Gastroenterologia Praktyczna

Gastroenterologia Praktyczna

Rzetelne i obiektywne czasopismo przekazujące praktyczną wiedzę dla lekarzy zainteresowanych problemami współczesnej gastroenterologii.

Siatka Lista

Ustaw kierunek malejący

Strona:
  1. 1
  2. 2

  1. Prenumerata - Gastroenterologia Praktyczna

    Prenumerata - Gastroenterologia Praktyczna

    Prenumerata - Gastroenterologia praktyczna Dowiedz się więcej
    Cena: 74,00 zł
  2. Gastroenterologia Praktyczna 4/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 4/2018

    Leczenie nawrotowego zapalenia jelita grubego spowodowanego przez Clostridium difficile

    Treatment of recurrent Clostridium difficile colitis: a narrative review
    Roy J. Hopkins, Robert B. Wilson

    Streszczenie
    Clostridium difficile jest Gram ‑dodatnią, tworzącą zarodniki, obligatoryjnie beztlenową pałeczką, która w 1935 r. została wyizolowana z kału zdrowego noworodka. W krajach zamożnych C. difficile jest najczęstszą przyczyną biegunki zakaźnej u hospitalizowanych chorych. Częstość występowania zakażenia C. difficile w USA od 2000 r. znacznie się zwiększyła, z podwojeniem do 2010 r. liczby hospitalizacji z tego powodu u dorosłych (bez uwzględnienia kobiet w ciąży) [6]. U 20‑35% chorych z zakażeniem C. difficile początkowa terapia nie będzie skuteczna, a spośród nich u 40‑60% dojdzie do drugiego nawrotu. Nawrót zakażenia C. difficile jest powszechnym problemem zdrowotnym i stanowi duże obciążenie dla systemów opieki zdrowotnej. W artykule tym przedstawione zostały aktualne metody leczenia oraz kierunki przyszłych badań nad terapią nawrotowego zakażenia C. difficile. Obejmują one zastosowanie antybiotyków, probiotyków, przeszczepu mikrobioty jelitowej od zdrowego dawcy, żywic wiążących aniony, wtórnych kwasów żółciowych lub przeciwciał przeciw toksynom bakteryjnym.


    Miejsce rifaksyminy alfa w profilaktyce samoistnego bakteryjnego zapalenia otrzewnej. Czy już czas zaktualizować wytyczne postępowania?

    Role of rifaximin alpha in prophylaxis of spontaneous bacterial peritonitis. Is the time for updating managment guidelines?
    Mateusz Chapuła, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Marskość wątroby to poważna choroba związana z klinicznie istotnymi powikłaniami i zwiększoną śmiertelnością. Samoistne bakteryjne zapalenie otrzewnej (SBP) jest częstym powikłaniem niewyrównanej marskości wątroby, odpowiedzialnym za ok. 30% wszystkich zakażeń. Chorym po przebytym SBP lub zaliczanym do podwyższonego ryzyka wystąpienia tego powikłania często przepisuje się norfloksacynę lub cyprofloksacynę w celu profilaktycznym. Długoterminowe stosowanie fluorochinolonów wiąże się z możliwością wystąpienia działań niepożądanych i interakcji, które mogą być szkodliwe dla tej specyficznej populacji chorych. Ponadto rozwój lekoopornych szczepów bakteryjnych może zmniejszać skuteczność leczenia i profilaktyki antybiotykowej SBP. Biorąc pod uwagę te ograniczenia, rifaksymina alfa – niewchłanialny z jelita, bezpieczny i szerokospektralny antybiotyk, dotychczas stosowany w encefalopatii wątrobowej – jest intensywnie badany jako alternatywa dla konwencjonalnej profilaktyki SBP. W niniejszym artykule przybliżono obie opcje terapeutyczne oraz przedstawiono wpływ rifaksyminy alfa na mikrobiotę jelitową w marskości wątroby oraz wyniki przeglądów systematycznych i metaanaliz na temat pierwotnej i wtórnej profilaktyki SBP z udziałem rifaksyminy alfa.

    Abstract
    Cirrhosis is a serious disease associated with significant morbidity and mortality. Spontaneous bacterial peritonitis (SBP) is a common complication of decompensated cirrhosis accounting for about 30% of all infections. In patients with history of SBP and those deemed to be at high risk of its development norfloxacine or ciprofloxacine is often prescribed to prevent the incidence of SBP. Long‑term use of fluoroquinolones may be associated with several adverse effects or drug interactions that may be harmful to this specific population. In addition, development of bacterial resistance may decrease the efficacy of SBP treatment and prophylaxis. Given these limitations, rifaximin – a nonabsorbable, safe and broad‑spectrum antibiotic, used for hepatic encephalopathy – has been intensively explored as an alternative to conventional prophylaxis of SBP. In this review we provided information on two therapeutic options, presented the effects of rifaximin on gut microbiota in patients with cirrhosis, and showed data from systematic reviews and meta‑analyses on primary and secondary SBP prophylaxis with rifaximin.

     

    Omówienie polskich oraz europejskich zaleceń rozpoznawania i leczenia przewlekłego zapalenia trzustki (PZT) na podstawie wytycznych Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii i Polskiego Klubu Trzustkowego (2018) oraz wytycznych europejskich (Ha-PanEU; 2016)

    Discussion of Polish and European recommendations for the diagnosis and treatment of chronic pancreatitis (CP) based on the guidelines of the Polish Society of Gastroenterology, Polish Pancreatic Club (2018) and the European guidelines (Ha-PanEU; 2016)
    Barbara Włodarczyk, Ewa Małecka‑Panas

    Streszczenie
    Przewlekłe zapalenie trzustki (PZT) jest postępującą, zapalną chorobą, która prowadzi do zaniku i włóknienia miąższu tego organu. Rozpoznanie PZT opiera się na wynikach badań obrazowych, które analizują gęstość miąższu trzustki, zanik gruczołów, obecność zwapnień, pseudotorbieli, nieregularność głównego przewodu trzustkowego i jego gałęzi. Najczęstszym czynnikiem ryzyka rozwoju PZT jest nadużywanie alkoholu oraz palenie papierosów. U chorych z wczesnym początkiem choroby oraz dodatnim wywiadem rodzinnym powinno się wykonywać badania genetyczne. W przypadku nieokreślenia etiologii PZT należy uwzględnić autoimmunologiczne zapalenie trzustki. Klasyfikacja PZT, w zależności od czynnika etiologicznego obejmuje: PZT wapniejące, zaporowe, autoimmunologiczne i rowkowe. Podział ten oparty jest na obrazie klinicznym, badaniach obrazowych i odpowiedzi na leczenie. Według wytycznych Ha‑PanEU, najlepszą metodą obrazowania zmian miąższowych trzustki jest tomografia komputerowa i/lub rezonans magnetyczny. Polskie rekomendacje za najlepszą metodę uznają endosonografię (EUS), ustępującą miejsca jedynie endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW), zarezerwowanej dla zabiegów terapeutycznych. Podstawą leczenia PZT jest enzymatyczna terapia substytucyjna. W celu oceny wydolności wewnątrzwydzielniczej trzustki, polskie wytyczne rekomendują pomiary glikemii na czczo i/lub hemoglobiny glikowanej (HbA1c) co roku. Cukrzyca dotyczy nawet 70% chorych z PZT i charakteryzuje się skłonnością do hipoglikemii związanej z upośledzonym wydzielaniem glukagonu. Podstawą leczenia cukrzycy w przebiegu PZT jest insulinoterapia. Leczenie endoskopowe, w tym ECPW, daje najlepsze efekty u pacjentów z nawrotami bólu z powodu zwężeń lub obecności niewielkich złogów zlokalizowanych w głowie trzustki. Wskazania do leczenia chirurgicznego w przebiegu PZT obejmują nasilone dolegliwości bólowe niereagujące na leczenie zachowawcze, podejrzenie raka trzustki, powikłania PZT oraz niepowodzenie leczenia endoskopowego.

    Abstract
    Chronic pancreatitis (CP) is a progressive, inflammatory disease that leads to atrophy and fibrosis of the pancreatic parenchyma. The diagnosis of CP is based on the imaging examinations, which analyze pancreatic density, glandular atrophy, calcifications, pseudocysts, irregularity of the main pancreatic duct and its branches. The most common risk factor for the development of CP is alcohol abuse and smoking. In patients with an early onset of the disease and positive family history, genetic testing should be performed. When no other etiology of CP is found, autoimmune pancreatitis (AIP) should be considered. The classification of CP, depending on the etiological factor, includes: CP calcifying, obstructive, autoimmune and grooved. This division is based on the clinical picture, imaging studies and response to treatment. According to the guidelines of Ha‑PanEU, the computed tomography and/or magnetic resonance are the best imaging methods to visualize of pancreatic parenchymal changes. Polish recommendations give credit to endosonography (EUS), which gives way only to endoscopic retrograde cholangiopancreatography (ERCP), reserved for therapeutic procedures. The mainstay of treatment in CP is pancreatic enzyme replacement therapy. To assess the endocrine pancreatic capacity, the Polish guidelines recommend measurements of fasting glycemia and/or glycated hemoglobin (HbA1c) done every year. Diabetes affects up to 70% of patients with CP and is characterized by a tendency to hypoglycaemia associated with impaired glucagon secretion. The basis for the treatment of diabetes in the course of CP is insulin therapy. Endoscopic treatment, including ERCP, gives the best results in patients with relapses of pain due to presence of main duct strictures or small calculi located in the head of the pancreas. The indications for surgical treatment in the course of CP include severe pain not responding to conservative treatment, suspicion of pancreatic cancer, complications of CP and failure of endoscopic treatment.

     

    Bąblowica naśladująca proces rozrostowy okolicy wnęki wątroby – opis przypadku

    Echinococcosis mimicking neoplastic process of the liver hilar area – a case report
    Mateusz Rzucidło, Mariusz Partyka, Grażyna Cisowska, Robert Staroń, Dorota Gutkowska, Krzysztof Gutkowski

    Streszczenie
    Zmiany ogniskowe wątroby to heterogenna grupa chorób, w skład której wchodzą zmiany nowotworowe łagodne i złośliwe, regeneracyjne i zapalne. Infestacja tasiemcem bąblowca kojarzona jest zwykle przez klinicystów z postacią jednojamową (Echinococcus granulosus), która w wątrobie przybiera wygląd pojedynczej torbieli. Występujące rzadziej zakażenia postacią wielojamową (Echinococcus multilocularis) nastręczają sporo problemów diagnostycznych, ponieważ obraz radiologiczny sugeruje zwykle chorobę rozrostową. Ustalenie właściwego rozpoznania zwykle wymaga użycia kontrastowych metod obrazowania, endosonografii, scyntygrafii, badań serologicznych czy wreszcie pobrania materiału do badań histopatologicznych i immunohistochemicznych. W artykule przedstawiamy opis 70‑letniej chorej z żółtaczką mechaniczną w przebiegu zmiany ogniskowej wnęki wątroby, która okazała się manifestacją bąblowca wielojamowego.

    Abstract
    Focal liver lesions create a heterogenic group of diseases, encompassing benign, malignant, regenerative and inflammatory processes. Clinicians usually associate hydatid tapeworm infection with an infestation by Echinococcus granulosus, which appears as a single hepatic cyst. Occurring less frequently the infection with Echinococcus multilocularis is diagnostically more challenging as its radiological presentation usually suggests the neoplastic disease. The proper diagnosis often requires the use of contrast imaging techniques, endosonography, scintigraphy, serological testing or finally sampling the tissue for histopathological and immunohistochemistry examinations. We report a case of 70‑years‑old female patient, with obstructive jaundice in the course of the liver perihilar tumor, which proved to be an expression of the Echinococcus multilocularis infection.

    Niedożywienie w alergii na pokarm

    Malnutrition in food allergy
    Artur Rycyk, Beata Cudowska, Magdalena Pawłowicz, Dariusz Lebensztejn

    Streszczenie
    Prawidłowe żywienie odgrywa kluczową rolę w rozwoju fizycznym i intelektualnym dziecka. Niedożywienie jest skutkiem niedoboru składników pokarmowych w stosunku do potrzeb organizmu. Jedną z przyczyn zaburzeń stanu odżywienia u dzieci jest alergia na pokarm. W jej przebiegu zróżnicowane mechanizmy patofizjologiczne mogą doprowadzić do zachwiania równowagi żywieniowej. Obowiązującym standardem leczenia pozostaje dieta eliminacyjna, której stosowanie niesie za sobą ryzyko ilościowych i jakościowych niedoborów żywieniowych. Najważniejszym sposobem zapobiegania niedożywieniu u dzieci z alergią na pokarm jest systematyczne monitorowanie ich stanu odżywienia poprzez ocenę parametrów antropometrycznych i laboratoryjnych oraz kontrolowanie procesu nabywania tolerancji immunologicznej.

    Abstract
    The proper nutrition plays a key role in the child’s physical and intellectual development. Malnutrition is the result of an imbalance between food supply and the body’s needs. One of the causes of malnutrition in children is food allergy. In its course, different pathophysiological mechanisms may lead to the imbalance of nutritional status. The elimination diet is the widely recognized standard of treatment, however, it is associated with the risk of quantitative and qualitative nutritional deficiencies. The most important way to prevent malnutrition in children with food allergies is to systematically monitor their nutritional status by assessment of anthropometric and laboratory parameters and controlling the process of acquiring immunological tolerance.

    Zgoda na wykonanie świadczenia zdrowotnego. Rodzaje zgody, ich zakres i zastosowanie
    Rafał Patryn


     

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  3. Gastroenterologia Praktyczna 3/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 3/2018

    Aktualne metody oceny włóknienia w niealkoholowej chorobie stłuszczeniowej wątroby

    Current Modalities of Fibrosis Assessment in Non‑alcoholic Fatty Liver Disease
    Mark C.C. Cheah, Arthur J. McCullough, George Boon‑Bee Goh

    Streszczenie
    Niealkoholowa stłuszczeniowa choroba wątroby (ang. non‑alcoholic fatty liver disease – NAFLD) stanowi rosnący ogólnoświatowy problem zdrowotny. W podgrupie pacjentów z NAFLD z niealkoholowym stłuszczeniowym zapaleniem wątroby (ang. non‑alcoholic steatohepatits – NASH) obecność istotnego włóknienia wiąże się ze złym rokowaniem i zwiększoną śmiertelnością, z czego wynika rosnąca potrzeba dokładnej oceny i stopniowania włóknienia. Biopsja wątroby, będąca aktualnie złotym standardem diagnostycznym, ma ograniczenia związane z błędem pobrania próbki i jest badaniem inwazyjnym wiążącym się z tym ryzykiem wystąpienia powikłań. Doprowadziło to do rozwoju nieinwazyjnych metod oceny włóknienia, które mają szczególne znaczenie w chorobie wymagającej seryjnej oceny tego procesu. W pracy tej kompleksowo omówiono rożne narzędzia dostępne klinicyście do oceny włóknienia, w tym systemy punktacji stosowane w badaniu histopatologicznym wątroby, nieinwazyjne surowicze biomarkery, takie jak dobrze zwalidowany NAFLD fibrosis score i metody oparte na obrazowaniu, takie jak elastografia i rezonans magnetyczny.

    Komentarz
    Prof. dr hab. n. med. Marek Hartleb


    Choroba trzewna – niedoceniany problem w populacji osób starszych

    Celiac disease – an unappreciated problem in the elderly population
    Barbara Maślanka‑Seiffert, Ewa Nowakowska‑Duława

    Streszczenie
    Celiakia to przewlekła enteropatia o podłożu immunologicznym, wywołana ekspozycją na gluten u osób z predyspozycją genetyczną. Patogeneza choroby jest związana z produkcją autoprzeciwciał, które powodują reakcję zapalną prowadzącą do uszkodzenia błony śluzowej jelita cienkiego i zmian w strukturze kosmków, a także zaburzeń w innych układach, odpowiedzialnych za pozajelitowe objawy celiakii. Częstość występowania choroby wzrasta w populacji ogólnej, a także wśród osób starszych. Obraz kliniczny w tej grupie wiekowej może istotnie różnić się od obserwowanego u młodszych pacjentów – manifestacje klasyczne mogą być słabiej wyrażone, a objawy często przypominają procesy patologiczne towarzyszące starzeniu się organizmu, co jest przyczyną spóźnionych – nawet o kilka lat – rozpoznań. Artykuł stanowi przegląd piśmiennictwa dotyczącego celiakii u osób starszych. Przedstawiono w nim dane epidemiologiczne oraz dylematy diagnostyczne, a także przybliżono zagadnienia dotyczące pozajelitowych powikłań celiakii, takich jak niedokrwistość, zaburzenia poznawcze i neurologiczne, osteoporoza, oraz zwrócono uwagę na współistniejące choroby autoimmunologiczne. Ze względu na rozbieżne dane istnieje potrzeba pogłębienia wiedzy dotyczącej celiakii w tej grupie wiekowej, zwłaszcza w zakresie zapadalności, przedwczesnej umieralności oraz możliwych powikłań.

     

    Samoistne pęknięcie tętniaka tętnicy wątrobowej u 54‑letniego pacjenta – opis przypadku

    Spontaneous rupture of the hepatic artery aneurysm in 54‑year old patient – a case report
    Michał Błotnicki, Ryszard Ziemiakowicz, Mateusz Rzucidło, Ewelina Bartosiewicz, Mariusz Partyka, Krzysztof Gutkowski

    Streszczenie
    Częstość występowania tętniaków tętnicy wątrobowej w populacji ogólnej nie przekracza 0,2%. Ryzyko rozwoju tętniaka zwiększają miażdżyca, nadciśnienie tętnicze i infekcje. Rozpoznanie jest najczęściej ustalane przypadkowo, podczas rutynowych badań obrazowych. Samoistne pęknięcie tętniaka jest zazwyczaj przyczyną masywnego krwotoku do jamy brzusznej, z wysokim ryzykiem zgonu. Jeśli zabieg wykonuje się w trybie planowym, leczenie polega na rekonstrukcji tętniakowato zmienionego naczynia, natomiast w przypadku krwotoku jedyną opcją terapeutyczną, ratującą życie chorego jest podwiązanie tętnicy. W artykule przedstawiamy opis przypadku samoistnego pęknięcia tętniaka tętnicy wątrobowej u 54‑letniego mężczyzny, skutecznie zaopatrzonego przez podwiązanie uszkodzonego naczynia.

     

    Autoimmunizacyjne choroby wątroby u dzieci

    Autoimmune liver diseases in children
    Anna Bobrus‑Chociej, Artur Rycyk, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszczenie
    Częstość występowania chorób wątroby o podłożu autoimmunizacyjnym w populacji pediatrycznej ulega stałemu zwiększeniu. Charakteryzują się one przewlekłym przebiegiem, różnorodnym obrazem klinicznym, współwystępowaniem innych chorób z autoagresji oraz zazwyczaj dobrą odpowiedzią na leczenie immunosupresyjne. Do chorób wątroby o podłożu autoimmunizacyjnym u dzieci należą: autoimmunizacyjne zapalenie wątroby (AIH), pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych (PSC) oraz zespół nakładania AIH/PSC. W pracy przedstawiono charakterystykę każdego z nich, z uwzględnieniem stosunkowo nowej jednostki chorobowej, którą jest choroba IgG4‑zależna.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  4. Gastroenterologia Praktyczna 2/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2018

    Choroby cholestatyczne u dorosłych – wytyczne postępowania Sekcji Hepatologicznej Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii (PTG‑E)

    Marek Hartleb, Marcin Krawczyk, Ewa Wunsch, Joanna Raszeja‑Wyszomirska, Halina Cichoż‑Lach, Michał Żorniak, Krzysztof Gutkowski, Urszula Ołdakowska‑Jedynak, Piotr Milkiewicz, Tomasz Mach, Andrzej Habior

    Leczenie i opieka nad pacjentami z autoimmunologicznym zapaleniem wątroby

    Treatment and holistic care of patients with autoimmune hepatitis
    Maciej K. Janik, Joanna Raszeja‑Wyszomirska
    Streszczenie
    Autoimmunologiczne zapalenie wątroby (autoimmune hepatitis – AIH) występuje w każdym wieku, a nieleczone prowadzi do marskości wątroby i śmierci. Leczenie immunosupresyjne charakteryzuje się wysoką skutecznością indukowania remisji, jednak często konieczna jest wieloletnia terapia podtrzymująca remisję, co wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych i nieprzestrzegania zaleceń, a w efekcie niepowodzeniem leczenia. Monitorowanie progresji choroby oraz indywidualizacja terapii, w tym stosowanie np. budezonidu, pozwala na zmniejszenie częstości powikłań polekowych, przy zachowaniu wysokiej skuteczności leczenia. Pomimo uzyskania trwałej remisji biochemicznej, odstawienie leczenia wiąże się z ryzykiem nawrotu choroby, stąd monitorowanie jest istotne również po zakończeniu leczenia. U części chorych z AIH dochodzi do marskości wątroby mimo przyjmowania leków. Monitorowanie postępu choroby, w tym progresji włóknienia wątroby, możliwe jest poprzez nieinwazyjne metody, takie jak elastografia wątroby. Pacjenci nieodpowiadający na standardowe leczenie powinni zostać skierowani do ośrodków referencyjnych, aby wdrożyć drugą linię terapii oraz rozważyć leczenie przeszczepieniem wątroby. Specjalną grupą pacjentów są osoby starsze, u których w określonych przypadkach można odstąpić od terapii immunosupresyjnej. Pamiętając o holistycznej opiece nad chorymi, warto podkreślić, że choroba poważnie upośledza jakość życia, a pacjenci z AIH mają zwiększone ryzyko depresji, stąd niekiedy bywa zalecana opieka psychiatryczna. W niniejszym przeglądzie przedstawiono zasady postępowania z pacjentami z AIH, w oparciu o aktualne wytyczne Europejskiego Towarzystwa Badań nad Wątrobą (European Association for the Study of the Liver – EASL).
    Słowa kluczowe: autoimmunologiczne zapalenie wątroby, leczenie, budezonid, elastografia

     

    Znaczenie maślanu sodu w leczeniu chorób czynnościowych i zapalnych jelit

    The importance of sodium butyrate in treatment of functional and inflammatory bowel diseases
    Dorota Waśko‑Czopnik 
    Streszczenie
    Kwas masłowy jest naturalną substancją, fizjologicznie produkowaną w jelitach, odznaczającą się korzystnym wpływem na procesy troficzne, regeneracyjne oraz posiadającą działanie przeciwzapalne. Te cechy pozwalają na zastosowanie maślanu jako leczenia uzupełniającego w przebiegu nieswoistych chorób zapalnych i zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego. Maślan może być także wykorzystany w łagodzeniu objawów zespołu jelita drażliwego, zarówno w postaci biegunkowej, jak i zaparciowej. Sprawdza się również w leczeniu wspomagającym biegunek podróżnych, ostrych zakażeń żołądkowo‑jelitowych, popromiennego zapalenia odbytnicy oraz powikłań pooperacyjnych, takich jak zapalenie jelita z wyłączenia i zapalenie zbiornika jelitowego. Jako substancja naturalna jest bezpieczny i może stanowić alternatywę w profilaktyce i długofalowym leczeniu pomocniczym przewlekłych chorób przewodu pokarmowego.
    Słowa kluczowe: kwas masłowy, zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego, choroby zapalne jelit

     

    Nietypowa zmiana podśluzówkowa żołądka u chorego z rozsianym rakiem jelita grubego – opis przypadku i rola diagnostyczna endosonografii (EUS)

    Submucosal lesion in the stomach in a patient with disseminated colon cancer – case report and diagnostic role of endosonography (EUS)
    Michał Żorniak, Alina Chwist
    Streszczenie
    Endoskopowa ultrasonografia (EUS) stanowi cenne narzędzie diagnostyczne i terapeutyczne w chorobach układu pokarmowego. Jednym ze wskazań do wykonywania EUS jest diagnostyka zmian podśluzówkowych żołądka, która pozwala na ocenę całej grubości ściany, okolicznych węzłów chłonnych oraz pobranie materiału do badania histopatologicznego. W niniejszym artykule zaprezentowano przypadek nietypowej zmiany śródściennej u chorego z rozsianym rakiem jelita grubego wraz z krótkim omówieniem roli EUS w diagnostyce zmian podśluzówkowych żołądka.
    Słowa kluczowe: endosonografia, EUS-FNA, zmiany podśluzówkowe żołądka

     

    Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego – standard w pigułce?

    Joanna Ryżko, Józef Ryżko
    Streszczenie
    Zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (small intestinal bacterial overgrowth – SIBO) jest definiowany jako nadmierna kolonizacja bakteryjna jelita cienkiego. Do zespołu tego predysponują zaburzenia motoryki jelita (w przebiegu cukrzycy, twardziny układowej, schorzeń neurologicznych), wady strukturalne jelit (przetoki, uchyłki) oraz zabiegi chirurgiczne (resekcja zastawki krętniczo‑kątniczej). Dodatkowym czynnikiem usposabiającym do SIBO jest szerokie stosowanie inhibitorów pompy protonowej. Najczęściej obserwowanymi objawami są wzdęcia, biegunka, bóle brzucha, przelewania oraz niekiedy stany podgorączkowe. W diagnostyce SIBO stosuje się ilościową ocenę bakteryjną soku dwunastniczego oraz bardziej praktyczne testy oddechowe (wodorowe, metanowe). W różnicowaniu należy uwzględnić biegunkę infekcyjną, celiakię, zespół jelita drażliwego czy aerofagię. Podstawą leczenia jest empiryczna antybiotykoterapia przez 10 dni; najczęściej stosuje się ryfaksyminę i metronidazol.
    Słowa kluczowe: zespół rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego, dzieci, zaburzenia wchłaniania

     

    Propozycja przeszczepienia wątroby u chorej z prawidłową funkcją narządu

    Marek Hartleb, Maciej Kajor, Robert Król

     

    Izolowane żylaki dna żołądka jako pierwsza manifestacja raka ogona trzustki

    Bartosz Cybułka

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  5. Gastroenterologia Praktyczna 1/2018

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2018

    Skuteczne i bezpieczne stosowanie inhibitorów pompy protonowej w chorobach zależnych od wydzielania kwasu – stan wiedzy na temat korzyści i potencjalnych zagrożeń wynikających z hamowania wydzielania kwasu
    Effective and safe proton pump inhibitor therapy in acid‑related diseases – a position paper addressing benefits and potential harms of acid suppression
    Carmelo Scarpignato, Luigi Gatta, Angelo Zullo, Corrado Blandizzi, for the SIF‑AIGO‑FIMMG Group and on behalf of the Italian Society of Pharmacology, the Italian Association of Hospital Gastroenterologists, and the Italian Federation of General Practitioners
    Streszczenie
    Wprowadzenie. Inhibitory pompy protonowej ( proton pump inhibitors – PPI) zrewolucjonizowały postępowanie w chorobach zależnych od wydzielania kwasu. Badania przeprowadzone w ośrodkach podstawowej opieki zdrowotnej oraz pomocy doraźnej wskazują, że PPI są często zalecane z nieodpowiednich wskazań lub w takich sytuacjach, w których ich zastosowanie przynosi niewielkie korzyści. Stosowanie PPI poza uznanymi wskazaniami wymaga szczególnej uwagi zwłaszcza u osób starszych, u których często współistnieje kilka chorób, stosują one wiele leków i tym samym są narażone na zwiększone ryzyko działań ubocznych, w tym związanych z interakcjami pomiędzy lekami. W związku z tym celem niniejszego artykułu był przegląd aktualnej literatury dotyczącej PPI oraz stworzenie dokumentu zawierającego podsumowanie korzyści i potencjalnych działań niepożądanych supresji wydzielania kwasu oraz opartych na faktach (evidence‑based) wytycznych dotyczących prawidłowego zastosowania PPI.
    Metody. Zatwierdzone przez Komitet Naukowy poszczególne zagadnienia dokumentu zostały przekazane wybranym ekspertom 3 włoskich towarzystw naukowych, którzy niezależnie dokonywali przeglądu literatury w bazach Medline/PubMed, Embase i Cochrane. Wyniki wyszukiwania były weryfikowane, ze zwróceniem szczególnej uwagi na przeglądy systematyczne i metaanalizy, jeśli były dostępne. Przygotowane wstępnie części dokumentu dla każdego z tematów były przesyłane do wszystkich członków Komitetu Naukowego. Każdy ekspert miał swój wkład w dokument, sugerował zmiany, dołączał nowe materiały, i/lub istotne odniesienia. Następnie dyskutowano nad całościowo ujętymi rekomendacjami na specjalnym spotkaniu ze zwróceniem uwagi zarówno na zawartość, jak i użyte sformułowania, aby zatwierdzić dokument podsumowujący aktualną wiedzę.
    Wyniki. Po 25 latach od wprowadzenia do praktyki klinicznej PPI stanowią główną metodę leczenia chorób zależnych od kwasu, takich jak choroba refluksowa przełyku, eozynofilowe zapalenie przełyku, zakażenie Helicobacter pylori, choroba wrzodowa i krwawienie oraz zespół Zollingera‑Elisona, w których ich zastosowanie jest wskazane. Również zapobieganie zmianom błony śluzowej żołądka i dwunastnicy oraz ich objawom u pacjentów z czynnikami ryzyka leczonych niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) lub lekami przeciwpłytkowymi stanowi uznane wskazanie. W przeciwieństwie do tego stosowanie steroidów nie wymaga gastroprotekcji, jeśli nie stosuje się ich razem z NLPZ. U pacjentów z utrzymującymi się objawami dyspepsji pomimo skutecznej eradykacji H. pylori również można zastosować krótkotrwałą terapię PPI. Korzystne może być także dodanie PPI do terapii substytucyjnej enzymem trzustkowym w przypadku biegunki tłuszczowej opornej na leczenie.
    Wnioski. Podsumowując, PPI są niezastąpione w leczeniu chorób zależnych od wydzielania kwasu. Jednakże ich zastosowanie, podobnie jak leczenie innymi lekami, nie jest wolne od działań niepożądanych. Korzyści wynikające z leczenia i poprawa jakości życia znacznie przewyższają potencjalną szkodliwość terapii u większości pacjentów, jednak pacjenci, którzy nie mają jasnych wskazań klinicznych do zastosowania PPI, narażeni są jedynie na ryzyko ich stosowania. Przestrzeganie wytycznych opartych na dowodach stanowi jedyne racjonalne podejście do skutecznej i bezpiecznej terapii PPI.
    Słowa kluczowe: inhibitory pompy protonowej, leki antysekrecyjne, skuteczność, bezpieczeństwo, choroby zależne od kwasu

    Program edukacyjny w zakresie opieki koordynowanej nad chorymi z marskością wątroby
    Educational program on coordinated care delivered to patients with liver cirrhosis
    Marek Hartleb, Grażyna Rydzewska, Joanna Musialik oraz Sekcja Hepatologiczna Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii
    Streszczenie
    W Polsce umieralność z powodu marskości wątroby rośnie i choroba ta staje się ważnym problemem zdrowotnym. Najczęstszymi przyczynami marskości są zakażenie HCV oraz stłuszczenie wątroby na podłożu alkoholizmu lub niealkoholowego stłuszczeniowego zapalenia wątroby. Spektrum kliniczne i rokownicze marskości jest bardzo rozległe, a rozpoznanie jej wczesnych stadiów wymaga powszechniejszego niż dotychczas stosowania badań obrazowych, elastografii i laboratoryjnych wskaźników włóknienia wątroby. Postępowanie u chorych w okresie metabolicznego wyrównania sprowadza się do zahamowania postępu włóknienia, natomiast u pacjentów z niewyrównaną marskością koncentruje się na prewencji i leczeniu powikłań oraz selekcji odpowiednich kandydatów do leczenia transplantacyjnego. Warunkiem istotnego wydłużenia życia chorych z marskością wątroby jest ścisła współpraca lekarzy POZ z hepatologami.
    Słowa kluczowe: marskość wątroby, nadciśnienie wrotne, podstawowa opieka zdrowotna

    Niedrożność żółciowa jelita cienkiego – opis przypadku
    Biliary obstruction of the small intestine
    Sullivan Tadong, Marcin Makiewicz, Małgorzata Potocka
    Streszczenie
    Niedrożność mechaniczna przewodu pokarmowego spowodowana złogiem żółciowym (zespół Bouvereta) należy do rzadkich ostrych schorzeń jamy brzusznej. Objawy są zazwyczaj niespecyficznie, a o rozpoznaniu decyduje obraz radiologiczny ujawniający triadę Riglera (pneumobilia, niedrożność jelita cienkiego, złóg w jelicie cienkim). Do tej pory nie ustalono standardowego sposobu postępowania, a możliwe metody obejmują enterolitotomię, enterolitotomię z cholecystektomią i odroczonym zamknięciem przetoki (operacja dwuetapowa) lub jednoczasową enterolitotomię, cholecystektomię i zamknięcie przetoki (operacja jednoetapowa). Przedstawiono przypadek 84‑letniego mężczyzny, który był hospitalizowany z powodu bólu brzucha, wymiotów i zaparcia. Zespół Bouvereta rozpoznano na podstawie obrazu TK, a leczenie polegało na chirurgicznym usunięciu z jelita złogu żółciowego.
    Słowa kluczowe: zespół Bouvereta, niedrożność żółciowa jelit, triada Riglera

    Przedziurawienie górnej części przełyku przez wykałaczkę – opis przypadku
    Perforation of the proximal esophagus by a toothpick – case report
    Zbigniew Kula, Marek Bebyn, Przemysław Szlęzak, Janusz Kowalewski
    Streszczenie
    Przedziurawienie ściany przełyku spowodowane połknięciem ciała obcego jest rzadkim powikłaniem. Przedstawiono przypadek 65‑letniego chorego, u którego podczas gastroskopii usunięto z górnej części przełyku wykałaczkę. Po 2 tygodniach chory zgłosił się z nawrotem dysfagii i objawami zakażenia. Na podstawie tomografii komputerowej rozpoznano przedziurawienie przełyku z powstaniem okołoprzełykowego ropnia. Chory był skutecznie leczony antybiotykami i nie wymagał leczenia operacyjnego. Zwracamy uwagę, że w przypadku usunięcia ciała obcego o ostrych zakończeniach z górnej części przełyku należy zawsze podejrzewać przedziurawienie przełyku.
    Słowa kluczowe: ciało obce, wykałaczka, przedziurawienie przełyku, ropień

    Przydatność hydro‑TK w diagnostyce złośliwego wrzodu żołądka – opis przypadku
    Usefulness of the hydro‑CT in the diagnosis of malignant gastric ulcer – case report
    Milena Celmer, Krzysztof Międzybrodzki, Urszula Zaleska‑Dorobisz
    Streszczenie
    Hydro‑TK jest nowoczesną techniką obrazowania żołądka z wykorzystaniem wielorzędowej tomografii komputerowej (TK). Dzięki wypełnieniu żołądka wodą uzyskuje się optymalne dla obrazowania rozciągnięcie jego ścian, co umożliwia uwidocznienie nawet niewielkich zmian w obrębie błony śluzowej. Z kolei dożylne podanie środka kontrastowego pozwala na dokładną ocenę rozległości i głębokości procesu chorobowego, stanowiąc podstawę do oceny stopnia jego miejscowego zaawansowania. Badanie TK umożliwia również zobrazowanie regionalnych węzłów chłonnych, a także przerzutów odległych. Wykorzystanie protokołu niskodawkowego (low‑dose CT) z użyciem iteracyjnych algorytmów rekonstrukcji pozwala zmniejszyć ekspozycję pacjenta na promieniowanie jonizujące i rozszerzyć wskazania do wykonywania badań tomograficznych, tak aby stanowiło istotne uzupełnienie badań endoskopowych i umożliwiało nadzór u chorych w trakcie oraz po leczeniu. W pracy opisano sposób wykonania oraz przedstawiono obrazy hydro‑TK jamy brzusznej u 46‑letniej pacjentki ze stwierdzonym w badaniu endoskopowym wrzodem żołądka, który w badaniu histopatologicznym okazał się rakiem gruczołowym.
    Słowa kluczowe: hydro‑TK, niskodawkowa tomografia komputerowa, wrzód żołądka, nowotwory żołądka

    Guz rzekomy we wnęce wątroby
    Joanna Pilch‑Kowalczyk, Marek Hartleb

    Choroby wątroby i dróg żółciowych u dzieci – wczoraj i dziś
    Disorders of the liver and biliary system in children – yesterday and today
    Małgorzata Grabska‑Kawalec, Olga Lityńska, Wojciech Grabosz, Magdalena Słomińska‑Frączek, Anna Liberek
    Streszczenie
    W pracy przedstawiono profil występujących u dzieci chorób wątroby i dróg żółciowych, które aktualnie stanowią najistotniejszy problem diagnostyczno‑terapeutyczny.
    Słowa kluczowe: dzieci, choroba wątroby, żółtaczka, cholestaza

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  6. Gastroenterologia Praktyczna 4/2017

    Gastroenterologia Praktyczna 4/2017

    Klasyfikacja Chicago zaburzeń motoryki przełyku: zdobyte doświadczenie
    Chicago classification of esophageal motility disorders: lessons learned
    W.O.A. Rohof, A.J. Bredenoord
    Streszczenie
    Cel przeglądu. Manometria wysokiej rozdzielczości (high‑resolution manometry – HRM) jest badaniem motoryki przełyku, które wykonywane jest coraz częściej. W celu interpretacji wyników manometrii i ułatwienia stawiania rozpoznań zaburzeń motoryki przełyku stosowana jest klasyfikacja Chicago. Niniejsza praca przedstawia nowe spostrzeżenia dotyczące rozpoznania i postępowania z zastosowaniem klasyfikacji Chicago.
    Ostatnie doniesienia. Ostatnie badania wykazały wyższość HRM w stosunku do manometrii konwencjonalnej i jej wyższą czułość w diagnostyce achalazji. Ponadto wyróżnienie 3 podtypów achalazji w klasyfikacji Chicago ma wartość prognostyczną i może wpływać bezpośrednio na terapię. Rozpoznanie skurczu przełyku zostało udoskonalone poprzez wprowadzenie nowego parametru – latencji dystalnej – jako kryterium diagnostycznego. Kryteria rozpoznania łagodnych zaburzeń perystaltyki zostały ostatnio zaostrzone, co skutkuje zmniejszeniem częstości tych rozpoznań, a tym samym zwiększeniem znaczenia tego rozpoznania.
    Podsumowanie. HRM jest obecnie uważana za „złoty standard” diagnostyki zaburzeń motoryki przełyku. Klasyfikacja Chicago przedstawia wystandaryzowaną ocenę nieprawidłowości z możliwością ich kategoryzacji, co istotnie poszerza naszą wiedzę na temat rozpoznawania i postępowania z chorymi dotkniętymi zaburzeniami motorycznymi przełyku, choć konieczne jest dalsze udoskonalenie tej klasyfikacji.
    Słowa kluczowe: motoryka przełyku, manometria, klasyfikacja Chicago, achalazja, skurcz przełyku
    Komentarz
    Dr hab. n. med. Dorota Waśko-Czopnik

    Kryteria rzymskie IV – aktualizacja klasyfikacji zaburzeń okrężniczo‑odbytniczych: implikacje w praktyce klinicznej
    Update on Rome IV criteria for colorectal disorders: implications for clinical practice
    Magnus Simren, Olafur S. Palsson, William E. Whitehead
    Streszczenie
    Cel przeglądu. Celem przeglądu jest przedstawienie implikacji klinicznych aktualizacji kryteriów rzymskich IV klasyfikacji zaburzeń okrężniczo‑odbytniczych.
    Aktualne podejście. Kryteria rzymskie są uzgodnionymi przez grono ekspertów kryteriami diagnostycznymi czynnościowych zaburzeń przewodu pokarmowego (functional gastrointestinal disorders – FGIDs). Obecna wersja została opublikowana w maju 2016 r., prawie dekadę po kryteriach rzymskich III. Opracował ją zespół złożony z ponad 100 czołowych specjalistów zajmujących się zaburzeniami czynnościowymi układu pokarmowego. W zakresie zaburzeń czynnościowych jelit i odbytu, w stosunku do kryteriów rzymskich III, pojawiły się jedynie niewielkie zmiany, które w większości nie mają dużego wpływu na praktykę kliniczną. Warto jednak zauważyć ważną modyfikację w kryteriach diagnostycznych zespołu jelita nadwrażliwego i klasyfikacji jego podtypów oraz nowy pogląd na zaburzenia czynnościowe jelit i nową definicję nietrzymania stolca.
    Podsumowanie. Nowości w podejściu do zaburzeń czynnościowych jelita grubego i odbytu zawarte w kryteriach rzymskich IV będą miały, poza kilkoma wyjątkami, prawdopodobnie niewielki wpływ na praktykę kliniczną.
    Słowa kluczowe: zaburzenia czynnościowe przewodu pokarmowego, kryteria rzymskie IV, czynnościowe zaburzenia jelit, zespół jelita nadwrażliwego, czynnościowe zaburzenia odbytu i odbytnicy, nietrzymanie stolca

    Tłuszczaki przewodu pokarmowego – obraz kliniczny, diagnostyka i leczenie
    Gastrointestinal lipomas – clinical presentation, diagnosis and treatment
    Marta Minkiewicz, Krzysztof Kurek, Andrzej Baniukiewicz
    Streszczenie
    Tłuszczaki przewodu pokarmowego są łagodnymi nowotworami pochodzenia mezenchymalnego, zlokalizowanymi najczęściej w błonie podśluzowej. Stanowią 5‑6% wszystkich nowotworów przewodu pokarmowego. Najczęstszymi lokalizacjami tłuszczaków są okrężnica (65‑75%) i jelito cienkie (20‑25%). Etiologia powstawania tłuszczaków w przewodzie pokarmowym nie jest w pełni wyjaśniona. W większości przypadków są zmianami bezobjawowymi i najczęściej wykrywane są przypadkowo. Mogą być jednak przyczyną bólów brzucha, krwawień do przewodu pokarmowego, żółtaczki, niedrożności jelit, a nawet perforacji. Podstawę diagnostyki tłuszczaków przewodu pokarmowego stanowią badania endoskopowe, natomiast spośród badań obrazowych istotne znaczenie odgrywa tomografia komputerowa i rezonans magnetyczny. W niniejszej pracy przeglądowej przedstawiono zasady dotyczące diagnostyki i leczenia tłuszczaków przewodu pokarmowego ze szczególnym uwzględnieniem technik leczenia endoskopowego.
    Słowa kluczowe: tłuszczaki, łagodne nowotwory przewodu pokarmowego, leczenie endoskopowe, endoskopowa resekcja, endoskopowa dyssekcja podśluzówkowa

    Nowe spojrzenie na heterotopie żołądkowe w proksymalnym odcinku przełyku
    New approach to heterotopic gastric mucosa of the proximal esophagus
    Marcin Romańczyk, Aleksandra Bołdys
    Streszczenie
    Pomimo ponaddwustuletniej wiedzy o występowaniu heterotopii żołądkowych w górnym odcinku przełyku, dotychczas nie przypisano tej patologii znaczącej roli klinicznej. Rutynowo wykonywane badania endoskopowe nie pozwalają na określenie rzeczywistej częstości występowania heterotopii żołądkowych, a dane dotyczące ich patogenezy oraz związku z innymi chorobami przewodu pokarmowego nie są jednoznaczne. Większość wytycznych oraz zaleceń dotyczących endoskopii górnego odcinka przewodu nie zawiera informacji na temat heterotopii żołądkowych górnego odcinka przełyku lub są one skąpe. Dotyczy to zarówno postępowania w sytuacji przypadkowego wykrycia bezobjawowego ogniska heterotopii, jak i zmian objawowych. Również nie opracowano zaleceń dotyczących nadzoru nad objawowymi ogniskami heterotopii. W niniejszej pracy przedstawiono aktualny stan wiedzy na temat heterotopii żołądkowych. Opisano również nowe możliwości wykorzystania heterotopii żołądkowych dla poprawienia jakości endoskopii górnego odcinka przewodu pokarmowego.
    Słowa kluczowe: przełyk, heterotopie żołądkowe, ektopowa tkanka żołądkowa, endoskopia, egzofagoskopia

    Zespół Sweeta u chłopca z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego
    Sweet’s syndrome in a boy with ulcerative colitis
    Magdalena Neścioruk, Izabella Łazowska‑Przeorek, Aleksandra Banaszkiewicz
    Streszczenie
    Zespół Sweeta jest rzadko występującą chorobą skórną. Do jej głównych objawów zalicza się nagle pojawiającą się wysoką gorączkę z leukocytozą oraz charakterystyczne rumieniowe lub guzkowe zmiany skórne z naciekami neutrofilowymi. Etiopatogeneza tej choroby pozostaje nieznana, natomiast może ona mieć związek z nowotworami, infekcjami wirusowymi i bakteryjnymi górnych dróg oddechowych lub przewodu pokarmowego, chorobami autoimmunizacyjnymi, stosowaniem niektórych leków, szczepieniami czy ciążą. Do rozpoznania zespołu Sweeta muszą być spełnione kryteria diagnostyczne opisane przez Su i Liu w 1986 r., a zmodyfikowane przez von den Driescha w 1994 r. Rozróżnia się 3 typy zespołu Sweeta: klasyczny, zwany też idiopatycznym, paraneoplastyczny oraz indukowany przez leki. Najczęściej występuje postać klasyczna. Podstawą leczenia zespołu Sweeta są systemowo działające glikokortykosteroidy (GKS). W drugim rzucie zastosowanie znajdują dapson, cyklosporyna lub indometacyna, podawane łącznie z GKS lub w monoterapii. Rokowanie na ogół jest dobre. Opisano przypadek zespołu Sweeta u 15‑letniego chłopca z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego.
    Słowa kluczowe: zespół Sweeta, ostra gorączkowa dermatoza neutrofilowa, nieswoiste zapalenie jelit

    Trudności w karmieniu u dzieci – problem multidyscyplinarny
    Feeding difficulties in children – a multidisciplinary problem
    Monika Kowalczuk‑Krystoń, Agnieszka Prus, Marta Twarowska, Ewa Samocik, Dariusz Lebensztejn
    Streszczenie
    Zaburzenia karmienia (feeding disorders) odnoszą się do sytuacji, kiedy niemowlę lub dziecko (do 6. roku życia) odmawia przyjmowania pokarmu i/lub spożywa ilości nieadekwatne do potrzeb stosownych dla wieku, jest niezdolne do jedzenia lub ma trudności w jedzeniu. Powyższe problemy mogą wynikać z zaburzeń o podłożu psychologicznym i/lub wskazywać na przyczynę organiczną. Zgodnie z najnowszą nomenklaturą termin „zaburzenia karmienia” zarezerwowany jest dla pacjentów z najcięższymi zaburzeniami skutkującymi poważnymi następstwami zdrowotnymi, nieprawidłowym stanem odżywienia czy problemami emocjonalnymi. Wprowadzone pojęcie „trudności w karmieniu” (feeding difficulties) oznacza wystąpienie jakichkolwiek problemów w karmieniu małego dziecka. Przyczyny trudności w karmieniu dzielą się na organiczne i nieorganiczne. W najnowszej klasyfikacji uwzględniono również style karmienia prezentowane przez rodziców. Trudności w karmieniu mają wiele przyczyn i mogą objawiać się na różne sposoby. W związku z tym najlepszą metodą diagnozowania i leczenia tej grupy pacjentów jest podejście interdyscyplinarne.
    Słowa kluczowe: zaburzenia karmienia, trudności w karmieniu

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  7. Gastroenterologia Praktyczna 3/2017

    Gastroenterologia Praktyczna 3/2017

    Wodobrzusze, oporne wodobrzusze i hiponatremia w marskości wątroby
    Ascites, refractory ascites and hyponatremia in cirrhosis
    Brett Fortune, Andres Cardenas

    Streszczenie
    Wodobrzusze jest najczęstszym powikłaniem marskości wątroby i wiąże się ze zwiększoną zachorowalnością oraz umieralnością. Jest konsekwencją utraty mechanizmów kompensujących utrzymanie efektywnej objętości krążącej krwi tętniczej w związku z nasileniem dilatacji naczyń trzewnych, co jest rezultatem nadciśnienia wrotnego. Żeby utrzymać efektywną objętość krwi tętniczej, aktywowane są szlaki wazokonstrykcyjne i antynatriuretyczne, które zwiększają retencję sodu i wody. W związku ze stopniowym poszerzaniem się tętniczek krążenia trzewnego wzrasta ciśnienie w kapilarach jelitowych. Powoduje to gromadzenie się ubogiego w białko płynu w jamie otrzewnowej ze względu na zwiększoną przepuszczalność włośniczkową w sytuacji nadciśnienia w naczyniach zatokowych wątroby. U części chorych płyn ten może przedostawać się przez fenestracje przepony do jamy opłucnowej i gromadzić się w niej (hepatic hydrothorax). Ponadto mogą pojawić się powikłania infekcyjne, jak samoistne zapalenie otrzewnej. Ostatecznie, gdy choroba wątroby postępuje, w związku z narastaniem nadciśnienia wrotnego, utratą kompensacyjnej roli serca i rozszerzaniem naczyń trzewnych, pogarsza się funkcja nerek, narasta wazokonstrykcja nerkowa i dochodzi do upośledzenia wydalania wolnej wody i dużej retencji sodu. Mechanizmy te mogą tłumaczyć istotne klinicznie powikłania, jak wodobrzusze oporne na leczenie, zespół wątrobowo‑nerkowy, hiponatremia, i są powiązane ze zwiększoną śmiertelnością w krótkim czasie. Obecnie transplantacja wątroby jest jedyną metodą leczenia tego spektrum objawów klinicznych, ale prowadzi się badania nad alternatywnymi metodami leczenia. Przegląd przedstawia aktualne podejście patofizjologiczne i metody postępowania w wodobrzuszu, a zwłaszcza w jego 2 konsekwencjach klinicznych – opornym wodobrzuszu i hiponatremii.

    Eubiotyk ryfaksymina: nowe ujęcia profilaktyczno‑terapeutyczne w marskości wątroby oraz w encefalopatii wątrobowej
    Eubiotic rifaximin: new approaches in prophylaxis and treatment of cirrhosis of the liver and hepatic encephalopathy
    Jacek Juszczyk

    Streszczenie
    Ryfaksymina jest niewchłanialnym z przewodu pokarmowego antybiotykiem z korzystnym działaniem w encefalopatii wątrobowej (HE) i możliwością zmniejszania śmiertelności. Promuje rozrost bakterii o korzystnym działaniu, zmniejsza ich wirulencję i obniża aktywność zapalną. Jest to związane ze zmianami w mikrobiomie stolca z redukcją rodzaju Veilonellaceae i zwiększeniem Eubacteriaceae. Stwierdzono, że ryfaksymina zwiększa rozplem bakterii Lactobacillus, Bifidobacterium sp. i Faecalibacterium prausnitzii. W porównaniu z osobami zdrowymi chorzy z marskością mają więcej Gram‑ujemnych beztlenowych ziarenkowców Veilonellaceae. Ponadto zaobserwowano różnice w ogólnej sieci połączeń w obrębie mikrobiomu przed i po zastosowaniu ryfaksyminy. W badaniach klinicznych stwierdzono u chorych na marskość wątroby z HE poprawę w testach zdolności kognitywnych i zmniejszenie endotoksemii. Zastosowanie ryfaksyminy jest atrakcyjną propozycją dotyczącą zapobiegania i leczenia, biorąc pod uwagę jej efektywność, tolerancję i swoiste oddziaływanie na mikrobiom jelitowy. Nawet leczenie trwające powyżej 6 miesięcy (1100 mg/dzień) okazuje się bezpieczne i efektywne. Dane przedstawione w tym opracowaniu sugerują, że ryfaksymina może być brana pod uwagę jako nowy rodzaj antybiotyku z właściwościami eubiotyku, którego cechy mogą przełamywać tradycyjne poglądy dotyczące modulacji mikrobiomu jelitowego.

    Zaburzenia hemostazy u chorych z marskością wątroby
    Hemostasis in liver cirrhosis
    Agnieszka Paluch‑Stachowicz

    Streszczenie
    Układ hemostazy jest bardzo złożonym i jeszcze nie w pełni poznanym zbiorem procesów krzepnięcia i fibrynolizy, w którym zasadniczą rolę odgrywa wątroba. Aktualnie dostępne testy nie odzwierciedlają niestety w pełni faktycznego stanu hemostazy w chorobach wątroby. Standardowo wykorzystywane testy, jak czas protrombinowy (APTT) oraz kaolinowo‑kefalinowy (PT), swój punkt końcowy znajdują w początkowej fazie krzepnięcia, czyli inicjacji, natomiast istotna część zaburzeń hemostazy w chorobach wątroby dotyczy kolejnych faz. Wyniki tych parametrów w marskości wątroby są często nieprawidłowe, podczas gdy badania przeprowadzone w ostatnich latach przynoszą dowody na stan równowagi hemostatycznej w tej chorobie. Zwraca się również uwagę na labilność układu hemostazy w marskości wątroby, jednak powszechnie dostępne testy nie pozwalają jednoznacznie wykryć chwilowej skłonności pacjenta do fibrynolizy bądź nadkrzepliwości. Również w przypadku leczenia przeciwkrzepliwego standardowe systemy monitorowania mogą dostarczać błędnych informacji na temat efektu terapeutycznego i nie korelować z rzeczywistą produkcją trombiny. Wobec wydłużenia czasu przeżycia pacjentów lekarze coraz częściej stają przed trudnymi decyzjami dotyczącymi leczenia interdyscyplinarnego. Aktualnie brakuje jednoznacznych zaleceń popartych badaniami naukowymi dotyczących monitorowania i leczenia przeciwkrzepliwego chorych z marskością wątroby, a także ogólnodostępnych narzędzi miarodajnie oceniających układ hemostazy u tych chorych.

    Powikłania zakrzepowo‑zatorowe w nieswoistych zapaleniach jelit
    Thromboembolic complications in inflammatory bowel diseases
    Danuta Owczarek, Renata Domagała‑Rodacka, Dorota Cibor

    Streszczenie
    Ryzyko wystąpienia powikłań zakrzepowo‑zatorowych (PZZ) u pacjentów z NZJ jest ok. 3‑krotnie wyższe w porównaniu z populacją ogólną. Stan nadkrzepliwości u pacjentów z nieswoistymi zapaleniami jelit (NZJ) może prowadzić do powikłań PZZ, które są ważnym czynnikiem podwyższonego ryzyka zgonu u tych osób. Patogeneza zakrzepicy u pacjentów z NZJ jest wieloczynnikowa i nie w pełni wyjaśniona. Liczne badania wykazały w NZJ jakościowe i ilościowe nieprawidłowości w zakresie produkcji czynników prozakrzepowych, przeciwzakrzepowych i fibrynolitycznych, predysponujących do wystąpienia PZZ. Dodatkowo sam proces zapalny może inicjować krzepnięcie, hamować układ fibrynolityczny i zmniejszać aktywność naturalnych mechanizmów przeciwzakrzepowych. Mimo konsensusów międzynarodowych rekomendujących profilaktykę przeciwzakrzepową u pacjentów hospitalizowanych z powodu aktywnej NZJ wielu gastroenterologów nie stosuje tej profilaktyki. Należy mieć na uwadze również fakt, iż PZZ występują nie tylko w fazie aktywnej, ale także w remisji NZJ. Na podstawie randomizowanych badań stwierdzono, że preparaty heparyny niefrakcjonowanej i drobnocząsteczkowej są bezpieczne u chorych z aktywnym NZJ, a w wielu międzynarodowych wytycznych popiera się ich stosowanie w profilaktyce przeciwzakrzepowej.

    Leczenie immunomodulujące we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego
    Immunomodulatory therapies for ulcerative colitis
    Ewa Nowakowska‑Duława, Agnieszka Budzyńska, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) należy do nieswoistych chorób zapalnych jelit. Celem leczenia jest osiągnięcie (leczenie indukcyjne) i utrzymanie remisji oraz zmniejszenie ryzyka zachorowania na raka jelita grubego. Wybór metody leczenia zależy od aktywności, zasięgu oraz przebiegu choroby, a także wieku pacjenta i chorób współistniejących. Leczenie lekkiego rzutu WZJG opiera się na stosowaniu 5‑ASA w postaci miejscowej lub doustnej z ewentualnym dodatkiem GKS. W leczeniu indukcyjnym umiarkowanej i ciężkiej postaci choroby podstawowe znaczenie mają glikokortykosteroidy. W ciężkiej postaci WZJG konieczne jest dożylne stosowanie GKS z oceną odpowiedzi klinicznej, radiologicznej i laboratoryjnej po upływie 3‑5 dni. Brak odpowiedzi otwiera drogę do tzw. terapii ratunkowej z wykorzystaniem cyklosporyny, infliksymabu lub leczenia operacyjnego. W przeglądzie przedstawiono rolę immunomodulatorów (głównie tiopuryn) w indukcji i podtrzymaniu remisji wolnej od steroidów oraz ich zastosowanie w sytuacjach szczególnych.

    Dziedziczne zapalenie trzustki u dzieci
    Hereditary pancreatitis in children
    Maciej Pelc, Bartosz Korczowski

    Streszczenie
    Dziedziczne zapalenie trzustki (DZT) po raz pierwszy opisano w 1952 r., ale dopiero w 1996 r. odkryto, że u podłoża choroby leży mutacja genu kationowego trypsynogenu (PRSS1). Od tego czasu znacznie pogłębiono wiedzę na temat mechanizmów patofizjologicznych prowadzących do uszkodzenia trzustki. Zidentyfikowano również inne geny odpowiedzialne za osobniczą predyspozycję do zapalenia trzustki w młodym wieku. Cechą wspólną tych patologii jest wczesny wiek wystąpienia epizodów ostrego zapalenia trzustki. Nawracający proces zapalny prowadzi do zapalenia przewlekłego z typowymi jego następstwami.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł

    Brak w magazynie

  8. Gastroenterologia Praktyczna 2/2017

    Gastroenterologia Praktyczna 2/2017

    Wytyczne dotyczące rozpoznawania i postępowania w eozynofilowym zapaleniu przełyku u dzieci i dorosłych: oparte na faktach stwierdzenia i rekomendacje
    Guidelines on eosinophilic esophagitis: evidence‑based statements and recommendations for diagnosis and management in children and adults
    Alfredo J. Lucendo, Javier Molina‑Infante, Ángel Arias, Ulrike von Arnim, Albert J. Bredenoord, Christian Bussmann, Jorge Amil Dias, Mogens Bove, Jesús González‑Cervera, Helen Larsson, Stephan Miehlke, Alexandra Papadopoulou, Joaquín Rodríguez‑Sánchez, Alberto Ravelli, Jukka Ronkainen, Cecilio Santander, Alain M. Schoepfer, Martin A. Storr, Ingrid Terreehorst, Alex Straumann, Stephen E. Attwood

    Streszczenie
    Wstęp. Eozynofilowe zapalenie przełyku (eosinophilic esophagitis − EoE) jest najczęstszą chorobą przełyku, prowadzącą do dysfagii i zaburzeń odżywiania u dzieci i młodych dorosłych. W związku z tym oraz z uwagi na znaczną liczbę opublikowanych w ostatnim czasie badań na temat EoE bardzo istotna jest optymalizacja rozpoznania i leczenia. Towarzystwa UEG, EAACI, ESPGHAN i EUREOS uznały za konieczne zaktualizowanie wytycznych w zakresie etiologii, epidemiologii, diagnostyki i terapii EoE.
    Metody. Zastosowano metodologię zgodną z AGREE II (Appraisal of Guidelines for Research and Evaluation) i GRADE (Grading of Recommendations Assessment, Development, and Evaluation), czyli aktualnymi standardami oceny dowodów w formułowaniu rekomendacji.
    Wyniki. Wytyczne zawierają uaktualnione dane na temat etiologii EoE, epidemiologii, czynników ryzyka, chorób towarzyszących i historii naturalnej EoE u dzieci i dorosłych. Dostarczają informacji o badaniach diagnostycznych i kryteriach rozpoznania, procedurach monitorowania oraz prezentują oparte na faktach zalecenia i rekomendacje dotyczące rożnych metod leczenia.
    Wnioski. W wytycznych zaproponowano oparte na faktach rekomendacje dotyczące rozpoznawania, leczenia i nadzoru pacjentów z EoE.
    Słowa kluczowe: eozynofilowe zapalenie przełyku, wytyczne, konferencje ustalające wytyczne, praktyka oparta na faktach

    Komentarz
    Dr hab. n. med. Grażyna Jurkowska

    Leki immunomodulujące – farmakokinetyka, interakcje i objawy niepożądane
    Immunomodulating drugs – pharmacodynamics, interactions and side effects
    Marek Hartleb, Ewa Nowakowska‑Duława, Agnieszka Budzyńska

    Streszczenie
    Supresja układu immunologicznego jest podstawą leczenia wielu lokalnych i układowych chorób autoimmunizacyjnych. Przewlekłe stosowanie kortykosteroidów wiąże się z klinicznie istotnymi powikłaniami, co było powodem poszukiwania leków immunosupresyjnych zastępujących kortykosteroidy. Głównym działaniem leków immunomodulujących jest hamowanie proliferacji limfocytów na drodze rożnych mechanizmów – alkilujących (cyklofosfamid, chlorambucyl), antymetabolicznych (tiopuryny, metotreksat, mykofenolan mofetylu) lub hamowania kalcyneuryny (cyklosporyna, takrolimus, ewerolimus). Przedstawiono przegląd wiedzy na temat farmakodynamiki, efektów niepożądanych i interakcji lekowych tiopuryn i metotreksatu – konwencjonalnych immunomodulatorów stosowanych w leczeniu nieswoistych zapaleń jelit.

    Rola immunomodulatorów w leczeniu choroby Leśniowskiego‑Crohna w dobie terapii biologicznych
    The role of immunomodulators in the treatment of Crohn’s disease in the biologic agents’ era
    Agnieszka Budzyńska, Marek Hartleb, Ewa Nowakowska‑Duława

    Streszczenie
    Choroba Leśniowskiego‑Crohna (ChLC) jest nawracającą i trwającą całe życie chorobą zapalną jelit. Celem terapii jest osiągnięcie remisji, a następnie jej utrzymanie. Wybór sposobu leczenia zależy od ciężkości choroby, czasu jej trwania, odpowiedzi na dotychczasowe leczenie i potencjalnej toksyczności leków. Immunomodulatory są stosowane u pacjentów ze średnio ciężką lub ciężką postacią ChLC bądź w postaci łagodnej, jeśli poprzednie sposoby leczenia zawiodły. Najczęściej używanymi immunomodulatorami są azatiopryna, 6‑merkaptopuryna i metotreksat. W tym przeglądzie przedstawiono rolę immunomodulatorów w indukcji i podtrzymaniu remisji oraz ich zastosowanie w sytuacjach szczególnych w ChLC w dobie powszechnego stosowania leków biologicznych.

    Interakcje leków a ryzyko wystąpienia hepatotoksyczności – jak zapobiegać, jak skutecznie leczyć?
    Drug interactions and the risk of hepatotoxicity – how to prevent, how to effectively treat?
    Jarosław Woroń

    Streszczenie
    Interakcje leków mogą doprowadzać do wzrostu ryzyka wystąpienia hepatotoksyczności. W chorobach wątroby często stosuje się leki hepatoprotekcyjne, które także mogą być źródłem interakcji z innymi lekami. Znajomość oraz możliwości prewencji niekorzystnych interakcji pozwalają na redukcję tego ryzyka. Wybór leku hepatoprotekcyjnego nie powinien być przypadkowy z uwagi na różnice w mechanizmach działania oraz skuteczności ocenianej w dostępnych badaniach klinicznych. Należy zachować ostrożność podczas stosowania sylimaryny, która ze względu na hamujący wpływ na aktywność 3 izoenzymow cytochromu P450 może sama indukować niekorzystne interakcje, stając się paradoksalnie przyczyną uszkodzenia wątroby.

    Gruźlica jelit u dzieci
    Intestinal tuberculosis in children
    Urszula Daniluk, Ariel Płotko, Piotr Jakimiec, Aleksandra Filimoniuk, Dariusz Marek Lebensztejn

    Streszczenie
    Gruźlica jelit jest chorobą rzadko rozpoznawaną w populacji pediatrycznej, jednak wobec narastającej liczby dzieci leczonych biologicznie (przeciwciała anty‑TNF‑α) z powodu nieswoistej choroby zapalnej jelit, istnieje zwiększone ryzyko reaktywacji zakażenia prątkiem. Podobieństwo obrazu klinicznego gruźlicy jelit i choroby Leśniowskiego‑Crohna wymaga znajomości obrazu klinicznego oraz wiedzy o odmiennościach postępowania diagnostyczno‑terapeutycznego w obu tych chorobach.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  9. Gastroenterologia Praktyczna 1/2017

    Gastroenterologia Praktyczna 1/2017

    Żylaki przełyku i żołądka: aspekty historyczne, systemy klasyfikacji i oceny – wszystko, co warto wiedzieć, w jednym miejscu
    Oesophageal and gastric varices: historical aspects, classification and grading: everything in one place
    Cyriac Abby Philips, Amrish Sahney

    Streszczenie
    Znajomość zasad postępowania w przypadku obecności żylaków przełyku i żołądka jest kluczowa w leczeniu nadciśnienia wrotnego. Powstało wiele klasyfikacji i metod oceny ich zaawansowania w rożnych rejonach świata. W artykule omówiono najczęściej stosowane wraz z historycznymi aspektami ich powstania przy użyciu tabel i osi czasu. Artykuł zapewnia też możliwość poznania ewolucji wiedzy o nadciśnieniu wrotnym i chorobie żylakowej.
    Słowa kluczowe: żylaki przełyku, żylaki żołądka, klasyfikacje, nadciśnienie wrotne

    Diagnostyka obrazowa powikłań pooperacyjnych po przeszczepieniu wątroby
    Imaging panorama in postoperative complications after liver transplantation
    Binit Sureka, Kalpana Bansal, S. Rajesh, Amar Mukund, Viniyendra Pamecha, Ankur Arora

    Streszczenie
    Wątroba jest pod względem częstości drugim po nerkach litym narządem poddawanym transplantacji, co dowodzi powszechności i wagi problemu chorób wątroby na świecie. Wraz z postępami w zakresie chirurgii, onkologii i metod obrazowania ortotopowe przeszczepienie wątroby stało się metodą leczenia pierwszego wyboru dla wielu osób w schyłkowym okresie choroby wątroby. Badanie ultrasonograficzne jest najbardziej ekonomiczną metodą obrazowania pooperacyjnych zbiorników płynowych i powikłań naczyniowych. Tomografia komputerowa (TK) jest stosowana w celu potwierdzenia i uściślenia nieprawidłowości stwierdzonych w badaniu ultrasonograficznym oraz w rozpoznawaniu powikłań płucnych. Obrazowanie za pomocą rezonansu magnetycznego (magnetic resonance imaging – MRI) stosuje się w celu diagnostyki powikłań żółciowych, wycieków żółci i powikłań neurologicznych. Artykuł ten ilustruje możliwości diagnostycznego obrazowania różnorodnych powikłań, z którymi można się spotkać w okresie pooperacyjnym po przeszczepieniu wątroby.
    Słowa kluczowe: przeszczepienie wątroby, powikłania pooperacyjne, obrazowanie

    Mechanizmy działania wedolizumabu w terapii nieswoistych chorób zapalnych jelit
    Vedolizumab – mode of action in the treatment of inflammatory bowel disease
    Piotr Eder

    Streszczenie
    Jednym z kluczowych etapów decydujących o postępie reakcji zapalnej w ścianie przewodu pokarmowego w przebiegu nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ) jest transmigracja aktywowanych limfocytów ze światła naczyń krwionośnych do przestrzeni pozanaczyniowej. Proces ten jest w głównej mierze regulowany poprzez interakcję między integryną α4β7 na powierzchni limfocytów a cząsteczką MAdCAM‑1 (mucosal addressin cell adhesion molecule‑1) na komórkach śródbłonka naczyniowego. Wedolizumab to monoklonalne przeciwciało, które hamuje omawiane zjawiska poprzez specyficzne wiązanie integryny α4β7. Molekuła ta charakteryzuje się dużą skutecznością w terapii NChZJ, a także bardzo dobrym profilem bezpieczeństwa. Związane jest to z unikatowym mechanizmem działania leku, którego wpływ immunomodulujący dotyczy niemal wyłącznie tkanek przewodu pokarmowego. W niniejszej pracy omówiono szczegóły zjawisk molekularnych, indukowanych przez leki antyintegrynowe, ze szczególnym uwzględnieniem wedolizumabu.
    Słowa kluczowe: wedolizumab, choroba Leśniowskiego‑Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, nieswoiste choroby zapalne jelit, leczenie biologiczne

    Polip hiperplastyczny jelita grubego rozpoznany w badaniu PET/MR – opis przypadku
    Colorectal hyperplastic polyp diagnosed with PET/MR – case report
    Zbigniew Kula, Krzysztof Kula, Bogdan Małkowski

    Streszczenie
    Pozytonowa tomografia emisyjna w połączeniu z tomografią komputerową (PET/TK) jest znaną i docenianą metodą badań obrazowych, zwłaszcza w onkologii. Obecnie coraz częstsze zastosowanie znajduje również połączenie badania PET i rezonansu magnetycznego (PET/MR). Wraz ze wzrastającą liczbą wykonywanych badań PET zwiększa się liczba osób, u których stwierdza się incydentalny wychwyt 18-fluorodezoksyglukozy (18-FDG) w jelicie grubym. Przedstawiono przypadek bezobjawowego 44-letniego mężczyzny, u którego w komercyjnie wykonanym badaniu PET/MR stwierdzono ogniskowy wychwyt radiofarmaceutyku w litej zmianie zlokalizowanej w esicy. W trakcie kolonoskopii stwierdzono i usunięto 2 polipy esicy, które w badaniu histopatologicznym okazały się polipami hiperplastycznymi. Ogniskowy wychwyt 18-FDG w jelicie grubym w badaniu PET/MR jest wskazaniem do wykonania kolonoskopii.
    Słowa kluczowe: PET/TK, PET/MR, polipy jelita grubego, rak jelita grubego

    Przewlekła terapia ryfaksyminą objawowej encefalopatii wątrobowej – opis przypadku
    Chronic treatment of overt hepatic encephalopathy with rifaximin – case raport
    Anatol Panasiuk, Agnieszka Czauż‑Andrzejuk

    Streszczenie
    Artykuł jest opisem obserwacji chorego z jawną klinicznie encefalopatią wątrobową w trakcie długotrwałego stosowania ryfaksyminy. Efektem 6‑miesięcznej kuracji była normalizacja stężenia amoniaku, a tym samym zmniejszenie nasilenia objawów neurologicznych.
    Słowa kluczowe: marskość wątroby, encefalopatia, ryfaksymina

    Zapalenie jelit indukowane białkami pokarmowymi u dzieci
    Food protein-induced enterocolitis syndrome in children
    Beata Cudowska, Dariusz M. Lebensztejn

    Streszczenie:
    Zapalenie jelit indukowane białkami pokarmowymi jest ciężką, IgE-niezależną alergią przewodu pokarmowego, która w postaci ostrej manifestuje się intensywnymi, nawracającymi wymiotami, często współistniejącymi z biegunką, prowadzącymi do odwodnienia i patologicznej senności. W postaci przewlekłej dominuje utrata łaknienia i niedobór masy ciała. Choroba występuje najczęściej u niemowląt, a główną przyczyną dolegliwości jest nadwrażliwość na białka mleka krowiego, soi, ryżu, rzadziej na inne alergeny pokarmowe. Diagnostyka opiera się na obecności objawów klinicznych występujących po spożyciu pokarmu i ich ustąpieniu po eliminacji szkodliwych alergenów z diety.
    Słowa kluczowe: zapalenie jelit indukowane pokarmem, IgE-niezależna alergia na pokarm

    Biegunka i duża utrata masy ciała u kobiety z „pancernym” jelitem
    Marek Hartleb, Marek Waluga, Agnieszka Budzyńska, Krzysztof Polczyk, Joanna Pilch‑Kowalczyk

    Olbrzymi naczyniak torbielowaty wątroby
    Marek Hartleb, Robert Król

    Czy istnieje psychogenny ból brzucha w ciąży?
    Marek Hartleb, Andrzej Witek

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł
  10. Gastroenterologia Praktyczna 4/2016

    Gastroenterologia Praktyczna 4/2016

    Zwężenia dróg żółciowych: uwagi na temat diagnostyki i postępowania
    Biliary strictures: diagnostic considerations and approach
    Ajaypal Singh, Andres Gelrud, Banke Agarwal

    Streszczenie
    Zwężenia dróg żółciowych stanowią wyzwanie diagnostyczne, zwłaszcza gdy ustalenie etiologii nie jest pewne mimo przeprowadzenia badań laboratoryjnych, obrazowych i pobrania próbek w trakcie endoskopowej cholangiopankreatografii wstecznej (ECPW). Takie zwężenia tradycyjnie klasyfikowano jako nieokreślone, chociaż postęp w zakresie technik endoskopowych i lepsze zrozumienie patologii dróg żółciowych i wątroby sprawiły, że coraz więcej zwężeń jest prawidłowo rozpoznawanych. Brak potwierdzenia nowotworu u chorych ze zwężeniem w drogach żółciowych i związane z tym opóźnienie w leczeniu chirurgicznym stanowią poważny problem, z drugiej strony znacząca liczba pacjentów (do 20%) poddanych operacji z podejrzeniem raka ma ostatecznie rozpoznaną chorobę łagodną. Postępowanie diagnostyczne u tych osób obejmuje szczegółowy wywiad i badanie fizykalne, a następnie zależy od obecności lub braku żółtaczki, stopnia obstrukcji i występowania lub nie zmiany guzowatej. Podczas gdy badania obrazowe pomagają w ustaleniu poziomu obstrukcji i stanowią „mapę” dla dalszych procedur endoskopowych, badanie tkanek jest zwykle potrzebne do podejmowania decyzji dotyczących dalszego postępowania. Początkowo jedynym sposobem badania tych zwężeń było ECPW, ale obecnie wraz z rozwojem endoskopowej ultrasonografii z biopsją cienkoigłową i dostępem do nowych technik, takich jak wewnątrzprzewodowa ultrasonografia, cholangioskopia i konfokalna laserowa endomikroskopia, postępowanie diagnostyczne w zwężeniach dróg żółciowych znacząco się zmieniło. W artykule skoncentrowano się na procesie podejmowania decyzji u chorych ze zwężeniami dróg żółciowych i przedyskutowano kluczowe punkty decyzyjne, które powinny dyktować dalsze postępowanie diagnostyczne na każdym etapie.
    Słowa kluczowe: zwężenia dróg żółciowych, endoskopowa ultrasonografia, endoskopowa cholangiopankreatografia wsteczna, cholangiopankreatografia rezonansu magnetycznego, wewnątrzprzewodowa ultrasonografia, cholangioskopia

    Niedożywienie: markery laboratoryjne vs. ocena stanu odżywienia
    Malnutrition: laboratory markers vs nutritional assessment
    Shishira Bharadwaj, Shaiva Ginoya, Parul Tandon, Tushar D. Gohel, John Guirguis, Hiren Vallabh, Andrea Jevenn, Ibrahim Hanouneh

    Streszczenie
    Niedożywienie jest niezależnym czynnikiem ryzyka rozwoju wielu chorób, śmiertelności, jak również narastających kosztów opieki zdrowotnej. Problem stanowi jednak brak ujednoliconej definicji niedożywienia. Co więcej, nie ma standardowych badań przesiewowych oraz metod rozpoznawania niedożywienia, co prowadzi do różnic w podejściu do omawianego problemu klinicznego na świecie. Dawniej uznano udział stanu zapalnego jako czynnika ryzyka wystąpienia niedożywienia. W ujęciu historycznym do oceny stanu odżywienia pacjentów szeroko stosowano pomiar stężenia białek osocza, takich jak albuminy i prealbumina (prealbumin – PAB). W ostatnim czasie jednak do rozpoznania niedożywienia zalecane jest badanie przedmiotowe ukierunkowane na ocenę stanu odżywienia (nutrition-focused physical examination – NFPE). Według aktualnych zaleceń uznaje się, że badania laboratoryjne nie są wystarczające do rozpoznania niedożywienia, ale mogą stanowić uzupełnienie badania przedmiotowego. Potrzebne są dalsze badania kliniczne, aby określić rolę biomarkerów w rozpoznawaniu niedożywienia niezwiązanego ze stanem zapalnym, gdyż oznaczanie markerów serologicznych jest badaniem nieinwazyjnym i względnie tanim. Jednak niekwestionowaną rolę w rozpoznawaniu niedożywienia odgrywa NFPE.
    Słowa kluczowe: niedożywienie, badanie przedmiotowe, markery serologiczne

    Zaburzenia funkcji wątroby w chorobach reumatologicznych
    Impairment of liver function tests in rheumatologic diseases
    Marcin Krawczyk, Beata Kruk, Marek Hartleb, Piotr Milkiewicz

    Streszczenie
    Wątroba jest narządem, który odgrywa centralną rolę metaboliczną i immunologiczną, dlatego reaguje na wiele procesów zapalnych o podłożu autoimmunologicznym lub infekcyjnym toczących się w innych narządach. Odchylenia w wynikach badań wątrobowych skłaniają do poszukiwania czynników etiologicznych odpowiedzialnych za pierwotne choroby wątroby, jednak mogą one także być sygnałem obecności patologii poza wątrobą, w tym chorób układowych o charakterze reumatologicznym. W niniejszej pracy przedstawiono zaburzenia funkcji wątroby w chorobach układowych, takich jak reumatoidalne zapalenie stawów, zespół Felty’ego, choroba Stilla, toczeń układowy, twardzina układowa, zespół antyfosfolipidowy i zespół Sjogrena.

    Ferrytyna – strategia diagnostyczna dla wysokich stężeń osoczowych
    Ferritin – diagnostic strategy for high plasma levels
    Ewa Kosiorowska, Marek Hartleb

    Streszczenie
    Stężenie surowicze ferrytyny jest zwykle badane w chorobach związanych z zaburzeniami gospodarki żelazem. Zwiększone stężenie ferrytyny może wskazywać na przeciążenie ustroju żelazem z powodu chorób o etiologii genetycznej i niegenetycznej. Poza tym podwyższone stężenie ferrytyny bywa stwierdzane u osób bezobjawowych w ramach rutynowo wykonywanych badań. Najczęstszą przyczyną tego zjawiska jest dysmetaboliczny zespół przeciążenia żelazem towarzyszący zespołowi metabolicznemu. Hiperferrytynemia występuje także często u pacjentów z chorobą alkoholową wątroby oraz z chorobami zapalnymi i nowotworowymi. Zespół hiperferrytynowy, który obejmuje rozpoczynającą się u dorosłych chorobę Stilla, zespół hemofagocytarny, katastroficzny zespół antyfosfolipidowy oraz wstrząs septyczny, charakteryzuje się bardzo wysokimi stężeniami ferrytyny i pobudzeniem makrofagów. Celem pracy było przedstawienie strategii postępowania i diagnostyki różnicowej u chorych z podwyższonym stężeniem ferrytyny.

    Nadzór kolonoskopowy po usunięciu polipów jelita grubego – nowe wytyczne
    Post-polypectomy colonoscopic surveillance – new guidelines
    Krystian Adrych

    Streszczenie
    Rak jelita grubego (RJG) jest jednym z najczęściej występujących nowotworów złośliwych. Gruczolaki oraz niektóre polipy ząbkowane są zmianami poprzedzającymi rozwój raka jelita grubego. W artykule przedstawiono rekomendacje Europejskiego Towarzystwa Endoskopii Przewodu Pokarmowego (ESGE) oraz wytyczne amerykańskie (US MSTF) dotyczące nadzoru kolonoskopowego po usunięciu polipów jelita grubego. Nowe wytyczne stanowią wspólne stanowisko ekspertów i opierają się na odległej ocenie ryzyka zaawansowanej neoplazji w jelicie grubym u osób po kolonoskopii z polipektomią w 2 grupach ryzyka.

    Przywrócenie właściwego składu jelitowej flory bakteryjnej w leczeniu celiakii
    Restoring the appropriate gut microbiota composition in the treatment of celiac disease
    Michał Marciniec, Jakub Kosikowski

    Streszczenie
    Celiakia występuje u ok. 1% populacji europejskiej, jednak genotyp predysponujący do rozwoju tej choroby (HLA-DQ2/DQ8) posiada znacznie większa liczba osób, co wskazuje na znaczenie patogenetyczne czynników środowiskowych. Dysbioza układu pokarmowego może być istotnym czynnikiem środowiskowym modyfikującym genetyczne ryzyko wystąpienia objawów celiakii. Zmniejszenie liczby kolonii bakterii jelitowych rodzajów Bifidobacterium oraz Lactobacillus wraz ze zwiększeniem liczby Bacteroides, Escherichia, Shigella i innych powoduje wzrost toksyczności oraz immunogenności frakcji glutenu, a także zaburzenie stosunku cytokin prozapalnych i przeciwzapalnych. Stosowanie antybiotyków, dieta bezglutenowa oraz karmienie niemowląt mieszankami mlecznymi przyczyniają się do powstawania dysbiozy układu pokarmowego. Terapia polegająca na podawaniu probiotyków zawierających szczepy Bifidobacterium przywraca właściwe proporcje bakterii jelitowych. Hydrolityczne właściwości enzymów Bifidobacterium powodują rozkład α-gliadyny do mniej immunogennych peptydów, powodując obniżenie stężeń cytokin prozapalnych. Przywrócenie właściwego składu flory bakteryjnej układu pokarmowego wydaje się być korzystnym dodatkiem do diety bezglutenowej, jedynej dostępnej obecnie metody leczenia celiakii. W większości badań nad stosowaniem probiotyków zanotowano korzystne efekty zarówno w postaci poprawy parametrów immunologicznych, jak i objawów klinicznych. Wydanie rekomendacji terapeutycznych musi być jednak poprzedzone publikacją większej liczby badań.

    Eozynofilowe zapalenie żołądka i przełyku u 6-letniego chłopca
    Eosinophilic gastritis and oesophagitis in a 6-year old boy
    Anita Gawlik-Scisło, Marek Ruszczyński, Aleksandra Banaszkiewicz

    Streszczenie
    Eozynofilowe zapalenie żołądka (EZŻ) to rzadka choroba dzieci manifestująca się wieloma niespecyficznymi objawami, takimi jak bole brzucha, nudności i wymioty. W niektórych przypadkach może doprowadzić do zahamowania wzrostu oraz opóźnienia dojrzewania. Prezentowany poniżej przypadek dotyczy 6-letniego chłopca z alergią pokarmową, diagnozowanego z powodu niedoboru wzrostu. Jako przyczynę tych objawów rozpoznano EZŻ, podjęto leczenie dietą elementarną, które doprowadziło do ustąpienia skarg oraz przyrostu masy ciała i wysokości.

    Niedobór kwaśnej lipazy lizosomalnej
    Lysosomal acid lipase deficiency
    Dariusz M. Lebensztejn, Piotr Socha

    Streszczenie
    Niedobór kwaśnej lipazy lizosomalnej jest rzadką chorobą metaboliczną, która w postaci wczesnej ma przebieg ostry i prowadzi bez leczenia do śmierci pacjenta w wieku niemowlęcym. Postać późna ma przebieg przewlekły, może prowadzić do marskości i niewydolności wątroby. Obecnie dzięki dostępności szybkiego testu enzymatycznego wykonywanego z suchej kropli krwi istnieje możliwość szybkiej diagnostyki w grupach ryzyka. Dostępna jest również metoda leczenia enzymatycznego. Dlatego należy zwiększyć świadomość na temat tej choroby zarówno wśród pediatrów, jak i internistów.

    Dowiedz się więcej
    Cena: 22,00 zł

Siatka Lista

Ustaw kierunek malejący

Strona:
  1. 1
  2. 2

Strona korzysta z plików cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie oraz dostosowania ich do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Cel, warunki przechowywania lub dostęp do cookies dostępne są w Polityce prywatności. Mogą Państwo dokonać w każdej chwili zmiany ustawień. Więcej szczegółów w naszej Polityce Prywatności. Zobacz więcej