) sięgają starożytnych Chin i Rzymu. We współczesnych definicjach wyróżnia się trzy stany reakcji na zetknięcie się z wysokością: fizjologiczny brak równowagi przy wysokości, który wynika z upośledzenia wzrokowej kontroli równowagi, mniej lub bardziej stresująca wzrokowa nietolerancja wysokości i lęk wysokości (akrofobia) jako najcięższy w tym spektrum. W badaniach epidemiologicznych wykazano, że częstość występowania w ciągu życia wzrokowej nietolerancji wysokości, w tym lęku wysokości, u osób dorosłych wynosi 28% (32% u kobiet, 25% u mężczyzn) i 34% wśród dzieci w okresie przedpokwitaniowym w wieku 8-10 lat (bez przewagi płci). Wzrokowa nietolerancja wysokości, jeżeli wystąpi po raz pierwszy w wieku dorosłym, zwykle utrzymuje się do końca życia, natomiast pojawienie się jej w dzieciństwie przeważnie wskazuje na łagodny przebieg i spontaniczne ustępowanie wraz z upływem lat. Stwierdzono częste współwystępowanie lęku wysokości z chorobami psychiatrycznymi (np. z zespołami lękowymi i depresyjnymi) oraz innymi zespołami układowych zawrotów głowy (np. z migreną przedsionkową, chorobą Ménière’a), lecz nie z westybulopatią obustronną. W neurofizjologicznych analizach postawy, chodu i ruchów gałek ocznych wykazano lękową kontrolę stabilności postawy, która pociąga za sobą współkurczenie się mięśni antygrawitacyjnych, co powoduje usztywnienie całego ciała, w tym aparatu gałkoruchowego. Wzrokowa ocena zredukowana jest raczej do skupienia się na horyzoncie. Zmiany chodu charakteryzują się ostrożnym, wolnym sposobem chodzenia z ograniczeniem długości kroku i wydłużeniem faz podwójnego podparcia. We wzrokowej nietolerancji wysokości i w akrofobii lęk jest decydującym czynnikiem prowadzącym do reakcji motorycznej, która przypomina prymitywny, atawistyczny odruch pozorowania śmierci. Nasilenie lęku i parametry neurofizjologiczne usztywnienia mięśniowo-szkieletowego wzrastają wraz ze zwiększaniem się wysokości. Ich wysycenie (i brak dalszego wzrostu) występuje jednak na około 20 m bezwzględnej wysokości nad ziemią dla objawów posturalnych i na około 40 m dla lęku (u uczestników z lękiem wysokości na 70 m). W postępowaniu powinno się rozróżnić behawioralne rekomendacje dla profilaktyki i leczenia tego zaburzenia. Zalecenia dotyczące strategii radzenia sobie ukierunkowane są na reakcje podczas oceny wzrokowej, kontrolę postawy i poruszania się oraz na rolę sfery poznawczej. Leczenie ciężko chorujących osób z rozpaczliwymi reakcjami unikania polega głównie na terapii behawioralnej.
    Słowa kluczowe: lęk wysokości, strach przed wysokością, wzrokowa nietolerancja wysokości, kontrola równowagi, współkurczenie się mięśni
    Keywords:acrophobia, fear of heights, visual height intolerance, balance control, muscle co-contraction

     

    Odstawić czy kontynuować? Leczenie modyfikujące przebieg choroby po pierwszym epizodzie klinicznym stwardnienia rozsianego
    Tłumaczenie artykułu:
    Should I stop or should I go on? Disease modifying therapy after the first clinical episode of multiple sclerosis

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Obecnie terapia modyfi kująca przebieg choroby (disease modifying therapy – DMT) u pacjentów z klinicznie izolowanym zespołem (clinically isolated syndrome – CIS) stanowi standardowy sposób postępowania u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym (multiple sclerosis – MS). Ponieważ po pewnym okresie leczenia pewny odsetek pacjentów może nie wykazywać oznak aktywności choroby (no evidence of disease activity – NEDA), wyłania się problem dotyczący ryzyka związanego z odstawieniem DMT.
    Metody. Badanie objęło grupę 49 pacjentów, którzy rozpoczęli DMT natychmiast po wystąpieniu CIS i nie wykazywali oznak aktywności choroby (NEDA-3) przez co najmniej 5 lat przed zakończeniem leczenia. Później, przez co najmniej 5 kolejnych lat, pacjenci poddawani byli kontrolnym badaniom klinicznym i badaniu metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI).
    Wyniki. Spośród 49 pacjentów, którzy zakończyli DMT, 53% (n = 26) osób wykazywało stan NEDA przez co najmniej 5 kolejnych lat, natomiast u 47% (n = 23) chorych wystąpił rzut/progresja choroby (18,4%, n = 9), stwierdzono aktywność schorzenia w MRI (14,3%, n = 7) lub wystąpiły oba zjawiska (14,3%, n = 7). Głównym czynnikiem zapowiadającym utrzymywanie się NEDA był wiek zakończenia DMT. U pacjentów w wieku powyżej 45 lat stwierdzono znacznie mniejsze ryzyko reaktywacji choroby (13% w stosunku do 54% chorych w wieku poniżej 45 lat, p < 0,001) po zaprzestaniu DMT.
    Dyskusja. U pacjentów z CIS z włączeniem DMT natychmiast po pierwszym epizodzie klinicznym starszy wiek w czasie odstawiania DMT jest głównym czynnikiem zapowiadającym utrzymywanie się stanu NEDA.

     

    Neurologia i szczepienia: rozważania w kontekście COVID-19/SARS-CoV-2
    Tłumaczenie artykułu:
    Neurology and vaccinations: considerations in the context of COVID-19/SARS-CoV-2

    Świat rozpoczyna największy w historii program szczepień, warto zatem zastanowić się nad związanym z tym ogromnym wysiłkiem logistycznym. W arsenale zdrowia publicznego szczepienia pozostają najsilniejszym narzędziem w profilaktyce chorób zakaźnych, ale uzyskanie odporności zbiorowej będzie wymagało osiągnięcia około 70% wskaźnika szczepień w populacji. Oprócz konieczności ogromnego wysiłku dystrybucyjnego i produkcyjnego do osiągnięcia tego typu odporności skuteczność starań związanych ze szczepieniem będzie zależeć również od przeciwdziałania dezinformacji i wahaniom wobec szczepienia się.
    W przeszłości z niektórymi szczepionkami wiązano występowanie rzadkich zdarzeń niepożądanych o podłożu immunologicznym, chociaż czasami trudno je oddzielić od ogólnego obciążenia infekcyjnego w danym czasie. Należy jednak zachować czujność w odniesieniu do zdarzeń niepożądanych, które mogą pojawić się w wyniku szczepienia przeciw COVID-19, gdyż nawet bardzo rzadkie objawy uboczne mogą nieść za sobą poważne obciążenia zdrowotne ze względu na liczbę przewidywanych szczepień. Należy zauważyć, że dostępne do tej pory dane z badań odnośnie do szczepień przeciwko COVID-19 nie są niepokojące.


    Wpływ natalizumabu na jakość życia w rzeczywistej kohorcie pacjentów ze stwardnieniem rozsianym: wyniki MS PATHS
    Tłumacze nie artykułu:
    Impact of natalizumab on quality of life in a real-world cohort of patients with multiple sclerosis: results from MS PATHS

    Streszczenie
    Tło. Optymalizacja leczenia stwardnienia rozsianego (multiple sclerosis – MS) gwarantuje zrozumienie zmian w fizycznym, psychicznym i społecznym wymiarze zdrowia.
    Cel. Oszacowanie wpływu natalizumabu na skalę oceny jakości życia w zaburzeniach neurologicznych (quality of life in neurological disorders – Neuro-QoL).
    Metody. Roczne zmiany wskaźnika T-score i prawdopodobieństwo poprawy o co najmniej 5 pkt powyżej wartości początkowej obliczono dla każdej domeny Neuro-QoL po włączeniu natalizumabu. Po określeniu wskaźnika skłonności (propensity score) i skorygowaniu o istotne leki przyjmowane jednocześnie, rok i interakcje lek-rok porównano z pacjentami leczonymi okrelizumabem.
    Wyniki. Wśród 164 przeanalizowanych pacjentów leczonych natalizumabem 8 z 12 domen Neuro-QoL znacząco się poprawiło, a większą korzyść zaobserwowano u pacjentów z zaburzoną początkową wartością Neuro-QoL. W porównaniu podgrup pacjentów leczonych natalizumabem (n = 145) i okrelizumabem (n = 520) znaczącą poprawę zaobserwowano odpowiednio w 9 na 12 i 4 na 12 domen. Różnica między grupami była istotna statystycznie dla pozytywnego afektu i dobrego samopoczucia (p = 0,02), snu (p = 0,003) oraz satysfakcji ze społecznych ról i aktywności (social roles and activities – SRA) (p = 0,03) w ogólnej populacji, a także dla zaburzeń kontroli emocji i zachowania (p = 0,01), uczestniczenia w SRA (p = 0,0001) oraz satysfakcji z SRA (p = 0,02) u pacjentów z zaburzoną początkową wartością Neuro-QoL.
    Wnioski. Natalizumab może nieść klinicznie znaczącą poprawę w psychicznym i społecznym wymiarze zdrowia. Jest mało prawdopodobne, by powyższa poprawa była spowodowana tendencyjnością, bo jej wielkość przekroczyła poprawę w innej terapii o wysokiej skuteczności – okrelizumabem.
    Słowa kluczowe: natalizumab, Neuro-QoL, zmęczenie, sen, depresja, stwardnienie rozsiane
    Keywords: natalizumab, Neuro-QoL, fatigue, sleep, depression, multiple sclerosis


    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  6. Neurologia Praktyczna 1/2021

    Neurologia Praktyczna 1/2021

    Diagnostyka i nadzór epidemiologiczny kleszczowego zapalenia mózgu w praktyce klinicznej – wyniki badania jakościowego
    Diagnostic process and epidemiological surveillance of tick-borne encephalitis in the clinical practice – a qualitative study

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest jedną z najczęstszych neuroinfekcji ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Choroba przenosi się głównie przez ukłucie zakażonego kleszcza, ale możliwe jest również zakażenie drogą pokarmową, szczególnie na terenach endemicznych. W Polsce zgłaszalność KZM wynosi 0,69/100 000 osób w populacji i jest wyraźnie niższa niż w krajach sąsiadujących. Choroba zgłaszana jest najczęściej w północno-wschodniej części Polski, natomiast w pozostałych regionach zgłaszane są pojedyncze przypadki. Jednak poprzednie badania wskazują, że zapadalność na KZM jest niedoszacowana.
    Cel. Celem badania było zebranie od specjalistów chorób zakaźnych opinii dotyczących diagnostyki i raportowania KZM w praktyce klinicznej.
    Materiał i metody. Przeprowadzono 16 wywiadów pogłębionych ze specjalistami chorób zakaźnych z co najmniej 10-letnią praktyką w zawodzie, z endemicznych i nieendemicznych obszarów występowania KZM.
    Wyniki. Badanie ujawniło różnorodność praktyk w zakresie rozpoznawania wirusowych neuroinfekcji. Pokazało również wiele ograniczeń związanych z procesem diagnostycznym i raportowaniem do systemu nadzoru, wiążących się przede wszystkim z brakiem wpływu rozpoznania na dalsze leczenie, stosunkowo łagodnym przebiegiem i szybkim powrotem do zdrowia, a także względami organizacyjnymi i logistycznymi.
    Wnioski. Działania edukacyjne kierowane do lekarzy zajmujących się pacjentami hospitalizowanymi z powodu neuroinfekcji i wdrożenie wytycznych ujednolicających proces diagnostyczny mogłyby poprawić wykrywalność KZM w Polsce. Dane pochodzące z systemu nadzoru epidemiologicznego są kluczowe we właściwym planowaniu i realizacji działań profilaktycznych, w tym także mających postać szczepień przeciw KZM na obszarach szczególnie dotkniętych chorobą.
    Słowa kluczowe: zapalenie mózgu, kleszczowe zapalenie mózgu, profilaktyka, nadzór epidemiologiczny
    Keywords: encephalitis, tick-borne encephalitis, prevention, surveillance

     

    Zaburzenia chodu i postawy w parkinsonizmie: podejście kliniczne
    Tłumaczenie artykułu:
    Gait and postural disorders in parkinsonism: a clinical approach

    Streszczenie
    Zaburzenia równowagi, chodu i postawy są cechą charakterystyczną zespołów parkinsonowskich. Rozpoznanie tych objawów osiowych może dostarczyć ważnych i często wczesnych wskazówek dotyczących leżącej u podstaw choroby, a zatem może pomóc w różnicowaniu choroby Parkinsona, chorób związanych z parkinsonizmem naczyniowym i różnymi postaciami atypowego parkinsonizmu, w tym zaniku wieloukładowego, postępującego porażenia nadjądrowego i zespołu korowo-podstawnego. Dokładna ocena objawów osiowych niezbędna jest również do zainicjowania odpowiednich strategii leczenia i dokumentowania wyników takich interwencji. W tym artykule dokonano przeglądu nieprawidłowości dotyczących zakłócenia równowagi, chodu i postawy ciała w zaburzeniach parkinsonowskich, ze szczególnym uwzględnieniem różnicowych aspektów diagnostycznych.
    Słowa kluczowe: zaburzenia osiowe, parkinsonizm naczyniowy, zanik wieloukładowy, postępujące porażenie nadjądrowe, zespół korowo-podstawny
    Keywords: axial disorders, vascular parkinsonism, multiple system atrophy, progressive supranuclear palsy, corticobasal syndrome

    Rozpoznawanie upośledzenia funkcji przedsionka: najnowsze informacje
    Tłumaczenie artykułu:
    Diagnosing vestibular hypofunction: an update

    Streszczenie
    Objawami jednostronnego lub obustronnego osłabienia funkcji przedsionka najczęściej są nieukładowe zawroty głowy (dizziness) lub zaburzenia równowagi ciała, które wywierają wpływ na dużą populację. Często jednak bywają pomijane, gdyż nie przeprowadza się ilościowego badania funkcji przedsionkowej, lub są mylnie rozpoznawane ze względu na brak standaryzacji testów przedsionkowych. Z tego względu w artykule tym dokonano przeglądu współczesnego statusu najczęściej stosowanych testów przedsionkowych przeznaczonych do badania funkcji kanałów półkolistych i otolitów. Informacji tych można także użyć w celu osiągnięcia ujednoliconego stanowiska dotyczącego systematycznego rozpoznawania osłabienia funkcji przedsionka.
    Słowa kluczowe: obustronna westybulopatia, jednostronna westybulopatia, wideookulografia, test wideo pchnięcia głową, testowanie kaloryczne, miogenne przedsionkowe potencjały wywołane, dynamiczna ostrość wzroku, próg postrzegania
    Keywords: bilateral vestibulopathy, unilateral vestibulopathy, video-oculography, video-head impulse test, caloric testing, vestibular evoked myogenic potentials, dynamic visual acuity, perceptual threshold

     

    Udar niedokrwienny pomimo doustnego leczenia przeciwkrzepliwego u pacjentów z migotaniem przedsionków
    Tłumaczenie artykułu:
    Ischemic stroke despite oral anticoagulant therapy in patients with atrial fibrillation

    Założenia. Nie wiadomo, czy u pacjentów z migotaniem przedsionków (atrial fibrillation – AF) i udarem mózgu pomimo doustnego leczenia przeciwkrzepliwego istnieje większe ryzyko wystąpienia kolejnych nawrotów udaru mózgu ani jak należy prowadzić wtórną profilaktykę.
    Metody. Przeprowadzono analizę zbiorczych danych indywidualnych uczestników 7 prospektywnych badań kohortowych, do których włączano pacjentów z AF i świeżym udarem niedokrwieniem mózgu. Porównywano pacjentów przyjmujących doustne leki przeciwkrzepliwe [antagonistów witaminy K (vitamin K antagonists – VKA) i doustne bezpośrednie antykoagulanty (direct oral anticoagulants – DOAC)] przed epizodem wskaźnikowym (OACprzed) z tymi, którzy nie przyjmowali doustnej antykoagulacji (OACnieleczeni). Następnie porównywano osoby, które zmieniły rodzaj antykoagulantu (OACzmieniony) (tj. VKA na DOAC lub odwrotnie albo DOAC na inny DOAC), z tymi, które kontynuowały tę samą terapię antykoagulacyjną jako prewencję wtórną udaru mózgu (OACniezmieniony). Czas do wystąpienia nawrotu udaru niedokrwiennego analizowano z zastosowaniem wielowymiarowych modeli konkurującego ryzyka Fine’a-Graya do obliczenia współczynników ryzyka (hazard-ratio – HR) i 95% przedziałów ufności (95% confidence interval – CI).
    Wyniki. Włączono 5413 pacjentów [mediana wieku = 78 lat; rozstęp międzykwartylowy (interquartile range – IQR) 71-84 lat]; u 5136 (96,7%) wystąpił udar niedokrwienny mózgu jako epizod wskaźnikowy, mediana punktacji w Skali udarowej Narodowych Instytutów Zdrowia (National Institutes of Health Stroke Scale – NIHSS) przy przyjęciu wynosiła 6 (IQR = 2-12). Mediana punktacji w skali CHA2DS2-Vasc (niewydolność zastoinowa serca, nadciśnienie, wiek co najmniej 75 lat, cukrzyca, udar mózgu/przejściowy napad niedokrwienia mózgu, choroba naczyń, wiek 65-74 lata, płeć) wynosiła 5 (IQR = 4-6) i była podobna dla OACprzed (n = 1195) i OACnieleczeni (n = 4119, p = 0,103). Podczas obserwacji w okresie 6128 pacjentolat u 289 chorych wystąpił ostry udar niedokrwienny (acute ischemic stroke – AIS) (4,7% na rok, 95% CI = 4,2-5,3%). Przyjmowanie OACprzed związane było ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia AIS (HR = 1,6; 95% CI = 1,2-2,3; p = 0,005). Podawanie OACzmieniony (n = 307) nie wiązało się z obniżeniem ryzyka pojawienia się AIS (HR = 1,2; 95% CI = 0,7-2,1; p = 0,415) w porównaniu z leczeniem OACniezmieniony (n = 585).
    Interpretacja. U pacjentów z AF, u których wystąpił AIS mimo przyjmowania wcześniej antykoagulacji doustnej, istnieje większe ryzyko nawrotu udaru mózgu, chociaż w skali CHAzDS2-Vasc punktacja była podobna do tej dla osób bez wcześniejszego doustnego leczenia przeciwkrzepliwego. Dla tej grupy pacjentów o wysokim ryzyku potrzebne są lepsze strategie prewencyjne.

     

    Przegląd infekcji wirusowych układu nerwowego u osób z osłabioną odpornością
    Tłumaczenie artykułu:
    An overview of viral infections of the nervous system in the immunosuppressed

    Streszczenie
    Kilka wirusów ma zdolność wywoływania poważnych infekcji układu nerwowego u pacjentów z osłabioną odpornością. Osoby mogą mieć słabą odporność ze względu na pierwotne niedobory immunologiczne, a wtórny niedobór odporności może być konsekwencją szczególnych chorób, takich jak nowotwór złośliwy, podawania leków immunosupresyjnych lub przeszczepu narządu albo szpiku kostnego. Oportunistyczne zakażenia układu nerwowego mogą być wywołane przez: wirus opryszczki (Herpes simplex virus – HSV), wirus ospy wietrznej i półpaśca (Varicella-zoster virus – VZV), wirus cytomegalii (Cytomegalovirus – CMV), wirus Epsteina-Barr (Epstein-Barr virus – EBV), ludzki wirus Herpes typu 6 (Human Herpes virus type 6 – HHV-6), wirus JC (JC virus – JCV), enterowirus, wirus odry i COVID-19. W większości przypadków wydaje się prawdopodobne, że u osób z osłabioną odpornością brakuje immunologicznych mechanizmów obronnych, co stwarza pewnym wirusom odpowiednie środowisko do przekształcenia się w wirusy oportunistyczne w układzie nerwowym i innych narządach. Potrzebne są dalsze badania, by bardziej szczegółowo poznać mechanizmy oportunistyczne i określić, ile infekcji wirusowych zostaje przekształcanych przez specyficzne, wrodzone błędy odpowiedzi immunologicznych.
    Słowa kluczowe: wirus, układ nerwowy, immunosupresja, zakażenie, PCR, niedobór odporności
    Keywords: virus, nervous system, immunosuppression, infection, PCR, immunodeficiency

     

    Powikłania ostrego zapalenia zatok przynosowych: przegląd i seria przypadków
    Tłumaczenie artykułu:
    Complications of acute sinusitis: a review and case series

    Streszczenie
    Ostre zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych (rhinosinusitis) jest powszechną infekcją, lecz w małej części przypadków mogą występować poważne powikłania z istotną chorobowością i śmiertelnością. Do możliwych powikłań wewnątrz czaszkowych należą: zakrzepica zatok żylnych mózgowia, ropniak podtwardówkowy, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ropień mózgu i miejscowe zapalenie mózgu (cerebritis). Powikłania oczodołowe obejmują zapalenie tkanki łącznej (cellulitis) oczodołu i okołooczodołowe, wymagające drenażu chirurgicznego i dożylnych antybiotyków. W artykule przedstawiono przegląd i serię przypadków pacjentów z powikłaniami ostrego zapalenia zatok przynosowych, skorelowano badania obrazowe z manifestacją kliniczną i krótko omówiono postępowanie kliniczne.


    Międzynarodowy konsensus dotyczący standardów jakości w opiece ukierunkowanej na zdrowie mózgu stosowanej u chorych na stwardnienie rozsiane
    Tłumaczenie artykułu:
    International consensus on quality standards for brain health-focused care in multiple sclerosis

    Streszczenie
    Tło. Czas w stwardnieniu rozsianym (multiple sclerosis – MS) odgrywa istotną rolę, ponieważ już na początku choroby obserwuje się nieodwracalne uszkodzenie i utratę komórek w układzie nerwowym. Społeczność związana z chorymi na MS popiera strategię postępowania mającą na celu poprawę rezultatów osiąganych przez pacjentów, która obejmuje odpowiednio wczesną diagnostykę i leczenie oraz regularne, czynne monitorowanie skuteczności terapii i aktywności choroby.
    Założenia. Podjęto próbę opracowania międzynarodowych standardów jakości w celu zapewnienia odpowiednio wczesnej, ukierunkowanej na zdrowie mózgu opieki nad chorymi na MS.
    Metody. Panel złożony z neurologów zajmujących się leczeniem MS wziął udział w iteracyjnej procedurze online, w której wykorzystano zmodyfikowaną metodę delficką do zdefiniowania „podstawowych”, „osiągalnych” i „pożądanych” ram czasowych odzwierciedlających odpowiednio minimalne, dobre i wysokie standardy opieki. Członkowie wielodyscyplinarnej grupy rewizyjnej (pielęgniarki zajmujące się MS, chorzy na MS, przedstawiciele zawodów związanych z ochroną zdrowia) wyrazili swoją opinię, starając się, aby opracowane zalecenia odzwierciedlały perspektywę zainteresowanych stron.
    Wyniki. Po zakończeniu 5 rund głosowania łącznie 21 neurologów z 19 krajów osiągnęło zgodność w zakresie większości podstawowych (25/27), osiągalnych (25/27) i pożądanych (22/27) ram czasowych. Opracowane standardy dotyczą 6 aspektów ścieżki opieki, czyli: początku objawów, skierowań i diagnostyki, decyzji terapeutycznych, stylu życia, monitorowania choroby i postępowania z nowymi objawami.
    Wniosek. Niniejsze standardy jakości opracowane w celu zapewnienia podstawowej, osiągalnej i pożądanej opieki tworzą 3-poziomowy model umożliwiający zespołom zajmującym się chorymi na MS ocenę, porównywanie i poprawę świadczeń. Dzięki temu istnieje szansa na wprowadzenie głębokich zmian w opiece nad chorymi na MS.
    Słowa kluczowe: stwardnienie rozsiane, poprawa jakości, konsensus, standardy, technika delficka, analiza porównawcza
    Keywords: multiple sclerosis, quality improvement, consensus, standards, Delphi technique, benchmarking




    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  7. Neurologia Praktyczna 4/2020

    Neurologia Praktyczna 4/2020

    Powikłania neurologiczne w przebiegu infekcji SARS-CoV-2
    Neurological complications in the course of SARS-CoV-2 infection
    Aleksandra Pietruczuk, Konrad Rejda

    Streszczenie
    W grudniu 2019 r. w mieście Wuhan (Chiny, prowincja Hubei) wykryto nietypowe przypadki zapalenia płuc spowodowane infekcją nieznanym dotąd koronawirusem SARS-CoV-2 (severe acute respiratory syndrome coronavirus 2), wywołującym chorobę COVID-19 (coronavirus disease 2019). Typowe objawy COVID-19 to: gorączka, kaszel, zmęczenie i duszność. Początkowo uważano, że mechanizm działania wirusa SARS-CoV-2 wiąże się jedynie z inwazją układu oddechowego. Obecnie jednak wiadomo, że infekcja SARS-CoV-2 dotyczy wielu innych narządów, w tym obejmuje ośrodkowy i obwodowy układ nerwowy. Wśród powikłań neurologicznych dotyczących ośrodkowego układu nerwowego, związanych z infekcją SARS-CoV-2, wymieniane są: encefalopatia, zapalenie mózgu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, ostre rozsiane zapalenie mózgu i rdzenia (acute disseminated encephalomyelitis – ADEM), udar niedokrwienny i krwotoczny mózgu oraz zakrzepica zatok żylnych mózgowia. Z kolei w przypadku zajęcia obwodowego układu nerwowego obserwuje się: zaburzenia węchu i smaku, miopatię czy objawy zespołu Guillaina-Barrégo.
    Dotychczas obserwowano dość niewielki odsetek pacjentów z objawami neurologicznymi w przebiegu COVID-19 w porównaniu z globalną liczbą chorych, prezentujących zaburzenia ze strony układu oddechowego. Jednak w obliczu rozwijającej się pandemii można spodziewać się wzrostu liczby chorych z zaburzeniami neurologicznymi w przebiegu zakażenia SARS-CoV-2. W związku z tym niezbędne jest prowadzenie dalszych badań, które nie tylko poszerzą wiedzę na temat neurobiologii oraz manifestacji klinicznych zakażenia SARS-CoV-2, ale również przyczynią się do uzyskania skutecznych metod prewencji oraz leczenia COVID-19.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV-2, COVID-19, powikłania neurologiczne

    Abstract
    In December 2019, in the city of Wuhan (China, province Hubei), atypical cases of pneumonia were detected due to infection with the previously unknown coronavirus SARS-CoV-2 (severe acute respiratory syndrome coronavirus 2), causing the coronavirus disease 2019. Common symptoms of COVID-19 include: fever, cough, fatigue, and shortness of breath. Initially, the mechanism of SARS CoV-2 action was thought to be associated only with invasion of the respiratory system. It is known that SARS-CoV-2 infection affects many other organs, including the central and peripheral nervous systems. The neurological complications related to the central nervous system associated with SARS-CoV-2 infection include: encephalopathy, encephalitis, meningitis, acute disseminated encephalomyelitis (ADEM), ischemic and haemorrhagic stroke and cerebral venous sinus thrombosis. On the other hand, in the case of peripheral nervous system involvement: anosmia/hyposmia, ageusia/hypogeusia, myopathy or Guillain-Barre syndrome are observed.
    So far, a relatively small percentage of patients with neurological symptoms in the course of COVID-19 has been observed compared to the global number of patients presenting with respiratory disorders. However, in the face of the developing pandemic, an increase in the number of patients with neurological disorders in the course of SARS-CoV-2 infection can be expected. Therefore, it is necessary to conduct further research that will not only expand knowledge about the neurobiology and clinical manifestations of SARS-CoV-2 infection, but also contribute to obtaining eff ective methods of prevention and treatment of COVID-19.
    Keywords: SARS-CoV-2, COVID-19, neurological complications

     

    Terapia stymulująca funkcje poznawcze dostosowana do choroby Parkinsona: możliwość przeprowadzenia i zaakceptowania w schorzeniach z grupy spektrum ciał Lewy’ego
    Tłumaczenie artykułu:
    Parkinson’s-adapted cognitive stimulation therapy: feasibility and acceptability in Lewy body spectrum disorders

    Streszczenie
    Założenia. Sposoby farmakologicznego leczenia otępienia w chorobie Parkinsona (Parkinson’s disease dementia – PDD) i w otępieniu z ciałami Lewy’ego (dementia with Lewy bodies – DLB) są umiarkowanie skuteczne i nie zawsze tolerowane. Dopasowanie metod psychosocjalnych w PDD i DLB mogłoby być dodatkowym wsparciem i poprawiać efekty leczenia. Dostosowano przeprowadzaną w domu przez opiekunów terapię stymulującą
    funkcje poznawcze (cognitive stimulation therapy – CST) dla osób z PDD lub DLB i opiekujących się nimi partnerów (CST-PD).
    Cele. Ocena wykonalności, akceptowalności i tolerancji CST-PD.
    Metody. Jest to randomizowana próba kliniczna z grupą kontrolną z zastosowaniem mieszanych metod, z włączeniem procesu terapeutycznego. Osoby z PDD, DLB i łagodnymi zaburzeniami funkcji poznawczych w PD (Parkinson’s disease mild cognitive impairment – PD-MCI) oraz ich opiekunowie byli randomizowani do 12-tygodniowego leczenia jak dotychczas (treatment as usual – TAU) lub do CST-PD. Ocenie podlegały: wykonalność przeprowadzenia badania (tj. rekrutacja, wskaźnik retencji), możliwość zaakceptowania i tolerancja interwencji. W pomiarach uwzględniono: skale ocen, notatki badaczy, dzienniczki terapii, pomiary kliniczne skuteczności i pomiary przeprowadzane przez opiekunów.
    Wyniki. Cel rekrutacji osiągnięto wraz z 76 diadami uczestnik–opiekun, które wyraziły zgodę na udział w próbie klinicznej. Pozostawanie (retencja) w obu grupach badania było wysokie i wynosiło ponad 70%. U ponad 90% diad przeprowadzano oddzielne sesje trwające ponad 20 min, natomiast przeciętna liczba zakończonych sesji była niższa niż zalecano. Oceny akceptowalności (tj. zainteresowanie, motywacja i poczucie sukcesu) interwencji były wysokie. Uczestnicy nie zgłaszali żadnych zdarzeń niepożądanych związanych z interwencją.
    Wnioski. Interwencje psychosocjalne w PDD i DLB są nowo wyłaniającą się dziedziną i wykazano, że ten rodzaj interwencji jest akceptowalny i dobrze tolerowany. Warto przeprowadzić ocenę ich klinicznej skuteczności w pełnowymiarowym, randomizowanym badaniu klinicznym z grupą kontrolną.
    Numer rejestracji próby klinicznej. Badanie jest interwencją psychosocjalną z przypisanym numerem ISRCTN 11455062.
    Słowa kluczowe: otępienie w chorobie Parkinsona, wykonalność, terapia psychosocjalna, funkcje poznawcze, jakość życia
    Keywords: Parkinson’s disease dementia, feasibility, psychosocial therapy, cognition, quality of life

     

    Napady i padaczki po urazowym uszkodzeniu mózgu – artykuł przeglądowy
    Tłumaczenie artykułu:
    A review of seizures and epilepsy following traumatic brain injury

    Streszczenie
    Urazowe uszkodzenie mózgu (traumatic brain injury – TBI) jest jednym z najczęściej występujących przypadków na oddziałach ratunkowych i jest związane z występowaniem drgawek o różnym stopniu nasilenia w różnym czasie po urazie. W artykule opisano epidemiologię wczesnych i późnych napadów drgawkowych po TBI, znaczenie różnego typu krwotoków śródczaszkowych w odniesieniu do ryzyka późniejszej padaczki oraz niedostatki aktualnego stanu wiedzy na temat czynników zagrożenia wpływających na ryzyko wystąpienia padaczki pourazowej (post-traumatic epilepsy – PTE). Czas od urazu do rozwoju padaczki jest okazją do zrozumienia mechanizmów leżących u podstaw zmian powstających w mózgu i sposobów ich ujawnienia w odniesieniu do potencjalnych celów terapii przeciwpadaczkowej. Dokonano także przeglądu istniejących sposobów leczenia, zarówno zachowawczych, jak i chirurgicznych, oraz wyciągnięto wnioski, że obecne badania nie są dostosowane do różnicowania PTE od innych postaci ogniskowej padaczki. Na koniec zwrócono uwagę na rosnącą świadomość odnośnie do częstości i znaczenia napadów dysocjacyjnych po łagodnym TBI.
    Słowa kluczowe: padaczka, urazowe uszkodzenie mózgu, napady dysocjacyjne
    Keywords: epilepsy, traumatic brain injury, dissociative seizures

     

    Neuroobrazowanie w otępieniu – aktualny stan wiedzy
    Tłumaczenie artykułu:
    Neurological update: neuroimaging in dementia

    Streszczenie
    Neuroobrazowanie w otępieniu poczyniło w ostatnich latach znaczący postęp, rzucając światło na diagnostyczne podtypy otępienia i przyczyniając się do prognozowania rokowania oraz monitorowania patologii. W tym artykule przeglądowym zawarto pewne aktualizacje w odniesieniu do rozumienia otępienia przy zastosowaniu obrazowania strukturalnego, pozytonowej tomografii emisyjnej (positron emission tomography – PET), badań połączeń strukturalnych i funkcjonalnych oraz przy użyciu dużych zbiorów danych (big data) i sztucznej inteligencji. Postęp, jaki dokonał się w metodach neuroobrazowania, pozwala na badanie zjawisk neuropatologicznych in vivo, dostarcza zestawu biomarkerów przyczyniających się do zrozumienia neurodegeneracji, które mogą również znaleźć zastosowanie w badaniach klinicznych. Ponadto warte podkreślenia jest znaczenie obrazowania wrażliwości ilościowej (quantitative susceptibility imaging) jako ekscytującej nowej techniki, która może okazać się czułym biomarkerem w wielu chorobach neurodegeneracyjnych. Istnieją pewne wyzwania związane z zastosowaniem nowatorskich technik obrazowania w praktyce klinicznej, zwłaszcza z opracowywaniem standardowych metodologii i rozwiązywaniem problemów regulacyjnych. Istnieje także prawdopodobieństwo, że pokonywanie tych przeszkód będzie zadaniem klinicystów. Dalsze wysiłki związane z zastosowaniem neuroobrazowania w celu zrozumienia mechanizmów neurodegeneracji i w praktyce klinicznej doprowadzą do zakończenia rewolucji w neuroobrazowaniu.    
    Słowa kluczowe: neuroobrazowanie, MRI, PET, łączność, tłumaczenie
    Keywords: neuroimaging, MRI, PET, connectivity, translation


    Język i zaburzenia językowe: od nauk podstawowych o układzie nerwowym do praktyki klinicznej
    Tłumaczenie artykułu:
    Language and language disorders: neuroscience to clinical practice

    Streszczenie
    Zaburzenia językowe występują często w praktyce neurologicznej, ale ich odpowiednie rozpoznanie i opis mogą stanowić problem. W przeglądzie tym podsumowano główne punkty pomocne w zrozumieniu zaburzeń językowych i organizacji języka w mózgu. Opisano metody oceny zaburzeń językowych przyłóżkowo lub w poradni, a także leczenie i rehabilitację afazji. Ponadto opisano, jak dziedzina nauk o układzie nerwowym zapewnia nowe, komputerowe i neuronaukowe podejścia do zdrowienia i rehabilitacji afazji.

    Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania fumaranu dimetylu o opóźnionym uwalnianiu u pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego: 9 lat obserwacji w ramach badań DEFINE, CONFIRM i ENDORSE
    Tłumaczenie artykułu:
    Safety and efficacy of delayed-release dimethyl fumarate in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis: 9 years’ follow up of DEFINE, CONFIRM, and ENDORSE

    Streszczenie
    Wprowadzenie. Przedstawiono bezpieczeństwo i skuteczność leczenia fumaranem dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) pacjentów w 9-letnim badaniu ENDORSE. Zaprezentowano także dane dotyczące analizy liczby limfocytów.
    Metody. Oceniano częstość występowania poważnych działań niepożądanych (serious adverse events – SAE), odstawienia leczenia z powodu działań niepożądanych (adverse events – AE), roczny wskaźnik rzutów (annualized relapse rate – ARR) i punktację w Rozszerzonej skali niepełnosprawności (Expanded Disability Status Scale – EDSS). Pacjenci byli leczeni DMF w dawce 240 mg 2 razy na dobę (BID) w grupach placebo/DMF (placebo przez lata 0-2/DMF przez lata 3-9) lub byli na stałym leczeniu (DMF/DMF); włączono nowo zdiagnozowanych pacjentów. U pacjentów z kohorty MRI badań DEFINE/CONFIRM co rok przeprowadzano ocenę metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI). W celu przeprowadzenia analizy liczby limfocytów zapoznano się z danymi od pierwszej ekspozycji na DMF.
    Wyniki. Spośród 2079 osób, które ukończyły badań DEFINE/CONFIRM, 1736 zostało włączonych do badania ENDORSE i otrzymało ≥ 1 dawkę DMF. Kohorta MRI składała się z 530 pacjentów. W populacji ogólnej u 527 (30%) pacjentów wystąpiły SAE; w większości były to upadki i infekcje układu moczowego. W ciągu 9 lat leczenia DMF skorygowany ARR pozostawał niski (≤ 0,20). U pacjentów leczonych placebo w latach 0-2 spadek ARR był wyraźny dopiero w 3. roku. U pacjentów z grupy DMF/DMF i placebo/DMF odpowiednio u 73% i 74% pacjentów nie obserwowano potwierdzonej 24-tygodniowej progresji choroby. U większości pacjentów (około 70%) po 7 latach leczenia DMF nie stwierdzono nowych zmian T1 lub nowych/nowo powiększających się zmian T2 w porównaniu z poprzednimi obrazami MRI; roczna liczba nowych zmian hipointensywnych w czasie T1 i nowych/nowo powiększających się hiperintensywnych ognisk w czasie T2 wynosiła odpowiednio 0,6-0,8 i 0,9-2,0. Średnia procentowa zmian objętości mózgu od czasu badania początkowego dla ENDORSE (6 lat leczenia w ENDORSE) wynosiła –1,32% (zakres od –1,60% do –1,05%). Spośród 2513 pacjentów, u których zbadano liczbę limfocytów, u 2470 wykonano ≥ 1 badanie kontrolne po ocenie początkowej, u 53 osób doszło do wystąpienia poważnej, długo utrzymującej się limfopenii i chorych tych obserwowano przez 11 lat; częstość występowania poważnej infekcji nie była wyższa niż u pacjentów, u których przez cały czas bezwzględna liczba limfocytów (absolute lymphocyte count – ALC) wynosiła ≥ dolnej granicy normy (lower limit of normal – LLN). U pacjentów z limfopenią podczas leczenia DMF i ALC < 0,91 × 109/l przy odstawieniu leczenia (n = 138) mediana czasu do powrotu ALC ≥ LLN wynosiła 7 tygodni po odstawieniu leku.
    Wnioski. U pacjentów kontynuujących leczenie DMF aż do 11 lat obserwowano utrzymujące się bezpieczeństwo i skuteczność terapii, co wskazuje na to, że lek ten stanowi długofalową opcję leczenia dla pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego.
    Rejestracja próby klinicznej. Identyfikatory w ClinicalTrials.gov, NCT00835770 (ENDORSE); NCT00420212 (DEFINE); NCT00451451 (CONFIRM).
    Słowa kluczowe: fumaran dimetylu o opóźnionym uwalnianiu, skuteczność, stwardnienie rozsiane, nowo zdiagnozowane, bezpieczeństwo
    Keywords: delayed-release dimethyl fumarate, efficacy, multiple sclerosis, newly diagnosed, safety


    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  8. Neurologia Praktyczna 3/2020

    Neurologia Praktyczna 3/2020

    Porównanie wpływu leczenia doustnymi antykoagulantami niebędącymi antagonistą witaminy K i warfaryną na stopień ciężkości udaru mózgu: metaanaliza randomizowanych kontrolowanych badań klinicznych
    Tłumaczenie artykułu:
    Effect of non-vitamin-K oral anticoagulants on stroke severity compared to warfarin: a meta-analysis of randomized controlled trials

    Wprowadzenie i cel. Stosowanie warfaryny, poza obniżaniem ryzyka wystąpienia, jest również związane ze zmniejszeniem stopnia ciężkości udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków i ostrym niedokrwiennym udarem mózgu. W pracy podjęto próbę określenia, czy wpływ stosowania doustnych antykoagulantów niebędących antagonistą witaminy K (non-vitamin-K oral anticoagulant – NOAC) na stopień ciężkości udaru mózgu różni się od warfaryny.
    Metody. Na podstawie przeprowadzonego wyszukiwania odnaleziono randomizowane kontrolowane badania kliniczne III fazy, w których to badaniach pacjentów z migotaniem przedsionków niezwiązanym z wadą zastawkową przypisano do grupy leczonej NOAC lub warfaryną podawanymi w ramach profilaktyki udaru mózgu. Przypadki udaru mózgu kwalifikowano do jednej z dwóch grup: udar zakończony zgonem lub powodujący niesprawność oraz udar niepowodujący niesprawności, a w przeprowadzonych metaanalizach oceniono rezultaty leczenia oraz porównano śmiertelność z powodu udaru mózgu między badaniami klinicznymi.
    Wyniki. Pięć randomizowanych kontrolowanych badań klinicznych spełniło kryteria włączenia. W badaniach klinicznych oceniających preparaty NOAC, które są zazwyczaj przepisywane w praktyce klinicznej (4 badania), ostry udar mózgu zgłoszono u 1403 (1,86%) uczestników; 787 (1,04%) w grupie NOAC [386 (0,51%) zakończony zgonem lub powodujący niepełnosprawność, 401 (0,53%) niepowodujący niepełnosprawności] i 616 (0,82%) w grupie warfaryny [367 (0,49%) zakończony zgonem lub powodujący niepełnosprawność, 249 (0,33%) niepowodujący niepełnosprawności]. W przeprowadzonej metaanalizie stwierdzono, że stosowanie NOAC było statystycznie znamiennie lepsze od warfaryny w zakresie występowania udaru mózgu zakończonego zgonem lub powodującego niepełnosprawność [iloraz szans (odds ratio – OR): 0,77; 95% przedział ufności (confidence interval – CI): 0,66-0,89, I2 = 21%] oraz udaru mózgu niepowodującego niepełnosprawności (OR: 0,85; 95% CI: 0,73-0,98, I2 = 2%). Śmiertelność z powodu udaru w grupach badanych nie była różna (OR: 0,90, 95% CI: 0,75-1,13, I2 = 0%), ale estymacja punktowa przemawiała na korzyść NOAC.
    Wniosek. W badaniach klinicznych III fazy oceniających stosowanie NOAC w profilaktyce udaru mózgu u pacjentów z migotaniem przedsionków wykazano, że w porównaniu z warfaryną leczenie to jest związane z niższym ryzykiem wystąpienia zarówno udaru mózgu zakończonego zgonem/powodującego niepełnosprawność, jak i niepowodującego niepełnosprawności.
    Słowa kluczowe: doustny antykoagulant niebędący antagonistą witaminy K, profilaktyka pierwotna, jakość i rezultaty leczenia, profilaktyka wtórna, stopień ciężkości udaru mózgu, warfaryna
    Keywords: non-vitamin-K antagonists, primary prevention, quality and outcomes, secondary prevention, stroke severity, warfarin

     

    Trzydziestoletnie badanie obserwacyjne dotyczące stanu klinicznego i obrazowania rezonansem magnetycznym u pacjentów ze stwardnieniem rozsianym oraz zespołem klinicznie izolowanym
    Tłumaczenie artykułu:
    A 30-year clinical and magnetic resonance imaging observational study of multiple sclerosis and clinically isolated syndromes

    Cel. Przebiegi kliniczne w stwardnieniu rozsianym (multiple sclerosis – MS) są bardzo zróżnicowane. Celem było określenie długoterminowych przebiegów klinicznych w MS oraz zidentyfikowanie wczesnych cech prognostycznych tych przebiegów.
    Metody. Prospektywnie zrekrutowano 132 osoby z zespołem klinicznie izolowanym, rozpoznanym w latach 1984-1987, a następnie obserwowano przebiegi klinicznie i radiologicznie po 1, 5, 10, 14, 20 i 30 latach. Dokonano przeglądu wszystkich dostępnych notatek i skanów badania metodą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI), a MS zdefiniowano zgodnie z kryteriami McDonalda z 2010 roku.
    Wyniki. Wyniki kliniczne uzyskano od 120 uczestników w ciągu 30 lat. Wiadomo było, że przez 30 lat u 80 pacjentów rozwinęło się MS. Wyniki w Rozszerzonej skali niepełnosprawności (Expanded Disability Status Scale – EDSS) były dostępne u 107 uczestników, z których 77 miało MS; 32 osoby (42%) pozostawały samodzielne ruchowo (wynik w skali EDSS ≤ 3,5) i wszystkie miały postać rzutowo-remisyjną MS (relapsing-remitting MS – RRMS), u 3 (4%) pacjentów z RRMS wynik EDSS był > 3,5, u 26 (34%) chorych rozwinął się wtórnie postępujący przebieg MS (u wszystkich punktacja EDSS była > 3,5), a MS przyczyniło się do śmierci u 16 osób (20%). Spośród chorych z MS 11 pacjentów otrzymało terapię modyfikującą przebieg choroby. Za najsilniejsze wczesne predyktory (w ciągu 5 lat od wystąpienia choroby) rozwoju wtórnie postępującego MS po 30 latach uznano obecność ognisk uszkodzenia zlokalizowanych podnamiotowo w chwili włączenia do badania oraz głębokie uszkodzenia istoty białej stwierdzane po jednym roku.
    Interpretacja. Trzydzieści lat po zachorowaniu, w kohorcie w większości nieleczonej, stwierdzono rozbieżność w odniesieniu do przebiegu MS; u części pacjentów wcześnie rozwinęła się znaczna niepełnosprawność, podczas gdy u innych długoterminowy przebieg choroby był korzystniejszy. Przebieg choroby można było częściowo przewidzieć na podstawie wyników badań radiologicznych przeprowadzonych w ciągu jednego roku od wystąpienia pierwszych objawów.

     

    Zakażenia poprzedzające w zespole Fishera: źródła różnorodności obrazów klinicznych
    Tłumaczenie artykułu:
    Antecedent infections in Fisher syndrome: sources of variation in clinical characteristics

    Streszczenie
    Cechy kliniczne zespołu Guillaina-Barrégo (Guillain-Barré syndrome – GBS) są bardzo zmienne w zależności od rodzaju poprzedzającej infekcji. Chociaż wykazano, że główny fenotyp GBS, zespół Fishera (Fisher syndrome – FS), jest poprzedzony zakażeniami podobnymi do tych poprzedzających GBS, to nie wiadomo, czy objawy kliniczne w FS również różnią się w zależności od rodzaju poprzedzających infekcji. W obecnym badaniu u 70 osób z FS jako częste zakażenia poprzedzające uwzględniono Haemophilus influenzae [n = 15 (21%)], Campylobacter jejuni [n = 10 (14%)] i cytomegalowirusa (CMV) [n = 6 (8,6%)]. W porównaniu z innymi pacjentami z FS u chorych seropozytywnych wobec H. influenzae częściej występowała wcześniejsza infekcja górnych dróg oddechowych, podwójne widzenie jako objaw początkowy, a ponadto (z wyłączeniem zaburzeń ze strony nerwu okoruchowego) rzadziej prezentowali oni zajęcie nerwów czaszkowych. FS związany z C. jejuni występował głównie u młodszych pacjentów płci męskiej i charakteryzował się obecnością niewyraźnego widzenia. Mimo że u każdego z pacjentów zastosowano immunoterapię, to w odniesieniu do oceny w skali niepełnosprawności GBS FS związany z CMV wykazywał tendencję do cięższego przebiegu. Przeciwciała anty-GQ1b IgG w surowicy zostały wykryte w większości przypadków niezależnie od typu poprzedzającego zakażenia. Najczęściej ustalanym rozpoznaniem w największym nasileniu objawów choroby (nadir) w przypadkach związanych z H. influenzae był „czysty FS” bez osłabienia kończyn czy zajęcia ośrodkowego układu nerwowego (71%), w przypadkach związanych z C. jejuni – „niekompletny FS”, np. ostra oftalmopareza z ataksją lub bez ataksji (60%), a w przypadkach związanych z CMV (50%) – zaawansowane stany, takie jak nakładanie z GBS czy zapalenie pnia mózgu Bickerstaffa. Wyniki te wskazują, że rodzaj poprzedzającej infekcji determinował neurologiczne cechy FS. Pod względem patogenezy, w której pośredniczy przeciwciało anty-GQ1b, FS związany z CMV wydaje się podobny do FS związanego z H. influenzae i FS związanego z C. jejuni w przeciwieństwie do GBS związanego z CMV.
    Słowa kluczowe: zespół Fishera, zakażenie poprzedzające, Haemophilus influenzae, Campylobacter jejuni, cytomegalowirus, międzykomórkowa molekuła adhezyjna 1
    Keywords: Fisher syndrome, antecedent infection, Haemophilus infuenzae, Campylobacter jejuni, cytomegalovirus, intercellular adhesion molecule 1

     

    Przegląd systematyczny deficytów funkcji poznawczych u dorosłych z chorobą mitochondrialną
    Tłumaczenie artykułu:
    Systematic review of cognitive deficits in adult mitochondrial disease

    Cechy charakterystyczne i przebieg upośledzenia funkcji poznawczych w chorobie mitochondrialnej są słabo określone. W tym przeglądzie systematycznym postarano się o ocenę współczesnego piśmiennictwa dotyczącego funkcji poznawczych w chorobie mitochondrialnej i określenie kierunków przyszłych badań. Systematyczne przeszukiwanie przeprowadzano z zastosowaniem baz danych PubMed, Medline, Psycinfo, Embase i Web of Science oraz metod 360-stopniowego cytowania. Włączono artykuły w języku angielskim dotyczące pacjentów dorosłych. W efekcie przeszukiwania piśmiennictwa uzyskano 2421 artykułów, z których 167 spełniało kryteria włączenia. Opisy przypadków i przeglądy doniesień medycznych dały obszerne rozpoznanie otępienia, upośledzenia funkcji poznawczych i osłabienia funkcjonowania poznawczego. Natomiast w systematycznych badaniach funkcjonowania poznawczego z zastosowaniem szczegółowych baterii do badania sfery poznawczej stwierdzono raczej ogniskowe deficyty poznawcze, a nie ogólne upośledzenie tej sfery. Wyniki były zmienne, ale należały do nich: deficyty funkcjonowania wzrokowo-przestrzennego, pamięci, uwagi, szybkości przetwarzania i funkcji wykonawczych. Wnioski z badań ograniczone były z powodu małej liczebności grup badanych, zmienności genotypu oraz rozpiętości i dokładności przeprowadzonych ocen. Dogłębna ocena sfery poznawczej z jednoczesnym neuroobrazowaniem funkcjonalnym i fizykalnymi wyznacznikami choroby mitochondrialnej w większej grupie badanej dobrze scharakteryzowanych pacjentów umożliwia zróżnicowanie etiologii i obserwację narastania deficytów funkcjonowania poznawczego. Dane te dają wgląd we wzorzec i przebieg upośledzenia funkcjonowania poznawczego, co jest bezcenne dla monitorowania klinicznego, planowania polityki zdrowotnej i gotowości do przeprowadzenia próby klinicznej.
    Słowa kluczowe: dorosły, funkcje poznawcze, upośledzenie, pamięć, choroba mitochondrialna
    Keywords: adult, cognition, impairment, memory, mitochondrial disease


    Etiologia porażenia Bella: przegląd
    Tłumaczenie artykułu:
    The etiology of Bell’s palsy: a review

    Streszczenie
    Porażenie Bella jest najczęstszym schorzeniem związanym z gwałtownym i jednostronnym wystąpieniem obwodowego niedowładu/porażenia siódmego nerwu czaszkowego. Dotyka ono 11,5-53,3 osób na 100 000 rocznie wśród różnych populacji. Porażenie Bella to niepokojący problem zdrowotny, który wyjątkowo negatywnie wpływa na pacjentów i ich rodziny. Z tego względu rozpoznanie i natychmiastowe określenie przyczyny mają zasadnicze znaczenie dla rozpoczęcia wczesnego leczenia. Etiologia porażenia Bella jest jednak niejasna i ma to wpływ na leczenie. Rozstrzygające jest zatem określenie przyczyn tego schorzenia, tak aby można było opracować i zastosować ukierunkowane metody leczenia. W artykule dokonano przeglądu piśmiennictwa na temat rozpoznania porażenia Bella i sprawdzono przypuszczalne etiologie tej choroby. Wskazuje się na to, że rozpoznanie idiopatycznego porażenia nerwu twarzowego opiera się na wykluczeniu i najczęściej ustala się po rozważeniu pięciu czynników, do których należą: struktura anatomiczna, zakażenie wirusowe, niedokrwienie, zapalenie i wrażliwość na stymulację zimnem.
    Słowa kluczowe: porażenie Bella, stymulacja zimnem, zakażenie wirusowe, zapalenie, struktura anatomiczna, niedokrwienie
    Keywords: Bell’s palsy, cold stimulation, viral infection, inflammation, anatomical structure, ischemia

     

    Odpowiedź immunologiczna na SARS-CoV-2, wpływ szczepień na układ immunologiczny, w oczekiwaniu na szczepionkę – na co zwrócić uwagę?
    Immune response in SARS-CoV-2 infection, the impact of vaccinations on the immune system, in anticipation of a vaccine – what should we concentrate on?
    Joanna Zajkowska, Damian Mojsa

    Streszczenie
    Pandemia COVID-19 powodowana przez wirus SARS-CoV-2 stanowi wyzwanie dla systemów organizacji opieki zdrowotnej krajów na całym świecie. Wyeliminowanie wirusa z populacji wydaje się mało prawdopodobne i uważa się, że jedynym rozwiązaniem pozwalającym przywrócić stan sprzed epidemii jest opracowanie bezpiecznej oraz globalnej strategii szczepień. Niewygasająca aktywność pandemii oraz nacisk na jak najszybsze wdrożenie prewencji pierwotnej sprawia, że pojawia się wiele pytań dotyczących bezpieczeństwa oraz skuteczności takiej szczepionki. Zaburzenia immunologiczne w przebiegu COVID-19, mimo wielu postępów w tej dziedzinie, nie są jeszcze w pełni poznane. W niniejszym artykule poruszono zagadnienia związane z immunopatogenezą COVID-19 oraz przedstawiono obecny stan wiedzy na temat prac nad szczepionkami skierowanymi przeciwko SARS-CoV-2.
    Słowa kluczowe: SARS-CoV2, szczepienia, COVID-19
    Keywords: SARS-CoV2, vaccines, COVID-19

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  9. Neurologia Praktyczna 2/2020

    Neurologia Praktyczna 2/2020

    Wytyczne Europejskiej Organizacji Udarowej dotyczące odwracania działania doustnych leków przeciwkrzepliwych w ostrym krwotoku śródmózgowym
    Tłumaczenie artykułu:
    European Stroke Organisation guideline on reversal of oral anticoagulants in acute intracerebral haemorrhage

    Streszczenie
    Celem prezentowanych wytycznych Europejskiej Organizacji Udarowej (European Stroke Organisation) jest przedstawienie opartych na dowodach i przydatnych w praktyce klinicznej zaleceń dotyczących odwracania działania przeciwkrzepliwego: VKA (vitamin K antagonists – antagonistów witaminy K; warfaryna, fenprokumon i acenokumarol), bezpośrednich inhibitorów czynnika II (tj. trombiny; eteksylan dabigatranu) oraz inhibitorów czynnika Xa (apiksaban, edoksaban i rywaroksaban) u pacjentów z krwotokiem śródmózgowym w ostrej fazie. Wytyczne przygotowano zgodnie ze Standardową Procedurą Operacyjną dla wytycznych Europejskiej Organizacji Udarowej oraz według metodologii GRADE. Jako podstawową zasadę zdefiniowano, kiedy była praktycznie stosowana doustna terapia przeciwkrzepliwa: założono, że dodatni wywiad historii choroby to prowadzona doustna terapia przeciwkrzepliwa, z wyjątkiem sytuacji, gdy uważa się, że na podstawie wywiadu medycznego istotna aktywność przeciwkrzepliwa jest mało prawdopodobna lub została wykluczona za pomocą badań laboratoryjnych. Ogólnie rzecz biorąc, zdecydowanie zaleca się podawanie koncentratu kompleksu protrombiny zamiast powstrzymywania się od leczenia, czy stosowania świeżo mrożonego osocza (fresh-frozen plasma – FFP) w połączeniu z witaminą K u pacjentów przyjmujących VKA. Ponadto zdecydowanie zaleca się stosowanie idarucizumabu u pacjentów leczonych dabigatranem oraz rekomenduje się podawanie andeksanetu alfa u pacjentów leczonych rywaroksabanem i apiksabanem, zamiast powstrzymywania się od działań. Wydano słabą rekomendację dotyczącą stosowania koncentratu kompleksu protrombiny w wysokich dawkach (50 IU/kg) u wszystkich pacjentów przyjmujących edoksaban oraz u pacjentów otrzymujących rywaroksaban lub apiksaban, w przypadku gdy andeksanet alfa nie jest dostępny. Odradza się stosowanie kwasu traneksamowego i rekombinowanego aktywowanego czynnika krzepnięcia VII (rFVIIa), poza badaniami klinicznymi. Prezentowane zalecenia dotyczące leczenia mają na celu dążenie do normalizacji procesu krzepnięcia. Brak jest danych lub istnieją tylko pośrednie dane na temat wpływu tych działań na końcowy stan czynnościowy pacjenta lub śmiertelność, również niewiele jest danych pochodzących z randomizowanych badań kontrolnych.
    Słowa kluczowe: krwotok śródmózgowy, leki przeciwkrzepliwe niebędące antagonistami witaminy K, doustne antykoagulanty, odwracalne działanie przeciwkrzepliwe, antagoniści witaminy K
    Keywords: intracerebral haemorrhage, non-vitamin K antagonists, oral anticoagulants, reversal anticoagulant activity, vitamin K antagonists

     

    Pierwotne stwardnienie boczne: uzgodnione kryteria diagnostyczne
    Tłumaczenie artykułu:
    Primary lateral sclerosis: consensus diagnostic criteria

    Streszczenie
    Pierwotne stwardnienie boczne (primary lateral sclerosis – PLS) jest zaburzeniem neurodegeneracyjnym układu ruchowego występującym u osób dorosłych. Charakteryzuje się powoli postępującym zespołem górnego neuronu ruchowego; rozpoznanie ma charakter kliniczny, po wykluczeniu innych podobnych chorób o charakterze strukturalnym, neurodegeneracyjnym i metabolicznym. Odróżnienie PLS od postaci stwardnienia zanikowego bocznego z dominującymi objawami ze strony górnego neuronu ruchowego pozostaje znaczącym wyzwaniem we wczesnej fazie objawowej obu zaburzeń i nadal jest nierozstrzygnięte, czy schorzenia te tworzą kontinuum kliniczne i histopatologiczne. Obecne kryteria diagnostyczne dla PLS mogą stanowić barierę dla rozwoju postępowania terapeutycznego z powodu długotrwałego opóźnienia pomiędzy pojawieniem się objawów a ustaleniem formalnego rozpoznania. Podczas gdy nowe technologie pozwalające bardzo dokładnie potwierdzić zajęcie zarówno górnego, jak i dolnego neuronu ruchowego mogą ostatecznie rozwiązać kontrowersje przy ustaleniu rozpoznania PLS, przedstawiono tutaj zaktualizowane i uzgodnione kryteria diagnostyczne mające na celu zmniejszenie opóźnienia diagnostycznego, optymalizowanie projektu terapeutycznego i przyspieszenie rozwoju leczenia modyfikującego przebieg choroby.

     

    Neurotoksyny pochodzące z mikrobiomu przewodu pokarmowego (GI) – silne sygnały neurozapalne przechodzące z przewodu GI poprzez krążenie ogólnoustrojowe do mózgu
    Tłumaczenie artykułu:
    Gastrointestinal (GI) tract microbiome-derived neurotoxins – potent neuro-inflammatory signals from the GI tract via the systemic circulation into the brain

    Mikrobiom ludzkiego przewodu pokarmowego (gastrointestinal – GI) jest bogatym i dynamicznym źródłem mikroorganizmów, który jednocześnie posiada niewiarygodną złożoność i różnorodność. Mikroby te zbiorowo są w stanie wydzielać to, co znajduje się wśród najbardziej neurotoksycznych i prozapalnych znanych biopolimerów. Należą do nich: lipopolisacharydy (lipopolysaccharide – LPS), enterotoksyny, amyloidy pochodzące z mikroorganizmów oraz małe niekodujące RNA (small non-coding RNA – sncRNA). Jednym z głównych gatunków mikroorganizmów w mikrobiomie ludzkiego przewodu GI, ~100 razy obfitszym od Escherichia coli, jest Bacteroides fragilis, beztlenowa Gram-ujemna bakteria w kształcie pałeczki, która wydziela: 1) szczególnie silny, prozapalny podtyp glikolipidowego LPS (BF-LPS); 2) hydroli tyczną metaloproteinazę cynkową, znaną jako toksyna B. fragilis
    (B. fragilis toxin – BFT), czyli fragilizyna. Trwające obecnie badania wspierają liczne obserwacje, że BF-LPS i BFT (fragilizyna) przerywają bariery około komórkowe przez rozkład białek między komórkowych, takich jak E-kadheryna, pomiędzy komórkami nabłonka, doprowadzając do powstania „przeciekających” barier. Takie wadliwe bariery, które także w miarę starzenia się stają się coraz bardziej przepuszczalne, pozwalają z kolei na wniknięcie neurotoksycznych biopolimerów pochodzących z mikrobiomu do krążenia ogólnoustrojowego, z którego następnie mogą przejść przez barierę krew–mózg (blood-brain barier – BBB) i uzyskać dostęp do mózgu. W tym krótkim doniesieniu przedstawiono pewne najnowsze postępy w tej niezwykłej dziedzinie badań, która wiąże prozapalne wydzieliny mikrobiomu przewodu GI z zaburzeniami wrodzonej odporności i przekazywaniem sygnału zapalnego w obrębie ludzkiego ośrodkowego układu nerwowego (OUN), z nawiązaniem do choroby Alzheimera (Alzheimer disease – AD), gdzie jest to możliwe.
    Słowa kluczowe: choroba Alzheimera (AD), Bacteroides fragilis, BFT (fragilizyna), dysbioza, lipopolisacharyd (LPS), mikrobiom, genetyka mikroorganizmów, neurofilament lekki (NF-L), proces neurozapalny, synapsyna-2 (SYN-2)
    Keywords: Alzheimer’s disease (AD), Bacteroides fragilis, BFT (fragilysin), dysbiosis, lipopolysaccharide (LPS), microbiome, microbial genetics, neurofi lament light (NF-L), neuroinfl ammation, synapsin-2 (SYN2)

     

    Blaszki miażdżycowe w tętnicy szyjnej i uszkodzenie neurologiczne u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu
    Tłumaczenie artykułu:
    Carotid plaques and neurological impairment in patients with acute cerebral infarction

    Streszczenie
    Cel. Określenie, czy obecność blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej wpływa na funkcjonowanie neurologiczne w udarze niedokrwiennym mózgu.
    Metody. Do badania włączono w sumie 1078 pacjentów z ostrym zawałem mózgu, których podzielono na dwie kategorie: grupę z obecnością blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej (n = 702) i grupę bez obecności blaszek w tętnicy szyjnej (n = 376). Jednocześnie wszystkich pacjentów przydzielono do grupy z objawami niewielkimi (n = 624) lub do grupy z objawami umiarkowanymi do ciężkich (n = 454). Przeanalizowano różnice w częstości występowania blaszek miażdżycowych między grupą z objawami niewielkimi a grupą z objawami umiarkowanymi do ciężkich.
    Wyniki. Spośród 1078 pacjentów z zawałem mózgu punktacja w skali NIHSS (National Institutes of Health Stroke Scale – Skala udarowa Narodowych Instytutów Zdrowia) w grupie z blaszkami miażdżycowymi w tętnicy szyjnej była istotnie wyższa niż w grupie bez blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej (p < 0,05). Liczba przypadków z objawami niewielkimi w grupie bez blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej była większa niż w grupie z blaszkami (p < 0,05), a liczba przypadków z objawami od umiarkowanych do ciężkich w grupie z obecnością blaszek w tętnicy szyjnej była większa niż w grupie bez blaszek (p < 0,05). U pacjentów z blaszkami miażdżycowymi w tętnicy szyjnej ryzyko wystąpienia zawału mózgu z objawami od umiarkowanych do ciężkich było 2,11 razy większe niż u chorych bez blaszek w tętnicy szyjnej. Wreszcie u pacjentów z pojedynczymi blaszkami istniało 1,82 razy większe prawdopodobieństwo wystąpienia zawału mózgu z objawami umiarkowanymi do ciężkich niż u osób bez blaszek w tętnicy szyjnej, a pacjenci z wieloma blaszkami w tętnicy szyjnej mieli 2,41 razy większą szansę na wystąpienie zawału mózgu z objawami umiarkowanymi do ciężkich niż osoby bez blaszek w tętnicy szyjnej.
    Wnioski. Obecność blaszek miażdżycowych w tętnicy szyjnej może mieć związek z deficytami neurologicznymi u pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym mózgu.

     

    Jakość życia chorych na dystonię idiopatyczną: systematyczny przegląd informacji
    Tłumaczenie artykułu:
    Quality of life in idiopathic dystonia: a systematic review

    Streszczenie
    Założenie. Dystonia to zespół objawów charakteryzujący się przetrwałymi kurczami mięśni często powodującymi powtarzające się, skręcające i schematyczne ruchy. Głównym celem niniejszego systematycznego przeglądu informacji było określenie wpływu idiopatycznej dystonii ogniskowej, wieloogniskowej czy segmentalnej na jakość życia (quality of life – QoL). W przedstawionym artykule przeglądowym oceniono zmienność QoL pacjentów z różnymi podtypami dystonii, określono czynniki determinujące QoL oraz oceniono wpływ różnych metod leczenia na QoL.
    Metody. Przeprowadzono systematyczne, komputerowe przeszukiwanie danych z piśmiennictwa umieszczonych w bazie PubMed w celu odnalezienia publikacji poruszających temat QoL pacjentów z idiopatyczną dystonią ogniskową, segmentalną, wieloogniskową i uogólnioną. Odnaleziono 75 badań spełniających wybrane kryteria włączenia. Z odnalezionych prac pozyskano informacje dotyczące częstości występowania, dane demograficzne i informacje na temat odpowiedzi na leczenie.
    Wyniki. W niniejszym artykule przeglądowym pokazano, że QoL jest istotnym, chociaż często przeoczanym problemem w grupie pacjentów z dystonią idiopa tyczną. Z uzyskanych danych wynika, że dystonia negatywnie wpływa na QoL pacjentów w porównaniu ze zdrowymi osobami z grupy kontrolnej, co potwierdzają oceny uzyskane z użyciem swoistych dla choroby i generycznych parametrów QoL. Większość badań obejmowała pacjentów z dystonią szyjną (cervical dystonia – CD) (n = 25) i samoistnym kurczem powiek (benign-essential blepharospasm – BEB) (n = 10). Leczenie toksyną botulinową (botulinum toxin – BTX) i głęboka stymulacja mózgu (deep brain stimulation – DBS), poza korzystnym wpływem na objawy podmiotowe dystonii, są również efektywne pod względem poprawy ogólnej QoL większości chorych.
    Wniosek. Na podstawie uzyskanych wyników pokazano, że konieczna jest rutynowa ocena i monitorowanie QoL pacjentów, a zdobyte informacje mogą wpływać na dalsze postępowanie. Dodatkowe badania pozwolą na wiarygodniejszą ocenę czynników, poza obserwowanymi w dystonii zaburzeniami fi zycznymi i niesprawnościami, wpływających na pogorszenie QoL chorych.
    Słowa kluczowe: QoL, CD, BEB, BTX, DBS
    Keywords: QoL, CD, BEB, BTX, DBS

     

    Doustne leczenie postaci rzutowo-remisyjnej stwardnienia rozsianego w Austrii: 2-letnie badanie porównawcze z zastosowaniem metody odwrotnego ważenia prawdopodobieństwa
    Tłumaczenie artykułu:
    Oral therapies for treatment of relapsing-remitting multiple sclerosis in Austria: a 2-year comparison using an inverse probability weighting method

    Streszczenie
    Cele. Porównanie skuteczności, częstości i przyczyn przerwania leczenia fingolimodem (fingolimod – FTY), fumaranem dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) lub teryflunomidem (teriflunomide – TERI) w narodowej obserwacyjnej grupie badanej.
    Materiał i metody. Dwie grupy badane pacjentów z postacią rzutowo- remisyjną stwardnienia rozsianego (relapsing-remitting multiple sclerosis – RRMS) rozpoczęły leczenie FTY, DMF lub TERI, dokumentowane w Austriackim Rejestrze Leczenia Stwardnienia Rozsianego (Austrian MS Treatment Registry – AMSTR) od 2014 r. Pacjenci z tych grup pozostawali na leczeniu przez co najmniej 24 miesiące (kohorta 24 m) lub odbyli co najmniej jedną wizytę kontrolną po rozpoczęciu leczenia (kohorta ogólna). Kohorta 24 m obejmowała 629 pacjentów z RRMS: 295 w grupie FTY, 227 w grupie DMF i 107 w grupie TERI. Zastosowano wielomianowe oceny skłonności w celu odwrotnego ważenia prawdopodobieństwa w uogólnionym modelu linearnym i w modelu proporcjonalnego ryzyka Coxa dla skorygowania błędu związanego z brakiem randomizacji w tym badaniu rejestrowym.
    Wyniki. Szacowane średnie roczne wskaźniki rzutu (annualized relapse rate – ARR) w ciągu 24 miesięcy wynosiły: 0,13 dla leczenia FTY, 0,09 dla DMF i 0,11 dla terapii TERI. Dla TERI w porównaniu z DMF obserwowano większe prawdopodobieństwo przerwania leczenia (p = 0,023) i zmniejszenie utrzymującej się poprawy EDSS (Expanded Disability Status Scale – Rozszerzona skala niepełnosprawności) po 12 tygodniach (p = 0,016) i po 24 tygodniach (p = 0,031) oraz zmniejszenie utrzymującej się progresji EDSS po 12 tygodniach przy porównaniu leczenia DMF wobec FTY (p = 0,02).
    Wnioski. Wskaźniki rzutów przy leczeniu FTY, DMF i TERI były podobne. Pacjenci leczeni DMF wykazywali słabiej utrzymującą się progresję niesprawności przez 12 tygodni w porównaniu z pacjentami leczonymi FTY. Jednocześnie leczenie FTY i DMF wiązało się z większym prawdopodobieństwem poprawy EDSS przez 12 i 24 tygodnie i mniejszym prawdopodobieństwem przerwania leczenia w porównaniu z pacjentami, u których zastosowano terapię TERI.
    Słowa kluczowe: porównanie, fumaran dimetylu, fingolimod, odwrotne ważenie prawdopodobieństwa, stwardnienie rozsiane, teryflunomid
    Keywords: comparison, dimethyl fumarate, fingolimod, inverse probability weighting, multiple sclerosis, teriflunomide

    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł
  10. Neurologia Praktyczna 1/2020

    Neurologia Praktyczna 1/2020

    Postępy w leczeniu miażdżycy tętnic pozaczaszkowych w prewencji udaru mózgu

    Tłumaczenie artykułu:
    Update in the treatment of extracranial atherosclerotic disease for stroke prevention

    Streszczenie
    Na całym świecie udar mózgu stanowi wiodącą przyczynę śmierci i niepełnosprawności osób dorosłych. Miażdżyca tętnic pozaczaszkowych (extracranial atherosclerotic disease – ECAD), zwłaszcza zwężenie tętnicy szyjnej, odpowiada za ok. 18-25% udarów niedokrwiennych mózgu. Postępy w neuroobrazowaniu, leczeniu zachowawczym i zabiegowym spowodowały w ostatnim czasie znaczący spadek częstości udarów mózgu będących następstwem zwężenia tętnicy szyjnej. Aktualne postępowanie w ECAD obejmuje optymalne leczenie farmakologiczne, endarterektomię tętnicy szyjnej (carotid endarterectomy – CEA) i stentowanie tętnicy szyjnej (carotid artery stenting – CAS). Wybór metody terapii zależy od występowania objawów, ciężkości zwężenia, czynników osobniczych, skuteczności metody i ryzyka powikłań z nią związanych. Celem niniejszego artykułu jest dokonanie przeglądu aktualnie dostępnych dowodów medycznych oraz wytycznych dotyczących leczenia zwężenia tętnicy szyjnej, porównanie skuteczności leczenia zachowawczego z postępowaniem zabiegowym (CAS i CEA) oraz wskazanie kierunków badań w przyszłości.

     

    Diagnostyka i leczenie zaburzeń autonomicznych w zespołach otępiennych

    Tłumaczenie artykułu:
    Diagnosis and management of autonomic dysfunction in dementia syndromes

    Streszczenie
    Cel przeglądu. Zaburzenia autonomiczne często występują w przebiegu otępienia, szczególnie w otępieniach z ciałami Lewy’ego. W tym przeglądzie uwzględniono udokumentowanie obecności zaburzeń autonomicznych w otępieniu, częste objawy i możliwe metody postępowania.
    Ostatnie doniesienia. Zaburzenia autonomiczne zostały ujawnione w chorobie Alzheimera i otępieniach z ciałami Lewy’ego. Do częstych objawów należą ortostatyczne zawroty głowy, omdlenia, upadki, objawy ze strony układu moczowego i zaparcia. Postępowanie niefarmakologiczne w hipotensji ortostatycznej powinno obejmować przepajanie wodą. W leczeniu farmakologicznym można stosować midodrynę lub droksydopę, która jednak nie jest dostępna w Europie. Atomoksetyna jest inhibitorem wychwytu zwrotnego noradrenaliny, który może okazać się skuteczny, jeśli przeprowadzone będą kolejne próby kliniczne. W przypadku zaparć można zastosować probiotyki, osmotyczne środki o działaniu przeczyszczającym, takie jak makrogol, oraz aktywatory kanału chlorkowego typu 2, takie jak lubiproston. Przy obecności objawów ze strony układu moczowego może być stosowany mirabegron.
    Podsumowanie. Brakuje badań klinicznych na temat zaburzeń autonomicznych w otępieniu, a większość dotychczas zebranych danych pochodzi z badań poświęconych chorobie Parkinsona. Można jednak przygotować praktyczne zalecenia. Istnieje zapotrzebowanie na badania kliniczno-kontrolne z udziałem osób z otępieniem.
    Słowa kluczowe: autonomiczny układ nerwowy, otępienie, hipotonia ortostatyczna, objawy ze strony układu moczowego, choroba z ciałami Lewy’ego


    Leczenie powikłań ośrodkowego układu nerwowego w przebiegu dializ i transplantacji nerek

    Tłumacze nie artykułu:
    Treatment of central nervous system complications of renal dialysis and transplantation

    Streszczenie
    Cel przeglądu. Większość neurologów w czasie swojej praktyki napotka pacjentów, u których prowadzona jest terapia nerkozastępcza, w przebiegu której rozwinęły się powikłania neurologiczne, podczas gdy neurolodzy pracujący w szpitalach z oddziałami nefrologicznymi lub w ich pobliżu mogą być już dobrze zaznajomieni z wachlarzem możliwych powikłań ośrodkowego układu nerwowego (OUN) u tych pacjentów. Powikłania te mogą być często trudne w różnicowaniu z zaburzeniami związanymi z niewydolnością nerek lub chorobami ogólnoustrojowymi prowadzącymi do choroby nerek i mogą właściwie wynikać z interakcji między chorobą podstawową a działaniami ubocznymi leczenia. Pacjenci z chorobą nerek często cierpią na wiele schorzeń współistniejących i konieczne jest bardziej ogólne podejście do problemów diagnostyki i leczenia.
    Ostatnie doniesienia. Niestety brakuje swoistych, wysokiej jakości danych dotyczących licznych powikłań OUN w leczeniu nerkozastępczym. W bieżącej pracy dokonano przeglądu głównych powikłań OUN związanych z dializą i transplantacją nerek oraz omówiono dostępne informacje dotyczące terapii, zaś w przypadkach gdy dowodów jest mało, szczegółowo opisano standardowe metody postępowania.
    Podsumowanie. Biorąc pod uwagę, że brakuje swoistych dowodów dotyczących leczenia powikłań OUN w leczeniu nerkozastępczym, często konieczne jest przyjęcie zindywidualizowanego podejścia opartego na chorobach współistniejących i postępowanie według doświadczeń uzyskanych w ogólnej populacji. W przypadku leczenia tej skomplikowanej grupy pacjentów należy podkreślić, jak duże znaczenie ma współpraca pomiędzy neurologami a nefrologami.
    Słowa kluczowe: dializa, przeszczep nerek, nerkowa terapia zastępcza, powikłania ośrodkowego układu nerwowego

     

    Dlaczego nam się nie udaje: mechanizmy i czynniki nieskutecznej trombektomii w ostrym udarze niedokrwiennym

    Tłumaczenie artykułu:
    Why we fail: mechanisms and co-factors of unsuccessful thrombectomy in acute ischemic stroke

    Streszczenie
    Cel. Trombektomia mechaniczna (mechanical thrombectomy – MT) jest skutecznym sposobem leczenia pacjentów w ostrej fazie udaru niedokrwiennego mózgu. W ok. 16,5% interwencji nie dochodzi jednak do rekanalizacji. Przedstawiono własne doświadczenia w nieskutecznej MT i przeanalizowano przyczyny techniczne oraz parametry zależne od pacjenta przy niepowodzeniu zabiegu.
    Metody. Przeanalizowano sytuację 596 pacjentów z ostrym udarem niedokrwiennym w zakresie krążenia przedniego i zakwalifikowanych do przeprowadzenia MT za pomocą cewnika aspiracyjnego i/lub stentu usuwalnego. Niepowodzenie określono jako 0, 1 lub 2a w skali mTICI (modified treatment in cerebral ischemia – zmodyfikowana skala leczenia w niedokrwieniu mózgu) [skala oceny skuteczności rekanalizacji, określa stopień udrożnienia naczynia – przyp. tłum.]. Grupę pacjentów z nieskuteczną MT poddano analizie dotyczącej przebiegu interwencji i porównano z pacjentami ze skuteczną trombektomią pod kątem parametrów obejmujących dane demograficzne, wywiad chorobowy, objawy udaru i leczenie.
    Wyniki. Spośród 596 interwencji nie powiodło się 100 (16,8%) zabiegów. W 20 przypadkach nie można było dotrzeć do skrzepliny lub przejść przez nią za pomocą cewnika. U tych pacjentów często występowała choroba zarostowa tętnic obwodowych. U 80 pacjentów użycie stentu usuwalnego okazało się rzeczywiście nieskuteczne. W tej grupie ze złymi wynikami korelowały zaburzenia krzepnięcia, podczas gdy migotanie przedsionków wiązało się z pomyślnym skutkiem. Podanie trombolizy dożylnej oraz przyjęcie donorów tlenku azotu łączyło się z pomyślną rekanalizacją. Czas trwania interwencji był znacząco dłuższy w grupie nieskutecznych zabiegów.
    Wnioski. W 20% nieskutecznej MT nie udało się dojść do skrzepliny lub przejść przez nią cewnikiem. W tych przypadkach można rozważać bezpośrednie nakłucie tętnicy szyjnej lub chirurgiczne uzyskanie dostępu do tętnicy szyjnej. W 80% nieskutecznych interwencji można było przejść cewnikiem przez skrzeplinę, ale nie udało się uzyskać rekanalizacji niedrożnego naczynia. Alternatywne sposoby mogą stanowić metody ratunkowe. Opracowanie nowych urządzeń i metod jest konieczne do poprawy odsetka rekanalizacji. Ocena istniejących wcześniej schorzeń może uwrażliwić na występowanie powikłań.
    Słowa kluczowe: niepowodzenie zastosowania stentu usuwalnego, nieskuteczna trombektomia, udar mózgu, leczenie wewnątrztętnicze, tromboliza interwencyjna


    Czy ucisk rdzenia kręgowego w odcinku piersiowym może powodować czysty zespół uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego?

    Tłumaczenie artykułu:
    Can compressive thoracic cord lesions cause a pure lower motor neurone syndrome?

    Streszczenie
    Zmiany uciskające rdzeń kręgowy zazwyczaj powodują zespół objawów uszkodzenia górnego neuronu ruchowego – osłabienie siły mięśniowej, spastyczność i utratę czucia poniżej poziomu uszkodzenia. Od dawna wiadomo, że ucisk rdzenia kręgowego w odcinku szyjnym może manifestować się jako izolowany niedowład kończyn górnych typu uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego, zespół określany jako spondyloza szyjna z zanikiem mięśni (cervical spondylotic amyotrophy). Przedstawiono opisy przypadków dwóch pacjentów z izolowanym osłabieniem kończyn dolnych typu uszkodzenia dolnego neuronu ruchowego w przebiegu ucisku rdzenia kręgowego na poziomie Th11/12, zaburzenie to autorzy nazwali spondylozą piersiową z zanikiem mięśni (thoracic spondylotic amyotrophy).

     

    Skuteczność fumaranu dimetylu o przedłużonym uwalnianiu w wynikach samooceny przez chorych stanu po leczeniu i w pomiarach klinicznych u pacjentów z postacią rzutowo-remisyjną stwardnienia rozsianego w rzeczywistych warunkach klinicznych: PROTEC

    Tłumaczenie artykułu:
    Effectiveness of delayed-release dimethyl fumarate on patient--reported outcomes and clinical measures in patients with relapsing-remitting multiple sclerosis in a real-world clinical setting: PROTEC

    Streszczenie
    Założenia. Wyniki samooceny przez chorych stanu po leczeniu (patient- reported outcomes – PRO) i kliniczne rezultaty dają obszerną ocenę postaci rzutowo-remisyjnej stwardnienia rozsianego (relapsing-remitting multiple sclerosis – RRMS).
    Cel. Celem jest podsumowanie skuteczności wpływu fumaranu dimetylu (dimethyl fumarate – DMF) o przedłużonym uwalnianiu na aktywność choroby i PRO u pacjentów z RRMS w warunkach klinicznych.
    Metody. W PROTEC, 12-miesięcznym badaniu obserwacyjnym IV fazy z jawnym lekiem, oceniano roczny wskaźnik rzutu (annualized relapse rate – ARR), odsetek pacjentów z rzutami i zmiany w PRO. Podsumowano również podgrupę pacjentów ze świeżo rozpoznanym i wczesnym stwardnieniem rozsianym (multiple sclerosis – MS) [≤ 3,5 w Rozszerzonej skali niewydolności ruchowej (Expanded Disability Status Scale – EDSS i ≤ 1 rzut w roku poprzedzającym].
    Wyniki. Nieskorygowany ARR w 12. miesiącu po leczeniu DMF w stosunku do 12 miesięcy przed rozpoczęciem podawania DMF był ogólnie o 75% niższy (0,161 wobec 0,643, p < 0,0001) (n = 1105) i o 84%, 77% i 71% niższy odpowiednio w podgrupach pacjentów: ze świeżym rozpoznaniem, ≤ 3,5 w skali EDSS i ≤ 1 rzut. Ogólnie 88% pacjentów pozostawało bez rzutów 12 miesięcy po rozpoczęciu leczenia DMF (84% ze świeżym rozpoznaniem; 88% ≤ 3,5 EDSS; 88% ≤ 1 rzut), pomiary PRO dla zmęczenia, satysfakcji z leczenia, funkcjonowania w życiu codziennym i pracy poprawiły się znacząco w ciągu 12 miesięcy leczenia DMF w porównaniu ze stanem wyjściowym.
    Wnioski. Po 12 miesiącach leczenia DMF w stosunku do 12 miesięcy przed rozpoczęciem tego leczenia ARR był istotnie niższy, u większości pacjentów nie było rzutów i wiele pomiarów PRO wykazało poprawę (w całej grupie i w podgrupach), co wskazuje na to, że leczenie DMF jest skuteczne pod względem wyników klinicznych i perspektywy pacjenta.
    Badanie kliniczne. Badanie oceniające skuteczność leczenia Tecfiderą (fumaranem dimetylu) pod względem aktywności MS i wyników w samoocenie pacjenta (PROTEC), NCT01930708, https://clinicaltrials.gov/ct2/show/NCT01930708.
    Słowa kluczowe: fumaran dimetylu, stwardnienie rozsiane, postać rzutowo-remisyjna, pomiary wyników w samoocenie pacjenta stanu po leczeniu, jakość życia, wyniki leczenia, funkcjonowanie w życiu codziennym


    Lakozamid – lek przeciwpadaczkowy nowej generacji. Zastosowanie w codziennej praktyce

    Lacosamide – new generation antiepileptic drug. Application in everyday practice
    Ewa Nagańska

    Streszczenie
    Lakozamid jest lekiem przeciwpadaczkowym najnowszej generacji. Jest wskazany do stosowania w monoterapii i w terapii wspomagającej w leczeniu napadów padaczkowych o ogniskowym początku u dorosłych, młodzieży i dzieci w wieku od 4 lat. Od 2014 r. jest w Polsce objęty refundacją Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ), tym samym coraz częściej wprowadzany do terapii napadów lekoopornych.
    W opracowaniu przedstawiono praktyczne zasady stosowania lakozamidu w terapii pacjentów z padaczką. Uwzględniono aktualne wskazania, zalecenia Polskiego Towarzystwa Epileptologii, obecnie obowiązujące zasady refundacji lakozamidu, określone przez NFZ. Przedstawiono również doświadczenia własne autorki ilustrowane opisami przypadków klinicznych.
    Słowa kluczowe: padaczka, napady lekooporne, lakozamid



    Dowiedz się więcej
    Cena: 27,00 zł

Siatka Lista

Ustaw kierunek malejący

Strona:
  1. 1
  2. 2
  3. 3

Strona korzysta z plików cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie oraz dostosowania ich do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Cel, warunki przechowywania lub dostęp do cookies dostępne są w Polityce prywatności. Mogą Państwo dokonać w każdej chwili zmiany ustawień. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności. Zobacz więcej